رای شماره 1747 هیات عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال بند (الف) شیوه نامه اجرایی پرداخت حق محرومیت از مطب کارکنان غیر هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران

رای شماره 1747 هیات عمومی دیوان عدالت اداری موضوع : ابطال بند ( الف ) شیوه نامه اجرایی پرداخت حق محرومیت از مطب کارکنان غیرهیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران تاریخ دادنامه : 1397/8/15 شماره دادنامه : 1747 شماره پرونده : 1245 / 96 مرجع رسیدگی : هیات عمومی دیوان عدالت اداری شاکی : خانم سیده فاطمه مظفری آهنگرکلایی موضوع شکایت و خواسته : ابطال بند ( الف ) شیوه‌نامه اجرایی پرداخت حق محرومیت از مطب کارکنان غیرهیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران گردش کار : شاکی به موجب دادخواستی ابطال شیوه‌نامه اجرایی پرداخت حق محرومیت از مطب کارکنان غیرهیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران و برقراری این فوق‌العاده بر اساس بخشنامه وزارت بهداشت را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که : « با عرض سلام و احترام به استحضار می‌رساند اینجانب با مشخصات صدرالذکر دندانپزشک و کارمند رسمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران با پست سازمانی کارشناس نظارت بر درمان و فرزند شهید می‌باشم آنچه که مورد استدعاست با امعان نظر به دستورالعمل ابلاغی از سوی وزارت بهداشت و درمان در تعاقب قانون مصوبه پیوستی دائر بر برقراری فوق‌العاده حق محرومیت از مطب کارکنان غیرهیات علمی مستفاد از اجرای بند 14 ماده 54 آیین‌نامه استخدامی تاکید بر تسری ضوابط مربوطه از قانون و ماده واحده مصرحه در آن مبنی بر فرآیند چگونگی اجرای دستورالعمل اما آنچه که مورد تامل است و سیاق حاضر بر اساس شیوه‌نامه اجرایی مدون شده توسط دانشگاه علوم پزشکی مازندران خلاف و تناقض با دستورالعمل را دارد زیرا دایره شمول را اعضا و سلیقه‌ای اعمال نموده است و اجرای این شیوه‌نامه که از تاریخ 1396/1/1 ابلاغ گردیده به نوعی تضییع حق را دامن زده است بدین سبب بنده تقاضایی را در این راستا مبنی بر برخورداری و شمولیت از مزایای دستورالعمل مارالذکر به ریاست دانشگاه ارائه نموده اما آنچه که در مانحن‌فیه بدان مستند نموده‌اند همان عدم مشمولیت را اشاره و پاسخ داده‌اند لذا به منظور تشحیذ ذهن آن مقام قضایی اسناد مربوطه را پیوست و استدعای مداقه و مساعدت در این موضوع را نموده و تقاضای ابطال شیوه‌نامه اجرایی ابلاغی از سوی دانشگاه علوم پزشکی مازندران مضافا برقراری فوق‌العاده معنونه را بر اساس قانون مدونه برای خویش داشته و می‌نمایم . مضافا شایان ذکر است تقاضای مطالبات معنونه ضمن خسارات وارده متعلقه را نیز از تاریخ 1396/3/1 خواهانم . شایان ذکر است همان طوری که آن مرجع قضایی کاملا واقف به موضوع می‌باشند توجها و تطابقا و مستندا به قانون موضوعه دیوان، یکی از موارد ابطال مصوبات، عدم رعایت سلسله مراتب اداری و خارج از حدود اختیار بودن مقام تایید‌کننده می‌باشد که این شیوه‌نامه ابلاغی مربوطه توسط ریاست دانشگاه مصداق بارز آشکار تعارض با دستورالعمل مذکور می‌باشد که بر خلاف نظر وزارتخانه اعمال گردیده است و در این مقوله نهاد پایین دست نمی‌تواند خلاف دستورالعمل مقام مافوق را وضع نماید لذا مجددا تصریح بر ابطال شیوه‌نامه اجرایی و رد تعاقب آن خواهان کلیه مطالبات و معوقات و برقراری فوق‌العاده مربوطه را دارم . » در پی اخطار رفع نقصی که از طرف دفتر هیات عمومی برای شاکی ارسال شده بود، وی به موجب لایحه‌ای که به شماره 1009601245 1396/11/10 ثبت دفتر اداره کل هیات عمومی و هیاتهای تخصصی دیوان عدالت اداری شده اعلام کرده است که : « ریاست محترم دفتر هیات عمومی دیوان عدالت اداری با سلام احتراما معطوفا به ابلاغ اخطاریه رفع نقص پرونده کلاسه شماره 9601245 1396/10/5 به شماره بایگانی 88640 و موارد ایرادی، مراتب به پیوست به شرح ذیل تقدیم حضور می‌گردد . 1 در خصوص تعیین مصداق دقیق موضوع مورد شکایت در شیوه‌نامه اجرایی بند الف دایره شمول توجها به محدودیت ایجاد شده که این ماده موصوفه را تخصیص و مقید به افراد و پستهای خاص نموده است و این قیود و محصور نمودن با کلیات عام مطروحه در ماده قانونی بند 74 ماده 54 آیین‌نامه اداری و استخدامی اعضاء غیرهیات علمی در مقام مغایرت و تناقض بر می‌آید موجبات اتلاف و تضییع حق بنده می‌باشد . 2 در اجرای بند 14 ماده 54 آیین‌نامه اداری استخدامی کارکنان غیرهیات علمی به صراحت مشمولین برخورداری از این امتیاز را تعیین و مشخص نموده است و با نگاه کلیات و مساعدت و موسع آن را وضع نموده که در تعاقب آن تدوین و ابلاغ شیوه‌نامه اجرایی مغایرت با اهداف مقنن است . 3 بنده با تصریح مورد مطالبه خویش توجها فرزند شهید بوده مضافا با سابقه 12 سال خدمت در پست کارشناس نظارت بدون حق ایجاد مطب این مستثنی نمودن شیوه‌نامه حق مکتسبه‌ام را ضایع و خواهان ابطال شیوه‌نامه اجرایی در بند مربوطه و برخورداری از حق محرومیت از مطب می‌باشم . » متن شیوه‌نامه در قسمت مورد اعتراض به قرار زیر است : « « شیوه‌نامه اجرایی پرداخت محرومیت از مطب کارکنان غیرهیات علمی » این شیوه‌نامه در اجرای دستورالعمل برقراری فوق‌العاده حق محرومیت از مطب کارکنان غیرهیات علمی مصوب هیات امناء مورخ 1396/2/2 و بند 14 ماده 54 آیین‌نامه اداری و استخدامی کارکنان غیرهیات علمی، جهت ساماندهی در پرداخت فوق‌العاده مذکور تدوین گردیده و از تاریخ تصویب در دانشگاه ( 1396/1/1 ) قابل اجرا می‌باشد . الف دایره شمول : 1 کلیه پزشکان ( اعم از پزشکی، دندان‌پزشکی و داروسازی ) ، دامپزشکان و همچنین دارندگان مدرک دکترا در رشته‌های گروه پیراپزشکی، بهداشتی، توانبخشی، پرستاری و مامایی اعم از رسمی، پیمانی، قراردادی که به عنوان معاون، مدیر، رئیس گروه، رئیس اداره و کارشناس مسئول واحد مستقل ستاد شهرستان، استان و یا بیمارستان که با حکم کارگزینی و یا ابلاغ انشایی مصوب کمیته اجرایی دانشگاه، در یکی از سمتهای فوق فعالیت می‌نمایند . تبصره : پزشکان طرحی و تعهدی در صورت داشتن شرایط فوق، مشمول می‌گردند . 2 این دستورالعمل شامل نیروهای قراردادی ماده 88 و شرکتی نمی‌گردد . 3 کلیه پزشکان خانواده روستایی و شهری که در استخدام ( قراردادی، پیمانی و رسمی ) دولت هستند به جهت قرارداد گلوبال و دریافت سرانه بر اساس جمعیت و گروههای هدف، مشمول دریافت محرومیت از مطب نمی‌شوند . 4 کلیه پزشکان خانواده روستایی و شهری که از برنامه خارج شوند، مشمول دریافت محرومیت از مطب نمی‌شوند . 5 کلیه شاغلین پزشک، دندانپزشک و داروساز در رده‌های کارشناسی ستاد شبکه‌ها و معاونتها مشمول دریافت محرومیت از مطب نمی‌شوند . » در پاسخ به شکایت مذکور، رئیس دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی، درمانی مازندران به موجب لایحه شماره 4 / 1018 / ح 1396/12/26 توضیح داده است که : « ریاست محترم هیات عمومی دیوان عدالت اداری سلام علیکم احتراما در خصوص پرونده کلاسه به شماره بایگانی 9601245 موضوع دعوای خانم دکتر سیده فاطمه مظفری آهنگرکلایی به خواسته ابطال شیوه‌نامه اجرایی پرداخت حق محرومیت از مطب کارکنان غیرهیات علمی دفاعیات این دانشگاه به شرح ذیل اعلام می‌گردد : 1 در اجرای بند 14 ماده 54 آیین‌نامه اداری و استخدامی کارکنان هیات علمی دستورالعمل برقراری حق محرومیت از مطب در هیات امناء مطرح و مورد تصویب و تایید قرار گرفت . مطابق ماده واحده موسسه مجاز است با تشخیص بالاترین مقام اجرایی به شاغل حرف سلامت که دارای مدرک دکتری در رشته‌های گروه پزشکی ( پزشکی دندان‌پزشکی و داروسازی ) و دامپزشکی که مستقلا توان اشتغال در خارج از محیط کار را دارند، در قبال انجام وظایف و ماموریتهای محوله به میزان 60 ساعت در ماه غیراز ساعت اداری معادل 100 درصد حقوق ثابت به عنوان حق محرومیت از مطب بپردازد لذا قانون، حق محرومیت از مطب را تجویز نموده است نه تکلیف . 2 حسب قانون پرداخت فوق‌العاده حق محرومیت از مطب، موسسه مجاز است به دارندگان مدارک دکتری در رشته‌های گروه پزشکی ... که به صورت تمام وقت انجام وظیفه می‌نمایند و به‌دلیل نیاز موسسه فعالیت آنان را در مراکزهای دولتی و غیردولتی و مطبهای خصوصی ممنوع کرده باشد موظف است نسبت به برقراری حق محرومیت از مطب آنان اقدام نماید لذا این دانشگاه هیچ‌گونه نیازی به خدمات نامبرده در غیرساعات موظفی نداشته و ندارد، بنابراین ایشان می‌تواند در بعد از ساعت اداری و غیرموظفی نسبت به کار غیرانتفاعی در مراکزهای دولتی و غیردولتی و مطبهای خصوصی اقدام نماید و لذا هیچ‌گونه حقی برای نامبرده متصور نمی‌باشد . 3 بر اساس شیوه‌نامه اجرایی پرداخت حق محرومیت از مطب کارکنان غیرهیات علمی که در تاریخ 1396/2/2 تدوین گردید دایره شمول و برخورداری از مزایای فوق را کلیه شاغلین پزشک، دندانپزشک و داروساز ...) که تحت عنوان معاون، مدیر، معاون مدیر، رئیس گروه، رئیس اداره و کارشناس مسئول واحد مستقل ستاد شهرستان یا استان اشتغال دارند در نظر گرفته است در صورتی که نامبرده به عنوان کارشناس دندان‌پزشکی در حوزه ستادی مشغول به‌خدمت می‌باشد مضافا اینکه با عنایت به صراحت بند 5 شیوه‌نامه اجرایی پرداخت حق محرومیت کلیه شاغلین پزشک، دندانپزشک و داروساز ... که در رده‌های کارشناسی ستاد شبکه‌ها و معاونتها مشغول به خدمت می‌باشند مشمول دریافت محرومیت از مطب نمی‌گردند . لذا با عنایت به مطالب معنونه تقاضای رد شکایت نامبرده مورد استدعا می‌باشد . » هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1397/8/15 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است . رای هیات عمومی نظر به اینکه هیات امناء دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مازندران بر اساس اختیار ناشی از بند ب ماده 20 قانون برنامه پنجساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران که در ماده یک قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور مصوب سال 1395 تکرار و تنفیذ شده، به شرح ماده واحده موضوع دستورالعمل برقراری فوق‌العاده محرومیت از مطب کارکنان غیرهیات علمی تصریحا افراد مشمول بهره مندی از فوق‌العاده مذکور را مشخص کرده است و تشخیص شرایط و افراد مشمول ماده واحده را بر عهده رئیس موسسه نهاده است، بنابراین در قسمت دایره شمول شیوه‌نامه مورد شکایت ابلاغی از سوی رئیس دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مازندران که افراد مشمول را محدود کرده است به جهت مغایرت با مصوبه هیات امناء، خارج از حدود اختیارات مرجع تصویب تشخیص شد و به استناد بند 1 ماده 12 و ماده 88 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال می‌شود . رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری محمدکاظم بهرامی