قانون راجع باجازه قبول و اجراي اصول پيشنهادي توصيه ‌نامه بين‌ المللي شماره 100 در خصوص حمايت كارگران ‌مهاجر

قبول اجراي اصول پيشنهادي توصيه‌ نامه بين‌ المللي شماره [100] راجع بحمايت از كارگران مهاجر كه مشتمل بر شش قسمت (56 بند) است تصويب ميشود.

وزارت كار مكلف است آئين‌ نامه‌ هاي اجرائي اين قانون را با توجه به پيشنهادات توصيه‌ نامه مزبور و اوضاع و احوال كشور تهيه نموده و‌ پس از تصويب هيئت وزيران بموقع به اجرا گذارد.

كساني كه بر خلاف آئين‌ نامه‌ هاي اجرائي مذكور رفتار نمايند در هر مورد بپرداخت غرامت نقدي از 2000 تا 20000 ريال محكوم‌ خواهند شد.

قانون فوق كه مشتمل بر ماده واحده و دو تبصره و متن توصيه‌ نامه ضميمه است پس از تصويب مجلس سنا در جلسه سه‌ شنبه بيست و يكم‌ ارديبهشت ماه يك هزار و سيصد و سي و هشت بتصويب مجلس شوراي ملي رسيد.

رئيس مجلس شوراي ملي - رضا حكمت

قانون بالا در جلسه 6 /12 /1337 بتصويب مجلس سنا رسيده است.

سفارشنامة شماره 100

سفارشنامة مربوط بحمايت كارگران مهاجر در كشورها و سرزمينهاي توسعه‌ نيافته ‌كنفرانس عمومي سازمان بين‌ المللي كار ‌كه بنا بدعوت هيأت مديره دفتر بين‌ المللي كار سي و هشتمين جلسه خود را در تاريخ اول ژوئن 1955 در ژنو منعقد ساخت پس از اخذ تصميم بپذيرش بعضي پيشنهادات در خصوص حمايت كارگران مهاجر در كشورها و سرزمينهاي توسعه ‌نيافته پنجمين فقره دستور جلسه و توافق نظر اينك ‌پيشنهادات مزبور بايد بصورت يك سفارشنامه درآيد. ‌در روز 22 ژوئن سال 1955 سفارش نامه ذيل را كه ممكن است آنرا سفارشنامه حمايت كارگران مهاجر [‌كشورهاي توسعه ‌نيافته] 1955 ناميد مورد ‌پذيرش قرار ميدهد.

تعريفات در موارد عمل

اين سفارش ‌نامه شامل ميشود به: ‌الف - كشورها و سرزمينهائيكه در آن جا تحول اقتصادي معاش به اشكال مترقي‌ تر اقتصاد بر اساس تحصيل دستمزد و متضمن پيشرفت هاي متفرق‌ مراكز صنعتي و كشاورزي موجب نقل و انتقال ‌هاي قابل توجه مهاجرتي كارگران و گاهي خانواده آنها ميشود. ب - كشورها و سرزمينهائيكه از ميان آنها اينگونه نقل و انتقال‌ هاي مهاجرتي كارگران هنگام مسافرت بخارج و بازگشت صورت ميگيرد چنانچه ‌ترتيبات موجود در اينگونه كشورها و سرزمينها بطور كلي نسبت به اشخاص مربوط در حين مسافرتشان حمايت كمتري نسبت بآنچه در اين ‌سفارش نامه مصرح گرديده مرعي دارند. ج - كشورها و سرزمينهائيكه مقصد اين نقل و انتقال‌ هاي مهاجرتي كارگران باشند چنانچه ترتيبات موجود در اينگونه كشورها و سرزمينها بطور كلي نسبت به اشخاص مربوط در حين مسافرت يا اشتغالشان حمايت كمتري نسبت بآنچه در اين سفارش نامه مندرج است مرعي دارند.

از نقطه نظر مقاصد اين سفارش نامه اصطلاح "‌كارگر مهاجر" عبارت از هر كارگري است كه در اينگونه نقل و انتقالات مهاجرتي يا در داخل كشورها‌ و سرزمينهاي مذكور در تبصرة [الف] بند يك فوق يا از آن كشورها و سرزمينها بداخل يا از ميان كشورها و سرزمين هاي مذكور در تبصره [ب] و [ج] بند‌ يك فوق اعم از آنكه كارگر مورد بحث بكاري اشتغال يافته باشد يا در جستجوي كاري بوده يا براي تصدي كاري كه قبلاً تهيه شده سفر ميكنند و‌همچنين صرفنظر از اينكه پيشنهاد كاري را پذيرفته باشد. اصطلاح "‌كارگر مهاجر" در موارديكه قابل اطلاق باشد شامل هر كارگري است كه بطور‌ موقت يا در پايان كار در حين خدمت يا در خاتمه آن بازگشت ميكند.

از هيچيك از مقررات و مندرجات اين سفارش نامه نبايد چنين استنباط نمود كه اشخاص حق خواهند داشت بطرف يك كشور يا سرزمين حركت ‌كرده يا در آن كشور توقف كنند مگر آنكه مسافرت آنها طبق قوانين مربوط بمهاجرت يا ساير قوانين آن كشور يا سرزمين باشد.

مقررات اين سفارش نامه نميتواند هيچگونه تأثير متناقضي نسبت بمقررات و روشهاي موجود ناشي از قوانين قراردادها و رسوم كه ممكن است ‌براي كارگران مهاجر شرائط بهتر و مناسبتري از آنچه در اين سفارش نامه مندرج است برقرار سازد داشته باشد.

هرگونه تبعيضي عليه كارگران مهاجرين بايد از ميان برداشته شود.

حمايت كارگران مهاجر و خانواده آنان حين مسافرت بخارج و هنگام بازگشت و قبل از دوران استخدام آنها

(1) - بمنظور حمايت كارگران مهاجر و خانواده آنان حين مسافرت بين نقطه عزيمت و محل كار و همچنين براي حفظ منافع مهاجرين و كشورها ‌يا مناطقي كه مهاجرين از آنجا حركت ميكنند يا از ميان آنها ميگذرند يا بطرف آنها سفر ميكنند بايد ترتيبات لازم از طريق وضع قوانين و آئين ‌نامه ‌هاي ‌ملي يا محلي و عقد موافقت نامه ‌ها بين دول و هرگونه وسايل ديگر اتخاذ نمود. (2) - اين ترتيبات بايد شامل مسائل زير باشد: ‌الف - تهيه وسايل مكانيكي حمل و نقل شامل وسايل مسافربري عمومي براي كارگران مهاجر و خانواده آنها در موارديكه از نقطه نظر طبيعي ‌امكان ‌پذير باشد. ب - تهيه و ايجاد آسايشگاه در طول راه در فواصل مناسب بجهت سكني و استراحت و تحصيل غذا و آب و كمكهاي اوليه.

هرگونه اقدام ضروري بايد بعمل آيد تا كارگران مهاجر بتوانند مسافرت خود را در شرايط مناسبي انجام دهند: ‌الف - در مورد كارگران استخدام شده يا قراردادي طبق آئين‌ نامه ‌هاي مربوط به استخدام يا قراردادهاي كار به ايجاد تعهد نسبت به آنها يا نسبت بكارفرما‌ براي پرداخت هزينه سفر كارگران در صورت امكان خانواده‌ هاي آنان. ب - در موارد كارگرانيكه بدون شركت در قرارداد يا قبول يك پيشنهاد قطعي كار بمسافرت ميپردازند بوسيله پيش ‌بيني مقررات مبني بر تقليل‌ مخارج سفر بحداقل.

(1) - بمنظور معاينه و بازرسي پزشكي كارگران مهاجر هنگام عزيمت براي استخدام يا آغاز كار و همچنين پايان خدمت ترتيبات لازم بايد اتخاذ‌گردد. (2) - در صورتيكه فقدان مأمورين پزشكي در بعضي مناطق مخصوص انجام اين معاينه پزشكي مضاعف را در مورد كارگران مهاجر غير ممكن سازد ‌حق تقدم با كارگران ذيل خواهد بود: ‌الف - كارگران مهاجر مناطقي كه در آنجا بيماريهاي مسري و بيماري هاي دياري و يا محلي وجود دارد. ب - كارگران مهاجريكه بكارهاي متضمن خطرهاي مخصوص جسماني اشتغال داشته‌اند. ج -‌كارگران مهاجريكه مسافرت آنها طبق ترتيبات مخصوص استخدامي صورت گرفته باشد.

(1) - چنانچه مقامات صلاحيتدار پس از مشاوره با سازمانهاي كارفرمايان و كارگران در صورت وجود متوجه شوند كه از نقطة نظر سلامتي كارگران ‌مهاجر لازم است مهلتي براي خو گرفتن و اعتياد به آب و هواي تازه منظور گردد. در آن صورت بايد ايجاد چنين مهلتي را بلافاصله قبل از شروع كار ‌براي خو گرفتن كارگران مخصوصاً كارگران قراردادي و استخدامي به آب و هواي اقليمي تأمين نمايند. (2) - هنگام اخذ تصميم مبني بمنظور داشتن مهلتي براي خو گرفتن به آب و هواي تازه مقامات صلاحيتدار بايد بوضع آب و هوا ارتفاع و شرايط‌ مختلف زندگي منطقه ‌ايكه كارگران مهاجر در آنجا بكار گماشته خواهند شد توجه لازم را مبذول دارند و چنانچه برقرار كردن مهلتي را كه براي خو‌ گرفتن كارگران لازم بدانند بايد طول مدت آنرا بنا به اوضاع و احوال محلي تعيين كنند. (3) در طول مدتي كه براي خو گرفتن كارگران منظور ميشود كارفرما بايد هزينه كافي معاش كارگران مهاجر و اعضاي خانوادة آنانرا كه مجاز به تبعيت‌ كارگران بوده ‌اند برعهده گيرد.

بمنظور تأمين حق بازگشت كارگران مهاجر در صورت امكان خانواده آنها بموطن خود در مدتيكه از طرف مقامات صلاحيتدار پس از مشاوره‌ با سازمانهاي كارفرمايان و كارگران چنانچه هر دو وجود داشته باشد تعيين ميگردد بايد اقداماتي بترتيب ذيل معمول داشت: ‌الف - در صورتيكه كارگران مهاجر استخدام شده باشد يا از طرف استخدام ‌كننده يا كارفرما بمحل اعزام گرديده باشد بازگشت او بايد به نقطه ‌اي صورت گيرد ‌كه در آن جا استخدامش كرده‌ اند يا از آن جا بمحل اشتغال عزيمتش داده ‌اند هزينة اين بازگشت در تمام موارديكه ذيلا گفته ميشود بعهدة ‌استخدام ‌كننده يا كارفرما خواهد بود: 1 - در صورتيكه كارگر بواسطه بيماري يا وقوع حادثه در اثناي مسافرت بمحل اشتغال توانائيش را از دست بدهد. 2 - در صورتيكه پس از معاينه پزشكي معلوم شود كه كارگر براي استخدام مناسب نيست. 3 - در صورتيكه استخدام كارگر پس از عزيمت او بعلل و جهاتيكه از مسئوليت كار خارج ميباشد صورت بگيرد. 4 - در صورتيكه مقامات صلاحيتدار اطلاع حاصل كنند كه استخدام يا اعزام كارگر براي استخدام در نتيجه مشتبه كردن يا خطا و اشتباهي انجام ‌پذيرفته يا ب - چنانچه كارگر مهاجر در يك قرارداد استخدام شركت يافته و بوسيله كارفرما يا هر شخص كه از طرف كارفرما تعيين شده باشد بمحل كار اعزام ‌گرديده باشد بازگشت او و اعضاي خانواده او كه بهمان طريق انتقال يافته ‌اند بايد بمحلي صورت گيرد كه در آن جا استخدامش كرده‌ اند يا از آن جا بمحل اشتغال عزيمتش داده ‌اند و هزينة اين بازگشت در تمام موارد ذيل بعهده كارفرما خواهد بود: 1 - در صورتيكه دوره خدمت مصرح در قرارداد پايان يافته باشد. 2 - در صورتيكه قرارداد بواسطه عدم توانائي كارفرما به اجراء و انجام قرارداد خاتمه داده شود. 3 - در صورتيكه قرارداد بواسطه عدم توانائي كارگر مهاجر به اجراء و انجام قرارداد و در نتيجه بيماري يا حادثه پايان داده شود. 4 - در صورتيكه قرارداد با توافق طرفين خاتمه پذيرد. 5 - در صورتيكه قرارداد بنا بدرخواست يكي از طرفين خاتمه داده شود مگر آنكه مقامات صلاحيتدار بنحو ديگر تصميم بگيرند.

مقامات صلاحيتدار بايد توجه مساعدت‌ آميزي بمسئله حق و شرايط بازگشت كارگران مهاجر يا اعضاء خانواده آنان كه بوسيله كارفرما يا نماينده ‌او بمحل اشتغال انتقال نيافته مبذول دارند.

در صورت درگذشت يك كارگران مهاجر اعضاي خانواده او بايد اين حق را داشته باشند كه در طي مدتيكه از طرف مقامات صلاحيتدار پس از ‌مشاوره با سازمانهاي كارفرمايان و كارگران در صورت وجود هر دو سازمان تعيين ميگردد بهمان محلي كه كارگر در آن جا استخدام گرديد يا از آنجا بمحل كار اعزام شده به هزينه كارفرما يا استخدام ‌كننده تحت شرايط زير مراجعت كنند: ‌الف - در صورتيكه به آنها اجازه داده شده باشد كه كارگر را بمحل خدمت او تبعيت كنند. 1 - در صورتيكه درگذشت كارگر در حين مسافرت بمحل خدمت روي داده باشد. يا 2 - كارگر متوفي در قرارداد استخدامي با كارفرما شركت يافته باشد يا ب - در موارد ديگر بنحويكه از طرف مقامات صلاحيتدار طبق بند 11 فوق تصميم گرفته شود.

(1) – كارگران مهاجر بايد مجاز باشند كه از حق بازگشت بموطن خود بهزينة كارفرما صرف نظر كنند. ‌صرفنظر نمودن از اين حق بايد در ظرف مدت و بطريقيكه از طرف مقامات صلاحيتدار پس از مشاوره با سازمانهاي كارگران و كارفرمايان در ‌صورت وجود هر دو سازمان تعيين گردد انجام پذيرد و فقط در پايان مدت معين قطعيت خواهد يافت. (2) - كارگران مهاجر بايد آزادي داشته باشند حق بازگشت خود را براي مدتيكه از طرف مقامات صلاحيتدار تعيين گردد بتأخير اندازند.

در صورت وجود قراردادهاي نمونة كار كه تحت نظر مقامات دولتي يا دولتهاي مربوط بمنظور انعقاد بين كارفرمايان و كارگران مهاجر تدوين ‌شده باشد نسبت بمواد و شرائط آن قراردادها بايد با نمايندگان كارفرمايان و كارگران ذينفع و همچنين نمايندگان سازمانهاي مربوط آنها اگر اين سازمانها‌ وجود داشته باشند بشرط امكان مشاوره شود.

(1) - بمنظور اشتغال مناسب كارگران مهاجر بايد ترتيباتي اتخاذ گردد. (2) - اين ترتيبات بايد در صورت اقتضا شامل باشد به ايجاد يك سيستم امور استخدامي عمومي متضمن. ‌الف - يك ادارة مركزي براي يك كشور يا يك منطقه بطور كلي و شعباتي هم در مناطقيكه كارگران معمولا از آنجا مهاجرت ميكنند و هم در مراكز‌استخدامي تا بدان وسيله فرصتهائي براي جمع‌ آوري اطلاعات استخدامي و توزيع منظم آنها در نقاطيكه معمولا كارگران از آنجا بمراكز استخدامي‌ روي ميآورند فراهم گردد. ب - اتخاذ ترتيبات لازم با دواير استخدامي ساير كشورها و مناطقيكه كارگران معمولا از يك ناحية معيني به آنجا مهاجرت ميكنند تا بدان وسيله‌اطلاعات مربوط بفرصتهاي مشاغل متداول جمع‌ آوري شود. ج - ايجاد و استقرار تسهيلات مربوط براهنمائي حرفه‌ اي در صورت امكان و اتخاذ ترتيبات لازم جهت تشخيص و تعيين تناسب عمومي كارگران‌ براي مشاغل مخصوص. ‌د - در صورت امكان تقاضاي همكاري و مشاورة سازمانهاي كارگري در مورد تأسيس و اجراي سيستم مورد بحث.

اقدامات مربوط به انصراف از نقل و انتقال هاي مهاجرتي غيرمطلوب بنفع كارگران مهاجر و نواحي و كشورهاي اصلي آنان.

سياست و روش عمومي بايد مبني بر اين باشد كه از مهاجرت كارگران هنگاميكه از نقطة نظر منافع كارگران مهاجر و مناطقي و كشورهاي اصلي ‌آنان غيرمطلوب بنظر آيد بوسيلة اقداماتي متضمن بهبود شرائط زندگي و بالا بردن سطح زندگي در مناطقي كه مهاجرت معمولا از آنجا آغاز ‌ميشود انصراف حاصل شود.

اقداماتيكه براي تأمين اجراي سياست مشروح در بند گذشته معمول ميگردد بايد شامل باشد به: الف - در مناطقي كه از آن جا مهاجرت آغاز ميگردد طرح برنامه ‌هاي توسعه اقتصادي و آموزش حرفه ‌اي بمنظور استفادة كاملتر از نيروي انساني ‌موجود و منابع طبيعي و مخصوصاً هرگونه اقداميكه منجر به ايجاد مشاغل جديد و منابع عايدي جديد براي كارگرانيكه معمولا تمايل بمهاجرت‌ دارند گردد. ب - در مناطقي كه مهاجرت به آنجا صورت ميگيرد استفادة عاقلانه بيشتري از نيروي انساني و افزايش قوة توليد بوسيله تشكيلات بهتر كار پرورش ‌بهتر و توسعه مكانيزه كردن يا ساير اقدامات بنحوي كه اوضاع محلي ايجاب نمايد. ج - تجديد استخدام در مناطقي كه در آنجا خروج كارگر ممكن است آثار و نتايج نامطلوبي نسبت بسازمانهاي اجتماعي و اقتصادي و بهداشتي - ‌رفاه و آسايش و پيشرفت و ترقي سكنه مربوط داشته باشد.

دولت هاي كشورها و مناطق مبداء و مقصد كارگران مهاجر بايد در طريق تقليل تصاعدي نقل و انتقال هاي مهاجرتي غيرمنطبق با مقررات و آئين ‌نامه ‌هنگامي كه اينگونه نقل و انتقالها از نقطه نظر منافع كارگران مهاجر و كشورها و مناطق اصلي آنان غيرمطلوب بنظر آيد مهاجرت نمايند. تا آن هنگام ‌كه موجبات و علل اينگونه مهاجرتهاي خلاف مقررات پايدار ميباشد دولتهاي مربوط بايد تا جائيكه موجه و مطلوب باشد نظارتهاي مقتضي را‌ نسبت بمهاجرت داوطلبانه و همچنين استخدام هاي متشكل برقرار سازند. اين تقليل و نظارت ممكن است بوسيله اتخاذ ترتيبات در حدود مقتضيات‌ محلي و منطقه‌ اي و قراردادهاي دوجانبه انجام پذيرد.

در حين آنكه مهاجرتهاي خلاف مقرراتي ادامه دارد دولت هاي مربوط بايد تا حديكه قابل اجرا باشد براي كارگرانيكه تحت اينگونه شرايط‌ مهاجرت ميكنند حمايت‌ هاي پيش‌ بيني شده در اين سفارش نامه را تأمين نمايند.

حمايت كارگران مهاجر در طي دوران استخدام

سياست عمومي

بمنظور تأمين شرائط مناسب‌ تر كار و زندگي كارگران مهاجر نسبت بشرائطي كه قانون يا رويه عملي براي ساير كارگران كه در خدمت متشابه‌اشتغال دارند مقرر داشته و همچنين براي اينكه كارگران مهاجر هم مثل كارگران ديگر مشمول مقياسهاي حمايت بنحوي كه در بندهاي آتي اين ‌سفارش نامه خواهد آمد گردند كلية مساعي بايد صورت گيرد.

مسكن

اقداماتيكه براي سكونت كارگران مهاجر صورت ميگيرد بايد شامل باشد به اقداماتي كه براي كارگران بهزينه كارفرما يا از طريق كمكهاي مالي‌ مقتضي يا بوسايل ديگر لوازم زندگي بميزان مقياسات مصوبه و در مقابل كرايه‌ ايكه متناسب با دستمزد طبقات مختلف كارگران باشد فراهم گردد.

مقامات صلاحيتدار مسئول تأمين استقرار شرايط رضايتبخش سكونت كارگران مهاجر ميباشند مقامات مزبور موظفند حداقل مقياس هاي مربوط‌ بسكونت را تعيين نموده و در اجراي آن مقياسها نظارت جدي و دقيق معمول دارند همچنين مقامات مزبور بايد حقوق كارگران را هنگاميكه ملزم به‌ تخليه محل سكونت خود در انقضاي خدمت ميگردند تصريح نموده و اقدامات لازم را براي اجراي اين حقوق بعمل آورند.

دستمزد

(1) - ترتيبات لازم بايد جهت تعيين دستمزد كارگران مهاجر صورت گيرد. (2) - ترتيبات مزبور بايد مشتمل مسائل زير باشد: الف - تعيين نرخهاي حداقل دستمزد بنحوي كه پائين ‌ترين نرخ آن به انضمام هرگونه مزايا يا كمك معاشي فراهم آوردن حداقل احتياجات يك كارگر ‌غيرآزموده را طبق مقياسهاي پذيرفته شدة محل و با توجه به نيازمنديهاي عادي خانوادگي مقدور سازد. ب - تعيين نرخهاي حداقل دستمزد در هر زمان: الف - بوسيله قراردادهاي دسته ‌جمعي كه از ادامه بين اتحاديه ‌هاي كارگران بنمايندگي كارگران مربوط به كارفرمايان يا سازمانهاي كارفرمايان مربوط‌ تنظيم گرديده باشد يا ب - در صورت فقدان وسايل مقتضي جهت تعيين ميزان حداقل دستمزد طبق قراردادهاي دسته ‌جمعي بوسيله مقامات صلاحيتدار طبق اصول ‌مشروح در تبصره (‌الف) فوق.

در موارد مقتضي مقامات صلاحيتدار موظفند موقع تعيين دستمزدها نتايج بررسيهاي بودجه ‌اي مصرف خانوادگي را در ناحيه مربوط چنانچه اين ‌بررسي وجود داشته باشد مورد توجه قرار دهند. بديهي است كه بررسيهاي مورد بحث بايستي با همكاري نمايندگي سازمانهاي كارفرمايان و كارگران‌ انجام گرفته باشد.

نمايندگان سازمانهاي كارفرمايان و كارگران در صورت وجود آن سازمانها و در صورت فقدان نمايندگان و كارگران و كارفرمايان مربوط بعده مساوي ‌بر پايه متساوي موظفند در اجراي متدها و ترتيبات قانوني تعيين نرخهاي حداقل دستمزد همكاري نمايند.

نرخهاي جاري حداقل دستمزد بايد بكارفرمايان و كارگران مربوط ابلاغ گردد. در صورتيكه نرخهاي دستمزد طبق جزء 2 (ب) (2) بند 23 تعيين شده باشد آن نرخها از طرف كارفرماها و كارگران مربوط لازم ‌الاجراء بوده و هيچگونه ‌قراردادي بين آنها بدون اجازه موافقت صريح مقامات صلاحيتدار نميتواند نرخهاي معينه را تقليل دهد.

كارفرمايان را بايد موظف ساخت پرداختهاي دستمزد و كسورات مربوط بهر كارگر را ثبت نمايند مبلغ دستمزدها و كسورات طبق دفتر ثبت بايد ‌بكارگران مربوط ابلاغ شود.

كسورات دستمزدها فقط تحت شرايط در حدود مقررات قوانين و آئين‌ نامه ‌هاي ملي يا بنا بر آنچه ضمن توافق دسته ‌جمعي يا رأي حكميت تعيين ‌گردد مجاز ميباشد.

دستمزدها بايد معمولا به پول رايج قانوني و مستقيماً بهر يك از كارگران پرداخته شود.

پرداخت دستمزدها بايد بطور منظم و بفواصلي كه امكان وام ‌داري را بين حقوق ‌گيران بحداقل تقليل دهد صورت گيرد مگر آنكه رسم و رويه ‌جاري محلي خلاف آن را ايجاب كند و مقامات صلاحيتدار نيز پس از مشاوره با نمايندگان سازمانهاي كارفرمايان و كارگران ادامه رسم و روش مزبور را ‌مورد پسند و مطلوب كارگران تشخيص دهند.

جانشين ساختن الكل يا هر ماده مضر ديگر براي كليه يا هر قسمتي از دستمزد بايد ممنوع باشد.

پرداخت دستمزد در ميخانه ‌ها و انبارها بايد ممنوع باشد مگر در مورد كارگرانيكه در اين محلها بخدمت اشتغال دارند.

كارفرمايان را بايد موظف ساخت پرداخت هرگونه مساعده‌ اي را به كارگران بيك نسبت كوچكي از درآمد ماهيانه آنها محدود سازند.

هرگونه مساعده ‌ايكه بيش از مبلغ معين شده از طرف مقامات صلاحيتدار پرداخته شود قانوناً نه بوسيله توقيف وجوهي كه در آتيه بكارگر تعلق‌ خواهد گرفت و نه بوسائل ديگر قابل استرداد نخواهد بود و نسبت به اين مساعده ‌ها بهره ‌اي تعلق نميگيرد.

كارگرانيكه نسبت به آنها حداقل نرخها قابل اجرا بوده ليكن پس از قابل اجرا گرديدن دستمزدهائي كمتر از نرخ ‌هاي معين به آنها پرداخت شده است‌ حق خواهند داشت مابه ‌الاختلاف را از طريق قضائي يا وسايل مجاز قانوني مطالبه و مسترد دارد و اين جريان مشمول محدوديت زماني بنحوي كه‌ قانوني يا آئين ‌نامه مقرر دارد خواهد بود.

در صورتيكه خواربار - مسكن - پوشاك و ساير لوازم و خدمات ضروري قسمتي از حقوق را تشكيل دهد مقامات صلاحيتدار بايد با مساعي‌ مشترك سازمانهاي نمايندگي كارفرمايان و كارگران هرگونه اقدام عملي را براي تأمين كفايت اين لوازم و خدمات و همچنين حصول اطمينان به اينكه ‌قيمت نقد آنها بطور صحيح برآورد شده و پرداخت جنسي از نسبت مقرر از جانب مقامات صلاحيتدار از دستمزد نقد اوليه متجاوز ميگردد بعمل‌ آورند.

عدم تبعيض در ارجاع مشاغلي كه مستلزم مهارت است.

اصول ايجاد فرصتهاي متساوي براي كليه قسمتهاي سكنه به انضمام كارگران مهاجر بايد مورد قبول قرار گيرد.

بشرط اطلاق قوانين ملي مهاجرت و قوانين مخصوص مربوط به اشتغال بيگانگان در خدمات عمومي ايجاد هرگونه موانعي كه از نقطه نظر‌ مليت - نژاد - رنگ - معتقدات - روابط يا وابستگي و ائتلاف با اتحاديه ‌هاي كارگري دسترسي هر قسمتي از سكنه را به انضمام كارگران مهاجر به انواع‌ مخصوص مشاغل و استخدام مسدود و ممنوع سازد بايستي مخالف روش و سياست عمومي تلقي گردد و اصول و مبادي مربوط بطرد و از ميان ‌برداشتن اينگونه سدها و موانع بايد مورد قبول قرار گيرد.

بمنظور تحقيق و تأمين اجراي اصولي كه در بند 37 و 38 اين سفارش نامه مندرج است و همچنين تسهيل انجام سهم متزايدي از مشاغلي كه ‌مستلزم مهارت ميباشد توسط كارگران ناآزموده ‌تر بايد اقدامات معجلي بعمل آيد.

اين اقدامات بايد مخصوصاً شامل مسائل زير باشد: ‌الف - وضع مقررات جهت دسترسي متساوي كليه كارگران در تمام كشورها و سرزمينها بتسهيلات آموزش فني و حرفه ‌اي و ايجاد امكانات متساوي ‌براي دسترسي كليه كارگران بفرصت هاي استخدامي در مؤسسات جديد اقتصادي. ب - ايجاد تسهيلات جهت كارگران طبقات پائين براي راه يافتن بمشاغلي كه مستلزم مهارت يا نيمي از مهارت ميباشد در كشورها و سرزمينهائيكه ‌در آنجا طبقات جداگانه با مشخصات نژادي و قومي بطور ثابت استقرار يافته است. ج - ايجاد فرصت هاي متساوي براي كليه كارگران آزموده بدخول در مشاغلي كه مستلزم مهارتهاي مخصوص و معيني ميباشد در كشورها و ‌سرزمينهائيكه در آنجا طبقات جداگانه مشخص بنژاد و اصليت بطور ثابت استقرار نيافته است.

- فعاليت هاي سنديكائي

در مراكزي كه كارگران مهاجر بكار اشتغال دارند بايد به آنها حق اجتماع و آزادي كليه فعاليتهاي قانوني سنديكائي اعطاء گرديده و اقدامات عملي‌ بمنظور تأمين حق انعقاد قراردادهاي دسته‌ جمعي بين اتحاديه ‌هاي كارگران بنمايندگي كارگران مربوط و كارفرمايان يا سازمانهاي كارفرمائي صورت ‌گيرد.

تهيه كالاي مصرف‌كنندگان

(1) - براي تأمين وجود كالاهاي مصرف‌ كنندگان مخصوصاً امتعه ضروري و خواربار بمقادير كافي و ببهاي عادلانه جهت كارگران مهاجر و‌ خانواده آنان بايد اقدامات لازم انجام گيرد. (2) - در صورت امكان بايد از طرف كارفرمايان يا مقامات صلاحيت دار زمين براي كشت و زرع غلات جهت كارگران مهاجر آماده شود.

در موارديكه ايجاد سازمانهاي تعاوني سودمند و قابل استفاده باشد جهت توسعه سازمانهاي مزبور بايد ترتيباتي شامل مسائل زير اتخاذ گردد: ‌الف - تهيه وسايل دامپروري - استخر جهت نگاهداري ماهيها و كشت سبزيجات بر اساس تعاوني. ب - تأسيس مغازه‌ هاي خورده فروشي از طرف شركتهاي تعاوني كارگران. ج - اعطاي كمكهائي از طرف دولت ها بوسيله آموزش اعضاء شركت هاي تعاوني - نظارت در اداره امور و هدايت فعاليت هاي شركت هاي مزبور.

(1) - در صورتيكه مغازه ‌ها مربوط بمؤسسات باشد فقط پرداخت نقد بايد در آن مغازه‌ ها پذيرفته شود. (2) - چنانچه اوضاع محلي هنوز اجراء مقررات گذشته را اجازه ندهد اعتباري كه بكارگران مهاجر اعطاء ميگردد بايد بيك نسبتي از دستمزدها كه‌ مقامات صلاحيتدار تعيين نمايند و همچنين بيك مدت زمان معلوم كه بايد حتي ‌الامكان كوتاه باشد محدود گردد. تحميل بهره ‌وري اعتبار و همچنين‌ قبول بازپرداخت آنرا بصورت كار بايد ممنوع ساخت. (3) - نسبت بكارگران مهاجر مربوط هيچگونه فشاري بمنظور استفاده از اين مغازه‌ ها نبايد وارد ساخت. (4) - در صورتيكه بمغازه ‌هاي ديگر امكان دسترسي نباشد مقامات صلاحيتدار موظفند اقدامات مقتضي را بمنظور تأمين فروش كالا ببهاي‌ عادلانه و مناسب و تأمين اينكه كارفرمايان از تأسيس مغازه‌ هاي مورد بحث نظر انتفاعي نداشته و فقط براي بهره‌ مندي و استفاده كارگران مربوط اقدام بداير كردن آنها كرده ‌اند بعمل آورند.

تأمين اجتماعي - حفاظت و بهداشت

از جمله قدمهائي كه براي كارگران مهاجر برداشته ميشود در وهله اول بايد ترتيباتي را منظور داشت كه بدون تبعيض در زمينه مليت - نژاد و ‌اصليت يا مذهب - شامل پرداخت خسارت بكارگران مواظبت ‌هاي پزشكي كارگران و خانواده آنها - بهداشت صنعتي و ممانعت وقوع حوادث و ‌بيماريهاي حرفه ‌اي باشد.

اين اقدامات و ترتيبات بايد مشتمل باشد به: ‌الف - نظارت پزشكي طبق امكانات محلي و بوسيله معاينه ‌هاي ادواري طي دوران استخدام، و در صورت بيماري. ب - كمكهاي اوليه - معالجات مجاني پزشكي و تسهيلات بستري شدن در بيمارستان طبق مقياسهاي معيني از طرف مقامات صلاحيتدار. ج - يك سيستم پرداخت خسارت كارگران در مقابل حوادث و بيماريهاي حرفه‌ اي. ‌د - اقدامات امدادي مقتضي در مورد حوادث و بيماريهاي حرفه ‌اي. هـ - تأمين بهداشت و حفاظت كارگران مهاجر در محل اشتغال آنها به. ‌و - گزارش وقوع حوادث تجسس و بازرسي علل آنها. ‌ز - متعهد ساختن كارفرمايان به اينكه جوانب مخاطره‌ انگيز و غيربهداشتي كار را بوسيله آگهي ‌ها - سخنراني‌ و چيزهاي ديگر در معرض اطلاع و ‌توجه كارگران مهاجر قرار دهند. ح - آموزش و تعليم مخصوص يا اضافي كارگران مهاجر نسبت بطرق ممانعت از حوادث و خطرهاي بهداشتي در نقاط اشتغال آنان وقتيكه از نقطه ‌نظر فقدان آشنائي بروش كار و اشكالات ناشي از ندانستن زبان يا علل ديگر تعليماتي كه معمولا بساير كارگران در كشور يا سرزمين مربوط داده ‌ميشود بي‌ تناسب باشد. ط - استعانت و همكاري كارفرمايان و كارگران در پيشرفت ترتيبات مربوط بحفاظت. ي - اقدامات مخصوص اجتماعي جهت حمايت زنان و كودكان كارگران مهاجر كه پهلوي آنها زندگي ميكنند.

در صورتيكه كارگران مهاجر بتوانند مانند ساير كارگران از توجهات مربوط بحمايت عليه ناتواني پيري و مرگ بهره ‌مند شوند ترتيباتي بايد با ‌همكاري كارگران و در حدود امكان و تا حد مطلوب جهت تأسيس انجمن ‌هاي مودت و دوستي كارگران و صندوق اندوخته ‌هاي احتياطي براي‌ نيازمنديهاي كارگران مهاجر و بعنوان مقدمه طرح هاي بزرگتر و بسيط ‌تر بر پايه مقتضيات محلي و كشوري اتخاذ گردد.

ارتباط كارگران مهاجر با مناطق اصلي خودشان

بمنظور استقرار ارتباط كارگران مهاجر با خانواده ‌هاي خود و محل اصلي خود ترتيباتي شامل مسائل زير بايد اتخاذ گردد: الف - اعطاي تسهيلات لازم جهت پرداخت اختياري وجوه بخانواده كارگران در محل اصلي آنها يا در جاهاي ديگر و همچنين براي اندوختن ‌پرداختي ‌هاي معوقه كارگران با رضايت خودشان كه بايد در پايان قرارداد يا موقعيكه كارگران بخانه خود باز ميگردند يا در احوال و اوضاع ديگر بنحوي كه ضمن قرارداد به آنها توافق حاصل شود بكارگران تأديه شود. ب - ايجاد تسهيلات بمنظور مبادله ‌نامه بين كارگران مهاجر و خانواده و محل اصلي آنها. ج - ايجاد تسهيلات در طريق انجام تعهدات مرسوم و معمولي كارگران كه مايل به انجام آن تعهدات باشند نسبت بمسكن و محل اصلي خودشان.

رفاه و آسايش مادي - معنوي - اخلاقي كارگران مهاجر

ترتيباتي بايد بمنظور تأمين رفاه مادي - معنوي و اخلاقي كارگران مهاجر شامل كارهاي ذيل اتخاذ شود: الف - اقدامات بمنظور تشويق انواع مختلف صرفه‌ جوئي. ب - اتخاذ ترتيباتي جهت حمايت كارگران مهاجر عليه رباخواري و مخصوصاً اقدام بتقليل نرخهاي بهره و وام. نظارت فعاليت وام ‌دهندگان و تشويق‌ تسهيلات براي استقراض پول براي مقاصد مناسب بوسيله سازمانهاي اعتبارات تعاوني و يا مؤسساتيكه تحت نظارت و سرپرستي مقامات‌ صلاحيتدار قرار دارند. ج - در صورت امكان استقرار مأمورين رفاه اجتماعي آشنا بزبان و عادات و رسوم كارگران مهاجر در مناطق مهاجرتي جهت تسهيل خو گرفتن اين ‌كارگران و خانواده آنها بطريقة جديد زندگي. د - اقدامات براي تأمين تسهيلات فرهنگي كودكان كارگران مهاجر. هـ - ايجاد تسهيلات بمنظور اينكه كارگران مهاجر بتوقعات و آرزوهاي معنوي و مذهبي خود واصل گردند.

تثبيت كارگران مهاجر

غير از موارديكه استقرار دائمي كارگران مهاجر وضوحاً عليه منافع آنان و خانواده آنها يا كشور و سرزمينهاي مربوط باشد در اينصورت سياست‌ عمومي بايستي مبني برأي باشد كه كارگران و خانواده آنها را بوسيله ترتيبات مقتضي و بخصوص ترتيبات مذكور در قسمت 4 و بندهاي 51 – 52 ‌و 53 اين سفارش نامه در مراكز اشتغال يا مجاور آنها استقرار دهند.

بطوريكه در بند 3 ذكر گرديد از هيچيك از مندرجات اين سفارش نامه نبايد چنين استنباط نمود كه اشخاص حق خواهند داشت بطرف يك ‌كشور يا سرزميني حركت كرده يا در آن جا توقف كنند مگر آنكه اين عمل طبق قوانين مهاجرت يا قوانين ديگر آنكشورها و سرزمينهاي صورت گيرد. ‌معذالك اگر چنين عملي بر خلاف سياست كشور مربوط نباشد مقامات صلاحيتدار بايد براي كارگران مهاجر كه مدت اقامت آنها در كشوريكه به آن‌ مهاجرت كرده‌ اند كمتر از پنجسال نباشد كليه فرصتهاي لازم را براي حصول تبعيت كشور مورد مهاجرت فراهم سازند.

(1) در صورتيكه استقرار دائمي كارگران مهاجر در محل اشتغال يا نزديك آن امكان ‌پذير باشد ترتيبات لازم جهت تشويق استقرار دائمي آنها ‌بايد اتخاذ شود. (2) - اين ترتيبات بايستي شامل باشد به: ‌الف - تشويق استخدام كارگران مهاجر كه خانواده خود را همراه دارند. ب - اعطاي تسهيلات در صورت امكان و درخواست بمنظور امكان تأسيس سازمان اجتماعي مقتضي در محل اشتغال يا مجاور آن. ج - تهيه خانه و مسكن طبق مقياس ‌هاي مصوبه و بهاي مناسب جهت تشويق و پيشرفت استقرار دائمي خانواده ‌ها. ‌د - اختصاص زمين كافي براي توليد خواربار در صورت امكان و تقاضا. ‌و - در صورت فقدان تسهيلات مناسب‌ تر و چنانچه امكان‌ پذير و مورد تقاضا باشد ايجاد دهكده ‌ها و اقامتگاه براي كارگران مهاجر دست از كار كشيده ‌در نقاطي كه براي آنها امكان كمك بتحصيل معاش خودشان فراهم باشد.

اجراي سفارشنامه

مقامات صلاحيتدار بايد مقرراتي جهت نظارت سرويس يا سرويسهاي اداري مقتضي به اشتراك و همكاري سازمانهاي كارفرمايان و كارگران در ‌صورتيكه هر دو وجود داشته باشند نسبت به اجراي ترتيبات مربوط بحمايت كارگران مهاجر مورد بحث اين سفارشنامه وضع نمايند.

سرويس يا سرويسهاي مقتضي اداري موظفند مخصوصاً در موارديكه كارگران مهاجر آشنا بمقررات و شرايط استخدام - زبان - آداب و رسوم‌ با پول رايج در منطقه اشتغال نباشند رعايت هرگونه خط مشي و جريان مربوط بشركت در قراردادهاي استخدامي را تأمين نموده و يقين حاصل كنند ‌كه هر يك از كارگران مقررات و شرايط استخدام مواد قرارداد خود و جزئيات مربوط بنرخها و پرداخت دستمزد را بخوبي دريافته از ادامه و با داشتن ‌علم اين مقررات و شرايط را پذيرفته است.

هر يك از اعضاي سازمان بين المللي كار موظف است در فواصل مقتضي و طبق تقاضاي هيأت مديره گزارشي مبني بوضع قانون و روش عملي ‌در كشورها و سرزمينهائيكه آن عضو مسئول مسائل مورد بحث اين سفارش نامه نسبت به آن كشورها و سرزميينها ميباشد بدفتر بين المللي كار ارسال ‌نمايند. اين گزارشها بايد حدود ترتيب اثري را كه بمقررات اين سفارش نامه داده شده يا در نظر است داده شود و اصلاحاتي كه نسبت بموارد آن لازم‌ داشته شده يا ممكن است لازم دانسته شود تا اينكه بتوان آنها را پذيرفت و بمورد اجرا گذاشت نشان دهد.

كشورهاي عضو سازمان بين المللي كار كه مسئول مناطق و نواحي غيرمركزي ميباشند بايد در حدود صلاحيت خود هرگونه اقدامي را بمنظور ‌تأمين اجراي مؤثر حداقل مقياسات مصرحه در اين سفارش در آن مناطق و نواحي بعمل آورند و مخصوصاً بايد اين سفارشنامه را بنظر مقام يا‌ مقاماتي كه صلاحيت مؤثر ساختن حداقل مقياسهاي مذكور را در اينگونه مناطق و نواحي دارند برسانند. ‌شرح فوق متن موثق سفارشنامه ‌اي است كه در سي و هشتمين جلسه كنفرانس عمومي سازمان بين المللي كار منعقد در ژنو كه بتاريخ 23 ژوئن 1955‌ پايان يافته مورد پذيرش قرار گرفته است با ايمان بمراتب بالا امضاء خود را در اين روز 19 ژوئيه 1955 الصاق ميكنم. ‌رئيس كنفرانس ف – كارچياالديل. مديركل دفتر بين المللي كار داويد مورس. ‌متن توصيه ‌نامه فوق مشتمل بر شش قسمت (56 بند) ضميمه قانون راجع به اجازه قبول و اجراي اصول پيشنهادي توصيه‌ نامه بين المللي شمارة 100 در‌ خصوص حمايت از كارگران مهاجر بوده و صحيح است.