رای شماره 2350171 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری با موضوع: عدم ابطال تبصره 1 ماده 85 آیین‌نامه استخدامی اعضای غیرهیات علمی دانشگاه‌های بیرجند، صنعتی بیرجند و بزرگمهر قائنات (مصوب 1397)

هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی * شماره پرونده: ه ت/ 0200280 شماره دادنامه سیلور: 140231390002350171 تاریخ: 1402/09/11 * شاکی: آقای سجاد کریمی پاشاکی * طرف شکایت: 1 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری 2 دانشگاه بیرجند * موضوع شکایت و خواسته: ابطال تبصره 1 ماده 85 آیین‌نامه استخدامی اعضای غیرهیات علمی دانشگاه‌های بیرجند، صنعتی بیرجند و بزرگمهر قائنات (مصوب 1397) * شاکی دادخواستی به طرفیت 1 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری 2 دانشگاه بیرجند به خواسته فوق الذکر به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد : تبصره 1 ماده 85 آیین‌نامه استخدامی اعضای غیرهیات علمی (مصوب 1397) به کارگیری عضو در موارد ضروری با تشخیص رئیس موسسه برای تصدی موقت پست سازمانی مدیریتی یا حساس به صورت سرپرستی فقط برای حداکثر 6 ماه مجاز است . * دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت : اولا وفق اصل 141 قانون اساسی تصدی بیش از یک شغل خلاف می‌باشد . ثانیا وفق قواعد حقوقی؛ استثنائات خلاف اصل مستلزم تصریح حکمی هستند که مقنن به‌طور مشابه در ماده 94 قانون مدیریت خدمات کشوری تصدی سرپرست را در رابطه با مشمولین این قانون منحصر به مدت 4 ماه مجاز دانسته است . ثالثا به استناد ماده 1 قانون احکام دائمی توسعه دانشگاه‌های و مراکز آموزش عالی کشور مسثتنی از قانون مدیریت خدمات کشوری می‌باشند و آیین‌نامه استخدامی ایشان با تصویب هیات امناء و حسب مورد تایید وزارتین علوم، تحقیقات و فناوری و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و ... ممکن دانسته است . رابعا استثنائات خلاف اصل مصرح در قوانین، قابل توسعه و ملاک برای مستثنیات این قوانین نمی‌باشند فلذا حکم ماده 94 قانون مدیریت خدمات کشوری به‌طور مشابه امکان تسری بر آیین‌نامه‌های استخدامی دانشگاه‌ها را نخواهد داشت . خامسا در ماده 1 قانون احکام دائمی توسعه، جوازی برای استثناء شدن اصل 141 آن هم به مدت 6 ماه پیش‌بینی نشده و یا اختیاری به مراجع مقرره گذار در این خصوص داده نشده است . * خلاصه مدافعات طرف شکایت : موضوع را جهت اظهارنظر، رئیس مرکز هیات امنای وزارت عتف ارسال و تقاضای تجدید مهلت کرده است . پرونده شماره ه ت / 0200280 مبنی بر درخواست ابطال تبصره (1) ماده (85) آیین‌نامه استخدامی اعضای غیرهیات علمی دانشگاه‌های 1. بیرجند، 2. صنعتی بیرجند و 3. بزرگمهر قائنات (موضوع مصوبه پانزدهم صورتجلسه اولین نشست از دوره دوم مورخ 1397/6/18 هیات امنای دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی استان خراسان جنوبی)، در جلسه مورخ 1402/9/6 هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی مورد رسیدگی قرار گرفت و اعضاء به اتفاق آراء به شرح ذیل مبادرت به صدور رای نمودند : رای هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی بر مبنای ماده (1) قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور مصوب سال 1395 مقرر شده است که: «دانشگاه‌ها، مراکز و موسسات آموزش عالی و پژوهشی و فرهنگستان‌ها و پارک‌های علم و فناوری که دارای مجوز از شورای گسترش آموزش عالی وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سایر مراجع قانونی ذی ربط می‌باشند، بدون رعایت قوانین و مقررات عمومی حاکم بر دستگاه‌های دولتی به ویژه قانون محاسبات عمومی کشور، قانون مدیریت خدمات کشوری، قانون برگزاری مناقصات و اصلاحات و الحاقات بعدی آن‌ها و فقط در چهارچوب مصوبات و آیین‌نامه‌های مالی، معاملاتی، اداری، استخدامی و تشکیلاتی مصوب هیات امنا که حسب مورد به تایید وزیران علوم، تحقیقات و فناوری و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و در مورد فرهنگستان‌ها به تایید رئیس جمهور و در مورد دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی و تحقیقاتی وابسته به نیروهای مسلح به تایید رئیس ستاد کل نیروهای مسلح می‌رسد، عمل می‌کنند». نظر به اینکه اولا: جواز به کارگیری عضو غیرهیات علمی جهت تصدی موقت پست سازمانی مدیریتی یا حساس به صورت سرپرستی برای شش ماه و با تشخیص رئیس موسسه، مفادا از مصادیق امور اداری و استخدامی و در حوزه اختیارات هیات امنای هر دانشگاه است. ثانیا: این امر ناظر به موارد ضروری و در قالب سرپرستی و برای مدت موقت بوده و اساسا متضمن تصدی همزمان بیش از یک پست سازمانی نمی‌باشد تا موجبات نقض اصل 141 قانون اساسی فراهم آید کما اینکه پیش‌بینی چنین جوازی در ماده (94) قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب سال 1386 با ایراد شورای نگهبان مواجه نشده است لذا تبصره (1) ماده (85) آیین‌نامه استخدامی اعضای غیرهیات علمی دانشگاه‌های 1. بیرجند، 2. صنعتی بیرجند و 3. بزرگمهر قائنات (موضوع مصوبه پانزدهم صورتجلسه اولین نشست از دوره دوم مورخ 1397/6/18 هیات امنای دانشگاه‌ها و موسسات آموزش عالی استان خراسان جنوبی) در حدود اختیارات مرجع مصوّب آن بوده و مغایرتی با قوانین مذکور نداشته و قابل ابطال نمی‌باشد. این رای به استناد بند «ب» ماده (84) قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوب 1402/2/10) ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رئیس محترم دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض بوده و پس از قطعیت، براساس ماده (93) قانون مذکور در رسیدگی و تصمیم‌گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است . نایب رئیس هیات تخصصی فرهنگی، آموزشی و پزشکی دیوان عدالت اداری محمدرضا رفیعی