رای شماره 838 هیات عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع قابل اعمال نبودن تبصره ماده 76 قانون مدیریت خدمات کشوری در تعیین حقوق بازنشستگان، تبصره ماده 76 قانون مدیریت خدمات کشوری قابل اعمال نیست

شماره 9801898 – 16/5/1398 بسمه تعالی جناب آقای اکبرپور رئیس هیات مدیره و مدیرعامل محترم روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران یک نسخه از رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 9809970905810838 مورخ 1398/5/1 با موضوع: «در تعیین حقوق بازنشستگان، تبصره ماده 76 قانون مدیریت خدمات کشوری قابل اعمال نیست» جهت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می‌گردد. مدیرکل هیات عمومی و هیاتهای تخصصی دیوان عدالت اداری مهدی دربین تاریخ دادنامه: 1398/5/1 شماره دادنامه: 838 شماره پرونده: 1898/98 مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری اعلام‌کننده تعارض: آقایان مظفر نصر و مهدی محسنی موضوع: اعلام تعارض در آراء صادر شده از شعب دیوان عدالت اداری گردش کار: در مورد تعیین و پرداخت حقوق بازنشستگی بدون رعایت سقف تبصره ماده 76 قانون مدیریت خدمات کشوری شعب دیوان آراء معارضی صادر کرده‌اند. گردش کار پرونده‌ها و مشروح آراء به قرار زیر است: الف: شعبه اول بدوی دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 9509980900101936 با موضوع دادخواست آقای دستان عزیزی به طرفیت سازمان بازنشستگی کشوری و به خواسته اصلاح حکم بازنشستگی (حذف سقف حقوق بازنشستگی افزایش 20 درصد امتیاز حقوق محاسبه و پرداخت 2/5 درصد رقم تعیین شده مازاد بر 30 سال به ازای هر سال) به موجب دادنامه شماره 9609970900100739 1396/3/22 به شرح زیر رای صادر کرده است: نظر به اینکه حسب مفاد ماده 76 قانون مدیریت خدمات کشوری و تبصره ذیل آن میزان حقوق بازنشستگان همه ساله با پیشنهاد سازمان مربوطه، از جمله سازمان بازنشستگی کشوری تعیین می‌شود و حداکثر حقوق نباید از 7 برابر حداقل حقوق ثابت و فوق العاده‌های مستمر تجاوز کند و حسب مفاد لایحه دفاعیه طرف شکایت حداکثر حقوق مصوب توسط هیات وزیران در سال بازنشستگی شاکی همان حقوق تعیین شده و پرداختی به شاکی بوده لذا با توجه به توضیحات مکتوب طرف شکایت به شرح لایحه دفاعیه واصله و با عنایت به مفاد سایر محتویات پرونده بالاخص مفاد جوابیه واصله که دلالت بر صحت اقدامات و تصمیمات مشتکی عنه داشته و بر همین اساس چون تخلفی از قوانین و مقررات ذیربط در این مورد مشهود نیست و ایراد موجهی از سوی شاکی به عملکرد آن مرجع وارد نگردیده است و خواسته مطروحه فوق الذکر بنابر کیفیت موجود قابلیت تحقق را ندارد و الزام طرف شکایت به اجابت خواسته مزبور فاقد مبنای قانونی است، بنابراین به استناد مواد 10 و 58 قانون دیوان عدالت اداری مصوب 1392 حکم به رد شکایت صادر و اعلام می‌گردد، این رای وفق ماده 65 قانون اخیرالذکر ظرف 20 روز پس از ابلاغ قابل تجدیدنظرخواهی در شعب تجدیدنظر دیوان است. رای مذکور به موجب رای شماره 9709970956300922 1397/3/12 شعبه 28 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری تایید شده است. ب: شعبه 3 بدوی دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 9309980900033722 با موضوع دادخواست آقای صاحبعلی اسدی به طرفیت سازمان بازنشستگی کشوری و به خواسته اصلاح حکم بازنشستگی بر اساس شرح درخواست الف) عدم تعیین سقف حقوق بازنشستگی ب) افزایش 20 درصدی امتیاز حقوق ج) محاسبه و پرداخت 2/5 %رقم تعیین شده حقوق بازنشستگی مازاد 30 سال به ازای هر سال به موجب دادنامه شماره 9409970900302469 1394/10/1 به شرح زیر رای صادر کرده است: نظر به اینکه به موجب قانون اصلاح ماده 9 قانون اصلاح پاره‌ای از مقررات مربوط به حقوق بازنشستگی بانوان شاغل و خانوارها و سایر کارکنان دولت مصوب 1385/8/30 مستخدمان موضوع تبصره 2 ماده 133 و مواد 143 و 144 قانون استخدام کشوری و همچنین آن دسته از کارکنان مشمول قانون استخدام کشوری و شرکتهای دولتی و یا کارکنان دستگاه‌های دارای مقررات استخدامی خاص که طبق مقررات مربوط به سایر دستگاه‌ها اعم از دولتی یا غیر دولتی مامور یا منتقل شده یا بشوند در صورتی که بازنشسته یا از کار افتاده یا فوت شده یا بشوند معدل تمام حقوق و مزایای مستمر دریافتی آنان که بابت آن کسور بازنشستگی پرداخت نموده‌اند معدل تمام حقوق و مزایای مستمر دریافتی آنان که بابت کسور بازنشستگی پرداخت نموده‌اند در دو سال آخر خدمت مشروط به اینکه از حداکثر حقوق موضوع لایحه قانونی مربوط به حداکثر و حداقل حقوق مستخدمین شاغل و بازنشسته و آماده به خدمت مصوب 1358 همان سال بازنشستگی و از کارافتاده و فوت تجاوز ننماید مبنای حقوق بازنشستگی و وظیفه خواهد بود بنابراین با توجه به اینکه سقف حقوق بازنشستگی در سال 1392 به موجب ماده 76 قانون مدیریت خدمات کشوری از سوی هیات وزیران 34/300/000 ریال تعیین شده لذا تخلفی از قوانین و مقررات مشهود نبوده و اقدام خوانده موافق قوانین و مقررات می‌باشد و شکایت شاکی را غیر وارد تشخیص و مستندا به مواد 10 و 65 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری حکم به رد شکایت شاکی صادر و اعلام می‌نماید. رای صادر شده ظرف مهلت 20 روز از تاریخ ابلاغ قابل اعتراض در محاکم تجدیدنظر دیوان عدالت اداری می‌باشد. در اثر تجدیدنظرخواهی از رای مذکور شعبه 26 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به موجب دادنامه شماره 9970955903774 1396/12/2 با استدلال زیر رای مذکور را نقض می‌کند: با مداقه در اوراق و محتویات پرونده، اولا: نظر به اینکه ماده 9 اصلاح پاره‌ای از مقررات مربوط به حقوق بازنشستگی ... ناظر به آن دسته از کارکنانی است که به سایر دستگاه‌ها مامور یا منتقل شده یا شوند و از آنجا که تجدیدنظرخواه به سایر دستگاه‌ها مامور یا منتقل شده است، لذا از شمول ماده مذکور خارج می‌باشد. ثانیا: به موجب ماده 76 قانون مدیریت خدمات کشوری تعیین حداکثر حقوق بازنشستگان صندوق بازنشستگی کشوری بر عهده هیات وزیران است و مفاد این تبصره (حداکثر، 7 برابر حداقل) ناظر به شاغلان بوده و منصرف از بازنشستگان است و با توجه به اینکه در مصوبه مربوط به سال بازنشستگی تجدیدنظر خواه (1392 ) هیات دولت صرفا حقوق بازنشستگان را تعیین کرده است و متعرض حداکثر حقوق نشده است، از این رو اقدام صندوق مربوط در محاسبه حقوق بازنشستگی تجدیدنظرخواه با لحاظ سقف هفت برابر حداقل، فاقد وجاهت قانونی است و مستندا به مواد مذکور، نیز مواد 10، 11 و 71 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری ضمن پذیرش تجدیدنظرخواهی و نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته، حکم الزام تجدیدنظر خوانده به اجابت خواسته تجدیدنظر خواه و احتساب حقوق بازنشستگی وی بدون اعمال سقف مقرر، صادر و اعلام می‌گردد. این رای قطعی است. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1398/5/1 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است. رای هیات عمومی الف تعارض در آراء محرز است. ب اولا: هر چند به موجب ماده 76 قانون مدیریت خدمات کشوری حداقل و حداکثر حقوق و مزایای مستمر شاغلین و حقوق بازنشستگان و وظیفه بگیران مشمول این قانون و سایر حقوق بگیران دستگاه‌های اجرایی و صندوق‌های بازنشستگی وابسته به دستگاه‌های اجرایی هر سال با پیشنهاد سازمان به تصویب هیات وزیران می‌رسد، لیکن در تبصره ماده مذکور تعیین سقف حداکثر 7 برابر حداقل حقوق ثابت و فوق العاده‌های مستمر منحصرا به سقف حقوق ثابت و فوق العاده‌های مستمر می‌باشند و با عنایت به اینکه به موجب مواد 76 و 106 قانون مدیریت خدمات، قانون‌گذار برای بازنشستگان از حقوق بازنشستگی استفاده کرده و عبارت حقوق ثابت و مزایای مستمر فقط در مورد شاغلین مصداق دارد. بنابراین حکم مقرر در تبصره ماده 76 ناظر بر تعیین حداکثر 7 برابر حداقل حقوق ثابت و مزایای مستمر منصرف از حقوق بازنشستگان می‌باشد. ثانیا: با عنایت به اینکه طبق مقررات ماده 106 قانون مدیریت خدمات کشوری مبنای محاسبه کسور بازنشستگی برای محاسبه حقوق بازنشستگی کارمندان مشمول این قانون حقوق ثابت به اضافه فوق العاده‌های مستمر و فوق العاده بند 10 ماده 68 این قانون می‌باشد و به دلالت اطلاق حکم مقرر در این ماده حقوق ثابت و فوق العاده‌های مستمر و فوق العاده ویژه که مبنای کسور بازنشستگی قرار گرفته‌اند در تعیین حقوق بازنشستگی محاسبه می‌شوند و اختیاری برای هیات وزیران راجع به تعیین سقف حداکثر 7 برابر، بعد از تعیین حقوق بازنشستگی بر مبنای ماده 106 مقرر نشده است. ثالثا: طبق ماده 82 قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، برقراری مستمری بازنشستگان برای کلیه بیمه شدگان صندوق‌های بازنشستگی (اعم از کشوری، لشگری، تامین اجتماعی و سایر صندوق‌های بازنشستگی دستگاه‌ها، نهادها و بانکها) بر مبنای میانگین دو سال آخر دریافتی که دارای کسور بازنشستگی می‌باشد و این حکم آخرین اراده مقنن در زمینه برقراری مستمری بازنشستگان است و در راستای استدلال پیش گفته سقف 7 برابر حقوق و مزایای مستمر را برای تعیین مستمری بازنشستگان تعیین نکرده است، بنابراین در تعیین حقوق بازنشستگان، حکم تبصره ماده 76 قانون مدیریت خدمات کشوری قابل اعمال نیست و رای شماره 3774 1396/12/2 شعبه 26 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری که بر نقض رای شماره 2469 1394/10/1 شعبه سوم بدوی و وارد دانستن شکایت و عدم اعمال تبصره ماده 76 قانون مدیریت خدمات کشوری در تعیین حقوق بازنشستگان صادر شده است صحیح و موافق مقررات تشخیص شد. این رای به استناد بند 2 ماده 12 و ماده 89 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 برای شعب دیوان عدالت اداری و سایر مراجع اداری مربوط در موارد مشابه لازم الاتباع است. رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری محمدکاظم بهرامی