رای شماره 603653 هیات عمومی دیوان عدالت اداری در خصوص ابطال بخشنامه شماره 13680 /33 /20 - 1399/2/20 مدیرکل دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری اصفهان

شماره 01053981402/ 3/ 27 – بسمه تعالی مدیرعامل محترم روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران یک نسخه از رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری با شماره دادنامه 140231390000603653 مورخ 1402/3/9 با موضوع: «بخشنامه شماره 13680 /33 /20 - 1399/2/20 مدیرکل دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری اصفهان که بر اساس آن بکارگیری نیروی خدماتی در دهیاریها صرفا از طریق شرکتهای غیر دولتی امکانپذیر اعلام شده و دهیاری‌ها از عقد قرارداد با این نیروها منع گردیده‌اند، ابطال شد.» جهت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می‌گردد. مدیرکل هیات عمومی و هیات‌های تخصصی دیوان عدالت اداری یداله اسمعیلی فرد تاریخ دادنامه: 1402/3/9 شماره دادنامه: 140231390000603653 شماره پرونده: 0105398 مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری شاکی: آقای عباسعلی جعفری زفره طرف شکایت: استانداری اصفهان موضوع شکایت و خواسته: ابطال بخشنامه شماره 1368/33/200 1399/2/20 مدیرکل دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری اصفهان گردش کار: شاکی به موجب دادخواستی ابطال بخشنامه شماره 1368/33/200 -1399/2/20 مدیرکل دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری اصفهان را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که: "احتراما به استناد ماده واحده قانون تاسیس دهیاری‌های خودکفا در روستاهای کشور مصوب 1377/4/14 مجلس شورای اسلامی که اشعار می‌دارد: به وزارت کشور اجازه داده می‌شود به منظور اداره امور روستاها سازمانی به نام دهیاری با توجه به موقعیت محل با در خواست اهالی و به صورت خودکفا با شخصیت حقوقی مستقل در این روستاها تاسیس نماید این سازمان‌ها نهادهای عمومی غیردولتی محسوب می‌گردند. تبصره 1 آیین‌نامه نحوه اداره امور و مقررات استخدامی و مالی دهیاری‌ها توسط وزارت کشور تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید. متعاقبا هیات وزیران در تاریخ 1383/4/7 آیین‌نامه استخدامی دهیاری‌های کشور را تهیه و تصویب نموده است که بر اساس آخرین اصلاحیه آن در شهریور ماه 1398 به شرح زیر می‌باشد. ماده 1- به کارگیری افراد در دهیاری‌ها بر اساس ساختار سازمانی مصوب و در چهارچوب قانون کار انجام خواهد شد. تبصره 3 به کارگیری افراد که داوطلب خدمت دهیاری‌ها می‌باشند به استثناء دهیار بر اساس مجوزهای صادره تشکیلات مصوب رعایت سلسله مراتب شایستگی و برابری فرصت‌ها از طریق آزمون انجام می‌شود چگونگی اجرای آزمون در دهیاری‌ها به موجب دستورالعملی است که ظرف سه ماه از ابلاغ این آیین‌نامه توسط وزارت کشور تهیه و ابلاغ می‌شود. ماده 2 ساختار سازمانی هر دهیاری متناسب با درجه هر دهیاری از سوی وزارت کشور (سازمان شهرداری‌ها و دهیاری کشور) تهیه و ابلاغ می‌شود. ماده 8 دهیار و کارکنان دهیاری‌ها از نظر تامین اجتماعی و استفاده از مرخصی و سایر مواردی که در این آیین‌نامه مسکوت مانده تابع قانون کار مصوب 1369 مجلس مجمع مصلحت و قانون تامین اجتماعی مصوب 1354 و اصلاحات بعدی آن هستند. همچنین وزارت کشور در 1399/9/11 ضوابط تشکیلاتی دهیاری‌ها را جهت اجرا به استانداران سراسر کشور ابلاغ نموده است متناسب با آن دهیاری‌های درجه یک و 2 دارای 6 پست سازمانی دهیاری و دهیاری‌های درجه 3 و 4 دارای 9 پست سازمانی و دهیاری‌های درجه 5 و 6 دارای 11 پست سازمانی می‌باشند و همه دهیاری‌های کشور به میزان درجه خود از نیروی خدماتی برخوردار می‌باشند که این موضوع برای دهیاری‌های درجه یک و دو یک نیروی خدماتی درجه سه و چهار دو نیروی خدماتی و درجه 5 و 6 سه نیروی خدماتی در نظر گرفته شده است. بنابراین با توجه به توضیحات ارائه شده نظر به اینکه دهیاری نهاد عمومی غیر دولتی و با شخصیت حقوقی مستقل و به صورت خودکفایی اداره می‌شود و تابع قانون کار تامین اجتماعی و بر اساس آیین‌نامه استخدامی و ساختار سازمانی مصوب از طریق آزمون مجاز به بکارگیری نیرو و انعقاد قرارداد طبق قانون کار می‌باشد و به استانداری مجوزی برای منع به کارگیری و مشخص نمودن نحوه تامین نیرو داده نشده است. بنابراین با عنایت به بخشنامه شماره 13680 1399/2/20 مدیرکل دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری اصفهان مبنی بر منع انعقاد قرارداد مستقیم با نیروهای خدماتی دهیاری و تامین نیرو از طریق شرکت‌های تعاونی خارج از صلاحیت و اختیارات دفتر امور روستایی و شوراها درخواست ابطال این قسمت از بخشنامه مورد تقاضا می‌باشد." متن بخشنامه مورد شکایت به شرح زیر است: نامه شماره 1368/33/200 1399/2/20 مدیرکل دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری اصفهان "بخشدار محترم ............ با سلام با عنایت به سوالات مطروحه تعدادی از دهیاران و بخشداران در خصوص نحوه استفاده از نیروهای خدماتی بدین‌وسیله اعلام می‌گردد: در صورت نیاز دهیاری‌ها، به کارگیری نیروی خدماتی باید از طریق شرکت غیردولتی خصوصی و تعاونی (ترجیحا شرکت تعاونی دهیاری‌های بخش) انجام و الزاما دهیاری‌ها بایستی از عقد قرارداد مستقیم با نیروهای خدماتی خودداری نمایند. ضمنا بر اساس نامه شماره 9635 1395/3/10 مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و مدیریت توسعه روستایی سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌ها مبنی بر لزوم عقد قرارداد مستقیم مسئولین مالی و فنی دهیاری‌ها یا دهیاری‌های ذیربط به پیوست ارسال می‌گردد. مدیرکل دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری اصفهان " علی رغم ارسال و ابلاغ نسخه دوم دادخواست و ضمائم آن برای طرف شکایت تا زمان رسیدگی به پرونده پاسخی واصل نشده است. هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1402/3/9 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است. رای هیات عمومی اولا بر اساس تبصره 1 ماده واحده قانون تاسیس دهیاریهای خودکفا مصوب 1377/4/14 مقرر شده است: «آیین‌نامه نحوه اداره امور و مقررات استخدامی و مالی دهیاریها توسط وزارت کشور تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.» ثانیا آیین‌نامه استخدامی دهیاریهای کشور بر اساس مستند قانونی مذکور و در تاریخ 1383/4/7 به پیشنهاد وزارت کشور به تصویب هیات وزیران رسیده و بر مبنای ماده 1 آن مقرر شده است: «بکارگیری نیروی انسانی در دهیاریها بر اساس تشکیلات مصوب و در چهارچوب قانون کار انجام خواهد شد.» بنا به مراتب فوق، بخشنامه شماره 1368/33/200 مورخ 1399/2/20 مدیرکل دفتر امور روستایی و شوراهای استانداری اصفهان که بر اساس آن بکارگیری نیروی خدماتی در دهیاریها صرفا از طریق شرکتهای غیردولتی امکان‌پذیر اعلام شده و دهیاریها از عقد قرارداد با این نیروها منع گردیده‌اند، خارج از حدود اختیار مقام صادرکننده آن بوده و مستند به بند 1 ماده 12 و ماده 88 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال می‌شود. رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری حکمتعلی مظفری