نظر مشورتي 7/1402/150 مورخ 1402/09/21 اداره كل حقوقي قوه قضائيه

استعلام : اداره كل منابع طبيعي استان كرمانشاه به استناد مواد 690 و 693 قانون مجازات اسلامي، بر عليه شخصي مبني بر تخريب و تصرف اراضي ملي تشكيل پرونده و طي دادنامه صادره از شعب بدوي و تجديدنظر علاوه بر رفع تصرف از اراضي ملي، به حبس تعزيري محكوم گرديده و بعد از قطعيت دادنامه، اداره كل منابع طبيعي طي مرقومه‌اي تقاضاي اعمال ماده 59 قانون حفاظت و بهره‌برداري و عدم تعقيب كيفري مجرم را خواستار شده است. خواهشمند است اعلام گردد كه اعمال ماده 59 فوق‌الذكر قبل از طرح شكايت و تعقيب متهم مي‌باشد يا بعد از قطعيت دادنامه نيز قابل اعمال و اجرا است؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : الف- به موجب ماده 104 قانون مجازات اسلامي اصلاحي 1399، جرائم موضوع ماده 690 اين قانون (تعزيرات) هرگاه نسبت به املاك و اراضي كه متعلق به اشخاص خصوصي نباشد، واقع شود، غير قابل گذشت است و انصراف رئيس سازمان جنگلباني يا نمايندگاني كه از طرف نامبرده تعيين مي‌شوند به شرح ماده 59 قانون حفاظت و بهره‌برداري از جنگل‌ها و مراتع، بعد از شروع به تعقيب كيفري در تمام مراحل دادرسي مانع ادامه تعقيب و رسيدگي و اجراي مجازات در جرائم پيش‌گفته نيست. ب- بزه تصرف عدواني، مزاحمت و ممانعت از حق، طبق ماده 104 قانون پيش‌گفته فقط نسبت به املاك و اراضي متعلق به اشخاص خصوصي قابل گذشت اعلام شده است و اين جرايم نسبت به املاك و اراضي اشخاص دولتي و عمومي غير قابل گذشت است؛ بنابراين، اطلاق قابل گذشت بودن جرم موضوع ماده 693 قانون مجازات اسلامي (تعزيرات مصوب 1375) شامل اراضي و املاك دولتي نمي‌شود.