رای شماره 604317 هیات عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال بخشنامه شماره 22/1641/145 1396/5/7 مشاور رئیس و مدیرکل امور کارکنان و خدمات اداری سازمان زندان‌ها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور

شماره 0106377 1402/3/23 - بسمه تعالی مدیرعامل محترم روزنامه رسمی جمهوری اسلامی ایران یک نسخه از رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری با شماره دادنامه 140231390000604317 مورخ 1402/3/9 با موضوع : « بخشنامه شماره 22 / 1641 / 145 مورخ 1396/5/7 مشاور رییس و مدیرکل امور کارکنان و خدمات اداری سازمان زندان‌ها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور که محاسبه ایام استراحت کارمند را بر خلاف حکم مندرج در ماده 84 قانون مدیریت خدمات کشوری به عنوان مرخصی استحقاقی مقرر کرده ابطال شد .» جهت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می‌گردد . مدیرکل هیات عمومی و هیات‌های تخصصی دیوان عدالت اداری یداله اسمعیلی فرد تاریخ دادنامه : 1402/3/9 شماره دادنامه : 140231390000604317 شماره پرونده : 0106377 مرجع رسیدگی : هیات عمومی دیوان عدالت اداری شاکی : آقای علی اکبر کوهساری طرف شکایت : سازمان زندان‌ها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور موضوع شکایت و خواسته : ابطال بخشنامه شماره 22 / 1641 / 145 1396/5/7 مشاور رئیس و مدیرکل امور کارکنان و خدمات اداری سازمان زندان‌ها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور گردش کار : شاکی به موجب دادخواستی ابطال بخشنامه شماره 22 / 1641 / 145 1396/5/7 مشاور رئیس و مدیرکل امور کارکنان و خدمات اداری سازمان زندان‌ها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که : " احتراما شکایت اینجانب از موضوع نامه شماره 22 / 164 / 145 1396/5/7 سازمان زندانهای کل کشور در خصوص نحوه استفاده از مرخصی استعلاجی پرسنل شیفت کار که چنانچه پرسنل شیف کار گواهی پزشکی ارائه نمایند و به تایید پزشک معتمد نیز برسد، فقط همان روز شیفت می‌تواند مرخصی استعلاجی محاسبه شود و روزهای استراحت کاری بعد از آن حتی اگر توسط پزشک گواهی صادر شده باشد، اداره مزبور مرخصی استحقاقی صادر می‌نماید که این بخشنامه به صراحت با تبصره 2 ماده 84 قانون مدیریت خدمات کشوری مغایرت داشته و اجحاف در حق پرسنل شیفت کار می‌باشد . در صورتی که در خصوص هر نوع گواهی پزشکی برای پرسنل اداری به‌طور کامل مرخصی استعلاجی صادر می‌شود و این کاملا تناقض در اجرای قانون می‌باشد ." متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است : " مدیرکل محترم زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی استان سمنان ( مدیران کل زندان‌های سراسر کشور ) موضوع : مرخصی استعلاجی پرسنل شیفتی سلام علیکم احتراما بازگشت به نامه شماره 324 / 1845 / 1 / 20 1396/4/20 به استحضار می‌رساند پرسنل شیفتی که برای شیفت کاری خود گواهی پزشکی ارائه می‌نمایند فقط برای همان روز می‌توانند مرخصی استعلاجی استفاده نمایند و روز استراحت کاری بعد از آن به صورت مرخصی استحقاقی محاسبه خواهد شد . مشاور رئیس و مدیرکل امور کارکنان و خدمات اداری سازمان زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور " در پاسخ به شکایت مذکور، مدیرکل توسعه منابع انسانی و پشتیبانی سازمان زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور، به موجب لایحه شماره 24084 1401/11/3 توضیح داده است که : " به استحضار می‌رساند : مرخصی کارکنان به ساعات کار موظفی آنان تخصیص می‌یابد، بر همین اساس و با توجه به اینکه به استناد ماده 87 قانون مدیریت خدمات کشوری کارکنان موظف به 8 ساعت کار در روز می‌باشند، بنابراین به ازای هر 24 ساعت کاری نیاز به 3 روز مرخصی استعلاجی می‌باشد . کارمندان شیفتی 48 × 24 در این سازمان در طول یک ماه 10 روز در محل خدمت حاضر می‌باشند . حال از آنجایی که بر اساس ماده 84 قانون مدیریت خدمات کشوری کارمندان دستگاه‌های اجرایی سالی 30 روز حق استفاده از مرخصی استحقاقی با استفاده از حقوق و مزایای مربوطه را دارند لذا در صورتی که کارمندان موصوف از 30 روز مرخصی استحقاقی خود وفق مقررات استفاده نمایند و هر روز مرخصی آنان یک روز محاسبه گردد به تبع آن 90 روز در محل خدمت حضور نخواهند داشت . مستند به ماده 27 آیین‌نامه مرخصی‌ها، کارمندان در طول یک سال 4 ماه حق استفاده از مرخصی استعلاجی را دارند لذا با توجه به نوع شیفت کارمند موصوف ( 48 × 24 ) در صورت محاسبه مرخصی استعلاجی طبق خواسته خواهان با تقاضای 4 ماه مرخصی نامبرده در یک سال در محل کار حضور نخواهد داشت . مع الوصف با عنایت به موارد مطروحه و مغایرت خواسته ایشان بر خلاف نص صریح قانون ( سقف 4 ماه استفاده از مرخصی استعلاجی ) رد دادخواست شاکی از آن مقام قضایی مورد استدعاست ." هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1402/3/9 به ریاست معاون قضایی دیوان عدالت اداری در امور هیات عمومی و با حضور معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است . رای هیات عمومی اولا گواهی‌های مرخصی استعلاجی صادره از سوی پزشکان در خصوص نیاز کارمند به استراحت، بدون توجه به شیفت کاری اشخاص و با قید میزان ساعات استراحت تنظیم می‌گردد و مرخصی استعلاجی کارمند با شروع و پایان ساعت مندرج در گواهی پزشکی آغاز شده و پایان می‌پذیرد . ثانیا بر مبنای ماده 84 قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب سال 1386 ، کارمندان دستگاههای اجرایی سالی 30 روز حق استفاده از مرخصی کاری با استفاده از حقوق و مزایای مربوطه را دارند و همانگونه که در متن ماده مذکور نیز قید شده این حق جهت استفاده در ایام کاری بوده و نه ایام غیرکاری و تعطیل و لذا کارمند همانگونه که در ایام غیرکاری نیاز به استفاده از مرخصی استعلاجی ندارد، در ساعات استراحت خود نیز اساسا مکلّف به حضور در محل کار نبوده و نیاز به مرخصی استعلاجی نخواهد داشت . بنا به مراتب فوق، بخشنامه شماره 22 / 16 / 145 مورخ 1396/5/7 سازمان زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور که محاسبه ایام استراحت کارمند را بر خلاف حکم مندرج در ماده 84 قانون مدیریت خدمات کشوری به عنوان مرخصی استحقاقی مقرر کرده، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است و مستند به بند 1 ماده 12 و ماده 88 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 ابطال می‌شود . هیات عمومی دیوان عدالت اداری معاون قضایی دیوان عدالت اداری مهدی دربین