رای شماره 2650 هیات عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع تعارض در آراء صادره از شعب 36 و 30 و 45 در خصوص ایثارگران شاغل در دستگاه‌های اجرایی خارج از شمول قانون مدیریت خدمات کشوری نیز مشمول حکم مقرر در بند (الف) ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری می‌باشند

شماره 0001010 – 29/10/1400 بسمه تعالی جناب آقای اکبرپور رئیس هیات مدیره و مدیرعامل محترم روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران یک نسخه از رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 140009970905812650 مورخ 23/9/1400 با موضوع :« ایثارگران شاغل در دستگاه‌های اجرایی خارج از شمول قانون مدیریت خدمات کشوری نیز مشمول حکم مقرر در بند ( الف ) ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری می‌باشند .» جهت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می‌گردد . مدیر کل هیات عمومی و هیاتهای تخصصی دیوان عدالت اداری – یدالله اسمعیلی فرد تاریخ دادنامه : 1400/9/23 شماره دادنامه : 2650 شماره پرونده : 0001010 مرجع رسیدگی : هیات عمومی دیوان عدالت اداری اعلام‌کننده تعارض : آقای محمدرضا پورقربانی موضوع : اعلام تعارض در آراء صادر شده از شعب دیوان عدالت اداری گردش کار : شعب دیوان عدالت اداری در خصوص ادامه خدمت کارکنان ایثارگر شهرداری تا 35 سال استنباط‌های متفاوتی داشته‌اند که منجر به صدور آرای متعارض گردیده است . بعضی از شعب دیوان با استدلال اینکه طبق بند 6 شق ( ث ) ماده 88 قانون برنامه ششم توسعه رزمندگانی که حداقل 6 ماه سابقه حضور داوطلبانه در دفاع مقدس دارند مشمول امتیاز برخورداری از یک امتیاز مقطع تحصیلی بالاتر را دارند و طبق بند ( ر ) ماده 87 قانون مذکور، ایثارگران با داشتن مدرک کارشناسی مشمول بند ( الف ) ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری بوده و می‌توانند تا 35 سال خدمت نمایند، لذا حکم به ورود شکایت صادر کرده‌اند، بعضی دیگر از شعب با استدلال اینکه شهرداریها طبق ماده 117 قانون مدیریت خدمات کشوری از شمول قانون مزبور مستثنی شده‌اند در حالی که بند ( ر ) ماده 87 قانون برنامه ششم توسعه ناظر به مشمولین قانون مدیریت خدمات کشوری است و کارکنان شهرداری نمی‌توانند از مزایای مقرر در این بند استفاده نمایند زیرا کارکنان شهرداری مشمول قانون استخدام کشوری و قانون اصلاح مقررات بازنشستگی و وظیفه می‌باشند و در قوانین مذکور ادامه خدمت تا 35 سال و مشاغل تخصصی پیش‌بینی نشده است، لذا حکم به رد شکایت صادر کرده‌اند . گردش کار پرونده‌ها و مشروح آراء به قرار زیر است : الف : شعبه 36 بدوی دیوان عدالت اداری در خصوص دادخواست آقای مجتبی خدمت بین دانا به طرفیت شهرداری شهر رشت و به خواسته جلوگیری از تضییع حقوق استخدامی و توقف اجرای حکم بازنشستگی به موجب دادنامه شماره 9909970957001612 1399/11/19 به شرح زیر رای به ورود شکایت صادر کرده است : نظر به اینکه ایثارگران با حکم خاص بند ( ر ) ماده 87 قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مشمول بند ( الف ) ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری قرار گرفته‌اند واین حکم از حیث شمول ایثارگران همه ایثارگران مشمول امتیاز مذکور را در بر می‌گیرد و از حیث دایره شمول بر مستخدمین دستگاه‌های اجرایی نسبت به حکم ماده 117 قانون مدیریت خدمات کشوری خاص بوده و فقط دسته‌ای از مستخدمین دستگاه‌های اجرایی که مشمول عنوان ایثارگر می‌باشند را در بر می‌گیرد از این حیث نسبت به ایثارگران حکم ماده 117 مذکور نسخ شده است و از طرفی به موجب جزء 6 از بند ( ث ) ماده 88 قانون صدرالذکر رزمندگان نیز باید از امتیاز یک مقطع تحصیلی بالاتر برخوردار شوند . از این رو شکایت شاکی را وارد تشخیص داده وحکم به ورود شکایت شاکی را با استباط از مواد قانونی فوق‌الذکر و استناد به مواد 10 و 11 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری صادر و طرف شکایت را ملزم به رعایت مفاد بند ( الف ) ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری راجع به شاکی می‌نماید . متعاقب اعتراض شهرداری شهر رشت به دادنامه مذکور، شعبه 27 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به موجب دادنامه شماره 140031390000191844 1400/1/29 ضمن پذیرفتن تجدیدنظرخواهی و نقض دادنامه شماره 9909970957001612 1399/11/19 شعبه 36 بدوی، به شرح زیر رای به رد شکایت صادر کرده است . نظر به اینکه به موجب ماده 117 قانون مدیریت خدمات کشوری کارکنان شهرداری‌ها از شمول این قانون مستثنی شده‌اند و رای وحدت رویه شماره 1334 1398/7/2 هیات عمومی دیوان عدالت اداری نیز موید این امر است در حالی که بند ( ر ) ماده 87 قانون برنامه ششم توسعه ناظر به مشمولین قانون مدیریت خدمات کشوری است و کارکنان شهرداری نمی‌توانند از مزایای مقرر در این بند استفاده نمایند و به موجب ماده2 قانون اصلاح قانون بازنشستگی و وظیفه قانون استخدام کشوری مصوب 1368 بازنشستگی مستخدمین رسمی، ثابت و دارای عناوین مشابه وزارتخانه‌ها، موسسات، شرکت‌های دولتی، شهرداری‌ها و موسسات دولتی که شمول قانون بر آن‌ها مستلزم ذکر نام است با حداقل سی سال سابقه خدمت قابل قبول از لحاظ بازنشستگی طبق مقررات مربوط خواهد بود . بنابراین از آنجایی که در پرونده پیش رو به موجب احکام کارگزینی نامبرده با دارا بودن 31 سال و 3 ماه و 24 روز سنوات خدمت از تاریخ 1399/6/15 وفق مقررات بازنشسته اعلام شده است و تخلفی از قوانین و مقررات مشهود نبوده و اعتراض تجدیدنظرخواه را موجه تشخیص و با اجازه حاصل از ماده 71 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری ضمن نقض دادنامه تجدیدنظر خواسته حکم به رد شکایت شاکی صادر و اعلام می‌شود . ب : شعبه 30 بدوی دیوان عدالت اداری در خصوص دادخواست آقای محمدعیسی رحمانی گسکره‌ئی به خواسته تقاضای الزام به ادامه همکاری تا 35 سال سابقه در شهرداری شهر رشت، به موجب دادنامه شماره 9909970902301466 1399/7/27 به شرح زیر رای به ورود شکایت صادر کرده است : با توجه به تبصره الحاقی سال 1395 به بند ( الف ) ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری که مقرر داشته است ایثارگرانی که به موجب قوانین و مقررات مربوطه از امتیاز یک مقطع تحصیلی بالاتر برخوردارند نیز با داشتن مدرک کارشناسی مشمول حکم این ماده می‌شوند و می‌توانند تا 35 سال خدمت نمایند . نظر به اینکه شاکی شرایط مقرر برای ادامه خدمت تا 35 سال را وفق تبصره الحاقی به قانون مذکور دارا می‌باشد، لذا شکایت شاکی را موجه تشخیص و مستندا به مواد 10، 11 و 65 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری حکم به ورود شکایت شاکی صادر و اعلام می‌نماید . دادنامه مذکور به موجب دادنامه شماره 9909970956002556 1399/11/26 صادر شده از شعبه 27 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری تایید شده است . ج : شعبه 45 بدوی دیوان عدالت اداری در خصوص دادخواست آقای کیومرث مبینی به خواسته اعتراض به حکم بازنشستگی و الزام به ادامه همکاری تا 35 سال در شهرداری شهر رشت، به موجب دادنامه شماره 9809970904201262 1398/4/29 به شرح زیر رای به رد شکایت صادر کرده است : با توجه به تاریخ بازنشستگی شاکی به لحاظ اینکه امتیاز موضوع خواسته شاکی برای ایثارگرانی است که از امتیاز یک مقطع تحصیلی در دوران خدمت بهره‌مند شده‌اند ودر خصوص استفاده از مدرک تحصیلی نیز وفق ماده 17 قانون مدیریت خدمات کشوری شهرداریها مستثنی می‌باشند و اینکه شاکی نیز دلیل، مدرک یا مستند متقنی که دلالت بر صحت ادعای وی و استحقاقش باشد ارائه ننموده است . علیهذا نظر به مراتب معنونه و مستفاد از قاعده فقهی « البینه علی المدعی » شکایت و ادعای شاکی را وارد و محرز ندانسته به استناد اصل 173 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و مواد 1، 10، 17، 58، 60 و 65 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری حکم به رد شکایت صادر و اعلام می‌نماید . متعاقب اعتراض آقای کیومرث مبینی به دادنامه مذکور، شعبه 26 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به موجب دادنامه شماره 9809970955903455 1398/11/20 ضمن پذیرفتن تجدیدنظرخواهی و نقض دادنامه شماره 9809970904201262 1398/4/29 صادر شده از شعبه 45 بدوی دیوان عدالت اداری به شرح زیر رای به ورود شکایت صادر کرده است : بر مبنای گواهی صادره از سوی فرمانده سپاه حضرت محمد رسول اله تهران به شماره 581 / 141 / 46 / زم 1397/9/11 تجدیدنظرخواه به مدت 12 ماه و 14 روز در جبهه‌های جنگ حق علیه باطل حضور داشته و طبق بند ( الف ) ماده 1 قانون جامع خدمات‌رسانی به ایثارگران « ایثارگر در این قانون به کسی اطلاق می‌گردد که برای استقرار و حفظ دستاوردهای انقلاب اسلامی و دفاع از کیان نظام جمهوری اسلامی ایران و استقلال و تمامیت ارضی کشور، مقابله با تهدیدات و تجاوزات دشمنان داخلی و خارجی انجام وظیفه نموده و شهید، مفقودالاثر، جانباز، اسیر، آزاده و رزمنده شناخته شود و به موجب بند ( و ) ماده 1 قانون مذکور « رزمنده به کسی اطلاق می‌شود که در راه تکوین، دفاع و حفظ ارزشها و کیان جمهوری اسلامی ایران استقلال و تمامیت ارضی کشور، مقابله با تهدیدات و تجاوزات دشمن و عوامل ضد انقلاب و اشارا با تایید مراجع ذی صلاح به‌طور فعال حضور یافته باشد .» و در ماده 2 قانون یاد شده کلیه وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها و دستگاه‌های اجرایی و ... اعم از اینکه دارای قوانین و مقررات خاص باشند یا نباشند مکلف به رعایت و انجام تکایف قانونی فو قالذکر در قانون مزبور هستند و مطابق بند 6 از شق ( ث ) ماده 88 قانون بنرامه پنجساله ششم توسعه جمهوری اسلامی ایران « رزمندگانی که حداقل شش ماه سابقه حضور داوطلبانه در دفاع مقدس داشته باشن مشمول امتیاز برخورداری از یک مقطع تحصیلی بالاتر می‌باشند و بر اساس بند ( ر ) ماده 87 قانون موصوف‌الذکر، ایثارگرانی که به موجب قوانین و مقررات مربوط از امتیاز یک مقطع تحصیلی بالاتر بهره‌مند می‌باشند با داشتن مدرک کارشناسی، مشمول بند ( الف ) ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری بوده و می‌توانند تا 35 سال خدمت کنند و مطابق ماده 87 قانون مذکور « دولت موظف است اقدامات لازم برای اجرای صحیح و به موقع قانون جامع خدمات‌رسانی به ایثارگران را به عمل آورده و اعتبار کافی را در بودجه سنواتی پیش‌بینی نماید وکلیه آیین‌نامه‌های اجرایی آن را حداکثر تا 6 ماهه سال اول اجرای قانون برنامه تصویب و ابلاغ نماید .» و بر مبنای تبصره بند ( الف ) ماده 103 اصلاحی قانون مدیریت خدمات کشوری ایثارگرانی که به موجب قوانین ومقررات مربوط از یک امتیاز مقطع تحصیلی بالاتر برخوردارند نیز باداشتن مدرک کارشناسی مشمول حکم این ماده می‌باشند و می‌توانند تا 35 سال خدمت نمایند و مراتب بر اساس بخشنامه شماره 1083465 1395/12/18 رئیس سازمان اداری و استخدامی کشور به کلیه دستگاه‌های اجرایی مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری ابلاغ شده است . لذا شعبه 26 تجدیدنظر دیوان با در نظر گرفتن مراتب فوق البیان و به استناد ماده 71 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ضمن نقض دادنامه شعبه بدوی دیوان حکم به ورود شکایت و الزام تجدیدنظر خوانده به اجرای قوانین و مقررات حاکم مبنی بر برخورداری نامبرده از امتیاز یک مقطع تحصیلی بالاتر و ابطال حکم بازنشستگی و ادامه خدمت تا 35 سال صادر و اعلام می‌کند . هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1400/9/23 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است . رای هیات عمومی الف تعارض در آراء محرز است . ب با توجه به مفاد دادنامه شماره 1142 1400/4/5 هیات عمومی دیوان عدالت اداری، هر چند کارکنان شهرداری‌ها به موجب ماده 117 قانون مدیریت خدمات کشوری از شمول ماده 103 قانون مذکور خارج هستند، لیکن از آنجایی که به موجب بند ( ر ) ماده 87 قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مصوب سال 1395 مقرر شده است که : « ایثارگرانی که به موجب قوانین و مقررات مربوط از امتیاز یک مقطع تحصیلی بالاتر بهره‌مند می‌باشند با داشتن مدرک کارشناسی، مشمول بند ( الف ) ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری بوده و می‌توانند تا سی و پنج سال خدمت کنند » ، بنابراین با توجه به بند قانونی مزبور، ایثارگران مشمول بهره‌مندی از امتیازات یک مقطع تحصیلی بالاتر صرف نظر از اینکه در برخی موارد مانند کارکنان شهرداری‌ها مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری نیستند، به موجب بند ( ر ) ماده 87 قانون برنامه پنجساله ششم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران مشمول حکم مقرر در بند ( الف ) ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری شده‌اند . بنابه مراتب فوق، رای شماره 9909970902301466 1399/7/27 ( صادر شده از شعبه 30 بدوی دیوان عدالت اداری ) که به موجب رای شماره 9909970956002556 1399/11/26 ( صادر شده از شعبه 27 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری ) تایید شده و ایثارگران شاغل در دستگاه‌های اجرایی خارج از شمول قانون مدیریت خدمات کشوری را نیز مشمول حکم مقرر در بند ( الف ) ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری اعلام کرده، صحیح و منطبق با موازین قانونی است . این رای به استناد بند 2 ماده 12 و ماده89 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 برای شعب دیوان و سایر مراجع اداری در موارد مشابه لازم‌الاتباع است . رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری حکمتعلی مظفری