بخشنامه بانك مركزي در خصوص ضرورت تفهيم قراردادها با ادبيات گفتاري صحيح به مشتريان

احتراماً، بدين وسيله ذيلاً مفاد مصوبه جلسه مورخ 1402/09/22 شوراي محترم فقهي بانك مركزي با موضوع «ضرورت تفهيم قراردادها با ادبيات گفتاري صحيح به مشتريان» براي استحضار ايفاد مي گردد:

در قراردادهاي تجهيز منابع بر اساس عقد قرض الحسنه (سپرده هاي جاري و پس انداز) تفهيم ماهيت قرض الحسنه بودن سپرده به مشتري و عدم التزام مؤسسه اعتباري به پرداخت سود كفايت مي كند.

در سپرده هاي قرض الحسنه پس انداز، تفهيم عدم تعهد مؤسسه اعتباري مبني بر برگزاري قرعه كشي و اعطاي جوايز به مشتري،‌ ضرورت دارد.

در سپرده هاي قرض الحسنه، اعطاي هر گونه امتياز به مشتري منوط به تفهيم عدم تعهد مؤسسه اعتباري مي باشد.

در قراردادهاي تجهيز منابع بر اساس عقد وكالت (سپرده هاي سرمايه گذاري مدت دار) تفهيم ماهيت وكالتي بودن سپرده به مشتري و اين كه مؤسسه اعتباري وكيل مشتريان در استقاده از منابع و تقسيم سود مي باشد، اهميت دارد. همچنين، در اين نوع سپرده ها، تفهيم ماهيت سود علي الحساب و قطعي به مشتريان، ضرورت دارد.

در قراردادهاي تخصيص منابع در قالب عقود مبادله اي، علاوه بر تبيين ماهيت قرارداد براي مشتري، اين موضوع جزء موارد با اهميت قرارداد محسوب شده و لازم است در رابطه با آن ها تفهيم صحيح صورت پذيرد: موضوع قرارداد، نرخ سود،‌ تعداد و مبلغ اقساط و تعلق وجه التزام تأخير تأديه دين.

در قراردادهاي تخصيص منابع در قالب عقود مشاركتي، علاوه بر تبيين ماهيت قرارداد براي مشتري، اين موضوعات جزء موارد با اهميت قرارداد محسوب شده و لازم است در رابطه با آن ها تفهيم صحيح صورت پذيرد: موضوع قرارداد، سهم سود طرفين،‌ دوره مشاركت و تعلق وجه التزام تأخير تأديه دين.

در صورتي كه مؤسسه اعتباري تصميم بر درج انواع خيارات در قراردادها با مشتري داشته باشد،‌ موظف به تصريح و تفهيم خيارات و در صورت اسقاط آن ها تفهيم اين موضوع به مشتري است.

مؤسسات اعتباري علاوه بر تفهيم شفاهي مفاد اصلي قراردادها توسط مسئولين اعتبارات براي مشتريان، از روش هاي مختلف و متنوع جهت اين امر استفاده نمايند. در رابطه با هر يك از قراردادها خلاصه غيرفني از ماهيت قرارداد و موارد اصلي آن به زبان ساده تهيه شده و علاوه بر قرارداد اصلي، در اختيار مشتري قرار گيرد. اين خلاصه مي تواند مبناي اقدامات ديگري مانند ارسال پيامك به مشتري، اطلاع رساني بر روي تارنماي مؤسسه اعتباري، نصب بنر در شعبه و غيره قرار گيرد. »

در پايان ضمن ايفاد تصوير نامه شماره 02/253683 مورخ 1402/10/17 اداره بررسي هاي بانكداري اسلامي و دبيرخانه شوراي فقهي بانك مركزي در همين خصوص، خواهشمند است دستور فرمايند، مراتب به واحدهاي ذي ربط در آن بانك / مؤسسه اعتباري غيربانكي با لحاظ مفاد بخشنامه شماره 96/149153 مورخ 1396/5/16 ابلاغ شده و بر حسن اجراي آن نظارت مقتضي به عمل آيد و در صورت وجود هر گونه سؤال و ابهام در رابطه با آن، موضوع رأساً از اداره بررسي هاي بانكداري اسلامي و دبيرخانه شوراي فقهي بانك مركزي استعلام گردد. /6364676/ح

مديريت كل مقررات، مجوزهاي بانكي و مبارزه با پولشويي اداره مطالعات و مقررات بانكي حميدرضا غني آبادي – الهام چيت سازان