رای شماره 673876 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری با موضوع: عدم ابطال تصویب نامه شماره 9681/ت62488ه مورخ 1403/01/26 هیات وزیران با موضوع تعرفه‌های دندان‌پزشکی/پزشکی سال 1403)

* شماره پرونده: ه ت/ 0300032 * شماره دادنامه سیلور: 140431390000673876 تاریخ: 1404/03/18 * شاکی : آقای فرهاد محمدی فرزند نعمت الله * طرف شکایت : 1 نهاد ریاست جمهوری 2 وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی 3 وزارت تعاون کار و رفاه اجتماعی 4 دولت جمهوری اسلامی ایران با نمایندگی وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح 5 وزارت امور اقتصادی و دارایی 6 سازمان برنامه و بودجه کشور * موضوع شکایت و خواسته : ابطال تصویب نامه شماره 9681/ت62488ه مورخ 1403/1/26 هیات وزیران (با موضوع تعرفه‌های دندان‌پزشکی / پزشکی سال 1403) * شاکی دادخواستی به طرفیت 1 نهاد ریاست جمهوری 2 وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی 3 وزارت تعاون کار و رفاه اجتماعی 4 دولت جمهوری اسلامی ایران با نمایندگی وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح 5 وزارت امور اقتصادی و دارایی 6 سازمان برنامه و بودجه کشور به خواسته فوق الذکر به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد : وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح وزارت امور اقتصادی و دارایی سازمان برنامه و بودجه کشور سازمان نظام پزشکی جمهوری اسلامی ایران سازمان نظام پرستاری جمهوری اسلامی ایران هیئت وزیران در جلسه 1403/1/5 به پیشنهاد شورای عالی بیمه سلامت کشور و تایید سازمان برنامه و بودجه کشور و به استناد بند (الف) ماده (9) قانون احکام دایمی برنامه‌های توسعه کشور مصوب 1395 تصویب کرد : الف تعرفه ارزیابی و معاینه (ویزیت) پزشکان و کارشناسان پروانه دار در بخش سرپایی خصوصی : ردیف شرح خدمت تعرفه (ریال) 1 پزشکان، دندانپزشکان عمومی و دکتری تخصصی در علوم پایه (PhD) پروانه دار 000/260/1 2 پزشکان، دندانپزشکان متخصص و پزشک عمومی دارای مدرک دکتری تخصصی در علوم پایه (MD-PhD) 000/890/1 3 پزشکان فوق تخصص، دوره تکمیلی تخصصی (فلوشیپ) 000/410/2 4 پزشکان متخصص روان‌پزشکی 000/510/2 5 پزشکان فوق تخصص روان‌پزشکی و دوره تکمیلی تخصصی (فلوشیپ) روان‌پزشکی 000/860/2 6 کارشناس ارشد پروانه دار 000/020/1 7 کارشناس ارشد پروانه دار 000/870 تبصره 1 تعرفه ارزیابی و معاینه ویزیت سرپایی افراد با سن کمتر از (7) سال تمام برای کلیه گروه‌های تخصصی به میزان بیست درصد (%20) نسبت به گروه پایه افزایش می‌یابد . تبصره 2 کلیه ارائه‌کنندگان خدمات سلامت مکلف به نسخه نویسی و نسخه پیچی به صورت الکترونیکی خواهند بود در مواردی که به هر دلیل بر اساس قانون بودجه سالیانه کل کشور، نسخه نویسی به صورت کاغذی مجاز باشد تعرفه‌های این جدول قابل محاسبه و اخذ است . تبصره 3 کلیه مقاطع تحصیلی مندرج در بند (الف) در صورتی میتوانند از تعرفه‌های مذکور استفاده نمایند که عنوان مربوط در پروانه مطب آن‌ها درج شده باشد . تبصره 4 کارشناسان ارشد و دکتری تخصصی در علوم پایه (PhD) پروانه دار در صورتی میتوانند از تعرفه‌های کارشناسی ارشد و دکتری تخصصی در علوم پایه (PhD) استفاده نمایند که کارشناسی ارشد یا دکتری تخصصی در علوم پایه (PhD) ثبت شده آن‌ها مرتبط با رشته کارشناسی بوده و در پروانه فعالیت درج شده باشد . تبصره 5 تعرفه ویزیت پزشکان عمومی با سابقه بیش از پانزده سال کار بالینی پانزده درصد (15%) علاوه بر تعرفه مصوب می‌باشد . ب ضرایب تعرفه خدمات تشخیصی و درمانی 1 ضرایب ریالی جزء حرفه‌ای کلیه خدمات و مراقبتهای سلامت مندرج در کتاب ارزش نسبی خدمات سلامت بر مبنای کای واحد و معادل یک میلیون و یازده هزار (1.011.000) ریال محاسبه می‌شود . 2 ضریب ریالی جزء حرفه‌ای خدمات تشخیصی و درمانی مندرج در کتاب ارزش نسبی خدمات سلامت برای خدماتی که با علامت (#) مشخص شده‌اند و کدهای (7) و (8) و معاینه (ویزیت) سرپایی اعم از اینکه در بخش سرپایی و یا بستری ارایه شوند بر مبنای کای واحد و معادل پانصد و شصت و هشت هزار (568.000) ریال محاسبه می‌شود . 3 ضریب ریالی جزء حرفه‌ای خدمات دندان‌پزشکی معادل ششصد وبیست و نه هزار (629.000) ریال محاسبه می‌شود . تبصره سهم پرداخت سازمانهای بیمه گر پایه برای خدمات دندان‌پزشکی تحت پوشش معادل هفتاد درصد (70%) رقم فوق می‌باشد . 4 ضرایب ریالی جزء فنی کلیه خدمات و مراقبتهای سلامت مندرج در کتاب ارزش نسبی به استثنای خدمات مندرج در بندهای (5) و (6) بر مبنای کای واحد و معادل دو میلیون و هشتصد و چهل و سه هزار (2.843.000) ریال محاسبه می‌شود . 5 ضریب ریالی جزء فنی برای خدماتی که در کدهای (1) تا (7) مندرج در کتاب ارزش نسبی خدمات سلامت با علامت (#) مشخص شده‌اند اعم از اینکه در بخش سرپایی و یا بستری ارائه شوند بر مبنای کای و معادل یک میلیون و هفتصد و هفتاد و هفت هزار (1.777.000) ریال محاسبه می‌شود . 6 ضریب ریالی جزء فنی برای خدماتی که در کدهای (8) و (9) مندرج در کتاب ارزش نسبی خدمات سلامت با علامت (#) مشخص شده‌اند اعم از اینکه در بخش سرپایی و یا بستری ارائه شوند بر مبنای کای واحد و معادل یک میلیون و هفتصد و پنج هزار (1.0705.000) ریال محاسبه می‌شود . 7 ضریب ریالی جزء فنی خدمات دندان‌پزشکی معادل یک میلیون و صد و شصت و یک هزار (1.161.000) ریال محاسبه می‌شود . 8 ضریب ریالی جزء مواد و لوازم مصرفی دندان‌پزشکی معادل پانصد و پنجاه و چهار هزار (554.000) ریال محاسبه می‌شود . پ سقف تعرفه‌های هزینه اقامت هتلینگ در بیمارستانهای بخش خصوصی در سال 1403 به شرح جدول زیر است : ردیف نوع تخت درجه اعتبار بخشی بیمارستان یک دو سه چهار 1 اتاق یک تختی 000/518/57 000/016/46 000/511/34 000/007/22 2 اتاق دو تختی 000/732/44 000/787/35 000/843/26 000/893/17 3 اتاق سه تختی و بیشتر 000/952/31 000/561/35 000/173/19 000/780/12 4 هزینه همراه 000/388/6 000/112/5 000/835/2 000/552/2 5 بخش نوزادان سالم 000/372/22 000/898/17 000/420/13 000/951/8 6 بخش نوزادان بیمار سطح دوم 000/952/31 000/561/25 000/173/19 000/780/12 7 بخش بیماران روانی 000/952/31 000/561/25 000/173/19 000/780/12 8 بخش بیماران سوختگی 000/857/95 000/683/76 000/513/57 000/340/38 9 بخش مراقبت‌های بینابینی (Intermediate ICU) مانند بخش سکته حاد مغزی (CCU) 000/491/73 000/793/58 000/094/44 000/395/29 10 بخش مراقبت‌های ویژه قلبی (CCU) 000/491/73 000/793/58 000/094/44 000/395/29 11 بخش پشتیبان مراقبت‌های ویژه قلبی 000/513/57 000/012/46 000/506/24 000/007/22 12 بخش‌های مراقبت‌های ویژه عمومی، کودکان، نوزادان و ریه 000/020/115 000/016/92 000/013/69 000/007/46 13 بخش مراقبت‌های ویژه سوختگی 000/803/127 000/244/102 000/683/76 000/120/51 تبصره 1 هزینه خدمات پایه و لوازم مصرفی مشترک بخشهای بستری در تخت سوختگی ردیف (8) این جدول معادل دوازده درصد (تعرفه اقامت هتلینگ) در تخت‌های مراقبت ویژه عمومی کودکان نوزادان و ریه (ردیف 12 جدول فوق) معادل چهار و دو دهم درصد در تخت مراقبت‌های ویژه سوختگی (ردیف 13) جدول فوق معادل هشت و چهار دهم درصد (8,4) و در سایر بخشهای این جدول معادل شش درصد (6) تعرفه اقامت (هتلینگ) محاسبه می‌گردد. فهرست خدمات و لوازم مصرفی مشترک بخشهای بستری توسط دبیرخانه شورای عالی بیمه سلامت کشور تعیین می‌گردد . تبصره 2 به بیمارستانهای درجه یک بخش خصوصی کشور اجازه داده می‌شود حداکثر تا ده درصد (10%) تختهای خود را بر اساس استانداردهای ابلاغی و آیین‌نامه‌های نظارتی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی در قالب بخشهای با خدمات رفاهی ویژه و حداکثر تا دو برابر سقف تعرفه اتاق یک تخته بخشهای مربوط اداره نمایند . ت تعرفه خدمات شایع (گلوبال) اعتیاد و سوء مصرف مواد مخدر در بخش خصوصی : 1 تعرفه خدمات شایع (گلوبال) اعتیاد و سوء مصرف مواد بر اساس میزان رشد سرفصل‌های خدمتی و جزئیات تعرفه‌های این تصویب نامه و بر اساس استانداردهای ابلاغی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی توسط دبیرخانه شورای عالی بیمه سلامت کشور قابل محاسبه و ابلاغ خواهد بود . تبصره 1 سهم پرداختی سازمانهای بیمه گر پایه معادل هفتاد درصد (70%) تعرفه مصوب بخش دولتی می‌باشد . تبصره 2 بر اساس آیین‌نامه اجرایی درمان و کاهش اعتیاد معتادان بی‌بضاعت موضوع (15) قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 1396 ستاد مبارزه با مواد مخدر سهم پرداختی سازمانهای بیمه گر پایه در خصوص معتادان بی‌بضاعت و کودکان معتاد معادل نود درصد (90%) تعرفه مصوب بخش دولتی می‌باشد . تبصره 3 هزینه دارو طبق نرخ مصوب سازمان غذا و دارو بر اساس صورتحساب (فاکتور) خرید از بیمه و یا بیمار دریافت می‌گردد. سقف دوز تحت پوشش بیمه برای داروی دریافتی بوپرونورفین (6) میلی‌گرم و داروی تنتور اپیوم (17) سیسی به ازای هر بیمار در روز می‌باشد. این پوشش صرفا جهت درمان اختلالات مصرف مواد می‌باشد . 2 تعرفه مراکز اجتماع درمان مدار (TC) و مراکز اقامتی بهبود و بازتوانی افراد با اختلال مصرف مواد کمپ یا مراکز اقامتی میان مدت در بخش خصوصی بر اساس میزان رشد تعرفه‌های این تصویب نامه توسط دبیرخانه شورای عالی بیمه سلامت کشور ابلاغ خواهد شد . تبصره 1 خدمات ارائه شده در مراکز اجتماع درمان مدار (TC) و مراکز اقامتی بهبود و بازتوانی افراد با اختلال مصرف مواد کمپ یا مراکز اقامتی میان مدت مشمول تعهد بیمه پایه نیست . تبصره 2 تعرفه‌های درمان اعتیاد موضوع این تصویب نامه معادل تعرفه مصوب بخش دولتی از محل هزینه‌های درمان اعتیاد بر اساس اعتبارات قانونی مرتبط در اختیار سازمان بیمه سلامت ایران تحت پوشش می‌باشد . ث تعرفه خدمات پرستاری در منزل در بخش خصوصی به شرح جدول پیوست که تایید شده به مهر دفتر هیات دولت است تعیین می‌شود . 2 سهم سازمانهای بیمه گر پایه در خرید خدمات تشخیصی و درمانی از بخش خصوصی در کل کشور به شرح زیر تعیین می‌شود : الف معادل نود درصد (%90) تعرفه دولتی خدمات تشخیصی و درمانی در بخش بستری و بستری فوریتهای پزشکی (اورژانس) (دارای پرونده) . ب معادل هفتاد درصد (%70) تعرفه دولتی خدمات تشخیصی و درمانی در بخش سرپایی و سرپایی فوریتهای پزشکی (اورژانس) (فاقد پرونده) . 3 کلیه تعرفه‌های درج شده در این تصویب نامه به عنوان سقف تعرفه‌های خدمات تشخیصی و درمانی در بخش خصوصی برای سال 1403 کل کشور می‌باشد. در هر استان کارگروهی متشکل از افراد زیر می‌توانند با در نظر گرفتن شرایط اقتصادی اجتماعی ظرف حداکثر یک ماه پس از ابلاغ این تصویب نامه نسبت به تعیین تعرفه‌های تعدیل شده اقدام نمایند . الف رئیس دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان ب رئیس سازمان نظام پزشکی استان پ نماینده استاندار ت نماینده سازمانهای بیمه گر پایه استان ث نماینده بیمه مرکزی به عنوان نماینده بیمه‌های تکمیلی استان تبصره در استانهایی که بیش از یک دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی وجود دارد نماینده دانشگاه مرکز استان در کارگروه مذکور حضور خواهد یافت . 4 دریافت تعرفه‌های خدمات تشخیصی و درمانی بر اساس این تصویب نامه صرفا طبق نوع مالکیت مندرج در پروانه بهره برداری صادره از سوی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی می‌باشد . 5 این تصویب نامه از اول فروردین ماه سال 1403 برای کلیه سازمانهای بیمه گر پایه و تکمیلی لازم الاجرا است . * دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت : تصویب نامه مورد اعتراض مغایر با قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور مصوب 1395/11/10 و بند 8 ماده 1 و مواد 8 و 9 قانون بیمه همگانی خدمات درمانی کشور مصوب 1383/8/3 و خارج از حدود صلاحیت و اختیارات هیات دولت تصویب شده و نرخ تورم در تعیین و تصویب ضریب کا تعرفه خدمات دندان‌پزشکی / پزشکی و … در نظر گرفته نشده است . با وجود این که بر اساس نرخ رسمی تورم در سال 1402 به میزان 47% اعلام گردیده ولیکن مقدار افزایش تعرفه‌ها در سال 1403 به میزان حدود 35% نسبت به سال 1402 تعیین تصویب و ابلاغ شده است و در حکم تبعیض ناروا و مجازات تلقی شده و مغایر با بند 3 اصل 9 و اصول 20، 22، 36 و 138 قانون اساسی بوده و مردود می‌باشد لذا ابطال از زمان تصویب را درخواست دارم . * خلاصه مدافعات طرف شکایت : پاسخی از سوی طرف‌های شکایت ضمیمه پرونده نگردیده است . نظریه هیات تخصصی فرهنگی آموزشی و پزشکی پرونده شماره ه ت / 0300032 مبنی بر درخواست ابطال تصویب نامه شماره 62488ت/9681ه مورخه 1403/1/26 هیات وزیران موضوع تعیین تعرفه‌های دندان‌پزشکی/ پزشکی سال 1403، در جلسه هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی مورد رسیدگی قرار گرفت و اعضای محترم هیات تخصصی به اتفاق آراء به شرح ذیل مبادرت به صدور رای نمودند : رای هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی نظر به اینکه به موجب بند الف ماده 9 قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور مصوب 1395 شورای عالی بیمه سلامت کشور مکلف است هر سال قبل از تصویب بودجه سال بعد در هیات وزیران نسبت به بازنگری ارزش نسبی و تعیین تعرفه خدمات سلامت برای کلیه ارائه‌دهندگان خدمات بهداشت درمان و تشخیص در کشور اعم از دولتی و غیردولتی و خصوصی با رعایت اصل تعادل منابع و مصارف و قیمت واقعی در جهت تقویت رفتارهای مناسب بهداشتی، درمانی و مبانی محاسباتی واحد و یکسان با حق فنی واقعی یکسان برای بخش دولتی و غیردولتی در شرایط رقابتی و بر اساس بند(8) ماده (1) و مواد (8) و (9) قانون بیمه همگانی خدمات درمانی کشور مصوب 1373/8/3 اقدام و مراتب را پس از تایید سازمان برنامه و بودجه کشور، قبل از پایان هر سال برای سال بعد جهت تصویب به هیات وزیران ارائه کند. از سوی دیگر مطابق ماده 8 قانون بیمه همگانی خدمات درمانی کشور مصوب 1373 تعرفه‌های خدمات تشخیصی و درمانی بر اساس قیمت‌های واقعی و نرخ سرانه حق بیمه درمانی مصوب به پیشنهاد مشترک سازمان برنامه و بودجه و وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی با تایید شورای عالی بیمه سلامت کشور به تصویب هیات وزیران خواهد رسید. بر این اساس هیات وزیران هیچ‌گونه تکلیفی دایر اعلام تعرفه‌ها بر اساس نرخ تورم اعلامی از سوی بانک مرکزی یا مرکز آمار ایران ندارد و به همین جهت موضوع مورد شکایت، در حدود اختیارات هیات وزیران مزبور بوده و مغایرتی با قوانین و مقررات مربوطه نداشته و قابل ابطال نمی‌باشد. این رای به استناد بند «ب» ماده (84) قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوب 1402/2/10) ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رئیس محترم دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض بوده و پس از قطعیت، براساس ماده (93) قانون مذکور در رسیدگی و تصمیم‌گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است . رئیس هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری سید توحید عاملی