رأي شماره 673876 هيأت تخصصي فرهنگي، آموزشي و پزشكي ديوان عدالت اداري با موضوع: عدم ابطال تصويب نامه شماره 9681/ت62488هـ مورخ 1403/01/26 هيأت وزيران با موضوع تعرفه هاي دندانپزشكي/پزشكي سال 1403)

* شماره پرونده: هـ ت/ 0300032 * شماره دادنامه سيلور: 140431390000673876 تاريخ: 1404/03/18 * شاكي : آقاي فرهاد محمدي فرزند نعمت الله * طرف شكايت : 1 ـ نهاد رياست جمهوري 2ـ وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي 3ـ وزارت تعاون كار و رفاه اجتماعي 4ـ دولت جمهوري اسلامي ايران با نمايندگي وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح 5 ـ وزارت امور اقتصادي و دارايي 6 ـ سازمان برنامه و بودجه كشور * موضوع شكايت و خواسته : ابطال تصويب نامه شماره 9681/ت62488هـ مورخ 1403/1/26 هيات وزيران (با موضوع تعرفه هاي دندانپزشكي / پزشكي سال 1403) ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ * شاكي دادخواستي به طرفيت 1ـ نهاد رياست جمهوري 2ـ وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي 3ـ وزارت تعاون كار و رفاه اجتماعي 4ـ دولت جمهوري اسلامي ايران با نمايندگي وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح 5 ـ وزارت امور اقتصادي و دارايي 6 ـ سازمان برنامه و بودجه كشور به خواسته فوق الذكر به ديوان عدالت اداري تقديم كرده كه به هيأت عمومي ارجاع شده است متن مقرره مورد شكايت به قرار زير مي باشد : وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي وزارت تعاون، كار و رفاه اجتماعي وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح ـ وزارت امور اقتصادي و دارايي سازمان برنامه و بودجه كشور ـ سازمان نظام پزشكي جمهوري اسلامي ايران سازمان نظام پرستاري جمهوري اسلامي ايران ـ هيئت وزيران در جلسه 1403/1/5 به پيشنهاد شوراي عالي بيمه سلامت كشور و تأييد سازمان برنامه و بودجه كشور و به استناد بند (الف) ماده (9) قانون احكام دايمي برنامه هاي توسعه كشور مصوب 1395 تصويب كرد : الف ـ تعرفه ارزيابي و معاينه (ويزيت) پزشكان و كارشناسان پروانه دار در بخش سرپايي خصوصي : رديف شرح خدمت تعرفه (ريال) 1 پزشكان، دندانپزشكان عمومي و دكتري تخصصي در علوم پايه (PhD) پروانه دار 000/260/1 2 پزشكان، دندانپزشكان متخصص و پزشك عمومي داراي مدرك دكتري تخصصي در علوم پايه (MD-PhD) 000/890/1 3 پزشكان فوق تخصص، دوره تكميلي تخصصي (فلوشيپ) 000/410/2 4 پزشكان متخصص روان پزشكي 000/510/2 5 پزشكان فوق تخصص روان پزشكي و دوره تكميلي تخصصي (فلوشيپ) روان پزشكي 000/860/2 6 كارشناس ارشد پروانه دار 000/020/1 7 كارشناس ارشد پروانه دار 000/870 تبصره 1ـ تعرفه ارزيابي و معاينه ويزيت سرپايي افراد با سن كمتر از (7) سال تمام براي كليه گروه هاي تخصصي به ميزان بيست درصد (%20) نسبت به گروه پايه افزايش مي يابد . تبصره 2 ـ كليه ارائه كنندگان خدمات سلامت مكلف به نسخه نويسي و نسخه پيچي به صورت الكترونيكي خواهند بود در مواردي كه به هر دليل بر اساس قانون بودجه ساليانه كل كشور، نسخه نويسي به صورت كاغذي مجاز باشد تعرفه هاي اين جدول قابل محاسبه و اخذ است . تبصره 3ـ كليه مقاطع تحصيلي مندرج در بند (الف) در صورتي ميتوانند از تعرفه هاي مذكور استفاده نمايند كه عنوان مربوط در پروانه مطب آنها درج شده باشد . تبصره 4ـ كارشناسان ارشد و دكتري تخصصي در علوم پايه (PhD) پروانه دار در صورتي ميتوانند از تعرفه هاي كارشناسي ارشد و دكتري تخصصي در علوم پايه (PhD) استفاده نمايند كه كارشناسي ارشد يا دكتري تخصصي در علوم پايه (PhD) ثبت شده آنها مرتبط با رشته كارشناسي بوده و در پروانه فعاليت درج شده باشد . تبصره 5 ـ تعرفه ويزيت پزشكان عمومي با سابقه بيش از پانزده سال كار باليني پانزده درصد (15%) علاوه بر تعرفه مصوب مي باشد . ب ـ ضرايب تعرفه خدمات تشخيصي و درماني 1 ـ ضرايب ريالي جزء حرفه اي كليه خدمات و مراقبتهاي سلامت مندرج در كتاب ارزش نسبي خدمات سلامت بر مبناي كاي واحد و معادل يك ميليون و يازده هزار (1.011.000) ريال محاسبه مي شود . 2 ـ ضريب ريالي جزء حرفه اي خدمات تشخيصي و درماني مندرج در كتاب ارزش نسبي خدمات سلامت براي خدماتي كه با علامت (#) مشخص شده اند و كدهاي (7) و (8) و معاينه (ويزيت) سرپايي اعم از اينكه در بخش سرپايي و يا بستري ارايه شوند بر مبناي كاي واحد و معادل پانصد و شصت و هشت هزار (568.000) ريال محاسبه مي شود . 3 ـ ضريب ريالي جزء حرفه اي خدمات دندانپزشكي معادل ششصد وبيست و نه هزار (629.000) ريال محاسبه مي شود . تبصره ـ سهم پرداخت سازمانهاي بيمه گر پايه براي خدمات دندانپزشكي تحت پوشش معادل هفتاد درصد (70%) رقم فوق مي باشد . 4 ـ ضرايب ريالي جزء فني كليه خدمات و مراقبتهاي سلامت مندرج در كتاب ارزش نسبي به استثناي خدمات مندرج در بندهاي (5) و (6) بر مبناي كاي واحد و معادل دو ميليون و هشتصد و چهل و سه هزار (2.843.000) ريال محاسبه مي شود . 5 ـ ضريب ريالي جزء فني براي خدماتي كه در كدهاي (1) تا (7) مندرج در كتاب ارزش نسبي خدمات سلامت با علامت (#) مشخص شده اند اعم از اينكه در بخش سرپايي و يا بستري ارائه شوند بر مبناي كاي و معادل يك ميليون و هفتصد و هفتاد و هفت هزار (1.777.000) ريال محاسبه مي شود . 6 ـ ضريب ريالي جزء فني براي خدماتي كه در كدهاي (8) و (9) مندرج در كتاب ارزش نسبي خدمات سلامت با علامت (#) مشخص شده اند اعم از اينكه در بخش سرپايي و يا بستري ارائه شوند بر مبناي كاي واحد و معادل يك ميليون و هفتصد و پنج هزار (1.0705.000) ريال محاسبه مي شود . 7 ـ ضريب ريالي جزء فني خدمات دندانپزشكي معادل يك ميليون و صد و شصت و يك هزار (1.161.000) ريال محاسبه ميشود . 8 ـ ضريب ريالي جزء مواد و لوازم مصرفي دندانپزشكي معادل پانصد و پنجاه و چهار هزار (554.000) ريال محاسبه مي شود . پ ـ سقف تعرفه هاي هزينه اقامت هتلينگ در بيمارستانهاي بخش خصوصي در سال 1403 به شرح جدول زير است : رديف نوع تخت درجه اعتبار بخشي بيمارستان يك دو سه چهار 1 اتاق يك تختي 000/518/57 000/016/46 000/511/34 000/007/22 2 اتاق دو تختي 000/732/44 000/787/35 000/843/26 000/893/17 3 اتاق سه تختي و بيشتر 000/952/31 000/561/35 000/173/19 000/780/12 4 هزينه همراه 000/388/6 000/112/5 000/835/2 000/552/2 5 بخش نوزادان سالم 000/372/22 000/898/17 000/420/13 000/951/8 6 بخش نوزادان بيمار سطح دوم 000/952/31 000/561/25 000/173/19 000/780/12 7 بخش بيماران رواني 000/952/31 000/561/25 000/173/19 000/780/12 8 بخش بيماران سوختگي 000/857/95 000/683/76 000/513/57 000/340/38 9 بخش مراقبت هاي بينابيني (Intermediate ICU) مانند بخش سكته حاد مغزي (CCU) 000/491/73 000/793/58 000/094/44 000/395/29 10 بخش مراقبت هاي ويژه قلبي (CCU) 000/491/73 000/793/58 000/094/44 000/395/29 11 بخش پشتيبان مراقبت هاي ويژه قلبي 000/513/57 000/012/46 000/506/24 000/007/22 12 بخش هاي مراقبت هاي ويژه عمومي، كودكان، نوزادان و ريه 000/020/115 000/016/92 000/013/69 000/007/46 13 بخش مراقبت هاي ويژه سوختگي 000/803/127 000/244/102 000/683/76 000/120/51 تبصره 1ـ هزينه خدمات پايه و لوازم مصرفي مشترك بخشهاي بستري در تخت سوختگي رديف (8) اين جدول معادل دوازده درصد (تعرفه اقامت هتلينگ) در تخت هاي مراقبت ويژه عمومي كودكان نوزادان و ريه (رديف 12 جدول فوق) معادل چهار و دو دهم درصد در تخت مراقبت هاي ويژه سوختگي (رديف 13) جدول فوق معادل هشت و چهار دهم درصد (8,4) و در ساير بخشهاي اين جدول معادل شش درصد (6) تعرفه اقامت (هتلينگ) محاسبه مي گردد. فهرست خدمات و لوازم مصرفي مشترك بخشهاي بستري توسط دبيرخانه شوراي عالي بيمه سلامت كشور تعيين مي گردد . تبصره 2ـ به بيمارستانهاي درجه يك بخش خصوصي كشور اجازه داده ميشود حداكثر تا ده درصد (10%) تختهاي خود را بر اساس استانداردهاي ابلاغي و آيين نامه هاي نظارتي وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي در قالب بخشهاي با خدمات رفاهي ويژه و حداكثر تا دو برابر سقف تعرفه اتاق يك تخته بخشهاي مربوط اداره نمايند . ت ـ تعرفه خدمات شايع (گلوبال) اعتياد و سوء مصرف مواد مخدر در بخش خصوصي : 1 ـ تعرفه خدمات شايع (گلوبال) اعتياد و سوء مصرف مواد بر اساس ميزان رشد سرفصل هاي خدمتي و جزئيات تعرفه هاي اين تصويب نامه و بر اساس استانداردهاي ابلاغي وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي توسط دبيرخانه شوراي عالي بيمه سلامت كشور قابل محاسبه و ابلاغ خواهد بود . تبصره 1ـ سهم پرداختي سازمانهاي بيمه گر پايه معادل هفتاد درصد (70%) تعرفه مصوب بخش دولتي مي باشد . تبصره 2ـ بر اساس آيين نامه اجرايي درمان و كاهش اعتياد معتادان بي بضاعت موضوع (15) قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب 1396 ستاد مبارزه با مواد مخدر سهم پرداختي سازمانهاي بيمه گر پايه در خصوص معتادان بي بضاعت و كودكان معتاد معادل نود درصد (90%) تعرفه مصوب بخش دولتي مي باشد . تبصره 3ـ هزينه دارو طبق نرخ مصوب سازمان غذا و دارو بر اساس صورتحساب (فاكتور) خريد از بيمه و يا بيمار دريافت مي گردد. سقف دوز تحت پوشش بيمه براي داروي دريافتي بوپرونورفين (6) ميلي گرم و داروي تنتور اپيوم (17) سيسي به ازاي هر بيمار در روز مي باشد. اين پوشش صرفاً جهت درمان اختلالات مصرف مواد مي باشد . 2 ـ تعرفه مراكز اجتماع درمان مدار (TC) و مراكز اقامتي بهبود و بازتواني افراد با اختلال مصرف مواد كمپ يا مراكز اقامتي ميان مدت در بخش خصوصي بر اساس ميزان رشد تعرفه هاي اين تصويب نامه توسط دبيرخانه شوراي عالي بيمه سلامت كشور ابلاغ خواهد شد . تبصره 1 ـ خدمات ارائه شده در مراكز اجتماع درمان مدار (TC) و مراكز اقامتي بهبود و بازتواني افراد با اختلال مصرف مواد كمپ يا مراكز اقامتي ميان مدت مشمول تعهد بيمه پايه نيست . تبصره 2ـ تعرفه هاي درمان اعتياد موضوع اين تصويب نامه معادل تعرفه مصوب بخش دولتي از محل هزينه هاي درمان اعتياد بر اساس اعتبارات قانوني مرتبط در اختيار سازمان بيمه سلامت ايران تحت پوشش مي باشد . ث ـ تعرفه خدمات پرستاري در منزل در بخش خصوصي به شرح جدول پيوست كه تأييد شده به مهر دفتر هيات دولت است تعيين مي شود . 2 ـ سهم سازمانهاي بيمه گر پايه در خريد خدمات تشخيصي و درماني از بخش خصوصي در كل كشور به شرح زير تعيين مي شود : الف ـ معادل نود درصد (%90) تعرفه دولتي خدمات تشخيصي و درماني در بخش بستري و بستري فوريتهاي پزشكي (اورژانس) (داراي پرونده) . ب ـ معادل هفتاد درصد (%70) تعرفه دولتي خدمات تشخيصي و درماني در بخش سرپايي و سرپايي فوريتهاي پزشكي (اورژانس) (فاقد پرونده) . 3 ـ كليه تعرفه هاي درج شده در اين تصويب نامه به عنوان سقف تعرفه هاي خدمات تشخيصي و درماني در بخش خصوصي براي سال 1403 كل كشور مي باشد. در هر استان كارگروهي متشكل از افراد زير مي توانند با در نظر گرفتن شرايط اقتصادي اجتماعي ظرف حداكثر يك ماه پس از ابلاغ اين تصويب نامه نسبت به تعيين تعرفه هاي تعديل شده اقدام نمايند . الف ـ رئيس دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني استان ب ـ رئيس سازمان نظام پزشكي استان پ ـ نماينده استاندار ت ـ نماينده سازمانهاي بيمه گر پايه استان ث ـ نماينده بيمه مركزي به عنوان نماينده بيمه هاي تكميلي استان تبصره ـ در استانهايي كه بيش از يك دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي و درماني وجود دارد نماينده دانشگاه مركز استان در كارگروه مذكور حضور خواهد يافت . 4 ـ دريافت تعرفه هاي خدمات تشخيصي و درماني بر اساس اين تصويب نامه صرفاً طبق نوع مالكيت مندرج در پروانه بهره برداري صادره از سوي وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي مي باشد . 5 ـ اين تصويب نامه از اول فروردين ماه سال 1403 براي كليه سازمانهاي بيمه گر پايه و تكميلي لازم الاجرا است . * دلايل شاكي براي ابطال مقرره مورد شكايت : تصويب نامه مورد اعتراض مغاير با قانون احكام دائمي برنامه هاي توسعه كشور مصوب 1395/11/10 و بند 8 ماده 1 و مواد 8 و 9 قانون بيمه همگاني خدمات درماني كشور مصوب 1383/8/3 و خارج از حدود صلاحيت و اختيارات هيات دولت تصويب شده و نرخ تورم در تعيين و تصويب ضريب كا تعرفه خدمات دندانپزشكي / پزشكي و … در نظر گرفته نشده است . با وجود اين كه بر اساس نرخ رسمي تورم در سال 1402 به ميزان 47% اعلام گرديده وليكن مقدار افزايش تعرفه ها در سال 1403 به ميزان حدود 35% نسبت به سال 1402 تعيين تصويب و ابلاغ شده است و در حكم تبعيض ناروا و مجازات تلقي شده و مغاير با بند 3 اصل 9 و اصول 20، 22، 36 و 138 قانون اساسي بوده و مردود مي باشد لذا ابطال از زمان تصويب را درخواست دارم . * خلاصه مدافعات طرف شكايت : پاسخي از سوي طرف هاي شكايت ضميمه پرونده نگرديده است . نظريه هيات تخصصي فرهنگي آموزشي و پزشكي پرونده شماره هـ ت / 0300032 مبني بر درخواست ابطال تصويب نامه شماره 62488ت/9681هـ مورخه 1403/1/26 هيات وزيران موضوع تعيين تعرفه هاي دندانپزشكي/ پزشكي سال 1403، در جلسه هيأت تخصصي فرهنگي، آموزشي و پزشكي مورد رسيدگي قرار گرفت و اعضاي محترم هيات تخصصي به اتفاق آراء به شرح ذيل مبادرت به صدور رأي نمودند : رأي هيأت تخصصي فرهنگي، آموزشي و پزشكي نظر به اينكه به موجب بند الف ماده 9 قانون احكام دائمي برنامه هاي توسعه كشور مصوب 1395 شوراي عالي بيمه سلامت كشور مكلف است هر سال قبل از تصويب بودجه سال بعد در هيات وزيران نسبت به بازنگري ارزش نسبي و تعيين تعرفه خدمات سلامت براي كليه ارائه دهندگان خدمات بهداشت درمان و تشخيص در كشور اعم از دولتي و غيردولتي و خصوصي با رعايت اصل تعادل منابع و مصارف و قيمت واقعي در جهت تقويت رفتارهاي مناسب بهداشتي، درماني و مباني محاسباتي واحد و يكسان با حق فني واقعي يكسان براي بخش دولتي و غيردولتي در شرايط رقابتي و بر اساس بند(8) ماده (1) و مواد (8) و (9) قانون بيمه همگاني خدمات درماني كشور مصوب 1373/8/3 اقدام و مراتب را پس از تأييد سازمان برنامه و بودجه كشور، قبل از پايان هر سال براي سال بعد جهت تصويب به هيأت وزيران ارائه كند. از سوي ديگر مطابق ماده 8 قانون بيمه همگاني خدمات درماني كشور مصوب 1373 تعرفه هاي خدمات تشخيصي و درماني بر اساس قيمت هاي واقعي و نرخ سرانه حق بيمه درماني مصوب به پيشنهاد مشترك سازمان برنامه و بودجه و وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي با تاييد شوراي عالي بيمه سلامت كشور به تصويب هيات وزيران خواهد رسيد. بر اين اساس هيات وزيران هيچگونه تكليفي داير اعلام تعرفه ها بر اساس نرخ تورم اعلامي از سوي بانك مركزي يا مركز آمار ايران ندارد و به همين جهت موضوع مورد شكايت، در حدود اختيارات هيات وزيران مزبور بوده و مغايرتي با قوانين و مقررات مربوطه نداشته و قابل ابطال نمي باشد. اين رأي به استناد بند «ب» ماده (84) قانون ديوان عدالت اداري (اصلاحي مصوب 1402/2/10) ظرف مهلت بيست روز از تاريخ صدور از جانب رئيس محترم ديوان عدالت اداري يا 10 نفر از قضات محترم ديوان عدالت اداري قابل اعتراض بوده و پس از قطعيت، براساس ماده (93) قانون مذكور در رسيدگي و تصميم گيري مراجع قضايي و اداري معتبر و ملاك عمل است . رئيس هيأت تخصصي فرهنگي، آموزشي و پزشكي ديوان عدالت اداري ـ سيد توحيد عاملي