رای شماره 2614951 هیات تخصصی اراضی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست دیوان عدالت اداری با موضوع عدم ابطال بند 5 از مصوبات ششمین جلسه شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان کرمان مورخ 1402/6/11

هیات تخصصی اراضی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست * شماره پرونده: ه ت/ 0300101 شماره دادنامه سیلور: 140331390002614951 تاریخ : 1403/10/30 * شاکی: شهرداری ماهان با وکالت آقای محمود مسعودی * طرف شکایت: شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان کرمان سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان کرمان اداره کل راه و شهرسازی استان کرمان استانداری کرمان * موضوع شکایت و خواسته: ابطال بند 5 از مصوبات ششمین جلسه شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان کرمان مورخ1402/6/11 * شاکی دادخواستی به طرفیت شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان کرمان سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان کرمان اداره کل راه و شهرسازی استان کرمان استانداری کرمان به خواسته ابطال بند 5 از مصوبات ششمین جلسه شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان کرمان مورخ1402/6/11 به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است. متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد : 5 نامه شماره 5866/1402/ص مورخ1402/3/6 اداره کل راه و شهرسازی استان کرمان (شامل 1 بند) در خصوص تعیین و تثبیت کاربری اراضی واقع در خارج و داخل حریم شهرها (موضوع بررسی درخواست شهرداری محی آباد در خصوص واگذاری مدیریت تفکیک و صدور مجوز ساخت و ساز قسمتی از اراضی محور هفت باغ علوی) مصوبه پیشنهادی کارگروه زیربنایی، توسعه عشایری و ... مطرح و عینا به تصویب شورا رسید . * دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت : 1 شهر گردشگری و تاریخی ماهان با جمعیت 41226 نفر و مساحت 1453 هکتار و با آوازه ی جهانی که هرساله پذیرای انبوه گردشگران داخلی و خارجی است ؛ در فاصله 30 کیلومتری از مرکز استان کرمان واقع شده که اصلی ترین محور دسترسی به این شهر، اتوبان و محور مشهور به هفت باغ علوی است که از شهر کرمان تا ماهان ادامه دارد و به عنوان محوری گردشگری است که در امتداد و طرفین این محور علاوه بر اراضی شخصی، اراضی (هفت باغ علوی) قراردارد که به اشخاص واگذار شده است. شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان کرمان به موجب صورتجلسه شماره 68/5/6888 تاریخ 1391/6/18 در خصوص «مدیریت تفکیک اراضی و صدور و تمدید پروانه و پایانکار و سایر اقدامات مرتبط با آن » راجع به محور هفت باغ علوی تصمیم‌گیری کرده و از ابتدای محور تا کیلومتر 17 را به شهرداری کرمان و از کیلومتر 17 تا انتهای محور به شهرداری ماهان محول کرده بود . 2 درسال گذشته، شهر محی آباد که در فاصله 5 کیلومتری از محور هفت باغ قرار دارد و باجمعیت حدود 5400 نفر و مساحت 300 هکتار، تفاوت فراوانی با موقعیت و ظرفیت‌های شهر ماهان دارد؛ درخواست واگذاری مدیریت تفکیک و صدور مجوز ساخت و ساز در قسمتی از محور هفت باغ را مطرح می‌کند و در این جهت 4 محدوده را با ارائه نقشه معرفی می‌کند، که کار گروه زیر بنایی توسعه روستایی، عشایری و شهری و آمایش سرزمین و محیط زیست کرمان به موجب صورتجلسه مورخ1402/1/30 با 2 قسمت از محدوده‌های مورد خواسته شهرداری محی آباد که در نقشه باعناوین (A و B ) با نقاط utm معلوم شده و مجموعا حدود500 هکتار را در بر می‌گیرد؛ موافقت می‌کند . اداره کل راه و شهرسازی کرمان طی نامه 5866/1402/ص تاریخ 1402/3/6 مصوبه کار گروه امور زیر بنایی را جهت طرح در شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان به سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان کرمان ارسال می‌کند و این درخواست در سومین نشست شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان مورخ 1402/3/27 مطرح و به شرح بند 5 مصوبات، عینا همان مصوبه کار گروه زیر بنایی در این شورا به تصویب می‌رسد و این مصوبه نیز به موجب ابلاغیه شماره 151985 تاریخ1402/3/31 سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان کرمان به تمام اعضای شورا ابلاغ شده است . 3 درشرایطی که درخواست شهرداری محی آباد به شرح موارد پیش گفته، بعد از احصاء محدوده مورد درخواست به نقاط A و B و مکاتبات بعدی، عینا به تصویب شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان رسیده و عملا موضوعی خاتمه یافته محسوب می‌شده است؛ حدود 3 ماه بعد از آن و در حالیکه کارگروه تخصصی امور زیربنائی، هیچ مصوبه ی جدیدی در خصوص طرح مجدد درخواست شهرداری محی آباد نداشته است و مآلا هیچ درخواستی هم از سوی اداره کل راه و شهرسازی استان کرمان به سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان به عنوان دبیرخانه شورای برنامه‌ریزی و توسعه ارسال نشده و اساسا در دستور کار جلسه شورا نیز وجود نداشته است ؛ در ششمین جلسه سال 1402 به تاریخ 1402/6/11 شورا به نحوی غیر قانونی و خلاف مقررات، همان درخواست سابق اداره کل راه و شهرسازی کرمان (نامه 5866/1402/ص تاریخ 1402/3/6) را یک بار دیگر عینا به تصویب می‌رسانند؛ این درحالی بوده که این نامه در جلسه سوم همین شورا به تاریخ 1402/3/27 قبلا به تصویب رسیده و قطعی شده بود.این مصوبه خلاف قانون هم مطابق ابلاغیه 302618 تاریخ 1402/6/14 به اعضا ابلاغ می‌شود . 4 نکته حائز اهمیت اینکه در شرایطی که در مصوبه 1402/3/27 شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان و نقشه پیوست آن که قبل از طرح در این شورا به تایید کارشناس فنی اداره کل راه و شهرسازی، معاونت شهرسازی و در نهایت به تایید کارگروه امور زیربنائی و تایید سرپرست اداره کل راه و شهرسازی استان رسیده و از طریق سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی جهت طرح در شورا ارسال شده بود و تنها دو نقطه (A و B) با مختصات معلوم به عنوان محدوده عمل شهرداری محی آباد تعیین شده بود ؛ این نقشه بدون طی مراحل قانونی و تصویب در کارگروه امور زیربنائی، دچار تغییر و دستکاری شده و مختصات مصوبه ی قبل شورا که فقط نقاط (A و B) بوده با ترسیم دونقطه 3 و 4 و افزایش بلاوجه محدوده عمل شهرداری محی آباد (کیلومتر 13 تا 23 مجموعا 10 کیلومتر به شهرداری محی آباد و از 23 تا پایان محور، مجموعا 5 کیلومتر به شهرداری ماهان) به نقشه قبلی اضافه شده است . 5 معاون هماهنگی عمرانی استانداری کرمان به موجب نامه شماره مورخ 1402/8/23 ابلاغنامه 302618 سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان را درخصوص مصوبات ششمین جلسه شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان مورخ1402/6/11 جهت اجرای بند 5 مصوبات به شهرداری ماهان ارسال می‌کند . 6 شهرداری ماهان در اجرای وظایف قانونی خود و در اجرای مصوبات قبلی شورای برنامه‌ریزی و توسعه ؛ اقدام به تشکیل پرونده جهت متقاضیان و دیگر اقدامات قانونی کرده بود؛ تا اینکه دسترسی شهرداری ماهان از طریق سامانه سیماک، بدون هماهنگی، در این محدوده قطع می‌شود . شهرداری ماهان طی نامه مورخ1402/8/25 خطاب به معاونت عمرانی و امور هماهنگی استانداری کرمان همچنین طی نامه 02/7546 تاریخ 1402/10/6 خطاب به مدیریت سامانه سیماک که تامین‌کننده بستر عملیاتی این بخش از خدمات شهرداری می‌باشد ؛ موضوع قطع دسترسی شهرداری ماهان به سامانه سیماک و دلیل آن و مسائل و مشکلات پیش آمده برای مردم و شهرداری در اثر این اقدام را استعلام می‌کند؛ اما متاسفانه از این مرجع هم پاسخی دریافت نمی‌کند . 7 نتیجه اینکه در اثر این اقدام مغایر با قانون و در شرایطی که در خصوص حدود هشتاد درصد از اراضی که طی نقشه موضوع صورتجلسه مورد درخواست ابطال، به شهرداری محی آباد واگذارشده است ؛قبلا شهرداری ماهان پرونده‌های تفکیک اراضی و صدور پروانه انجام داده و وجوه متعلقه نیز عمدتا دریافت و در حساب‌های مرتبط منظور شده است که با قطع این دسترسی چندین ماه است که نارضایتی عمومی و تبعات نامطلوب مراجعین به شهرداری ماهان و همچنین عوارض امنیتی و سیاسی را به دنبال داشته است؛ علاوه بر این اقدامات، شورای اسلامی شهر ماهان نیز از طریق ارسال نامه 6/525 تاریخ 1402/8/30 با مراجع مرتبط از جمله سازمان بازرسی استان کرمان، نماینده مردم کرمان در مجلس شورای اسلامی،اداره کل حراست استانداری کرمان،معاونت سیاسی، امنیتی و اجتماعی استانداری کرمان، حل مشکل را پیگیری کرده‌اند اما هیچ پاسخی صادر نشده است . ب جهات مغایرت بند 5 مصوبه 1402/6/11 شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان کرمان و نقشه پیوست آن، با قانون : 1 هرچند بند 5 مصوبه موضوع درخواست ابطال،از اساس بر خلاف مقررات صادر شده و نمی‌تواند منشاء اثر باشد اما به موجب ماده 31 قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور مصوب1395/11/10 وظیفه پیگیری عدالت سرزمینی از اهم تکالیف شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان تعیین شده است. در شرایطی که بخش ماهان با 41226 نفر جمعیت و برخورداری از موقعیت ویژه گردشگری و شهرت جهانی و هزینه‌های بسیار بالا جهت اداره امور این شهرو ضرورت ایجاد زیرساخت‌های متناسب،نیازمند برخورداری از منابع مالی لازم و شایسته می‌باشد وامر تفکیک اراضی و صدور مجوز‌ها از موثرترین این منابع تلّقی می‌شوند؛ طبق بند 5 مصوبه‌ای که موضوع درخواست ابطال می‌باشد؛ مدیریت تفکیک و صدور مجوز‌ها بعد از کسر محدوده ی عمل شهرداری کرمان،از 15 کیلومتر اراضی باقی مانده محور هفت باغ، تنها 5 کیلومتر به شهرداری ماهان با اوصافی که به عرض رسید، اختصاص داده شده و به شهر محی آباد که شهری بسیار کوچکتر معادل یک دهم جمعیت ماهان و وسعتی بسیار کمتر حدود یک پنجم مساحت شهر ماهان می‌باشد ؛ 10 کیلومتر از این محور تخصیص داده شده که با تکلیف مقرره مذکور مغایرت دارد . 2 درخواست شهرداری محی آباد، یک مرحله با طی مراتب قانونی از جمله مصوبه کارگروه امور زیربنائی، نهایتا در سومین جلسه شورای برنامه‌ریزی و توسعه در تاریخ 1402/3/27 به تصویب رسیده و به نحو قانونی هم به دستگاههای مرتبط، ابلاغ شده است. بنابراین درخواست شهرداری محی آباد، موضوع خاتمه یافته بوده و تصمیم‌گیری مجدد راجع به موضوعی که قبلا خاتمه یافته، مغایر با اصول کلی تصمیم‌گیری می‌باشد . 3 مستند به ماده 9 آئین نامه شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان و کارگروه‌های تخصصی مصوب 1384دبیرخانه شورا موظف است؛ دستور کار هر جلسه شورا را یک هفته قبل از برگزاری جلسه بر اساس گزارش‌های دریافت شده از دستگاه‌ها ی اجرایی و کارگروههای تخصصی به اطلاع اعضا برساند؛ اما درمورد مصوبه1402/6/11 کاملا خلاف این مقررات اتفاق افتاده است . بدین بیان که اولا: درخواست شهرداری محی آباد اساسا جزء دستور کار جلسه 1402/6/11 شورای برنامه‌ریزی و توسعه نبوده است.ثانیا: هیچ گزارش و پیشنهادی در این خصوص از هیچ کارگروه تخصصی به دبیرخانه شورا نرسیده بود که این شرط لازم هم وجود نداشته است. ثالثا: به واسطه ی همین امر و نبود هیچ گزارشی از کارگروه تخصصی، شورا در بند 5 مصوبات خود همان نامه شماره 1402/5866 تاریخ 1402/3/6 مربوط به مصوبه قبلی را مستند تصمیم خود قرار داده است؛ درحالی که نامه مذکور قبلا رسیدگی و مورد تصویب قرار گرفته بود. بنابراین اقدام شورا مغایر با ماده 9 فوق الذکر هم بوده است . * خلاصه مدافعات طرف شکایت: معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری کرمان به موجب لایحه دفاعیه توضیح داده است که : 1 حسب ماده 10 آیین‌نامه استفاده از اراضی، احداث بنا و تاسیسات در خارج از حریم شهرها و محدوده روستاها مصوب 1391 مرجع صدور پروانه ساختمانی و نظارت بر ساخت و ساز (موضوع این ماده) توسط معاونین هماهنگی امور عمرانی استانداری‌ها تعیین می‌گردد و نیاز به طرح موضوع در شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان و کارگروه‌های زیر مجموعه آن نیست . 2 قسمت مورد نظر از محور هفت باغ خارج از حریم شهرهای کرمان، ماهان و محی آباد می‌باشد و قانونا برای هیچکدام از شهرداریهای فوق حقی در این زمینه متصور نمی‌باشد؛ چرا که شهرداری‌ها مستند به ماده 100 قانون شهرداریها تنها می‌توانند داخل حریم و محدوده قانونی نسبت به صدور پروانه و تفکیک اقدام نمایند . 3 علیرغم اختیار قانونی اینجانب در تعیین مرجع صدور پروانه و نظارت بر ساخت و ساز در خارج از حریم (ماده 10 آیین‌نامه استفاده از اراضی، احداث بنا و تاسیسات در خارج از حریم شهرها و محدوده روستاها) به دلیل آنکه در سنوات قبل هنگام تصویب ضوابط طرح هفت باغ؛ مرجع مزبور را در جلسات کارگروه زیربنایی و شورای برنامه‌ریزی با حضور معاون عمرانی وقت استانداری تعیین نموده‌اند، لذا درخواست شهرداری محی آباد که از دیگر شهرداری‌ها به محور نزدیک تر می‌باشد، در جلسه کارگروه امورزیربنایی مورخ 1402/1/30 مطرح و سپس مصوبه کارگروه در جلسه مورخ 1402/3/27 شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان مطرح و مصوب گردید، اما پس از بررسی‌های مجدد، نیاز به اصلاح نقشه احساس شد که در جلسه مورخ1402/6/11 شورا مطرح و حسب توضیحات ارائه شده و بنا به حق قانونی شورا و اینجانب، مصوبه مورخ 1402/3/27 اصلاح و به استناد ماده 10 آیین‌نامه پیش گفته طی نامه شماره 18708/4/68 مورخ 1402/8/23 به شهرداری‌های مربوطه ابلاغ گردید. (مصوبه قبلی مورخ 1402/3/27 شورا به شهرداریها ابلاغ نگردیده است) . پرونده شماره ه ت/0300101 مبنی بر درخواست ابطال بند 5 از مصوبات ششمین جلسه شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان کرمان مورخ1402/6/11 در جلسه هیات تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست مورد رسیدگی قرارگرفت و اعضای محترم هیات به اتفاق به شرح ذیل اعلام نظر نمودند : رای هیات تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست 1 بر اساس قسمت (الف) ماده 31 قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور اصلاحی مصوب 1401 مقرر گردیده: «شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان در اجرای وظایف محوله که در قوانین و دستورالعمل‌ها مشخص می‌شود و همچنین اجرای اختیارات تفویضی رئیس جمهور در امور برنامه و بودجه و در جهت هماهنگی و نظارت بر مدیریت و توسعه سرمایه‌گذاری همه جانبه و پایدار استان، پیگیری عدالت سرزمینی، تقویت تمرکززدایی، افزایش اختیارات استان‌ها و تقویت نقش و جایگاه استان‌ها در راهبری و مدیریت توسعه درون و برون گرای منطقه‌ای و تحقق اهداف اقتصاد مقاومتی، ... تشکیل می‌شود.» بر اساس بندهای 1 و 2 قسمت (ب) ماده 31 قانون مذکور نیز «بررسی، تایید و تصویب اسناد توسعه‌ای و برنامه‌های توسعه استان که شامل جهت‌گیری‌های توسعه بلندمدت استان در چهارچوب نظام برنامه‌ریزی کشور و در راستای جهت‌گیری‌های آمایش سرزمین و برنامه‌های میان مدت توسعه استان و تصویب اسناد توسعه‌ای و طرحها و پروژ ه‌های بخشی و شهرستانی در چهارچوب سیاست‌های کلان، آمایش سرزمینی و بخشی و سازگار با برنامه‌های بلندمدت و میان مدت استانی و ملی است.» و «بررسی و نظارت بر توسعه اقتصادی و اجتماعی متعادل استان و نیز سیاست‌گذاری، هماهنگی و پایش اقدامات موثر برای کاهش عدم تعادل درون استانی در چهارچوب نظام برنامه‌ریزی کشور و در راستای جهت‌گیری‌های آمایش سرزمین و برنامه‌های توسعه استانی» از جمله وظایف شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان دانسته شده است . 2 بر اساس تبصره 2 ماده 4 آیین‌نامه اجرایی شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان مصوب 1398/3/5 هیات وزیران مقرر گردیده: «کلیه تصمیمات کارگروه‌ها جنبه پیشنهادی دارد و پس از طرح و تصویب در شورا در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط، لازم الاجرا است.»، لذا تصمیمات کارگروه‌ها جنبه پیشنهادی دارد و شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان الزامی به تصویب این تصمیمات به همان صورت که ارائه می‌گردد، نداشته و مرجع نهایی تصمیم‌گیری در خصوص تصویب تصمیمات کارگروه‌ها و یا تغییر و جرح و تعدیل آن‌ها شورای مذکور می‌باشد . بنابه مراتب مذکور بند 5 از مصوبات ششمین جلسه شورای برنامه‌ریزی و توسعه استان کرمان مورخ 1402/6/11 در راستای اجرای وظایف موضوع بندهای 1 و 2 قسمت (ب) ماده 31 قانون احکام دائمی برنامه‌های توسعه کشور اصلاحی مصوب 1401 به تصویب رسیده و مغایرتی با قوانین و مقررات مورد استناد شاکی نداشته و قابل ابطال نمی‌باشد. این رای به استناد بند (ب) ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری اصلاحی مصوب 1402 ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رییس محترم دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است. همچنین این رای به استناد ماده 93 قانون مذکور پس از قطعیت در رسیدگی و تصمیم‌گیری‌های آتی مراجع قضایی و اداری، معتبر و ملاک عمل خواهد بود . رئیس هیات تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست دیوان عدالت اداری شهریار قلعه