آيين نامه ضوابط مكان يابي فضا و تجهيزات كودكستان ها

با صلوات بر محمد و آل محمد، آيين نامه «ضوابط مكان يابي فضا و تجهيزات كودكستان ها» به منظور ساماندهي امور مرتبط با تعليم و تربيت دوره كودك به استناد بند ۵، ماده ۶ و جزء الف بند ۸ ماده ۱۰ اساسنامه سازمان ملي تعليم و تربيت كودك (مصوب جلسه ۸۳۶ شوراي عالي انقلاب فرهنگي مورخ ۱۳۹۹/۱۱/۷) مبني بر تعيين الزامات كلي در زمينه ي ضوابط مكان يابي، فضاي فيزيكي و تجهيزات مورد نياز در كودكستان ها با رويكرد ساده سازي، سالم سازي، متناسب سازي و ايمني فضاي فيزيكي با ملاحظات تربيتي در راستاي عمل به وظايف قانوني محوله در ۱۴ ماده و ۱۶ تبصره براي تصويب دوره ي موقت سه ساله تهيه شده است و در جلسه شماره ۵ مورخ ۱۴۰۱/۱۰/۱۱ هيئت امناي سازمان ملي تعليم و تربيت كودك و طي فرآيند مصوبه ي رديف ۳ مندرج در صورت جلسه مربوطه، تأييد گرديد. به همين منظور به استناد تبصره ۳ ماده ۱۰ اساسنامه سازمان، اين آيين نامه با امضاي وزير محترم و رئيس هيئت امناي سازمان ملي تعليم و تربيت كودك براي اجرا ابلاغ مي گردد. شايسته است مديران كل محترم آموزش و پرورش استان ها به عنوان مسئول حسن اجراي اين آيين نامه، با در نظر گرفتن ماده ۵۷۶ قانون مجازات اسلامي و با بهره مندي از توانمندي هاي ملي، استاني و منطقه اي شرايط و تمهيدات لازم براي اجراي اين آيين نامه را فراهم نمايند. همه واحدها نيز مكلف اند در چارچوب قوانين و مقررات مربوط همكاري لازم را بنمايند. از خداوند متعال موفقيت در تعالي و تربيت نسل آينده ايران اسلامي را مسئلت دارم.

مجتبي همتي فر معاون وزير و رئيس سازمان ملي تعليم و تربيت كودك

آيين نامه ضوابط مكان يابي، فضا و تجهيزات كودكستان ها

تعاريف:

۱ - سازمان: سازمان ملي تعليم و تربيت كودك

۱ - فضاي فيزيكي: به هريك از قسمت هاي تشكيل دهنده ساختمان كودكستان، فضاي فيزيكي كودكستان گفته مي شود كه شامل فضاي باز، فضاي سالني، اتاق ها (كلاس ها)، فضاي اداري، راهروها، انبار، سرويس بهداشتي، آشپزخانه، راهپله ها و فضاي تأسيسات است.

۱ - اتاق (كلاس): فضاي بسته و ايمن سازي شده اي كه مي تواند تعداد مشخصي از كودكان را از خود جاي بدهد و براي فعاليت هاي تربيتي كم تحرك و محدود مناسب است.

۱ - فضاي سالني: فضاي بسته و ايمن سازي شده كه از ديگر اتاق ها (كلاس ها) بزرگ تر است و براي فعاليت هاي تربيتي پرتحرك استفاده مي شود. پيلوت ساختمان مي تواند به عنوان فضاي سالني مورد استفاده قرار گيرد.

۱ - فضاي باز: فضاي فاقد پوشش سقف و جداره ها (در صورت وجود از تمامي جهات اين فضا را مسدود نمي نمايد) كه شامل زمين بازي، حياط و تراس است و براي فعاليت هاي تربيتي پرتحرك استفاده مي شود.

۱ - ضوابط مكان يابي: مجموعه قواعدي كه مؤسس را در تعيين مكان مناسب براي ساختمان كودكستان راهنمايي مي كند.

۱ - تجهيزات: به دستگاه ها، لوازم و وسايلي گفته مي شود كه به منظور اجراي برنامه هاي كودكستان مورد نياز است و به تربيت، بازي و مراقبت از كودكان به صورت مستقيم و يا غيرمستقيم ارتباط دارد.

۱ - فعاليت هاي تربيتي كم تحرك: فعاليت هاي ظريف و دقيقي كه عضلات و ماهيچه هاي كوچك كودك را در گير مي كند، مانند چيدن، چسباندن، ساختن، جور كردن و بازي هاي فكري.

۱ - فعاليت هاي تربيتي پرتحرك: فعاليت هاي حركتي كه عضلات و ماهيچه هاي بزرگ كودك را در گير مي كند، مانند دويدن، پريدن، هل دادن و كشيدن.

اصول تربيتي حاكم بر فضاي فيزيكي كودكستان براي رعايت رويكرد تربيتي بازي محوري در طراحي محيط و فضاي فيزيكي كودكستان ضوابط ذيل بايد رعايت گردد:

طراحي داخلي فضاهاي تربيتي كودكستان (اتاق، سالن، حياط و...) و چيدمان وسايل در آن ها بايد به نحوي باشد كه قابليت اجراي انواع بازي ها و فعاليت هاي پرتحرك، كم تحرك و فعاليت هاي محور گفت وگو داشته باشد.

در طراحي محيط در عين سادگي، بايد جذابيت ديوارها و تصاوير مورد توجه قرار گيرد.

استفاده از هر نوع تصاوير و وسايلي كه سبب ترس كودك شود و احساس امنيت او را مخدوش كند، ممنوع است.

در طراحي داخلي محيط ساختمان استفاده از عناصر طبيعي مانند گل (به استثناي گل ها و گياهان حساسيت زا، تيغ دار، خاكي و سمي)، درخت، خاكي يا ماسه (تميز و بهداشتي) توصيه مي شود.

استفاده از عناصر فرهنگ بومي و هنر ملي و مبتني بر ارزش هاي ايراني اسلامي در محيط كودكستان مشهود باشد.

تبليغ و ترويج كالاها، خدمات و نمادهاي ضد فرهنگي در كودكستان ها ممنوع است.

ضوابط مكان يابي در احداث يا انتخاب ساختمان كودكستان بايد موارد زير رعايت شود:

كودكستان ها نبايد در هم جواري با حريم شعاع خطر مؤثر مراكز آلوده و خطرناك از جمله مراكز محل جمع آوري زباله، كارگاه هاي توليدي و صنعتي آلوده، رودخانه، خطوط انتقال برق و گاز، كشتارگاه و پرتگاه ها باشند.

رعايت حق حريم براي تأسيس كودكستان نسبت به صنايع آلوده كننده به شرح زير الزامي است: ب- ۱- صنايع با آلودگي زياد ۵۰۰ تا ۱۰۰۰ متر متناسب با نوع آلودگي ب- ۲- صنايع با آلودگي متوسط ۲۰۰ تا ۳۵۰ متر متناسب با نوع آلودگي ب- ۳- صنايع با آلودگي كم حداقل ۱۰۰ متر متناسب با نوع آلودگي

: در هر مورد ميزان آلودگي از اداره بهداشت استعلام شود.

تأسيس كودكستان تا شعاع ۵۰۰ متري مرغداري ها، دامداري ها، آرامستان ها و كشتارگاه ها مجاز نيست.

از تأسيس كودكستان تا حريم ۲۰۰ متري محل هاي آلوده كننده محيط از جمله تأسيسات جمع آوري فاضلاب، پساب ها، پس ماندها و محل تجمع زباله هاي شهري خودداري شود.

كودكستان ها ترجيحاً در جوار فضاهاي سبز، تفريحي، آموزشي و مسكوني استقرار يابند.

: استقرار كودكستان در ساختمان هايي با كاربري مسكوني بلامانع است.

رعايت شعاع هوايي و هم جواري با ساير كودكستان ها الزامي نيست.

تقسيم بندي فضاي فيزيكي فضاي فيزيكي كودكستان ها بايد شامل موارد زير باشد:

اتاق استراحت، مراقبت و بازي نوزاد (در كودكستان دوره اول)

اتاق براي فعاليت هاي تربيتي كم تحرك

فضاي باز يا سالني براي فعاليت هاي تربيتي پرتحرك

فضاي مناسب و بهداشتي براي تغذيه

انبار نگهداري وسايل و اشياء

فضاي اداري و انتظار خانواده ها

فضاي تأسيسات براي ساختمان هايي كه موتورخانه مجزا دارند.

سرويس بهداشتي

وجود فضاهايي مانند كتابخانه، آزمايشگاه، اتاق مادر و كودك و كارگاه به جهت اهميت آن ها در فرآيند تربيت توصيه مي شود.

سرانه فضاي فيزيكي و تعيين ظرفيت كودكستان هر كودك براي انجام فعاليت هاي تربيتي بايد داراي سرانه مناسب باشد كه ظرفيت كودكستان بر اين اساس تعريف و تأييد مي گردد. فضاي لازم به شرح زير است:

ظرفيت اسمي كودكستان دوره اول بر اساس بناي مفيد اتاق ها (فضاي اختصاصي) به ازاي هر كودك ۲ مترمربع و در كودكستان دوره دوم به ازاي هر كودك ۱.۵ مترمربع محاسبه مي گردد.

كودكستان براي انجام فعاليت هاي پرتحرك بايد داراي فضاي باز و ترجيحاً داراي فضاي سالني باشد. حداقل متراژ لازم فضاي باز بر اساس استفاده يك كلاس ۲۰ نفره ۵۰ مترمربع در نظر گرفته شده است.

: فضاي راهروها، تأسيسات، آشپزخانه، انبار و محيط اداري در تعيين ظرفيت اسمي كودكستان لحاظ نمي شود.

: در كودكستان هاي مناطق روستايي و عشايري در صورت وجود محيط طبيعي امن و قابل نظارت متصل به ساختمان كودكستان، فضاي باز الزامي نيست.

: در مناطق روستايي و عشايري كه تعداد كودكان ثبت نام شده كمتر از حد نصاب براي تشكيل يك كلاس در يك رده سني است، مي توان با ادغام رده هاي سني در هر كدام از دوره هاي اول و دوم كلاس ها را تشكيل داد.

: از فضاي باز كودكستان حداقل ۶۰ درصد مختص انجام بازي هاي حركتي، دويدن، توپ بازي و مشابه بدون مانع و محدوديت باشد. مؤسس در صورت تمايل به نصب وسايل بازي پاركي ملزم به رعايت استانداردهاي مصوب سازمان ملي استاندارد ايران است.

: استفاده از فضاي باز كودكستان به عنوان محل توقف (پاركينگ) خودرو در زمان حضور كودكان در كودكستان ممنوع است.

وسايل و تجهيزات اختصاصي كودكستان تجهيزات موردنياز كودكان به دو گروه تجهيزات «مراقبت و نگهداري» و «تربيتي و مهارتي» تقسيم مي شوند. كودكستان ها موظف اند كه بر حسب نوع مجوز خود نسبت به تهيه و تجهيز كودكستان اقدام نمايند: گروه وسايل و تجهيزات انواع تجهيزات كودكستان دوره اول و دوم مراقبت و نگهداري تغذيه لوازم آشپزخانه و وسايل لازم براي صرف غذا و ميان وعده مناسب با گروه سني مربيان خواب تخت يا تشك مخصوص كودك، بالش، ملحفه، روبالشتي و پتو (به ازاي هر كودك يك عدد)، كمد يا محفظه مخصوص نگهداري وسايل خواب كودكان بهداشت تجهيزات لازم براي نظافت و شست‌ و شوي كودك تربيتي و آموزشي تجهيزات فعاليت ‌هاي كلامي - نمايشي مانند كارت‌ هاي تصويري، كتاب، عروسك‌ ها و تن ‌پوش‌ هاي نمايشي، عروسك‌ هاي انگشتي، وسايل خانه بازي، وسايل آشنايي با مشاغل مختلف متناسب با گروه سني تجهيزات فعاليت ‌هاي دقيق و ظريف مانند لگوها و اسباب ‌بازي ‌هاي جور كردني، وسايل نقاشي، خميربازي و گل بهداشتي متناسب با گروه سني تجهيزات فعاليت ‌هاي پرتحرك مانند اسباب ‌بازي ‌هاي كشيدني، هل دادني و تعادلي متناسب با گروه سني تجهيزات فعاليت‌هاي حواس پنج‌ گانه مانند توپ‌ هاي پارچه‌ اي و پلاستيكي، قالب ‌هاي مختلف در اشكال هندسي متنوع، گل ‌ها، گياهان و دانه ‌ها در سازه ‌هاي مختلف متناسب با گروه سني تجهيزات عمومي تجهيزاتي كه جهت انجام كليه فعاليت تربيتي فوق الذكر استفاده از آن‌ها ضروري است؛ مانند ميز و صندلي، تخته وايت ‌برد و ماژيك متناسب با گروه سني

: تجهيزات تربيتي و مهارتي بنا به دوره ي سني كودكان بايد تهيه شود.

: تهيه لوازم تغذيه شخصي كودكان كودكان زير سه سال مانند شيشه شير، لوازم بهداشت شخصي كودكان زير سه سال شامل دستمال كاغذي حوله اي، دستكش يك بار مصرف، زيرانداز مخصوص تعويض، لوازم بهداشتي كودكان بالاي سه سال از جمله دستمال كاغذي حوله اي و يك دست لباس اضافه و تجهيزات خواب پتو، روبالشتي، بالشت، ملحفه به صورت كاور شده، برچسب نام كودك و با برچسب نام كودك، بر عهده والدين است.

: استفاده از نيمكت فلزي مدرسه اي براي كودكان ممنوع است.

: استفاده از حوله به صورت عمومي ممنوع است.

: كودكستان هاي مناطق كم برخوردار، روستايي و عشايري در تهيه تجهيزات تربيتي و مهارتي به استثناي تجهيزات عمومي بنا به مقدورات و امكانات عمل كنند.

ضوابط كلي بهداشت ساختمان و فضاي كودكستان

۷ - براي تعويض و نگهداري لوازم شخصي كاركنان بايد فضا يا كمدهاي شخصي تعبيه شود.

۷ - مصرف هرگونه محصولات دخاني در كودكستان و در سرويس هاي اياب و ذهاب كودكان ممنوع است.

۷ - كف ساختمان و فضاي باز كودكستان بايد داراي شرايط زير باشد:

كف پوش فضاي مسقف كودكستان بايد داراي پوشش قابل شست وشو و بدون شكاف باشد.

كف پوش فضاي اختصاصي كودكان (اتاق و سالن مورد استفاده كودكان) نرم، ضربه گير و غيرلغزنده باشد. استفاده از انواع فرش و موكت در صورتي كه قابل شست وشو باشد، بلامانع است.

كف انبار و آشپزخانه داراي كف شور به تعداد لازم باشند.

سطح فضاي باز فاقد علف بلند، آب راكد، وسايل بلااستفاده، نخاله هاي ساختماني، چاله و مانند آن باشد.

۷ - ديوارها، راهروها و سقف بايد داراي شرايط زير باشد:

بدنه ديوارهاي آشپزخانه، انبار مواد غذايي و سرويس هاي بهداشتي از كف تا زير سقف بايد به وسيله ي سنگ هاي صيقلي، كاشي، سراميك و ... پوشيده شود. پوشش مورد استفاده بايد قابل شست وشو و ضدعفوني كردن باشد و محل تجمع و رشد حشرات نشود.

ديوار سالن غذاخوري تا ارتفاع ۱۲۰ سانتي متري از كف با سنگ هاي صيقلي، كاشي، سراميك و ... پوشيده شود. پوشش مورد استفاده بايد قابل شست وشو و ضدعفوني كردن باشد و محل تجمع و رشد حشرات نشود. (از ارتفاع ۱۲۰ سانتي متري تا زير سقف نيز بايد رنگ قابل شست وشو پوشيده شود.)

سقف بايد بدون ترك خوردگي و شكاف باشد.

۷ - درها و پنجره ها بايد داراي شرايط زير باشد:

درها و پنجره ها از جنس مقاوم، قابل شست وشو، سالم (از جمله بدون پوسيدگي، ترك خوردگي و شكستگي و زنگ زدگي) باشد.

درهاي مشرف به فضاي باز و پنجره هاي باز شونده بايد مجهز به توري سالم و مناسب باشد، به نحوي كه از ورود حشرات به داخل جلوگيري نمايد.

۷ - سرويس بهداشتي بايد داراي شرايط زير باشد:

به ازاي هر ۳۰ كودك بايد حداقل يك چشمه سرويس بهداشتي وجود داشته باشد.

روشويي براي استفاده كودكان با قد و اندازه ي آن ها مناسب سازي شود.

در صورت نبود ديوار بين روشويي و توالت، پرده نصب شود.

در كودكستان دوره اول، دوش سيار براي شست وشوي كودكان وجود داشته باشد.

سرويس هاي بهداشتي بايد مجهز به نور و تهويه ي مناسب، هواكش، سيفون، شيلنگ به همراه گيره نگه دارنده و آب گرم و سرد، صابون مايع، دستمال كاغذي و سطل زباله دردار با كيسه زباله يك بار مصرف باشند.

۷ - اتاق بايد داراي شرايط زير باشد:

بايد داراي پنجره يا دستگاه تهويه باشد.

در صورت استفاده از دستگاه تصفيه هوا از دستگاه هاي با فناوري پلاسما، يون ساز و اُزون استفاده نشود.

كلاس ها و محل بازي كودكان بايد داراي نور و روشنايي كامل (اعم از طبيعي يا مصنوعي) باشد.

۷ - بنا به ملاحظات بهداشتي و به منظور حفظ سلامت كودكان نگهداري هر نوع حيوان در كودكستان ممنوع است.

: ورود و نگهداري حيوانات اهلي و پرندگان خانگي مانند گوسفند، مرغ، خروس، اردك و... در كودكستان هايي كه داراي مزرعه و باغ هستند، مجاز است. در صورت نگهداري حيوانات فوق الذكر تمامي نكات بهداشتي مانند حفظ سلامت حيوان، تزريق واكسن هاي لازم، تأمين سرپناه استاندارد و مناسب با نحوه ي زيست حيوان، دفع بهداشتي فضولات حيوان و... بايد رعايت گردد.

بهداشت آب و فاضلاب كودكستان

ساختمان كودكستان بايد داراي سيستم دفع بهداشتي فاضلاب (اتصال به فاضلاب شهري يا داشتن چاه فاضلاب) باشد.

آب مصرفي در كودكستان بايد استانداردهاي ۱۰۱۱ و ۱۰۵۳ سازمان ملي استاندارد را دارا باشد.

چنانچه در كودكستان ها استخر شنا وجود دارد، بايد ضوابط بهداشتي مندرج در آيين نامه اجراي قانون اصلاح ماده ۱۳ مواد خوردني، آشاميدني، آرايشي و بهداشتي و استخرهاي مربوط به شنا الزاماً رعايت شود.

بهداشت ظروف و تجهيزات آشپزخانه

تمامي ظروف مورد استفاده در كودكستان بايد به طور اصولي شسته و آبكشي شوند سپس بدون استفاده از پارچه، حوله يا مانند آن خشك شده و در محل (كابينت، گنجه، كمد) مناسب نگهداري شوند.

محل نگهداري ظروف بايد مجهز به در سالم باشد و كف آن از زمين حداقل ۲۰ سانتي متر فاصله داشته باشد. همچنين بايد امكان تميز كردن داشته باشد.

يخچال بايد همواره تميز و عاري از هرگونه بوي نامطبوع باشد.

پيشخوان و ميزكار آشپزخانه بايد سالم و سطح آن از جنس قابل شست وشو باشد.

ظروف نبايد ترك خورده، لب پريده يا شكسته باشند.

ظروف فلزي كه براي تهيه و صرف غذا استفاده مي شود بايد بدون زنگ زدگي باشند.

سيخ هاي كباب بايد از جنس آلومينيوم و ضدزنگ باشد.

ظروف نگهداري مواد غذايي و ادويه جات بايد در دسته داشته باشند.

استفاده از هر نوع ظروفي كه توسط وزارت بهداشت اعلام غيرمجاز شده باشد، ممنوع است.

در صورت استفاده از ميز غذاخوري براي كودكان ميز بايد تميز، ضدعفوني شده، بهداشتي و بدون شكستگي و ترك و مناسب با قد كودكان باشد.

سم پاشي و ضدعفوني ساختمان:

ضدعفوني محيط كودكستان ها و سم پاشي بايد به صورت نوبه اي و در موارد لزوم انجام پذيرد. ضدعفوني و سم پاشي در ابتداي هر سال تحصيلي الزامي است.

در ضدعفوني و سم پاشي از موادي كه بر اساس ضوابط اعلامي سازمان ملي استاندارد (مندرج در الزامات كلي استاندارد مهد كودك ها شماره ۸۹۰۵) براي كودكان مضر نيست، استفاده شود.

پس از سم پاشي و ضدعفوني و قبل از حضور كودكان، كليه سطوح و ظروف بايد كاملاً شسته شوند.

استفاده از حشره كش ها در زمان حضور كودكان در كودكستان ممنوع است.

در شرايط همه گيري بيماري ها بر اساس پروتكل هاي اعلامي نهادهاي ذي ربط عمل شود.

الزامات ايمني فضا و تجهيزات

كليه پريزهاي اتاق ها و راهروها بايد داراي حفاظ و درپوش مناسب و ايمن باشند.

در سيم كشي ها و نصب وسايل الكتريكي و كليدها و پريزها در محوطه بايد رعايت كامل مقررات ايمني صورت پذيرد.

كپسول آتش نشاني و جعبه كمك هاي اوليه با رعايت تاريخ انقضا اقلام، در قسمت هاي لازم ساختمان و در دسترس كاركنان نصب شود و كليه ي كاركنان با نحوه ي كار آن ها آشنا باشند.

ساختمان كودكستان به لحاظ آتش سوزي بايد داراي بيمه نامه معتبر باشد.

كليه تجهيزات از قبيل تلويزيون، پنكه، فايل و كمد كه امكان سقوط دارند، بايد طبق ضوابط ايمني ثابت و مهار شوند.

علائم هشداري براي نشان دادن ممنوعيت ورود كودكان به محل هايي از جمله موتورخانه، آشپزخانه، بالكن، انباري و در معرض ديد كودكان نصب شده باشد.

وسايل خطرناك (لبه دار و تيز و برنده و داغ) نبايد در دسترس كودكان باشد. استفاده از وسايل مذكور توسط كودكان در موارد ضروري، بايد تحت نظر مربي باشد.

تمامي شوينده ها و پاك كننده هاي بهداشتي و موارد مشابه آن بايد در بسته هاي اصلي خود با برچسب و در قفسه و كابينت قفل دار دور از دسترس كودكان باشد.

استفاده از دوربين مداربسته فعال در ورودي كودكستان، فضاهاي عمومي كه پوشش كودكان و كاركنان در آن ها بايد رسمي باشد و ساير فضاهاي كودكستان محل قرارگيري وسايل بازي پاركي (تاب، سرسره و مشابه آن) الزامي است. انتشار فيلم، عكس و هرگونه بازنمايي رسانه اي از حضور و فعاليت كودكان و نيروي انساني كودكستان در فضاي مجازي (سايت، پيام رسان ها و شبكه هاي اجتماعي اعم از داخلي و خارجي) منوط به رعايت ملاحظات ارزشي و شئون فرهنگي و تربيتي است. در انتشار عمومي تصاوير مرتبط با كودكان و يا كاركنان، اخذ اجازه كتبي از اولياي كودك و رعايت حقوق كودك و به تناسب رضايت كتبي كاركنان الزامي است.

سيستم گرمايشي و سرمايشي بايد متناسب با زيست بوم جغرافيايي كشور و وسايل گرمايشي و سرمايشي داراي مهر استاندارد بوده و به صورت استاندارد نصب شوند.

در صورت استفاده از وسايلي كه نياز به تخليه گازهاي توليد شده دارد، بايد از دودكش مناسب و محافظ به دور از دسترس كودكان و اشياء قابل اشتعال (حداقل ۱ متر) استفاده كرد.

دماي محيطي كودكستان بايد به تناسب فصل متناسب با اقليم تنظيم گردد.

در كودكستان براي تردد كودكان به صورت عادي يا در زمان اضطرار نبايد داراي مانع آسيب زا (مانند بيرون زدگي، لبه يا برآمدگي تيز) باشد. در ترجيحاً دو لنگه بزرگ باشد.

لبه ها و بيرون زدگي هاي تيز در برنده در سطح ديوار اتاق هاي كودكان و راهروها بايد به وسيله ي روكش هاي ارتجاعي و قابل شست وشو پوشيده شود، به طوري كه هنگام برخورد احتمالي كودكان با آن ها مانع از آسيب ديدگي گردد.

پنجره هاي اتاق هاي كودكان با ارتفاع كمتر از ۱۲۰ سانتي متر بايد داراي محافظ باشد. هم چنين كليه ي شيشه ها با پوشانه مناسب پوشيده شود تا در صورت شكستن مناسب در محيط پخش نشود.

جهت بازشو در كليه ي فضاهاي مورد استفاده كودكان و درب ورودي كودكستان بايد به طرف خارج باشد.

پله هاي محل عبور و مرور كودكان بايد داراي نرده يا ديوار دست انداز به ارتفاع حداقل ۷۵ سانتي متر باشد، به طوري كه كودك امكان بالا رفتن از حفاظ را نداشته باشد. هم چنين فاصله بين شبكه هاي نرده بايد به گونه اي باشد كه سر كودك از ميان آن ها عبور نكند.

چنانچه تعداد پله در يك رديف بيش از ۱۰ عدد باشد، در نظر گرفتن يك پاگرد حداقل به اندازه عرض پله ضروري است.

براي رديف پله هاي بيش از ۳ پله نصب دستي نرده يا ديوار دست انداز الزامي است.

دورتادور استخر بايد به وسيله نرده با ارتفاع حداقل ۶۰ سانتي متر پوشانده شود همچنين استفاده از استخر به صورت مختلط اكيداً ممنوع است.

در مناطق پرخطر معابر لازم است در حريم كودكستان كف نويسي كف نويسي هشداري و نصب سرعت گير انجام شده باشد.

الزامات كودكستان هاي واقع در مدارس

فضاي اتاق اختصاص يافته به كودكستان ترجيحاً در طبقه هم كف و حداكثر در طبقه اول واقع شده باشد و ظرفيت استاندارد كلاسي در آن رعايت شود.

مدرسه در صورت نداشتن فضاي سالني يا فضاي باز براي فعاليت هاي پرتحرك مي تواند از نمازخانه با رعايت نكات ايمني جهت فعاليت هاي پرتحرك براي كودكان استفاده كند.

قسمتي از حياط و وسايل موجود در آن در مدارس داراي كودكستان بايد براي كودكان اين گروه سني مناسب سازي و ايمن سازي شود.

ظرفيت اسمي كودكستان هاي واقع در مدارس بر اساس ظرفيت اتاق اختصاص داده شده به كودكستان تعيين مي شود.

مدارس در صورت داشتن فضا با متراژ بالاتر از ۱۰۰ مترمربع مي توانند با سازه هاي موقت ايمن و رعايت استانداردهاي مربوطه تفكيك فضاي ايجاد نمايند؛ در غير اين صورت مشمول ظرفيت يك اتاق خواهند شد.

الزامات كودكستان هاي واقع در ادارات سازمان ها و نهادهاي دولتي، عمومي و غيردولتي:

كودكستان هاي واقع در ادارات سازمان ها و نهادهاي عمومي، دولتي و غيردولتي بايد در ساختمان اداره يا در مجاورت آن باشد، به نحوي كه مراجعه مادر به كودكستان به سهولت و با اختصاص زمان كمي ممكن باشد.

كودكستان هاي واقع در ادارات سازمان ها و نهادهاي عمومي، دولتي و غيردولتي بايد تمامي ضوابط مندرج در اين آيين نامه را رعايت نمايند. هم چنين اين كودكستان ها مي توانند از فضاي باز و فضاي سبز موجود در سازمان يا نهاد خود با ايمن سازي، تجهيز و تفكيك از محيط كاري و كارمندان استفاده كنند.

مساجد در صورت داشتن فضاي با متراژ بالاتر از ۱۰۰ مترمربع مي توانند با سازه هاي موقت ايمن و رعايت استانداردهاي مربوطه تفكيك فضاي ايجاد نمايند؛ در غير اين صورت مشمول ظرفيت يك اتاق خواهند شد.

اين آيين نامه به منظور ساماندهي امور مرتبط با تعليم و تربيت دوره كودك به استناد بند ۵، ۶ و ۸ ماده ۶ اساسنامه سازمان ملي تعليم و تربيت كودك (مصوب جلسه ۸۳۶ شوراي عالي انقلاب فرهنگي مورخ ۱۳۹۹/۱۱/۷) مبني بر تعيين الزامات كلي در زمينه ي ضوابط مكان يابي، فضاي فيزيكي و تجهيزات موردنياز در كودكستان ها با رويكرد ساده سازي، سالم سازي، متناسب سازي و ايمني فضاي فيزيكي با ملاحظات تربيتي در راستاي عمل به وظايف قانوني محوله در ۱۴ ماده و ۱۶ تبصره براي دوره ي موقت سه ساله تهيه شده است و در جلسه شماره ۵ مورخ ۱۴۰۱/۱۰/۱۱ هيئت امناي سازمان ملي تعليم و تربيت كودك مورد بررسي قرار گرفت و بعد از طي فرآيند مصوبه ي رديف ۳ مندرج در صورت جلسه مربوطه، تأييد گرديد و از تاريخ ابلاغ براي همه ذي ربطان و ذينفعان موضوع اساسنامه سازمان ملي تعليم و تربيت كودك لازم الاجراست. با ابلاغ اين آيين نامه كليه بخشنامه ها و دستورالعمل هاي مرتبط قبلي در خصوص ضوابط مكان يابي، فضا و تجهيزات كودكستان ها، مراكز پيش دبستاني و ساير مراكز مشابه لغو مي گردد.

رضا مرادي صحرايي وزير آموزش و پرورش و رئيس هيئت امناي سازمان ملي تعليم و تربيت كودك