نظر مشورتی 7/93/2238 مورخ 1393/09/18 اداره کل حقوقی قوه قضائیه در مورد اقارب درجه اول در قانون مجازات اسلامی

شماره پرونده 980 - 76 - 93 سوال 1 - منظور از اقارب درجه اول درتبصره ماده554 قانون مجازات اسلامی 1375 با توجه به اینکه ذکری از طبقات نشده چه کسانی است؟ 2 - منظور از قرابت نسبی تا درجه سوم در بند2 ماده 18 قانون اجرای احکام مدنی چه کسانی است؟ با توجه به اینکه در این ماده نیز ذکری از طبقات نشده و فقط درجه بیان شده است . نظریه شماره 7/93/2238 - 18/9/1393 نظریه اداره کل حقوقی قوه قضاییه 1 - در تبصره ماده554 قانون مجازات اسلامی 1375، قانون‌گذار"برای اقارب درجه اوّل"متهم که مرتکب جرائم موضوع متن این ماده و ماده 553 شده باشند، کیفیت خفیف تری در نظر گرفته است. در «تفسیر اقارب درجه اوّل» ممکن است به نظر رسد مقصود از درجه اوّل همان طبقه اوّل است؛ در حالی که با توجّه به اینکه قانون‌گذار اصطلاح‌های « طبقه» و «درجه» را در قانون مدنی تبیین نموده است، تفسیر لفظ «درجه» به «طبقه» در حالی که از نظر قانون‌گذار دو اصطلاح متفاوت می‌باشد، بر خلاف جعل اصطلاح قانونی توسط قانون‌گذار است. بنابراین باید اقارب درجه اوّل از هر طبقه را داخل در آن دانست؛ به ویژه در مقام تردید در شمول حکم خفیف قانون جزا به اقارب درجه اوّل طبقات دوّم و سوّم، با توّجه به اصل لزوم تفسیر قوانین جزایی به نفع متهم باید این اقارب را نیز مشمول آن دانست. بنابراین مقصود از اقارب درجه اوّل در ماده یاد شده، اقارب درجّه اوّل از هر طبقه می‌باشد .