رای شماره 1309 هیئت عمومی دیوان عدالت اداری، مبنی بر ابطال فراز دوم تبصره «1» ذیل بند «7» ماده (71) مصوبه اصلاحی آیین‌نامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصوب 1375) (موضوع تصویب نامه شماره 32140/ت42428ه مورخ 16 اردیبهشت 1388 هیات وزیران)

شماره 0002590 1401/8/17- بسمه تعالی جناب آقای اکبرپور رئیس هیات مدیره و مدیر عامل محترم روزنامه جمهوری اسلامی ایران یک نسخه از رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 140109970905811309 مورخ 26/7/1401 با موضوع : «عبارت "چنانچه یادشده در یکی از ادارات یا موسسات یا نهادهای عمومی اشتغال به کار داشته باشد، مسئولان مراجع یاد شده مکلفند با ماموریت شخص مذکور به نظام مهندسی استان موافقت نمایند" در تبصره 1 ماده 71 آیین‌نامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان (اصلاحی مصوب 1388/2/16 هیات وزیران) که متضمن اتخاذ تصمیم در خصوص ماموریت اشخاص شاغل در ادارات دولتی و موسسات عمومی غیردولتی به نظام مهندسی استان به عنوان یک نهاد خصوصی است. خلاف قانون و خارج از حدود اختیار بوده و ابطال می‌شود . » جهت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می‌گردد . مدیر کل هیات عمومی و هیات‌های تخصصی دیوان عدالت اداری – یدالله اسمعیلی فرد شماره دادنامه : 140109970905811309 تاریخ دادنامه : 26/7/1401 شماره پرونده : 0002590 مرجع رسیدگی : هیات عمومی دیوان عدالت اداری شاکی : آقای سجاد کریمی پاشاکی موضوع شکایت و خواسته : ابطال عبارت «چنانچه شخص یادشده در یکی از ادارات دولتی یا موسسات و نهادهای عمومی اشتغال به کار داشته باشد، مسئولان مراجع یاد شده مکلفند با ماموریت شخص مذکور به نظام مهندسی استان موافقت نمایند» در تبصره 1 ماده 71 آیین‌نامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان (اصلاحی مصوب 1388/2/16 هیات وزیران) گردش کار : شاکی به موجب دادخواستی ابطال عبارت «چنانچه شخص یاد شده در یکی از ادارات دولتی یا موسسات و نهادهای عمومی اشتغال به کار داشته باشد، مسئولان مراجع یاد شده مکلفند با ماموریت شخص مذکور به نظام مهندسی استان موافقت نماید» در تبصره 1 ماده 71 آیین‌نامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان (اصلاحی مصوب 1388/2/16 هیات وزیران) را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که : " همان‌طور که در این تبصره مشخص است فراز: «چنانچه شخص یادشده در یکی از ادارات دولتی یا موسسات و نهادهای عمومی اشتغال به کار داشته باشد، مسئولان مراجع یادشده مکلفند با ماموریت شخص مذکور به نظام مهندسی استان موافقت نمایند . » ناظر بر تکلیف دستگاه‌های اجرایی و نهادهای عمومی با موافقت با ماموریت کارکنانی که به عنوان رئیس نظام مهندسی استان انتخاب شده‌اند به این موسسه می‌باشد، این در حالی می‌باشد که وفق ماده 3 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان، این موسسه، غیرانتفاعی و مصداق غیردولتی است و بر اساس مواد 121 قانون مدیریت خدمات کشوری، ماده 11 قانون استخدام کشوری و سایر مقررات استخدامی موضوعه، امکان ماموریت از بخش دولتی و عمومی به غیردولتی ممکن نیست و بر اساس تبصره 1 ماده واحده قانون نحوه تاثیر سوابق خدمت غیردولتی در احتساب حقوق و بازنشستگی و مستمری کارکنان دولت؛ سنوات خدمت در موسسات غیردولتی در محاسبه سنوات خدمت لازم برای بازنشستگی، اعطای پایه، درجه یا نظایر آن منظور نخواهد شد که این امر خود دلالت بر فقدان امکان ماموریت به جایی است که به عنوان خدمت دولتی محسوب نمی‌شود . همچنین از آنجایی که برخی از نهادهای عمومی تابع قانون کار می‌باشند، لذا در قانون کار، ماموریت از کارگاه متبوع به دیگر موسسات و کارگاه‌ها، موجب قانونی ندارد . فلذا من حیث‌المجموع طرف شکایت خارج از حدود و اختیارات قانونی خود در وضع این فراز عمل کرده چرا که در قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان نیز چنین حکمی وجود ندارد . علاوه بر موارد گفته شده توجه به دادنامه هیات عمومی دیوان عدالت اداری در ابطال ماده 17 آیین‌نامه موضوع مواد 21 و 121 قانون مدیریت خدمات کشوری، مقرون به صحت ادعای حاضر است . از این رو ابطال عبارت مذکور از تبصره 1 ماده 71 آیین‌نامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان را خواستارم ." متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است : " شماره 32140 / ت42428ک 1388/2/16 اصلاح آیین‌نامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان وزارت مسکن و شهرسازی وزیران عضو کارگروه مسکن موضوع تصویب‌نامه شماره 29238 / ت40001ه مورخ 1387/3/19 در جلسه مورخ 1387/1/31 به استناد اصل یکصد و بیست و هفتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تصویب نمودند : آیین‌نامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان، موضوع تصویب‌نامه شماره 123379 / ت17496 ه مورخ 1375/11/28 به شرح زیر اصلاح می‌شود : ........ 7 در ماده ) 71 ( بعد از عبارت «یک دبیر» عبارت «را به ترتیب و به‌طور مجزا با اکثریت آرای نسبی اعضای اصلی هیات‌مدیره» اضافه می‌شود . همچنین متون زیر به عنوان تبصره (1) و (2) به ماده یاد شده الحاق می‌شود : تبصره1 رییس نظام مهندسی استان باید موظف بوده و به‌طور تمام وقت در محل حضور داشته باشد، چنانچه شخص یادشده در یکی از ادارات دولتی یا موسسات و نهادهای عمومی اشتغال به کار داشته باشد، مسئولان مراجع یادشده مکلفند با ماموریت شخص مذکور به نظام مهندسی استان موافقت نمایند . معاون اول رئیس جمهور " علیرغم ارسال و ابلاغ نسخه دوم دادخواست و ضمائم آن برای طرف شکایت تا زمان رسیدگی به پرونده هیچ پاسخی واصل نشده است . هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1401/7/26 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است . رای هیات عمومی اولا براساس ماده 3 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصوب 1374/12/22 : «برای تامین مشارکت هرچه وسیع تر مهندسان در انتظام امور حرفه‌ای خود و تحقّق اهداف این قانون در سطح کشور « سازمان نظام مهندسی ساختمان» که از این پس در این قانون به اختصار «سازمان» خوانده می‌شود و در هر استان یک سازمان به نام «سازمان نظام مهندسی ساختمان استان» که از این پس به اختصار «سازمان استان» نامیده می‌شود، طبق شرایط یادشده در این قانون و آیین‌نامه اجرایی آن تاسیس می‌شود . سازمان‌های یادشده غیرانتفاعی بوده و تابع قوانین و مقررات عمومی حاکم بر موسسات غیرانتفاعی می‌باشند» و برمبنای بند «ب» ماده 1 قانون ارتقای سلامت نظام اداری و مقابله با فساد (اصلاحی مصوب 1399/11/6 )، سازمان‌های نظام مهندسی از مصادیق موسسات خصوصی حرفه‌ای عهده‌دار خدمات عمومی بوده و دارای ماهیت عمومی و دولتی نیستند . ثانیا ماده 11 قانون استخدام کشوری ) اصلاحی مصوب 1351/12/24 ،) ماده 121 قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 1386/7/8 و سایر قوانین و مقررات مربوط به انتقال و ماموریت کارکنان دولت، متضمن مجوزی درخصوص انتقال و ماموریت اشخاص بین بخش خصوصی و دولتی نبوده و هیات عمومی دیوان عدالت اداری نیز براساس رای شماره 140009970905811417مورخ 1400/6/2 خود اطلاق ماده 17 آیین‌نامه اجرایی تبصره 2 ماده 21 و ماده 121 قانون مدیریت خدمات کشوری را در مواردی که اعزام به ماموریت به سازمان‌ها و موسسات خصوصی خارج از تعریف موسسه یا نهاد عمومی غیردولتی را نیز تجویز کرده بود، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار تشخیص و ابطال کرده است . بنا به مراتب فوق، عبارت «چنانچه شخص یادشده در یکی از ادارات دولتی یا موسسات و نهادهای عمومی اشتغال به کار داشته باشد، مسئولان مراجع یادشده مکلّفند با ماموریت شخص مذکور به نظام مهندسی استان موافقت نمایند» در تبصره 1 ماده 71 آیین‌نامه اجرایی قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان (اصلاحی مصوب 1388/2/16 هیات وزیران) که متضمن اتّخاذ تصمیم درخصوص ماموریت اشخاص شاغل در ادارات دولتی و موسسات عمومی غیردولتی به نظام مهندسی استان به عنوان یک نهاد خصوصی است، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار بوده و مستند به بند 1 ماده 12 و ماده 88 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال می‌شود . با اعمال ماده 13 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 و تسری اثر ابطال مقرره مزبور به زمان تصویب آن موافقت نشد . حکمتعلی مظفری رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری