اساسنامه صندوق ملي مسكن

هيأت وزيران در جلسات 24 /11 /1400، 5 /5 /1401 و 25 /7 /1401 به پيشنهاد شماره 02 /100 /107874 مورخ 24 /8 /1400 وزارت راه و شهرسازي و به استناد تبصره (2) ماده (3) قانون جهش توليد مسكن - مصوب 1400 - اساسنامه صندوق ملي مسكن را به شرح زير تصويب كرد:

كليات

به منظور ايجاد هم افزايي، تقويت توان حمايتي و تخصيص بهينه منابع مالي بخش مسكن، صندوق ملي مسكن كه از اين پس در اين اساسنامه به اختصار "صندوق" ناميده مي شود با دارا بودن شخصيت حقوقي مستقل، استقلال اداري و مالي و وابسته به وزارت راه و شهرسازي تشكيل و بر اساس مفاد اين اساسنامه و قوانين و مقررات حاكم بر شركت هاي دولتي و با رعايت موازين شرع اداره مي شود.

موضوع فعاليت و وظايف صندوق به شرح زير مي باشد:

تجميع منابع مالي بخش مسكن و تخصيص بهينه آن در راستاي تحقق اهداف صندوق.

تشويق، حمايت و مشاركت در تأمين مالي و سرمايه‌ گذاري داخلي و خارجي در آماده ‌سازي اراضي، ساخت، بهسازي و نوسازي مسكن و توليد مصالح نوين و فناوري ساخت از طرق مختلف از جمله بانك ‌هاي عامل و مؤسسات مالي و اعتباري مجاز.

جلب، جذب و هدايت منابع مالي و وجوه ريالي و ارزي از سرمايه‌ گذاران داخلي و خارجي در راستاي تحقق اهداف صندوق.

تجهيز منابع مالي از طريق بازار سرمايه و با استفاده از انواع روش‌ هاي تأمين منابع مالي مرسوم در بازار سرمايه در چهارچوب قوانين و مقررات مربوط.

ارايه تضمين هاي لازم براي خانوارهاي كم درآمد و ساكنين بافت فرسوده و ناكارآمد شهري جهت دريافت تسهيلات از سامانه (سيستم) بانكي، در چهارچوب شيوه نامه موضوع تبصره (1) ماده (2) قانون جهش توليد مسكن - مصوب 1400 -.

ارايه تضمين هاي لازم جهت دريافت و بازپرداخت سود تسهيلات بانكي و تأمين مالي طرح (پروژه) در طرح هاي حمايتي مسكن.

اخذ تسهيلات از سامانه (سيستم) بانكي، مؤسسات اعتباري، صندوق توسعه ملي و مؤسسات مالي و اعتباري بين المللي از جمله بانك توسعه اسلامي در چهارچوب قوانين و مقررات مربوط.

حمايت و تشويق كليه طرح هاي حمايتي در بخش مسكن از جمله فرآيندهاي پيش فروش مسكن، خدمات بيمه اي، شركت هاي دانش بنيان مرتبط با حوزه مسكن و ساختمان و توسعه فناوري هاي نوين.

مشاركت در شركت طرح (پروژه‌) هاي حوزه مسكن.

جذب و تخصيص هدايا، وقف ‌ها و كمك هاي اشخاص حقيقي و حقوقي.

صندوق مي تواند وظايف خود را مستقيماً يا از طريق كارگزاران واجد شرايط مطابق با قوانين و مقررات مربوط به انجام رساند.

مدت فعاليت صندوق نامحدود است. صندوق و دبيرخانه هيئت امنا با استفاده از امكانات و نيروي انساني موجود در وزارت راه و شهرسازي (معاونت مسكن و ساختمان) مستقر است و در تهران و در هيچ يك از شهرها شعبه ديگري ندارد.

سرمايه اوليه صندوق مبلغ يكهزار ميليارد (000 /000 /000 /000 /1) ريال است كه از محل اعتبارات مصوب مربوط تأمين و پرداخت مي شود.

منابع مالي و مصارف صندوق

منابع مالي صندوق به شرح زير است:

منابع حاصل از واگذاري و عرضه زمين هاي در اختيار وزارت راه و شهرسازي در سقف بودجه و ساير اراضي دستگاه ها كه در اجراي قانون جهش توليد مسكن در اختيار وزارت ياد شده قرار مي گيرد.

منابع وصولي مربوط به درآمدهاي اجاره اراضي واگذار شده (99) ساله طرح هاي تأمين مسكن.

كليه درآمدهاي مالياتي موضوع تبصره (8) ماده (3) و تبصره (5) ماده (4) قانون جهش توليد مسكن.

منابع پيش بيني شده براي بخش مسكن در قوانين بودجه سنواتي.

منابع حاصل از بازگشت اصل و فرع خطوط اعتباري مسكن مهر.

انتقال بدهي بانك مسكن به بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران بابت اصل و فرع خطوط اعتباري مسكن مهر به حساب بدهي دولت به بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران.

منابع حاصل از اقساط برگشتي صندوق پس انداز مسكن يكم در هر سال بابت خط اعتباري مسكن مهر.

درآمدهاي ناشي از عرضه و فروش واحدهاي فاقد متقاضي صندوق هاي موضوع تبصره (3) ماده (5) قانون جهش توليد مسكن.

كمك، مشاركت و تسهيلات نهادها و اشخاص حقيقي و حقوقي داخلي و خارجي در چهارچوب ضوابط و مقررات مربوط، مؤسسات و نهادهاي عمومي غيردولتي و شهرداري‌ ها و شركت‌ هاي وابسته و تابع، تشكل ‌هاي حرفه‌ اي و صنفي مرتبط با مسكن و توليد مصالح ساختماني خيرين و واقفين.

درآمد حاصل از سرمايه‌ گذاري وجوه و منابع در اختيار صندوق در راستاي اهداف صندوق.

تمامي درآمدهاي حاصل از ارايه خدمات ضمانتي و استيفاي حقوق صندوق بابت تضامين ارايه شده براي طرح هاي تأمين مسكن وزارت راه و شهرسازي.

خدمات ضمانتي مشتمل بر اقدامات لازم براي مديريت و كاهش خطرپذيري (ريسك) بازپرداخت تسهيلات براي بانك هاي پرداخت كننده تسهيلات با هدف اختصاص منابع بيشتر براي تسهيلات بلندمدت بخش مسكن، ضمانت هاي لازم براي توسعه انتشار اوراق رهني، اقدامات لازم براي دريافت تسهيلات توسط گروه هاي كم درآمد موضوع جزء (3) ماده (1) آيين ‌نامه اجرايي قانون ساماندهي و حمايت از توليد و عرضه مسكن و ساكنان سكونتگاه هاي غيررسمي و بافت ‌هاي فرسوده، خدمات ضمانتي مورد نياز براي توسعه ساخت و ساز و عرضه مسكن در چهارچوب طرح هاي تأمين مسكن وزارت راه و شهرسازي مي باشد.

منابع حاصل از انتشار و فروش اوراق تأمين مالي در چهارچوب ضوابط و مقررات و اهداف صندوق.

هدايا، وقف‌ ها و كمك هاي اشخاص حقيقي و حقوقي.

ساير موارد مجاز قانوني در راستاي اجراي طرح هاي تأمين مسكن وزارت راه و شهرسازي بر اساس تصويب هيئت امناي صندوق با رعايت قوانين و مقررات مربوط.

مصارف صندوق با رعايت قوانين و مقررات مربوط و موازين شرع به شرح زير است:

پرداخت يارانه و كمك سود تسهيلات بخش مسكن و اوراق تأمين مالي صندوق.

پرداخت بابت تخفيف در هزينه صدور و تمديد پروانه ساختماني و گواهي پايان كار موضوع قانون جهش توليد مسكن، مطابق مقررات.

تأمين بخشي از هزينه هاي آماده‌ سازي اراضي و تأمين و انتقال زيرساخت پايگاه (سايت) ها و طرح (پروژه) هاي مسكوني طرح‌ هاي مسكن موضوع قانون جهش توليد مسكن و حمايت از توليد مصالح نوين و فناوري ساخت.

مشاركت در ايجاد امكانات، خدمات روبنايي و كاربري هاي غيرانتفاعي (آموزشي، مذهبي، درماني، فضاي سبز، فرهنگي، ورزشي و تجهيزات شهري) طرح (پروژه) هاي مسكوني طرح‌ هاي حمايتي مسكن.

پرداخت هزينه خدمات نظام مهندسي موضوع قانون جهش توليد مسكن براي مددجويان، معلولان و مشمولان موضوع ماده (1) قانون جامع خدمات رساني به ايثارگران و رزمندگان معسر در چهارچوب قوانين مربوط.

مشاركت و تلفيق منابع با بانك ‌ها و مؤسسات اعتباري براي پرداخت تسهيلات ارزان قيمت بخش مسكن در چهارچوب سياست ها و برنامه هاي وزارت راه و شهرسازي.

هزينه ‌هاي مربوط به ارايه خدمات ضمانتي طرح هاي تأمين مسكن وزارت راه و شهرسازي از سوي صندوق.

ساير هزينه ها به تشخيص و تصويب هيئت امناي صندوق در چهارچوب قوانين و مقررات و طرح هاي تأمين مسكن وزارت راه و شهرسازي.

استفاده از منابع صندوق به هر شكل براي اعتبارات هزينه اي و تملك دارايي هاي سرمايه اي و بازپرداخت بدهي هاي دولت ممنوع است.

اركان صندوق

صندوق داراي اركان زير است:

هيات امنا.

هيئت عامل.

بازرس قانوني (حسابرس).

هيئت امناي صندوق مركب از نه نفر به شرح زير است:

وزير راه و شهرسازي (رئيس هيئت امناي صندوق).

وزير كشور.

وزير تعاون، كار و رفاه اجتماعي.

وزير امور اقتصادي و دارايي.

رئيس سازمان برنامه و بودجه كشور.

رئيس كل بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران.

يك نفر از اعضاي كميسيون عمران و يك نفر از اعضاي كميسيون برنامه و بودجه و محاسبات به پيشنهاد كميسيون مربوط و انتخاب مجلس شوراي اسلامي (به عنوان ناظر).

رئيس بنياد مسكن انقلاب اسلامي.

جلسات هيئت امنا حداقل سالي دو بار تشكيل مي شود و جلسات با حضور حداقل دوسوم اعضا رسميت مي يابد و تصميمات آن با حداقل پنج رأي اتخاذ مي گردد.

معاون مسكن و ساختمان وزارت راه و شهرسازي به عنوان دبير هيئت امناي صندوق (بدون حق رأي) در جلسات هيئت امنا شركت مي نمايد.

جلسات فوق ‌‌العاده و يا خارج از نوبت عادي هيئت امناي صندوق به تشخيص رييس هيئت امناي صندوق در طول سال مالي برگزار مي ‌گردد.

وظايف و اختيارات هيئت امناي صندوق به شرح زير مي باشد:

راهبري و تعيين سياست ها، خط مشي و اولويت هاي صندوق و نظارت بر اجراي آن بر اساس برنامه هاي مسكن شوراي عالي مسكن و برنامه هاي حمايتي مسكن.

بررسي و اتخاذ تصميم در خصوص بودجه و صورت‌ هاي مالي سالانه صندوق.

انتخاب اعضاي هيئت عامل با پيشنهاد رئيس هيئت امنا (وزير راه و شهرسازي) و قبول استعفاي آنها.

انتخاب رييس هيئت عامل از بين اعضاي هيئت عامل با پيشنهاد رئيس هيئت امنا (وزير راه و شهرسازي).

انتخاب بازرس قانوني (حسابرس).

اتخاذ تصميم در مورد افزايش يا كاهش سرمايه صندوق و ارايه پيشنهاد لازم به هيأت وزيران براي تصويب.

بررسي و اتخاذ تصميم در خصوص موارد پيشنهادي از طرف هيئت عامل صندوق در چهارچوب وظايف و موضوع فعاليت صندوق بر اساس برنامه هاي مسكن شوراي عالي مسكن و برنامه هاي حمايتي مسكن.

تعيين روزنامه كثيرالانتشار جهت درج اگهي ها.

تصويب ساختار و تشكيلات صندوق و آيين‌ نامه ‌هاي مورد نياز براي اجراي طرح هاي مسكن با رعايت قوانين و مقررات حاكم بر شركت هاي دولتي و موازين شرع و اين اساسنامه.

تصويب آيين نامه و دستورالعمل هاي نحوه ارايه ضمانت هاي موضوع بند (6) ماده (2) اين اساسنامه در چهارچوب قوانين و مقررات مربوط.

تعيين ضوابط كارگزاري هاي واجد شرايط، موضوع تبصره ماده (2) اين اساسنامه در چهارچوب قوانين و مقررات مربوط.

اتخاذ تصميم در خصوص تغيير و اصلاح اساسنامه صندوق و ارايه آن به هيئت وزيران جهت تصويب.

اتخاذ تصميم در چهارچوب قوانين و مقررات، در خصوص مواردي كه از طرف رييس هيئت عامل به هيئت امنا پيشنهاد مي شود.

عزل اعضاي هيئت عامل و همچنين عزل و قبول استعفاي رييس هيئت عامل پس از تأييد دوسوم اعضاي صاحب رأي هيئت امنا و با حكم رييس هيئت امنا صورت مي پذيرد.

هيئت عامل مركب از پنج نفر از افراد معتقد و ملتزم به مذهب رسمي كشور، صاحب نظر، با تجربه، امين، مورد وثوق و خوش نام در امور اقتصاد مسكن، حقوقي، مالي، بانكي، عمراني و برنامه ريزي با حداقل ده سال سابقه مرتبط و مدرك تحصيلي حداقل كارشناسي ارشد است.

اعضاي هيئت عامل با پيشنهاد وزير راه و شهرسازي (رئيس هيئت امنا) و انتخاب هيئت امناي صندوق، به صورت تمام وقت تعيين مي شوند و با حكم رييس هيئت امنا براي مدت چهار سال منصوب مي شوند؛ انتخاب مجدد آنها بلامانع است و تا انتخاب اعضاي جايگزين به وظايف خود ادامه خواهند داد.

هيئت عامل صندوق داراي وظايف و اختيارات زير مي باشد:

پيشنهاد خط مشي و برنامه هاي اجرايي صندوق به هيئت امنا.

تهيه و پيشنهاد برنامه و بودجه سالانه صندوق.

راهبري و اجراي مصوبات هيئت امنا.

ارايه صورت هاي مالي سالانه به بازرس قانوني (حسابرس) تا سه ماه پس از پايان سال مالي.

راهبري و انجام اقدامات لازم در خصوص اعطاي تسهيلات، يارانه سود تسهيلات، سرمايه گذاري و مشاركت با اشخاص حقيقي و حقوقي در چهارچوب مصوبات هيئت امنا.

مديريت منابع و سرمايه هاي در اختيار صندوق.

نصب، عزل و پذيرش استعفاي معاونين و مديران صندوق با پيشنهاد رييس هيئت عامل.

اتخاذ تصميم در خصوص خريد، فروش و اجاره، قبول ضمانت يا ظهرنويسي تضمينات، توثيق يا رهن اموال غيرمنقول در چهارچوب مصوبات هيئت امنا.

برقراري نظام حسابرسي داخلي و استقرار نظام پايش.

تهيه و پيشنهاد ساختار و تشكيلات صندوق به هيئت امنا.

پيشنهاد اصلاح يا تغيير اساسنامه به هيئت امنا براي طي مراحل قانوني.

نظارت بر امور اجرايي و عملكرد صندوق و تصويب دستورالعمل هاي لازم.

پيشنهاد افزايش يا كاهش سرمايه صندوق به هيئت امنا.

اتخاذ تصميم براي به اشتراك ‌گذاري منابع صندوق در بانك ها و مؤسسات مالي و اعتباري به صورت وجوه اداره شده در راستاي اهداف و وظايف صندوق.

اتخاذ تصميم نسبت به ساير وظايفي كه هيئت امنا در چهارچوب اين اساسنامه به هيئت عامل ارجاع مي نمايد.

كليه قراردادها، چك ها، اسناد و اوراق مالي و اعتباري و اسناد تعهدآور صندوق با امضاي ثابت رييس هيئت عامل و مسئول امور مالي صندوق، همراه با مهر صندوق با رعايت ماده (31) قانون محاسبات عمومي كشور – مصوب 1366 - و اصلاحات بعدي آن معتبر خواهد بود و ساير اسناد و مكاتبات عادي با امضاي مديرعامل و مهر صندوق، معتبر است. مديرعامل در صورت لزوم مي تواند حق امضاي خود را در خصوص اسناد و مكاتبات عادي با مسئوليت خود به هر يك از اعضاي هيئت عامل صندوق يا معاونين ذي ‌ربط صندوق كه داراي شرايط قانوني و صلاحيت‌ هاي مذكور در ماده (10) اين اساسنامه باشند، واگذار نمايد.

رييس هيئت عامل به عنوان بالاترين مقام اجرايي صندوق است و از بين اعضاي هيئت عامل و به پيشنهاد رييس هيئت امنا توسط هيئت امنا براي مدت دو سال انتخاب و با حكم رييس هيئت امنا منصوب مي شود. انتخاب مجدد رييس هيئت عامل بلامانع است.

رييس هيئت عامل داراي وظايف و اختيارات زير است:

اجراي مصوبات هيئت امنا و تصميمات هيئت عامل.

انجام امور اجرايي، اداري، مالي و عملياتي موضوع فعاليت صندوق.

نمايندگي صندوق در مقابل كليه اشخاص حقيقي و حقوقي و مراجع قضايي، اداري و ثبتي شامل تمام اختيارات راجع به امر دادرسي از جمله ادعاي جعل يا انكار و ترديد نسبت به سند طرف و استرداد سند، تعيين جاعل، صلح و سازش و ارجاع به داوري و تعيين داور با رعايت اصل يكصد و سي و نهم (139) قانون اساسي، تعيين مصدق و كارشناس، دعواي خسارت، استرداد دعوي، جلب شخص ثالث و دفاع از دعواي ثالث، ورود شخص ثالث و دفاع از دعواي ورود ثالث، دعواي ورود متقابل و دفاع در قبال آن، قبول يا رد سوگند با حق تعيين وكيل و توكيل به غير.

تهيه بودجه سالانه و صورت هاي مالي و ساير گزارش ها براي ارايه به هيئت عامل و هيئت امنا.

افتتاح حساب در بانك مسكن با رعايت قوانين و مقررات مربوط و برداشت از حساب ها با امضاي ثابت رييس هيئت عامل و مسئول امور مالي صندوق.

اقدام در مورد تحقق به موقع سرمايه و پيگيري تأمين منابع مورد نياز و وصول مطالبات صندوق.

انجام اقدامات لازم در مورد تعهدات صندوق ناشي از سياست ها و برنامه هاي ابلاغي وزارت راه و شهرسازي.

ارايه صورت هاي مالي صندوق به صورت حداقل فصلي پس از تصويب هيئت عامل جهت درج و اطلاع رساني در تارنماي وزارت راه و شهرسازي، جهت اطلاع عموم.

اجراي وظايف و اختياراتي كه هيئت عامل و رييس هيئت امنا به رييس هيئت عامل محول مي نمايد.

بازرس قانوني (حسابرس) از سازمان حسابرسي يا مؤسسات حسابداري عضو جامعه حسابداران رسمي كه واجد شرط وثاقت و امانت هستند به پيشنهاد هيئت عامل توسط هيئت امنا براي مدت يك سال مالي انتخاب مي شود و انتخاب مجدد آن بلامانع است.

وظايف و اختيارات بازرس قانوني (حسابرس) صندوق به شرح زير است:

رسيدگي و اظهارنظر درباره صحت گزارش عملكرد سالانه، صورت هاي مالي و صورت وضعيت مالي كه هيئت عامل براي تصويب به هيئت امنا ارايه مي كند.

نظارت بر انجام حسابرسي و ارايه گزارش آن به هيئت عامل و هيئت امنا و مراجع قانوني ذي ربط.

بررسي و اظهارنظر نسبت به گزارش مقايسه اي بودجه و عملكرد صندوق.

اظهارنظر نسبت به گزارش هيئت عامل در خصوص ارزيابي اثربخشي واپايش (كنترل) هاي داخلي صندوق براي ارايه به هيئت امنا.

ساير وظايف و اختيارات كه به موجب قوانين و مقررات مربوط بر عهده بازرس قانوني و حسابرس مي باشد.

بازرس قانوني (حسابرس) حق مطالبه اسناد و مدارك و اطلاعات مربوط به صندوق را دارد ولي حق دخالت در امور اجرايي صندوق را نداشته و انجام وظايف وي نبايد مانع جريان امور عادي صندوق شود.

بازرس قانوني (حسابرس) صندوق موظف است اظهارنظر درباره عملكرد سالانه و صورت هاي مالي ارايه شده از سوي رييس هيئت عامل صندوق را حداقل (10) روز قبل از برگزاري جلسه سالانه هيئت امنا آماده كند و در اختيار اعضاي هيئت مذكور قرار دهد.

در صورتي كه بازرس قانوني (حسابرس) صندوق در اجراي وظايف قانوني صندوق نقص يا ايراد و يا تخلفي را مشاهده نمايد بايد مراتب را در اسرع وقت به رييس هيئت عامل اعلام كند و چنانچه ظرف (15) روز اقدامي درجهت رفع نقص يا ايراد و يا تخلف به عمل نيايد، موضوع را كتباً به اطلاع هيئت عامل و هيئت امنا برساند.

ساير مقررات

كليه حساب ‌هاي صندوق نزد بانك مسكن افتتاح و نگهداري مي ‌شود.

سال مالي صندوق از اول فروردين ماه هر سال شروع و در آخر اسفندماه همان سال پايان مي ‌يابد. به استثناي اولين سال كه از تاريخ تشكيل، شروع و به آخر اسفندماه همان سال خاتمه مي ‌يابد.

انحلال و تسويه صندوق به پيشنهاد هيئت امنا و با تصويب هيأت وزيران و با طي مراحل قانوني مربوط انجام مي شود و اموال آن پس از تسويه تعهدات و بدهي‌ ها متعلق به دولت جمهوري اسلامي ايران خواهد بود.

اين اساسنامه به موجب نامه شماره 33699 /102 مورخ 14 /8 /1401 شوراي نگهبان تأييد شده است.

معاون اول رئيس جمهور - محمد مخبر