رای شماره 462837 هیات تخصصی استخدامی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال بندهای 1 و 2 و 3 ماده 96 آیین‌نامه استخدامی اعضای هیئت علمی دانشگاه‌ها (بازنشستگی با 65 سال سن) از زمان تصویب

هیات تخصصی استخدامی دیوان عدالت اداری * شماره پرونده: ه ت/ 0200732 شماره دادنامه سیلور: 140331390000462837 تاریخ: 1403/02/29 * شاکی: آقای محمود ذوالفقاری *طرف شکایت: دانشگاه سیستان و بلوچستان *موضوع شکایت و خواسته: ابطال بندهای 1 و 2 و 3 ماده 96 آیین‌نامه استخدامی اعضای هیئت علمی دانشگاه‌ها (بازنشستگی با 65 سال سن) از زمان تصویب * شاکی دادخواستی به طرفیت دانشگاه سیستان و بلوچستان به خواسته فوق الذکر به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد: فصل نهم پایان خدمت ماده96 دانشگاه مکلف است اعضای خود را با توجه به مرتبه علمی آنان و به شرح ذیل بدون نیاز به وصول درخواست عضو ذینفع، بازنشسته نماید: 96 1 مربی آموزشیار/ مربی پژوهشیار ...................... 65 سال سن یا 30 سال سابقه خدمت 96 2 مربی آموزشی / مربی پژوهشی ...................... 65 سال سن یا 30 سال سابقه خدمت 963 استادیار آموزشی / استادیار پژوهشی ...................... 65 سال سن یا 30 سال سابقه خدمت * دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت: ذکر سقف سنی در بندهای 1 و 2 و 3 ماده 96 آئین نامه، موجب شده اعضای هیئت علمی از داشتن حداقل 25 سال سابقه خدمت قابل قبول برای مشاغل غیر تخصصی و مشاغل تخصصی بالاتر به منظور بازنشستگی محروم گردند. با قطع و صرف نظر این که امور بازنشستگی اعضای هیئت علمی منصرف از موضوع ماده یک قانون احکام دائمی بوده و مداخله در این خصوص از حوزه صلاحیت اختصاصی هیئت امناء خروج موضوعی دارد، اما با فرض پذیرش مداخله هیئت امناء در این موضوع مصوبات آن نباید مغایر با مقررات مرجع باشد. از آنجایی که قسمت بندهای 1 و 2 و 3 ماده 96 آئین نامه استخدامی اعضای هیئت علمی بر خلاف نص صریح ماده (2) قانون اصلاح مقررات بازنشستگی و وظیفه و استخدام کشوری مصوب 1368 و نیز ماده 103 قانون مدیریت و خدمات کشوری می‌باشد، لذا در اجرای مقررات مربوط تقاضای ابطال بندهای 1 و 2 و 3 ماده 96 آیین‌نامه استخدامی اعضای هیئت علمی از زمان تصویب آن مورد استدعاست. *خلاصه مدافعات طرف شکایت: به استناد ماده 1 قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور، دانشگاه‌ها و موسسات آموزش و پژوهشی از شمول قوانین و مقررات عام اداری، استخدامی مستثنی بوده و تابع مصوبات و آیین‌نامه‌های مصوب هیات امنا می‌باشند. با عنایت به قوانین و مقررات بالادستی ، بندهای 1 و 2 و 3 ماده 96 آئین نامه استخدامی اعضای هیات علمی، پایان خدمت عضوی را که شرایط استخدامی را دارا باشد اعلام مینماید و در صورتی که عضو هیات علمی با مرتبه استادیاری شرایط لازم جهت ارتقاء به مرتبه دانشیاری را کسب ننماید با 30 سال خدمت و یا 65 سال سن و در صورتی که یکی از دو شرایط، زودتر محقق شود دانشگاه مکلف است عضو هیات علمی را بازنشسته نماید. زمانی که شخص در جایگاه هیات علمی قرار می‌گیرد می‌بایست شرایط لازم در حالت اشتغال و مراحل توانمند‌سازی را طی نماید و به استناد ماده 77 قانون استخدام کشوری، دستگاههای دولتی موظفند مستخدمین زن و مرد را که دارای 65 سال سن باشند راسا و بدون درخواست مستخدم بازنشسته نمایند لذا آئین نامه استخدامی با قوانین و مقررات بالادستی و علی‌الخصوص قانون استخدام کشوری، هیچ‌گونه تناقض و مغایرتی ندارد. رای هیات تخصصی استخدامی دیوان عدالت اداری اولا تعیین شرایط بازنشستگی (از حساسیت سن و سابقه خدمت لازم) از امور استخدامی محسوب می‌شود و دانشگاه‌ها به موجب بند ب ماده 20 قانون برنامه پنجم توسعه مصوب 1389/10/15 الزامی به رعایت قوانین و مقررات عمومی حاکم بر دستگاه‌های دولتی در امور اداری، مالی و استخدامی نداشته و فقط در چهارچوب مصوبات هیات امنا عمل می‌نموده‌اند و حکم بند مذکور به نوعی در ماده 1 قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور مصوب 1395/11/10 تکرار شده است. ثانیا ماده 77 قانون استخدام کشوری مصوب 1345/3/31 و ماده 10 قانون اصلاح مقررات بازنشستگی و وظیفه قانون استخدام کشوری مصوب 1368/12/13 بازنشستگی با 65 سال سن را تجویز نموده است. با عنایت به مراتب فوق بندهای 1 و 2 و 3 ماده 96 آیین‌نامه استخدامی اعضای هیات علمی دانشگاه‌ها قابل ابطال تشخیص داده شد. این رای به استناد بند ب ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری اصلاحی 1402 ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رئیس دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است. رئیس هیات تخصصی استخدامی دیوان عدالت اداری علی اکابری