رای شماره 2980 هیات عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع:بند 10 مصوبه مورخ 1397/12/25هیات رئیسه دانشگاه بیرجندابلاغی به شماره29637د/1397 1397/12/28از آن جهت که براساس آن کلیه اعضایی که عضو هیات رئیسه دانشگاه نیستند، از حق ذخیره مرخصی محروم شده‌اند ابطال شد

شماره 0002007– 27/11/1400 بسمه تعالی جناب آقای اکبرپور رئیس هیات مدیره و مدیرعامل محترم روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران یک نسخه از رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 14000997090 5 81 2980 مورخ 16/11/1400 با موضوع « بند 10 مصوبه مورخ 2 5/12/1397 هیات رئیسه دانشگاه بیرجند ( ابلاغی به شماره 29637 / د / 1397 28/12/1397 ) از آن جهت که براساس آن کلیه اعضایی که عضو هیات رئیسه دانشگاه نیستند، از حق ذخیره مرخصی محروم شده‌اند ابطال شد .» جهت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می‌گردد . مدیرکل هیات عمومی و هیاتهای تخصصی دیوان عدالت اداری – یدالله اسمعیلی فرد تاریخ دادنامه : 16/11/1400 شماره دادنامه : 2980 شماره پرونده : 0002007 مرجع رسیدگی : هیات عمومی دیوان عدالت اداری شاکی : آقای محمدعلی خالدی موضوع شکایت و خواسته : ابطال بند 10 مصوبه مورخ 2 5/12/1397 هیات رئیسه دانشگاه بیرجند ( ابلاغی به نامه شماره 29637 / د / 1397 28/12/1397 ) گردش کار : شاکی به موجب دادخواستی ابطال بند 10 مصوبه مورخ 2 5/12/1397 هیات رئیسه دانشگاه بیرجند ( ابلاغی به نامه شماره 29637 / د / 1397 28/12/1397 ) را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که : " به استحضار می‌رساند ماده 84 قانون مدیریت خدمات کشوری و همچنین ماده 56 آیین‌نامه استخدامی اعضای غیرهیات علمی دانشگاه‌های استان خراسان جنوبی از سی روز حق مرخصی کاری برای کارکنان دستگاه‌های اجرایی سخن گفته و در آیین‌نامه مزبور نیز به‌طور خاص برای کارکنان دانشگاه‌های استان خراسان جنوبی چنین حقی ذکر شده است و در ادامه نیز قابلیت ذخیره نیمی از این میزان مرخصی را تجویز نموده است که تعداد استفاده از کلمه « مرخصی استحقاقی » و نیز جواز ذخیره نیمی از این میزان مرخصی، بیانگر اختیار کارمندان در تعیین زمان و مقدار روزهای مرخصی استحقاقی خود می‌باشد ضمن اینکه در ماده 56 آیین‌نامه مزبور هیچ نوع الزام و اجباری از حیث مکلف و موظف نمودن کارمندان به درخواست یا استفاده اجباری از مرخصی استحقاقی مشهود نمی‌باشد . با همه وضوح این موارد ملاحظه می‌گردد هیات رئیسه دانشگاه به معاونت اداری و مالی برخلاف بند 7 ماده 1 آیین‌نامه استخدامی اعضای غیرهیات علمی دانشگاه‌های استان خراسان جنوبی که هیات رئیسه را دومین « رکن اجرایی » موسسه تعریف کرده، خارج از حیطه و اختیارت خود برخلاف قانون و آیین‌نامه اقدام به قانونگذاری نموده که این اقدام خارج از حیطه اختیارات آن می‌باشد و زمینه سوء استفاده امور اداری دانشگاه را فراهم نموده است به صورتی که در اجرای این مصوبه امور اداری دانشگاه طی نامه شماره 258 / د / 1398 20/1/1398 مدیران واحدها را الزام به استفاده کارکنان از تمام مرخصی خود در طی سال و به خصوص ایامی مشخص از سال از قبیل تابستان نموده است به این صورت که با 5 و حداکثر 10 روز مرخصی تشویقی به کارمندان آن‌ها را مجبور به استفاده از مرخصی استحقاقی برای یک ماه تعطیلات تابستان می‌نمایند ." متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است : بند 10 مصوبه مورخ 2 5/12/1397 هیات رئیسه دانشگاه بیرجند ( ابلاغی به نامه شماره 29637 / د / 1397 28/12/1397 ): ....." 10 ذخیره مرخصی از سال 1398 به بعد فقط در مورد اعضای هیات رئیسه دانشگاه اعمال خواهد گردید . " علی رغم ابلاغ دادخواست و ضمائم آن به دانشگاه بیرجند تا زمان رسیدگی به پرونده در جلسه هیات عمومی، پاسخی از آن مرجع واصل نشده است . هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 16/11/1400 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است . رای هیات عمومی اولا : براساس ماده 1 قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور مصوب 10/11/1395، دانشگاهها، مراکز و موسسات آموزش عالی و پژوهشی، بدون رعایت قوانین و مقررات عمومی حاکم بر دستگاههای دولتی و فقط در چهارچوب مصوبات و آیین‌نامه‌های مصوب هیات امنا عمل می‌کنند و در نتیجه مصوبات هیاتهای امنای دانشگاهها برای نهادها و هیاتهای هر دانشگاه لازم الاتباع است . ثانیا : مطابق ماده 55 آیین‌نامه استخدامی اعضای غیرهیات علمی دانشگاه بیرجند ( مصوب 18/6/1397 هیات امنای دانشگاهها و موسسات آموزش عالی استان خراسان جنوبی ): « عضو به ازای یک ماه خدمت از 5 /2 روز کاری ( 30 روز کاری در سال ) مرخصی استحقاقی با استفاده از حقوق رتبه و پایه، فوق العاده‌ها و مزایای مندرج در حکم یا قرارداد حسب مورد برخوردار می‌شود که باید مطابق با برنامه زمانی اعلام شده و موافقت موسسه از آن استفاده کند » و به موجب ماده 56 آیین‌نامه مذکور : « در صورت درخواست عضو برای استفاده از مرخصی استحقاقی سالانه و موافقت نکردن رئیس موسسه یا مقام مجاز از طرف وی، صرفا تا 15 روز از مرخصی استفاده نشده عضو رسمی و پیمانی ذخیره یا بازخرید می‌شود و درخصوص عضو قراردادی صرفا تا 15 روز از مرخصی استفاده نشده بازخرید می‌شود » و در نتیجه برمبنای موازین حقوقی مزبور، نیمی از مرخصی استحقاقی کلّیه اعضای غیرهیات علمی قابل ذخیره است . ثالثا : براساس رای شماره 351 4/3/1400 هیات عمومی دیوان عدالت اداری، بند 4 صورتجلسه شماره 1 95 مورخ 1 5/1/1395 هیات رئیسه دانشگاه مراغه به این علّت ابطال شده است که بدون توجه به شروط مقرر در آیین‌نامه استخدامی اعضای غیرهیات علمی دانشگاه مراغه ( درخواست عضو برای استفاده از مرخصی استحقاقی سالانه و موافقت نکردن رئیس موسسه یا مقام مجاز ) و با کاهش سقف مقرر در آن ماده که امکان ذخیره‌سازی و بازخرید مرخصی‌ها تا 15 روز تعیین شده، امکان ذخیره مرخصی برای برخی از افراد دارای مسئولیتهای اجرایی بدون تحقّق شروط مذکور و در سقفی کمتر از سقف مقرر، پیش‌بینی شده است و براساس رای شماره 2319 11/8/1400 هیات عمومی دیوان عدالت اداری نیز اعلام شده است که : « نامه شماره 8198 /98 / د 13/4/1398 مدیر امور اداری و پشتیبانی دانشگاه اراک در رابطه با ابلاغ مصوبه هیات رئیسه این دانشگاه درخصوص بازه زمانی استفاده از مرخصی استحقاقی اعضای هیات علمی از تاریخ 15/4/1398 تا 15/6/1398 به دلیل آنکه منجر به تضییق بازه زمانی استفاده از مرخصی استحقاقی به شرح مقرر در ماده 81 آیین‌نامه استخدامی اعضای هیات علمی دانشگاهها و موسسات آموزش عالی شده، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است .» بنا به مراتب فوق، بند 10 مصوبه مورخ 25/12/1397 هیات رئیسه دانشگاه بیرجند ( ابلاغی به شماره 29637 / د / 1397 28/12/1397 ) ، از آن جهت که براساس آن کلّیه اعضایی که عضو هیات رئیسه دانشگاه نیستند، از حق ذخیره مرخصی محروم شده‌اند، خارج از حدود اختیار و مغایر با قانون است و مستند به بند 1 ماده 12 و ماده 88 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال می‌شود . رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری حکمتعلی مظفری