رای شماره 2974 هیات عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع اعلام تعارض در آراء صادر شده از شعب دیوان عدالت اداری با موضوع دادخواست اشخاص به خواسته نقض آرای صادره از هیاتهای تشخیص و حل‌اختلاف کارگر و کارفرما در خصوص عدم پرداخت حق بیمه دوره کارآموزی از ناحیه کارفرما

شماره 9803854 – 16/11/1398 بسمه تعالی جناب آقای اکبرپور رئیس محترم هیات مدیره و مدیرعامل محترم روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران با سلام یک نسخه از رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 98099709058112974 مورخ 24/10/1398 » جهت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می‌گردد. مدیرکل هیات عمومی و هیاتهای تخصصی دیوان عدالت اداری – مهدی دربین تاریخ دادنامه : 1398/10/24 شماره دادنامه: 2974 شماره پرونده : 9803854 مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری اعلام‌کننده تعارض : آقای رحمان طالبی موضوع: اعلام تعارض در آراء صادر شده از شعب دیوان عدالت اداری گردش کار : درخصوص دادخواست اشخاص به خواسته نقض آرای صادره از هیاتهای تشخیص و حل اختلاف کارگر و کارفرما در خصوص عدم پرداخت حق بیمه دوره کارآموزی از ناحیه کارفرما شعب دیوان آراء معارضی صادر کرده‌اند. گردش کار پرونده‌ها و مشروح آراء به قرار زیر است: الف: شعبه 20 بدوی دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 920998090002715 با موضوع دادخواست آقای میریوسف حسنی اسکوئی به طرفیت اداره کار و امور اجتماعی تبریز و به خواسته اعتراض به رای شماره 1758 1391/12/20 صادره از هیات حل اختلاف و درخواست نقض آن به موجب دادنامه شماره 9509970902000392 1395/3/16 به شرح زیر رای صادر کرده است: در خصوص دادخواست آقای میریوسف حسنی اسکوئی در اعتراض به رای شماره 1758 1391/12/20 با توجه به شرح شکایت شاکی و دفاع خوانده و اسناد و محتویات پرونده در اداره کار و اظهارات طرفین و توجه به مبانی صدور رای مورد اعتراض که استدلال نموده است شاکی در مدت مورد ادعا صرفا مشغول تحصیل بوده است و تکالیف وی را خارج از شمول قانونی کار دانسته است. علیهذا ایرادی به رای صادره وارد نمی‌باشد حکم به رد شکایت شاکی نسبت به رای مورد اعتراض مستندا به ماده 63 قانون آیین دادرسی دیوان عدالت اداری صادر و اعلام می‌دارد. رای صادره با توجه به اقامتگاه اعلامی ظرف مهلت 20 روز پس از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر در شعب تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به درخواست هر یک از طرفین یا وکیل یا قائم مقام و یا نماینده قانونی آن‌ها خواهد بود. در اثر تجدیدنظرخواهی از رای مذکور، شعبه 19 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به موجب دادنامه شماره 9609970956800043 1396/5/3 با استدلال زیر چنین رایی صادر کرده است: با توجه به محتویات پرونده ازجمله قرارداد بین دانشگاه تبریز و ماشین‌سازی تبریز و تصریح در ماده 9 قرارداد به پرداخت هزینه کارآموزانی که ماشین‌سازی جذب می‌کند و همچنین ملاحظه اطلاعیه مرکز آموزش و تحقیق ماشین‌سازی تبریز که از جمله شرایط آن شرکت در آزمون ورودی و پرداخت کمک هزینه تحصیلی هر ماهه 15/000 ریال و اشتغال کارآموزان در ایام فراغت از تحصیل در دانشگاه در کارگاه و سایر مدارک پیوست اعتراض تجدیدنظرخواه موجه است. حکم به نقض رای معترض‌عنه و سپس نقض و ابطال رای هیات حل اختلاف اداره کار به شماره 1758 1391/12/20 و جهت ادامه رسیدگی به هیات مربوط با رعایت مقررات کار و اسناد طرفین صادر و اعلام می‌گردد. این رای قطعی است. ب: شعبه 19 بدوی دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 9209980900027151 با موضوع دادخواست آقای جواد درخشان به طرفیت اداره کار و امور اجتماعی شهرستان تبریز و به خواسته نقض دادنامه شماره 1758 1391/12/20 هیات حل اختلاف به موجب دادنامه شماره 9409970955601295 1394/6/28 به شرح زیر رای صادر کرده است: با عنایت به اوراق و محتویات پرونده و ملاحظه مفاد شکایت شاکی و ضمائم پیوست و پاسخ اداره مشتکی عنه به شماره 103293 1392/12 و پرونده فنی مربوطه نظر به اینکه رای قطعی مورخ 1392/12/20 در حدوث اختلاف فی ما بین کارگر و کارفرما بر مبنای مقررات مواد 1، 2، 3 و سایر مواد از قانون کار مصوب مجمع تشخیص مصلحت نظام حل و فصل گردیده و از جانب شاکی هم دلیل موثر و موجهی که مقتضی نقض یا ابطال و بی‌اعتباری رای معترض‌عنه را فراهم آورد ارائه و ابراز نگردیده و از حیث رسیدگی شکلی و ماهیت امر اختلاف طرفین نیز ایرادی به رسیدگی معموله متصور نمی‌باشد در نتیجه با عدم احراز نقض قوانین و مقررات و یا مخالفتی با آن‌ها در مبانی استدلال رای موضوع خواسته شکایت مطروحه را غیر موجه تشخیص و حکم به رد آن صادر و اعلام می‌نماید. این رای به استناد ماده 10 و 65 قانون دیوان عدالت اداری ظرف مهلت 20 روز از تاریخ ابلاغ قابل شکایت در شعب تجدیدنظر دیوان عدالت اداری است. در اثر تجدیدنظرخواهی از رای مذکور، شعبه 6 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به موجب دادنامه شماره 9409970955601295 1394/6/28 با استدلال زیر چنین رایی صادر کرده است: با عنایت به محتویات پرونده نظر به اینکه آرای متعددی از هیات‌های تشخیص و حل اختلاف اداره کار و رفاه اجتماعی تبریز در خصوص شاکی صادر گردیده است و در رای 153 1390/7/12 هیات حل اختلاف با احراز رابطه اشتغال و موضوع ماده 148 قانون کار اشاره گردیده و با توجه به اینکه شاکی (تجدیدنظرخواه) کارآموز بوده و به موجب ماده 5 قانون کار مشمول مقررات کار بوده و تقاضایی در خصوص احراز رابطه کاری در آراء وجود دارد که از این حیث ضرورت بررسی و اظهارنظر نهایی در خصوص وجود رابطه کارگری و کارفرمایی احساس می‌گردد و به لحاظ وجود تعارضات در آراء مذکور تحقیقات لازم در نوع رابطه آنان با انجام تحقیقات ضرورت داشته لذا از این حیث دادخواست تقدیمی مبنی بر تجدیدنظرخواهی از دادنامه 1900904 1393/5/6صادره از شعبه 19 بدوی دیوان وارد تشخیص و در اجرای ماده 71 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان مصوب 1392 حکم به نقض دادنامه صادره شعبه 19 بدوی دیوان و نقض رای 1758 1391/12/20 هیات حل اختلاف و رسیدگی مجدد با رعایت موارد مذکور و بررسی مستندات آنان و انجام اظهارات طرفین صادر و اعلام می‌گردد. رای صادره قطعی است. ج: شعبه 20 بدوی دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 9209980900027147 با موضوع دادخواست آقای مسعود وندبلوری به طرفیت اداره کار و امور اجتماعی تبریز و به خواسته اعتراض به رای شماره 1758 1391/12/20 صادره از هیات حل اختلاف و درخواست نقض آن به موجب دادنامه شماره 9509970902000391 1395/3/16 به شرح زیر رای صادر کرده است: در خصوص دادخواست آقای مسعود وندبلوری در اعتراض به رای شماره 1758 1391/12/20 با توجه به شرح شکایت شاکی و دفاع خوانده و اسناد و محتویات پرونده در اداره کار و اظهارات طرفین و توجه به مبانی صدور رای مورد اعتراض که استدلال نموده است شاکی در مدت مورد ادعا صرفا مشغول تحصیل بوده است و تکالیف وی را خارج از شمول قانونی کار دانسته است علیهذا ایرادی به رای صادره وارد نمی‌باشد حکم به رد شکایت شاکی نسبت به رای مورد اعتراض مستندا به ماده 63 قانون آیین دادرسی دیوان عدالت اداری صادر و اعلام می‌دارد. رای صادره با توجه به اقامتگاه اعلامی ظرف مهلت 20 روز پس از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر در شعب تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به درخواست هر یک از طرفین یا وکیل یا قائم مقام و یا نماینده قانونی آن‌ها خواهد بود. در اثر تجدیدنظرخواهی از رای مذکور، شعبه 19 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری به‌موجب دادنامه شماره 9609970956800041 1396/5/3 با استدلال زیر چنین رایی صادر کرده است: با توجه به محتویات پرونده از جمله قرارداد بین دانشگاه تبریز و ماشین‌سازی تبریز و تصریح در ماده 9 قرارداد به پرداخت هزینه کارآموزانی که ماشین‌سازی جذب می‌کند و همچنین ملاحظه اطلاعیه مرکز آموزش و تحقیق ماشین‌سازی تبریز که از جمله شرایط آن شرکت در آزمون ورودی و پرداخت کمک هزینه تحصیلی هر ماهه 15/000 ریال و اشتغال کارآموزی در ایام فراغت از تحصیل در دانشگاه در کارگاه و سایر مدارک پیوست اعتراض تجدیدنظرخواه موجه است حکم به نقض رای معترض‌عنه و سپس نقض و ابطال رای هیات حل اختلاف اداره کار به شماره 1758 1391/12/20 و جهت ادامه رسیدگی به هیات مربوط با رعایت مقررات کار و اسناد طرفین صادر و اعلام می‌گردد. این رای قطعی است. د: شعبه 19 بدوی دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 9209980900027284 با موضوع دادخواست آقای رحمان طالبی به طرفیت اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی تبریز و به خواسته نقض رای شماره 1758 1391/12/20 هیات حل اختلاف به موجب دادنامه شماره 9309970901902884 1393/12/23 به شرح زیر رای صادر کرده است: رسیدگی دیوان عدالت اداری به اعتراضات و شکایات از آراء و تصمیمات قطعی کمیسیون‌ها و هیات‌هایی مانند هیات تشخیص و هیات حل اختلاف کارگر و کارفرما منحصرا از حیث نقض قوانین و مقررات یا مخالف با آن‌ها صورت می‌پذیرد. با بررسی دلایل و مدارک ابرازی شاکی و دفاعیات و دلایل طرف شکایت رای معترض‌عنه مغایر قانون و مقررات یا دارای ایراد موثری که موجبات نقض را فراهم نماید تشخیص نمی‌گردد، بنابراین به استناد مواد 157 الی 162 قانون کار و بند 2 ماده 10 و ماده 63 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری حکم به رد شکایت شاکی صادر می‌گردد. رای صادره به استناد ماده 65 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظرخواهی در شعب تجدیدنظر دیوان عدالت اداری است. رای مذکور به موجب رای شماره 9509970955300432 1395/2/6 شعبه 3 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری تایید شده است. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1398/10/24 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است. رای هیات عمومی الف: تعارض در آراء محرز است. ب: نظر به اینکه شاکیان پرونده‌های موضوع تعارض ابتدا در قالب قرارداد کار در کارگاه مشغول شده‌اند و ضمن انجام کار دوره کارآموزی را طی کرده‌اند، بنابراین رابطه کاری بین آنان و کارفرما برقرار شده و موضوع مشمول حکم بند 1 و قسمت اول تبصره 1 ماده 112 قانون کار است و مطابق بند الف ماده 113 قانون مذکور، رابطه استخدامی کارگر در مدت کارآموزی قطع نمی‌شود و این مدت از هر لحاظ جزء سوابق کارگر محسوب می‌شود. بنابراین مطابق مواد 148 و 5 قانون کار ، حق بیمه این مدت توسط کارفرما بایستی پرداخت شود و به همین خاطر آراء شماره 431396/5/3 و 41 1396/5/3 شعبه 19 تجدیدنظر دیوان عدالت اداری و رای شماره 1395 1394/6/28 شعبه ششم تجدیدنظر دیوان عدالت اداری در حدی که متضمن این استدلال می‌باشد صحیح و موافق مقررات قانونی است. این رای به استناد بند 2 ماده 12 و ماده 89 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 برای شعب دیوان عدالت اداری و سایر مراجع اداری مربوط در موارد مشابه لازم‌الاتباع است. رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری محمدکاظم بهرامی