آيين نامه اجرايي قانون مجازات اشتغال به حرفه كاريابي و مشاوره شغلي بدون داشتن پروانه كار

هيئت وزيران در جلسه 12 /11 /1401 به پيشنهاد شماره 264172 مورخ 21 /12 /1400 وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي و به استناد تبصره (4) ماده واحده قانون مجازات اشتغال به حرفه كاريابي و مشاوره شغلي بدون داشتن پروانه كار - مصوب 1380 – آيين نامه اجرايي قانون مذكور را به شرح زير تصويب كرد:

در اين آيين نامه، اصطلاحات زير در معاني مشروح مربوط بكار مي روند:

وزارت: وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي.

دفتر: واحد سازماني متولي هدايت نيروي كار و كاريابي هاي وزارت.

اداره كل استان: اداره كل تعاون، كار و رفاه اجتماعي استان مربوط.

دفاتر كاريابي: دفاتر مشاوره شغلي و كاريابي غيردولتي داخلي و يا خارجي كه توسط اشخاص حقيقي يا حقوقي با اخذ مجوز (پروانه كار) وزارت (به صورت فيزيكي يا الكترونيكي) ايجاد و نسبت به ارايه خدمات كاريابي اقدام مي نمايند.

كانون: متشكل از انجمن هاي صنفي دفاتر كاريابي هاي غيردولتي سراسر كشور كه مطابق ضوابط موضوع ماده (131) قانون كار - مصوب 1369 - با اصلاحات و الحاقات بعدي، تشكيل و به ثبت رسيده است.

انجمن استاني: انجمن صنفي كارفرمايي كه مطابق ضوابط موضوع ماده (131) قانون كار - مصوب 1369 - با اصلاحات و الحاقات بعدي، تشكيل شده يا مي شود.

انجمن خارجي: انجمن صنفي كارفرمايي كاريابي هاي خارجي كشور كه مطابق ضوابط موضوع ماده (131) قانون كار – مصوب 1369 - با اصلاحات و الحاقات بعدي، تشكيل شده است.

هيئت مركزي: هيئت موضوع ماده (2) اين آيين نامه.

هيئت استاني: هيئت موضوع ماده (4) اين آيين نامه.

خدمات كاريابي: خدمات موضوع ماده (11) اين آيين نامه.

هيئت مركزي متشكل از افراد زير است كه به منظور انجام وظايف مندرج در ماده (3) اين آيين نامه در وزارت تشكيل مي شود:

مديركل دفتر (رئيس).

نماينده مجمع عالي نمايندگان كارگران.

مديركل روابط بين الملل وزارت (ويژه كاريابي هاي خارجي).

مديركل ذي ربط سازمان آموزش فني و حرفه اي كشور.

نماينده ذي ربط دستگاه اجرايي حسب مورد (در سطح مديركل).

يك نفر نماينده از كانون و انجمن خارجي به انتخاب و معرفي كانون و انجمن مربوط حسب مورد.

احكام اعضاي هيئت مركزي توسط وزير تعاون، كار و رفاه اجتماعي صادر مي گردد.

جلسات هيئت مركزي با حضور اكثريت اعضا رسميت مي يابد.

رئيس هيئت مركزي مي تواند با توجه به موضوع جلسه، حداكثر دو نفر از اشخاص صاحب نظر را بدون حق رأي به جلسه دعوت نمايد.

وظايف هيئت مركزي به شرح زير است:

سياست گذاري و برنامه ريزي جهت توسعه خدمات كاريابي.

تصويب دستورالعمل هاي موضوع اين آيين نامه از جمله ضوابط و شرايط مربوط به مكان، امكانات، تجهيزات و كاركنان مورد نياز دفاتر كاريابي.

بررسي و تصميم گيري نهايي درخواست متقاضيان تجديد نظر در آراي صادره هيئت هاي استاني.

بررسي و پيشنهاد نرخ فعاليت دفاتر كاريابي به وزارت جهت طي مراحل تصويب توسط هيئت وزيران.

ساماندهي و نظارت بر روند اعزام نيروي كار به خارج از كشور.

تعيين ضوابط و شرايط پرداخت تعرفه خدمات كاريابي ها.

هيئت استاني متشكل از افراد زير مي باشد:

مديركل تعاون، كار و رفاه اجتماعي استان (رييس).

مديركل آموزش فني و حرفه اي استان.

رييس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان.

يك نفر نماينده از انجمن استاني يا انجمن خارجي حسب مورد.

رييس اتاق بازرگاني، صنايع، معادن و كشاورزي استان.

نماينده فرماندهي انتظامي استان.

نماينده دادستان مركز استان.

در خصوص رسيدگي به حوزه كاريابي هاي داخلي، نماينده انجمن استاني و در ارتباط با كاريابي هاي خارجي در صورت نبود انجمن استاني خارجي، نماينده انجمن خارجي در جلسه حاضر مي شود.

احكام اعضا توسط مديركل تعاون، كار و رفاه اجتماعي استان و حكم رييس هيئت توسط معاون توسعه كارآفريني و اشتغال وزارت صادر مي گردد.

رييس هيئت استاني مي تواند با توجه به موضوع جلسه، حداكثر دو نفر از اشخاص صاحب نظر را بدون حق رأي به جلسه دعوت نمايد.

جلسات هيئت استاني با حضور اكثريت اعضا رسميت مي يابد.

وظايف هيئت استاني به شرح زيراست:

بررسي و تأييد صلاحيت فردي و حرفه اي متقاضيان ايجاد دفاتر كاريابي خارجي.

رسيدگي به موارد تخلف دفاتر كاريابي داخلي و خارجي.

تصميم گيري در خصوص تعليق، تمديد و ابطال مجوز فعاليت دفاتر كاريابي داخلي و خارجي.

رسيدگي به شكايات كارجويان و يا كارفرمايان از دفاتر كاريابي داخلي و خارجي.

كليه تصميمات هيئت استاني در چهارچوب قوانين مربوط و مفاد اين آيين نامه و دستورالعمل هاي مصوب هيئت مركزي اتخاذ مي گردد.

متقاضيان اخذ مجوز و مديران دفاتر كاريابي كه نسبت به رأي هيئت استاني اعتراض دارند مي توانند اعتراض كتبي خود را حداكثر تا (20) روز از زمان ابلاغ رأي به مرجع تجديدنظر (هيئت مركزي) تحويل دهند.

در صورتي كه تخلف دفاتر كاريابي، با يكي از جرايم مندرج در ساير قوانين انطباق داشته باشد، هيئت استاني مكلف است مراتب را به مراجع قضايي صالح منعكس نمايد. انعكاس به مراجع قضايي مانع از اقدامات موضوع اين ماده نخواهد بود.

وظايف اداره كل استان به شرح زير است:

پايش و ارزيابي فعاليت دفاتر كاريابي و صحت سنجي كمي و كيفي آن با همكاري انجمن استاني.

انجام بازرسي هاي مستمر از دفاتر كاريابي به منظور نظارت بر حسن اجراي آيين نامه و دستورالعمل هاي ابلاغي.

شناسايي كاريابي هاي غيرمجاز و معرفي آنان به فرماندهي انتظامي (اداره اماكن عمومي/ پليس فضاي توليد و تبادل اطلاعات (فتا)) جهت جلوگيري از ادامه فعاليت آنان با همكاري انجمن استاني.

تعيين تكليف كارجويان ثبت نام شده در دفاتر كاريابي كه مجوز آنان لغو گرديده است از طريق انجمن استاني.

رتبه بندي دفاتر كاريابي بر اساس دستورالعمل مصوب هيئت مركزي با همكاري كانون و انجمن استاني.

اخذ شكايات كارجويان و يا كارفرمايان از دفاتر كاريابي داخلي و خارجي جهت طرح در هيئت استاني با اخذ نظرات مشورتي انجمن استاني.

هر شخص حقيقي يا حقوقي كه بخواهد در زمينه خدمات كاريابي ( فيزيكي يا الكترونيكي) فعاليت نمايد، موظف است از اداره كل استان محل استقرار، مجوز كاريابي دريافت نمايد.

صدور مجوز كاريابي دريايي و نحوه فعاليت آن بر اساس دستورالعمل مصوب هيئت مركزي مي باشد.

انجام هرگونه فراخوان سراسري در كليه سطوح كشور (استان، شهرستان و ...) با هدف معرفي متقاضيان كار و جذب آنان در واحدهاي پذيرنده نيرو در ازاي اخذ وجه از جويندگان كار ممنوع مي باشد.

دفاتر كاريابي مجاز به انجام فعاليت هاي پيمانكاري در قالب شركت هاي خدماتي پشتيباني نيروي انساني نمي باشند.

انتقال مجوز كاريابي به غير در صورت داشتن شرايط مندرج در ماده (8) اين آيين نامه بلامانع است و مجوز كاريابي بدون تغيير نام كاريابي به شخص معرفي شده از سوي مدير كاريابي انتقال مي يابد. مجوز جديد توسط اداره كل استان صادر مي گردد.

شرايط متقاضيان براي ارائه خدمات كاريابي به شرح زير مي باشد:

داشتن تابعيت جمهوري اسلامي ايران.

تدين به دين اسلام يا يكي از اقليت هاي ديني شناخته شده در قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران.

داشتن حداقل سن (25) سال تمام.

دارا بودن مدرك تحصيلي حداقل كارشناسي.

دارا بودن كارت پايان خدمت وظيفه عمومي يا معافيت دائم (ويژه آقايان).

نداشتن سابقه كيفري مؤثر (با تأييد مراجع ذي صلاح).

داشتن گواهي معتبر از مؤسسات و مراكز آموزشي داراي مجوز مبني بر آشنايي با زبان خارجي كشور هدف و يا بكارگيري فرد داراي گواهي ياد شده در دفتر كاريابي (ويژه كاريابي هاي خارجي).

عدم اشتغال به كار در دستگاه هاي اجرايي دولتي.

تأييد صلاحيت فردي از مراجع ذي صلاح.

داشتن نماد اعتماد الكترونيكي (ويژه كاريابي هاي مجازي).

سپردن ضمانت بانكي بر اساس مبلغ تعيين شده توسط هيئت مركزي به اداره كل استان براي حسن انجام كار (ويژه كاريابي هاي خارجي).

اشخاص حقوقي متقاضي فعاليت، در چارچوب اين آيين نامه پس از اخذ مجوز كاريابي بايد موضوع فعاليت را در اساسنامه خود ثبت نمايند.

درج فعاليت هاي مرتبط با خدمات كاريابي در اساسنامه شركتها به معناي داشتن مجوز براي انجام فعاليت نخواهد بود و اينگونه شركت ها مكلف به ارائه درخواست و اخذ مجوز دفاتر كاريابي مي باشند.

اشخاص حقوقي موظفند در صورت تغيير مدير فني، فرد واجد شرايط ديگري را معرفي نمايند تا مجوز به نام وي صادر شود، در غير اين صورت تا تعيين مدير فني جديد دفتر كاريابي مجاز به فعاليت نخواهد بود.

مدت اعتبار مجوز دفاتر كاريابي از زمان صدور براي بار اول دو سال مي باشد و پس از آن به صورت پنج ساله با دارا بودن شرايط موضوع اين آيين نامه و داشتن عملكرد با تأييد هيئت استاني تمديد مي گردد.

خدمات دفاتر كاريابي به شرح زير است:

بخش كاريابي داخلي:

ثبت نام از كارجويان.

انجام فرآيند جستجوي شغل، شناسايي و أخذ فرصت هاي شغلي.

انجام فرآيند تطبيق شغلي (انطباق شايستگي ها و مهارت هاي كارجويان با ويژگي هاي فرصت شغلي و يا بالعكس).

معرفي كارجويان به واحدهاي پذيرنده نيروي كار جهت به كارگيري.

معرفي كارجويان به مراكز آموزشي (مهارتي) جهت كسب و يا ارتقاي مهارتهاي مورد نياز بازار كار.

خدمات مشاوره اي شامل سنجش شايستگي ها و سازگاري شغلي به منظور كشف استعدادها و ظرفيت هاي نيروي كار جديد.

تهيه و انتشار آگهي شغلي در سكو (پلتفرم) هاي مختلف رسانه اي و جوامع هدف.

تنظيم كارنامه هاي حرفه اي و تخصصي.

انجام مصاحبه هاي تخصصي شغلي براي كارفرمايان.

بخش كاريابي خارجي:

ارائه خدمات مشاوره اخذ رواديد (ويزاي) كار به متقاضيان كار در كشور نيروپذير.

شناسايي فرصت هاي شغلي كشورهاي پذيرنده نيرو و اخذ پيشنهاد شغلي از كارفرماي خارجي.

انجام فرآيند ارزيابي كارجويان و تطبيق شغلي (انطباق شايستگي ها و مهارت هاي متقاضيان اعزام با ويژگي هاي فرصت شغلي كشور نيروپذير).

اخذ رواديد (ويزاي) كار براي متقاضيان اعزام به كشور نيروپذير و معرفي به كارفرماي خارجي جهت به كارگيري.

معرفي مشاغل آزادكاري (فريلنسري) خارج از كشور به كارجويان .

سازمانها، دستگاهها و نهادهاي بخش دولتي يا عمومي غيردولتي صرفاً از طريق دفاتر كاريابي خارجي مي توانند به اعزام نيروي كار به خارج از كشور مبادرت نمايند.

دفاتر كاريابي ملزم به رعايت موارد زير مي باشند:

ثبت به موقع و برخط اطلاعات عملكردي در سامانه مورد تأييد وزارت و ارايه اطلاعات و آمار عملكرد درخواستي به اداره كل و يا دفتر.

محافظت از اطلاعات هويتي و شخصي كارجويان و كارفرمايان.

ريزداده هاي اطلاعات هويتي و شخصي كارجويان و كارفرمايان كه توسط دفاتر كاريابي در اختيار ادارات كل استان قرار داده مي شود، محرمانه مي باشند و ادارات مذكور حق افشاي اطلاعات مذكور به هيچ شخص حقيقي و حقوقي را ندارند. درصورت عدم رعايت اين تبصره، متخلف به مراجع ذي صلاح قانوني از جمله هيئت تخلفات اداري معرفي مي شود.

همكاري با بازرسان (دفتر/ اداره كل) و نماينده انجمن استاني.

ايجاد دفتر، نمايندگي/ شعبه در داخل و يا خارج بر اساس دستور العمل مصوب هيئت مركزي.

دفاتر كاريابي موظفند هرگونه جا به جايي مكان دفتر و شعبه/ نمايندگي را به اطلاع اداره كل استان برسانند.

كاريابي هاي خارجي مجاز به انجام فعاليت در خصوص اخذ ويزاي تحصيلي، سرمايه گذاري، تجاري، كارهاي نوپا (استارتاپ) و گردشگري نمي باشند.

كاريابي هاي خارجي مكلفند رونوشتي از رواديد (ويزاي) كار اخذ شده و مستندات لازم براي كارجوي اعزامي را به اداره كل استان ارسال نمايند.

كاريابي هاي خارجي براي انعقاد قرارداد با كارجوي اعزامي مكلفند موارد ابلاغي از سوي هيئت مركزي را در مفاد قرارداد لحاظ نمايند.

تجميع خدمات كاريابي با ساير فعاليت هاي غيرمرتبط با موضوع ماده (11) اين آيين نامه ممنوع است.

رسانه هاي جمعي از جمله جرايد و تارنما (سايت) ها موظفند گزارش آمار و اطلاعات مربوط به انتشار تقاضاي كار كارجويان و آگهي شغلي مربوط به كارفرمايان را به صورت فصلي بر اساس قالب تعيين شده به وزارت اعلام نمايند.

عدم رعايت مفاد اين آيين نامه و دستورالعمل هاي مندرج در آن و ارتكاب موارد زير توسط دفاتر كاريابي تخلف محسوب گرديده و مجوز دفاتر متخلف توسط هيئت استاني تعليق يا ابطال مي گردد:

افشا و انتشار هرگونه اطلاعات مربوط به كارجويان و يا كارفرمايان به جز موارد مصرح در اين آيين نامه

انتشار و تبليغ هرگونه آگهي اغواكننده با هدف سوء استفاده از جويندگان كار .

عدم ثبت به موقع اطلاعات و آمار يا ارايه اطلاعات و آمار نادرست در سامانه مورد تأييد وزارت.

عدم رعايت تعرفه هاي ابلاغي براي خدمات ارائه شده و اخذ هرگونه وجه غير از تعرفه هاي ابلاغي و عدم رعايت ضوابط و شرايط مربوط.

اشتغال به فعاليت ديگري در محل دفتر كاريابي به غير از موارد اشاره شده در مفاد اين آيين نامه.

عدم همكاري دفتر كاريابي با بازرسان دفتر و اداره كل استان در راستاي انجام وظايف قانوني مربوط.

جعل اسناد و مدارك و يا استفاده از سند مجعول.

واگذاري مديريت دفتر كاريابي به غير.

معامله مالي بين مالك كشتي و دريانورد توسط كاريابي (ويژه كاريابي دريايي)

عدم استفاده از چهارچوب تعيين شده توسط هيئت مركزي در مفاد قرارداد با كارجويان (ويژه كاريابي خارجي).

اخذ هرگونه رواديد غير از رواديد كار (ويژه كاريابي خارجي).

ارتكاب هرگونه عمل منافي عفت و خلاف شئونات شغلي و اخلاقي.

دستورالعمل هماهنگي و وحدت رويه هيئت هاي استاني در خصوص نحوه رسيدگي به تخلفات و تطبيق مجازات هاي موضوع اين ماده به تصويب هيئت مركزي مي رسد.

اداره كل استان موظف است پس از قطعيت رأي ابطال مجوز كاريابي متخلف، مراتب را به طور مشروح به كليه استان ها اعلام نمايد تا در ساير استان ها از قبول درخواست مجدد آن به مدت پنج سال خودداري شود.

دفاتر كاريابي هايي كه مجوز آنان لغو گرديده است، مكلفند نسبت به پرداخت وجوه و استرداد كليه مدارك كارجويان به آنها و استرداد اصل مجوز كاريابي به اداره كل استان ظرف ده روز اقدام نمايند.

مديران دفاتر كاريابي داراي مجوز حداكثر تا شش ماه پس از ابلاغ اين آيين نامه، موظفند شرايط خود را با مفاد آن تطبيق دهند، در غير اين صورت از فعاليت آنها ممانعت به عمل خواهد آمد.

به منظور هماهنگي سياستها و برنامه ريزي، هدايت و نظارت بر روند اعزام نيروي كار به خارج از كشور و تعيين كشورهاي نيروپذير، كارگروهي متشكل از نمايندگان تام الاختيار وزارتخانه هاي امور خارجه و كشور، بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران، سازمان تأمين اجتماعي، انجمن صنفي دفاتر مشاوره شغلي و كاريابي هاي خارجي به رياست معاون توسعه كارآفريني و اشتغال وزارت تشكيل مي گردد.

نمايندگي هاي جمهوري اسلامي ايران در خارج از كشور، نيازهاي بازار كار و طرح هاي اشتغال زا را در كشورهاي نيروپذير اعلامي از سوي وزارت را هر سال به وزارت اعلام مي نمايند.

آيين نامه اجرايي قانون مجازات اشتغال به حرفه كاريابي و مشاوره شغلي بدون داشتن پروانه كار موضـوع تصويب نامه شـماره 232689 /ت40351ك مـورخ 11 /12 /1387 و اصلاحات بعدي آن لغو مي شود.

معاون اول رئيس جمهور - محمد مخبر