رای شماره 3275112 هیات عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال بند 5 آیین‌نامه نقل و انتقال فرهنگیان سال 14031402 به شماره 710/4 1402/3/6 معاونت برنامه‌ریزی توسعه منابع وزارت آموزش و پرورش

شماره0202831 - 1402/12/23 بسمه تعالی مدیرعامل محترم روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران یک نسخه از رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری با شماره دادنامه 140231390003275112 مورخ 1402/12/15 با موضوع: «بند 5 آیین‌نامه نقل و انتقال فرهنگیان سال 1403 1402 به شماره 710/4 1402/3/6 معاونت برنامه‌ریزی توسعه منابع وزارت آموزش و پرورش که متضمن عدم امکان نقل و انتقال معلمین حق التدریس و آموزشیاران نهضت سوادآموزی قبل از 10 سال است ابطال شد» جهت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می‌گردد. مدیرکل هیات عمومی و هیات‌های تخصصی دیوان عدالت اداری یداله اسمعیلی فرد تاریخ دادنامه: 1402/12/15 - شماره دادنامه: 140231390003275112 شماره پرونده: 0202831 مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری شاکی: خانم سمیه السادات امام زاده شوشتری طرف شکایت: وزارت آموزش و پرورش موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند 5 آیین‌نامه نقل و انتقال فرهنگیان سال 14031402 به شماره 710/4 1402/3/6 معاونت برنامه‌ریزی توسعه منابع وزارت آموزش و پرورش گردش کار: شاکی به موجب دادخواستی ابطال بند 5 آیین‌نامه نقل و انتقال فرهنگیان سال 1403 1402 به شماره 710/4 1402/3/6 معاونت برنامه‌ریزی توسعه منابع وزارت آموزش و پرورش و همچنین ابطال ماده واحده قانون الحاق یک ماده به قانون تعیین تکلیف استخدامی معلمین حق التدریسی و آموزشیاران نهضت سوادآموزی در وزارت آموزش و پرورش مصوب 1397/6/13 و الزام به صدور مجوز انتقال به محل زندگی همسر را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که: "به استحضار می‌رساند با توجه به اینکه محل کار و زندگی همسرم (کارمند رسمی سازمان بیمه سلامت ایران) به شهر تهران منتقل گردیده است اما وزارت آموزش و پرورش به استناد بند 5 آیین‌نامه نقل و انتقالات سال 1403 1402 و ماده 2 آیین‌نامه اجرایی بند 3 ماده واحده قانون الحاق یک ماده به قانون تعیین تکلیف استخدامی معلمین حق التدریس و آموزشیاران نهضت سوادآموزی در وزارت آموزش و پرورش مصوب سال 1397 انتقال اینجانب به محل زندگی و کار همسرم موافقت نمی‌نماید. با توجه به مطلب پیش گفته و مغایرت قانون مورد اشاره با موارد ذیل متقاضی ابطال قانون ذکر شده و بند 5 آیین‌نامه نقل و انتقالات و صدور مجوز انتقال به محل زندگی همسرم می‌باشم. مغایرت مصوبه 79795/ت56610ه 1398/6/30 با بند 9 سیاست‌های ابلاغی مقام معظم رهبری در نظام اداری مبنی بر «توجه به استحکام خانواده و ایجاد تعادل بین کار و زندگی» مغایرت مصوبه فوق با ابلاغیه 168 275م/16055 1375/1/22 معاونت وقت ریاست جمهوری مغایرت با اصل 21 قانون اساسی مبنی بر اینکه دولت موظف است حقوق زن را در تمام جهات با رعایت موازین اسلامی تضمین نماید و زمینه‌های مساعد برای رشد شخصیت زن و احیای حقوق مادی و معنوی او را فراهم نماید. مغایرت با مواد 1105 و 1114 قانون مدنی که اشعار می‌دارند ریاست خانواده بر عهده مرد بوده و تعیین محل زندگی و تمکین زن را مرد تعیین می‌نماید. مغایرت با نظر مشورتی دیوان عدالت اداری در خصوص انتقال و جابه جایی محل خدمت به تبعیت از همسر (نظر شماره 200/20067/200/900 1401/8/7 کمیسیون اداری و استخدامی و فرهنگی دیوان عدالت اداری." متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است: "ج ضوابط و مقررات ثبت درخواست انتقال 5 به استناد ماده 2 آیین‌نامه اجرایی بند 3 ماده واحده قانون الحاق یک ماده به قانون تعیین تکلیف استخدامی معلمین حق التدریس و آموزشیاران نهضت سوادآموزی در وزارت آموزش و پرورش مصوب 1397 مجلس شورای اسلامی (موضوع تصویب‌نامه شماره 79795ت/56610ه 1398/6/30 ) نقل و انتقال مشمولین استخدام شده موضوع آن قانون قبل از 10 سال امکان‌پذیر نمی‌باشد." علی رغم ابلاغ دادخواست و ضمائم آن به وزارت آموزش و پرورش، تا زمان رسیدگی به پرونده در جلسه هیات عمومی پاسخی از طرف آن مرجع واصل نشده است. در رابطه با خواسته شاکی مبنی بر ابطال ماده واحده قانون الحاق یک ماده به قانون تعیین تکلیف استخدامی معلمین حق التدریسی و آموزشیاران نهضت سوادآموزی در وزارت آموزش و پرورش مصوب سال 1397، به جهت اینکه رسیدگی به خواسته فوق الذکر از مصادیق مندرج در بند 1 ماده 12 قانون دیوان عدالت اداری نیست؛ معاون قضایی دیوان عدالت اداری در اجرای ماده 85 قانون دیوان عدالت اداری، طی دادنامه شماره 140231390002895096 1402/11/7 قرار رد شکایت صادر کرده است. در رابطه با خواسته دیگر شاکی مبنی بر الزام به صدور مجوز انتقال به محل زندگی همسر، با توجه به موردی بودن خواسته مذکور، جهت رسیدگی به شعبه دیوان عدالت اداری ارجاع شد. تقاضای رسیدگی به ابطال بند 5 آیین‌نامه نقل و انتقال فرهنگیان سال 1403 1402 به شماره 4/710 1402/3/6 در دستورکار هیات عمومی قرار گرفت. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1402/12/15 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است. رای هیات عمومی اولا آیین‌نامه اجرایی بند 3 ماده واحده قانون الحاق یک ماده به قانون تعیین تکلیف استخدامی معلمین حق التدریس و آموزشیاران نهضت سوادآموزی که بند مورد شکایت مربوط به ماده 2 آن است، در اجرای بند 3 قانون فوق به تصویب رسیده و بند مذکور از قانون یاد شده متضمن حکمی راجع به نقل و انتقال نیست و حکم بند 3 ماده واحده قانون درخصوص نحوه آموزش و پذیرش در دانشگاه فرهنگیان است و لذا حکم ماده 2 آیین‌نامه اجرایی صدرالذکر که بند مورد شکایت مستند به آن وضع شده، خارج از حدود اختیار است. ثانیا به موجب آراء متعدد هیات عمومی دیوان عدالت اداری از جمله دادنامه‌های شماره 14009970905813058 مورخ 1400/11/23 ، 140109970905810118 مورخ 1401/1/20 و 14023139000383535 مورخ 1402/2/19 این هیات، شرط ارائه تعهد محضری مبنی بر عدم تقاضای انتقال در مدت معین پس از شروع به خدمت خلاف قانون تشخیص و ابطال شده است. ثالثا مقتضیات اداری ایجاب می‌کند که در مواقع ضروری و بنا به نیاز امکان انتقال نیروها وجود داشته باشد و ممنوعیت پیش‌بینی شده در بند مورد شکایت مانع انتقال نیروها در موارد ضروری است. رابعا در قوانین و مقررات عمومی کشور از جمله قانون مدیریت خدمات کشوری حق انتقال و جابجایی کارمندان پیش‌بینی شده است. خامسا وضع قواعد آمره در زمینه ممنوعیت انتقال از وظایف و اختیارات قوه مقننه یا ماذون از قبل قانون‌گذار است. با عنایت به مراتب فوق، بند 5 آیین‌نامه نقل و انتقال فرهنگیان سال 14031402 به شماره 710/4 مورخ 1402/3/6 که متضمن عدم امکان نقل و انتقال معلمین حق التدریس و آموزشیاران نهضت سوادآموزی قبل از 10 سال است، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار بوده و مستند به بند 1 ماده 12 و ماده 88 قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال می‌شود. این رای براساس ماده 93 قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوب 1402/2/10 ) در رسیدگی و تصمیم‌گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است. رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری حکمتعلی مظفری