رای شماره 1456213 هیئت تخصصی اراضی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست دیوان عدالت اداری با موضوع :الف رد شکایت ابطال بندهای (ب)، (ج) و (د) اصلاحیه شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روستاها ابلاغی تحت نامه شماره 4194/ص مورخ 1399/6/30 رئیس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی ب رد شکایت ابطال تبصره‌های 3 و 4 بند (ب) اصلاحیه شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روستاها ابلاغی تحت نامه شماره 4194/ص مورخ 1399/6/30 رئیس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی

هیئت تخصصی اراضی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست * شماره پرونده: ه ت/ 0200291 شماره دادنامه سیلور : 140331390001456213 - تاریخ: 1403/06/24 * شاکی : آقای ارسلان درجی * طرف شکایت: بنیاد مسکن انقلاب اسلامی * موضوع شکایت و خواسته " الف ابطال بندهای (ب)، (ج) و (د) اصلاحیه شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روستاها ابلاغی تحت نامه شماره 4194/ص مورخ 1399/6/30 رئیس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی ب ابطال تبصره‌های 3 و 4 بند (ب) اصلاحیه شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روستاها ابلاغی تحت نامه شماره 4194/ص مورخ 1399/6/30 رئیس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی * شاکی دادخواستی به طرفیت بنیاد مسکن انقلاب اسلامی به خواسته ابطال بندهای (ب)، (ج) و (د) اصلاحیه شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روستاها ابلاغی تحت نامه شماره 4194/ص مورخ 1399/6/30 رئیس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی و ابطال تبصره‌های 3 و 4 بند (ب) اصلاحیه شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روستاها ابلاغی تحت نامه شماره 4194/ص مورخ 1399/6/30 رئیس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیئت عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد: "* شیوه نامه شماره 4194/ص 1399/6/30 رییس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی مدیر کل محترم بنیاد مسکن انقلاب اسلامی استان ... سلام علیکم پیرو نامه شماره 1414/8 8/م مورخ 1398/9/2 موضوع ابلاغ دادنامه شماره 1443 مورخ 1398/7/16 صادره از هیئت عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص ابطال تبصره 3 بند 7 شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی تفکیک اراضی روستایی و با عنایت به جلسه برگزار شده با ریاست محترم دیوان و پیرو مذاکرات جلسه مورخ 1399/4/31 با معاونت محترم قضایی در امور اقتصادی، اراضی و شهرسازی دیوان عدالت اداری، به پیوست اصلاحیه شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روستاها جهت اجرا ابلاغ می‌گردد. مقتضی است ضمن نظارت بر حسن اجرای آن، گزارش اقدامات به عمل آمده را به معاونت عمران روستایی مرکز ارسال نمایند. رییس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی اصلاحیه شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روستاها به منظور ضابطه مند نمودن نحوه رسیدگی به درخواست‌های خدمات فنی مالکین اراضی داخل یا خارج از محدوده روستاها جهت انجام امور اداری و فنی تهیه نقشه‌های موردنیاز و پیگیری تصویب آن‌ها به لحاظ الحاق اراضی به محدوده، روستا تعیین و تغییر کاربری و یا تفکیک اراضی واقع در محدوده روستاها و در اجرای آیین‌نامه اجرایی ارایه خدمات فنی موضوع بند 5 ماده 15 قانون اساسنامه بنیاد مسکن انقلاب اسلامی این شیوه نامه جهت چگونگی تعامل و توافق با مالکین اراضی ابلاغ می‌گردد. ............ ب) بررسی شرایط و بازدید میدانی از زمین پیشنهادی 1) انطباق کروکی زمین با محل و مدارک مالکیت 2) موقعیت اراضی نسبت به محدوده قانونی روستا طبق طرح هادی مصوب روستا 3) امکان الحاق اراضی به محدوده قانونی روستا بر اساس ضوابط طرح هادی یا تعیین محدوده مصوب 4) امکان تامین خدمات زیربنایی مورد نیاز 5) بررسی سوابق زمین مورد نظر از لحاظ ویژگیهای جغرافیایی و زمین ساختی شامل، رانش سیل زلزله شیب و حریم گسل 6) بررسی وضعیت موجود زمین مورد نظر بلحاظ عدم واقع شدن در حرایم قانونی راه برق تاسیسات و رعایت مسائل زیست محیطی 7) رعایت قوانین و مقررات مرتبط .............. تبصره3 چنانچه در اثر تهیه و یا بازنگری طرحهای هادی و یا اصلاح آن اراضی متعلق به اشخاص حقیقی و یا حقوقی با کاربری مسکونی تجاری یا خدماتی وارد محدوده روستا شده و این امر موجب ایجاد ارزش افزوده گردد مالک زمین موظف است به تشخیص بنیاد، استان هزینه ارایه خدمات فنی و زیربنایی به اراضی فوق را شامل تشکیل پرونده بازدید میدانی،کارشناسان نقشه برداری تهیه طرحهای لازم الحاق به محدوده تعیین کاربری تفکیک و... پیگیری تصویب طرح در مراجع،استصوابی پیاده‌سازی طرح مصوب آماده‌سازی اولیه تا سطح سابگرید جدول‌گذاری معابر آسفالت و ... از محل ارزش افزوده ایجاد شده پرداخت نماید. تبصره4 بنیاد استان می‌تواند ضمن توافق با مالک و یا وکیل قانونی، ایشان متناسب با هزینه ارایه خدمات فنی و زیربنایی درصدی از عین زمین و یا معادل ریالی آنرا حسب رضایت مالک یا وکیل قانونی از ایشان دریافت نماید. ج) نحوه تعیین درصد سهام و تصویب آن پس از بررسی موارد بند «الف» و «ب»، درصد سهم بنیاد و متقاضی بوسیله روابط زیر تعیین و توسط مدیر بنیاد شهرستان و کارشناس مسئول زمین مشترکا به کمیسیون معاملات بنیاد استان پیشنهاد و پس از تصویب در کمیسیون مذکور و تنفیذ مدیرکل استان قابلیت اجرا می‌یابد: n1 ´ s P = P 2 n = 1 s 1/2 ´ 100 ) ´ a = ( در روابط فوق: n1 = قیمت کارشناسی روز هر مترمربع اراضی واقع در خارج محدوده روستا با توجه به کاربری فعلی زمین به صورت ناخالص (به ریال) S = مساحت ناخالص زمین مورد نظر P = ارزش روز کل زمین (ریال) 1 S = مساحت معادل خالص مسکونی (مترمربع) قیمت کارشناسی روز هر مترمربع مسکونی در داخل محدوده روستایی (ریال) = 2 n a = درصد سهم مالک نسبت به مساحت خالص مسکونی پس از تفکیک زمین مساحت خالص مسکونی پس از تهیه طرح تفکیکی زمین موصوف (مترمربع) = 2 S تبصره1 در مورد تغییر کاربری اراضی واقع در داخل محدوده روستا n1 معادل قیمت روز زمین با کاربری موجود خواهد بود. تبصره2 ضریب 2/1 بلحاظ ایجاد انگیزه و افزایش سهم مالک اعمال می‌گردد. تبصره سهم مالک از کاربریهای تجاری و خدماتی نیز بر اساس درصد به دست آمده از روش فوق (درصد a ) تعیین می‌گردد. د) نحوه تصویب و ابلاغ توافق پس از تهیه و تنظیم مدارک به شرح موارد مندرج در بندهای «الف» «ب» «ج» موضوع توسط مدیر بنیاد شهرستان و کارشناس مسئول زمین استان به بنیاد مسکن استان ارسال می‌گردد تا ابتدا موضوع در واحد فنی عمران روستایی استان بررسی و در صورت وجود توجیه فنی مراتب در کمیسیون معاملات استان مطرح گردد در این رابطه مراحل تصویب به شرح زیر انجام می‌شود 1) برای اراضی تا مساحت یک هکتار و یا اراضی کمتر از یک هکتار با ارزش کارشناسی روز تا سقف حداکثر پنج برابر نصاب معاملات متوسط که هر ساله توسط هیئت محترم وزیران ابلاغ می‌گردد پیشنهاد مشترک مدیر بنیاد شهرستان و کارشناس مسئول زمین در کمیسیون معاملات استان بررسی و پس از تائید با تصویب مدیرکل استان قابل اقدام خواهد بود. 2) برای اراضی با مساحت بیش از یک هکتار و یا کمتر از یک هکتار با ارزش کارشناسی روز بیش از پنج برابر نصاب معاملات، متوسط پس از تایید کمیسیون معاملات و تصویب مدیرکل استان موضوع به دفتر مرکزی ارجاع و با تنفیذ ریاست بنیاد مسکن انقلاب اسلامی قابل اقدام خواهد بود. تبصره تقسیم پلاکهای با مساحت بالای یک هکتار به قطعات کوچکتر و ارایه پیشنهاد در دو یا چند قرارداد توافقی طی مدت کمتر از 2 سال ممنوع بوده و بنیاد استان مسئول انجام کنترلهای لازم می‌باشد. 3) اراضی دارای مساحت یکهزار مترمربع و کمتر در روستاهای واقع در استانهای تهران، البرز، گیلان مازندران و گلستان و روستاهای داخل در حریم شهرهای مرکز استان و اراضی دارای مساحت سه هزار مترمربع و کمتر در سایر روستاهای کشور مشمول مقررات این شیوه نامه نبوده و رسیدگی به تقاضای مالکین این‌گونه اراضی در کمیسیون معاملات استان بررسی و پس از تایید کمیسیون مذکور با تنفیذ مدیرکل بنیاد مسکن استان قابل اقدام خواهد بود. * دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت: شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روزتاها برخلاف تبصره بند (ب) ماده 5 قانون منع فروش و واگذاری اراضی فاقد کاربری مسکونی مصوب 1381 و ماده 4 قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن مصوب 1387 و مخالف آرای هیئت عمومی دیوان عدالت اداری به شماره‌های 1443 1398/7/16 و 1525 1400/7/18 می‌باشد. * خلاصه مدافعات طرف شکایت: مدیر کل حقوقی بنیاد مسکن در پاسخ به شکایت اعلام داشته: اصلاحیه شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روستاها برگرفته از ماده 19 قانون اساسنامه بنیاد مسکن تصویب شده است. دادنامه شماره 1525 1400/6/16 هیئت عمومی دیوان در مورد ابطال شیوه نامه معاونت امور عمرانی استانداری اصفهان با بنیاد مسکن انقلاب اسلامی اصفهان می‌باشد. به استناد بند 5 ماده 15 قانون اساسنامه بنیاد مسکن انقلاب اسلامی یکی از راه‌های درآمد بنیاد فروش مصالح تولیدی کارگاه‌ها و ارائه خدمات فنی می‌باشد. در راستای بند 5 از ماده 15 قانون اساسنامه آیین‌نامه اجرایی وضع شده و ماده 22 آیین‌نامه به خدمات فنی ارائه شده توسط بنیاد مسکن تصریح نموده است. بنابراین اصلاحیه شیوه نامه در راستای اختیارات حاصله از بند 5 ماده 15 قانون اساسنامه به تصویب رسیده است. در ادامه طی لایحه تکمیلی توسط بنیاد مسکن اعلام شده رسیدگی به بندهای (ج) و (د) اصلاحیه شیوه نامه به استناد نامه شماره 11439 1403/2/29 رییس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی منتفی شده چرا که توسط رئیس بنیاد لغو شده است. همچنین به موجب دادنامه شماره 213662 1403/2/1 صادره از هیئت تخصصی اراضی، منابع طبیعی، شهرسازی و محیط زیست دیوان مفاد بند (ب) اصلاحیه شیوه نامه قابل ابطال تشخیص نگردیده است. پرونده شماره ه ت/0200291 مبنی بر درخواست ابطال بند (الف) و تبصره‌های 1 و 2 بند (ب) اصلاحیه شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روستاها ابلاغی تحت نامه شماره 4194/ص مورخ 1399/6/30 رئیس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی و بخشنامه شماره د/53790 مورخ 1400/10/15 مدیر کل حقوقی و املاک بنیاد مسکن انقلاب اسلامی در جلسه هیئت تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست مورد رسیدگی قرارگرفت و اعضای محترم هیئت به شرح ذیل اعلام نظر نمودند: رای هیئت تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست مفاد بند (الف) شیوه نامه مورد اعتراض در خصوص ارائه مدارک و بررسی آن‌ها با موضوع رسیدگی به درخواست‌های خدمات فنی مالکین اراضی واقع در روستاها بوده وتبصره 1 بند (ب) این شیوه نامه در مورد بررسی فنی درخواست توسط گروه فنی بنیاد مسکن استان و تبصره 2 بند (ب) آن نیز در خصوص رعایت ضوابط طرح هادی روستا در مورد تفکیک اراضی می‌باشد. همچنین بخشنامه مورد اعتراض نیز صرفا متضمن شمول مفاد دادنامه شماره 1525 مورخ 1400/6/16 هیئت عمومی دیوان عدالت اداری و اعتبار داشتن شیوه نامه ابلاغی تحت نامه شماره 4194/ص مورخ 1399/6/30 رئیس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی است. بدین ترتیب بند (الف) و تبصره‌های 1 و 2 بند (ب) اصلاحیه شیوه نامه تفاهم با مالکین متقاضی دریافت خدمات فنی در روستاها ابلاغی تحت نامه شماره 4194/ص مورخ 1399/6/30 رئیس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی و بخشنامه شماره د/53790 مورخ 1400/10/15 مدیر کل حقوقی و املاک بنیاد مسکن انقلاب اسلامی متضمن حکمی مغایر قوانین و مقررات مورد استناد شاکی و خارج از حدود اختیارات مرجع وضع آن نبوده و قابل ابطال نمی‌باشند. این رای به استناد بند (ب) ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری اصلاحی مصوب 1402 ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رئیس محترم دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است. همچنین این رای به استناد ماده 93 قانون مذکور پس از قطعیت در رسیدگی و تصمیم‌گیری‌های آتی مراجع قضایی و اداری، معتبر و ملاک عمل خواهد بود. رئیس هیئت تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست دیوان عدالت اداری شهریار قلعه