تعریف میراث فرهنگی شامل آثار باقیمانده از گذشتگان است که نشانگر حرکت انسان در طول تاریخ میباشد و با شناسایی آن زمینه شناخت هویت و خطحرکت فرهنگی او میسر میگردد و از این طریق زمینههای عبرت برای انسان فراهم میآید. سازمان میراث فرهنگی کشور که به استناد قانون مصوب 1364.11.10 تشکیل شده است و از این پس در این اساسنامه سازمان نامیده میشود طبقمقررات این اساسنامه اداره خواهد شد.
هدف. عبرت از حرکت فرهنگی انسان و بقاء و رقاء هویت و شخصیت فرهنگی جامعه.
وظایف سازمان. وظایف سازمان در زمینه میراث فرهنگی که شامل پژوهش، نظارت، حفظ و احیاء و معرفی است به قرار زیر میباشد:
تهیه و تنظیم و اجرای برنامههای پژوهشی پیرامون آثار باقیمانده از گذشتگان.
بررسی و شناسایی محوطهها، تپهها، بناها و مجموعههای تاریخی و تهیه فهرست جامع از آنها و نقشه باستانشناسی کشور.
انجام پژوهشهای باستانشناسی و کاوشهای علمی.
بررسیهای مردمنگاری، پژوهشهای مردمشناسی، انسانشناسی زیستی و شناخت فرهنگ بومی مناطق مختلف کشور.
پژوهش در زمینه هنرهای سنتی و فراهم آوردن امکانات لازم جهت حفظ، احیاء و رشد آنها.
ثبت آثار ارزشمند منقول و غیر منقول فرهنگی - تاریخی کشور در فهرست آثار ملی و فهرستهای ذیربط.
انجام انحصاری کلیه امور حقوقی مربوط به میراث فرهنگی و طرح دعاوی کیفری علیه متخلفین از قوانین ناظر به میراث فرهنگی کشور بهعنوان مدعی یا حسب مورد شاکی خصوصی.
اقدامات لازم جهت شناسایی و استرداد اموال فرهنگی ایران در سطح ملی و بینالمللی از طریق مراجع ذیربط.
شناسایی و در اختیار گرفتن کلیه اموالی که دارای ارزشهای فرهنگی - تاریخی بوده و جزء میراث فرهنگی محسوب میگردد و توسطدستگاههای مسئول ضبط شده است.
کلیه دادگاهها، گمرکات، نیروهای انتظامی و دستگاههای دولتی نظیر آنها که به نحوی نسبت به ضبط اموال اقدام مینمایند موظف به در اختیارقرار دادن اموالی که دارای ارزش فرهنگی - تاریخی میباشد به سازمان میراث فرهنگی هستند.
تهیه و اجرای طرحهای لازم به منظور حراست، حفاظت، تعمیر، مرمت و احیاء آثار، بناها و مجموعههای باارزش فرهنگی - تاریخی.
اظهار نظر در کلیه طرحهای عمرانی جامع و تفصیلی در رابطه با مناطق فرهنگی و تاریخی و موافقت نهایی درباره محوطهها و بافتها و اماکنفرهنگی تاریخی ارزشمند در موارد مذکور و جلوگیری از هر گونه تخریب آنها.
۲ رأی مرتبط
تعیین حریم بناها، مجموعهها، محوطهها و تپههای تاریخی ثبت شده و ضوابط خاص معماری و طراحی داخل حریم.
۳ رأی مرتبط
معرفی آثار باارزش فرهنگی - تاریخی از طریق موزهها و نمایشگاهها و نظائر آن.
ایجاد و توسعه و اداره موزهها در سطح کشور.
ایجاد مرکز اسناد و مدارک میراث فرهنگی کشور (نظیر مجموعه گزارشهای علمی، نقشهها و عکسهای بناها و...) جهت ارائه خدماتعلمی و تحقیقاتی در این زمینه.
معرفی و شناساندن ارزشهای میراث فرهنگی در سطح ملی و بینالمللی بهوسیله چاپ و نشر مجموعه مطالعات و تحقیقات انجام یافته واستفاده از وسایل سمعی و بصری و ارتباط جمعی.
تنظیم، تدوین و انتشار دائرهالمعارف آثار و ابنیه تاریخی ایران.
توسعه فعالیتهای تحقیقاتی در زمینههای مختلف میراث فرهنگی و تشویق محققان، هنرمندان و استادکاران.
تنظیم و اجرای برنامههای آموزشی جهت آمادهسازی نیروهای کارآمد در زمینههای مربوط به میراث فرهنگی با هماهنگی دستگاههایذیربط.
تشویق مردم به مشارکت در فعالیتهای مربوط به شناسایی، حفظ و احیاء میراث فرهنگی و نظارت بر آن.
ایجاد و گسترش انجمنهای میراث فرهنگی در سطح کشور.
نحوه ایجاد و حدود و وظایف و اختیارات این انجمنها را شورای سازمان تعیین خواهد نمود.
برقراری ارتباطات و مبادلات علمی و فرهنگی با موسسات و نهادهای ذیربط در سطح ملی و بینالمللی بالاخص کشورهای اسلامی ومنطقه و برگزاری کنگرهها و سمینارهای دورهای لازم.
همکاری با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در زمینه امور ایرانگردی و جهانگردی.
ارائه خدمات مشاورهای، تحقیقاتی، فنی و آموزشی، فروش تولیدات فرهنگی، دریافت ورودیه بناها، محوطهها، موزهها و نمایشگاهها وقبول هدایا و کمکها و نظائر آن.
ارکان سازمان. سازمان دارای دو رکن است.
شورای سازمان.
رییس سازمان.
شورای سازمان به منظور هماهنگی بیشتر در امور مربوط به میراث فرهنگی در سطح کشور شورای سازمان متشکل از 8 عضو به شرح زیر تشکیل میگردد:
وزیر فرهنگ و آموزش عالی (رییس شورا).
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی.
وزیر کشور.
وزیر دادگستری.
وزیر امور خارجه.
6اصلاحی ۱۳۹۰/۰۳/۳۱
وزیر راه و شهرسازی.
مدیر عامل سازمان صدا و سیما.
رییس سازمان (دبیر شورا).
در صورت تساوی آراء آن نظری پذیرفته میشود که رییس شورا در میان رایدهندگان باشد.
جلسات شورا بهطور عادی هر سال حداقل دو بار به پیشنهاد رییس سازمان و دعوت و ریاست وزیر فرهنگ و آموزش عالی تشکیلمیگردد.
شورا میتواند از افرادی که حضورشان به نحوی در جلسات ضروری است دعوت به عمل آورد. این افراد دارای حق رای نیستند.
جلسه با حضور 5 نفر از اعضاء رسمیت یافته و تصمیمات شورا با رای حداقل 4 نفر از اعضاء حاضر در جلسه معتبر خواهد بود.
وظایف شورا. وظایف شورای سازمان به قرار زیر است:
تعیین خط مشی و سیاستهای کلی بر اساس قانون تشکیل سازمان میراث فرهنگی کشور و اساسنامه سازمان.
بررسی گزارشهای فعالیتهای سازمان و اظهار نظر پیرامون چگونگی آن.
کلیه مصوبات شورا با امضاء وزیر فرهنگ و آموزش عالی ابلاغ خواهد شد.
رییس سازمان. رییس سازمان با حکم وزیر فرهنگ و آموزش عالی منصوب میشود.
واحدهای سازمان در سطح کشور. سازمان با نظر وزیر فرهنگ و آموزش عالی میتواند در هر نقطه از کشور که ایجاب نماید. به تناسب موقعیت و با تایید سازمان امور اداری و استخدامیکشور واحدهای خود را دایر کند. این واحدها مسئولیت امور مربوط به میراث فرهنگی حوزه فعالیت خود را طبق این اساسنامه و سازمان زیر نظر رییس سازمان به عهده خواهند داشت.
از تاریخ تصویب این قانون کلیه قوانین و مقررات مغایر ملغی است.
قانون فوق مشتمل بر 9 ماده و 7 تبصره در جلسه علنی روز پنجشنبه اول اردیبهشت ماه یک هزار و سیصد و شصت و هفت مجلس شورای اسلامیتصویب و در تاریخ 1367.2.26 به تایید شورای نگهبان رسیده است.
رییس مجلس شورای اسلامی - اکبر هاشمی