آيين نامه اجرايي شيوه هاي قيمت گذاري بنگاه ها و نحوه اعمال شيوه هاي مذكور در چهارچوب موضوع جزء (3) بند (الف) ماده (40) قانون اجراي سياست هاي كلي اصل (44) قانون اساسي

شوراي عالي اجراي سياستهاي كلي اصل چهل و چهارم (44) قانون اساسي در جلسه مورخ ... بنا به پيشنهاد هيأت واگذاري و به استناد مفاد جزء (3) و تبصره (1) بند (الف) ماده (40) قانون اجراي سياستهاي كلي اصل چهل و چهارم (44) قانون اساسي - مصوب سال 1387 مجلس شوراي اسلامي - آيين نامه اجرايي شيوه هاي قيمت گذاري بنگاه ها و نحوه اعمال شيوه هاي مذكور در همين چارچوب را به شرح زير تصويب نمود:

: تعاريف و اصطلاحات

در فصل اول اين آيين نامه، اصطلاحات زير در معاني مشروح مربوط به كار مي روند:

شركت هاي فعال در بازار سرمايه: اعم از شركت هاي بورسي و فرابورسي كه سهام آنها در بازارهاي مختلف در حال خريد و فروش مي باشد.

عرضه تدريجي: شامل آن گروه از شركت هايي است كه مقرر گرديده تا سقف يك درصد كل سهام شركت واگذار گردد.

عرضه بلوكي: شامل آن گروه شركت هايي است كه مقرر گرديده بيشتر از يك درصد كل سهام شركت واگذار گردد كه مشتمل بر گروه هاي ذيل مي باشد:

1 - بلوكي غيرمديريتي: تعداد سهام شركت هايي كه فاقد كرسي مديريتي مي باشند.

2 - بلوكي مديريتي: تعداد سهام شركت هايي كه داراي يك يا چند كرسي مديريتي مي باشند.

3 - بلوكي كنترلي: تعداد سهام شركت هايي كه كنترل قابل ملاحظه بر شركت مي باشند.

4 - سهام طلايي: تعداد سهام شركت است كه با جابه جايي آن خريدار در تعيين مديرعامل يا اعضاي هيئت مديره نقش پيدا مي كند. در اين شرايط اگر خريدار بتواند مديرعامل تعيين كند بعنوان بلو كنترلي و اگر عضو هيئت مديره تعيين نمايد بعنوان بلوك مديريتي در نظر گرفته مي شود.

عرضه اوليه (كشف قيمت): عرضه سهام براي اولين بار و پس از پذيرش و درج سهام در بورس اوراق بهادار تهران و يا فرابورس و بر اساس دستورالعمل پذيره نويسي و عرضه اوليه اوراق بهادر در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران انجام مي شود.

حداقل قيمت پيشنهادي: قيمتي است كه سازمان خصوصي سازي با استفاده يا بدون استفاده از توان خارج از سازمان با به كارگيري روش هاي مندرج در اين آيين نامه مشخص و به هيات واگذاري پيشنهاد مي دهد.

قيمت پايه: قيمتي كه به تصويب هيأت واگذاري رسيده و مبناي قيمت واگذاري قرار مي گيرد.

كارشناس قيمت گذاري: شخص حقيقي يا حقوقي كه تيين حداقل قيمت پيشنهادي سهام قابل واگذاري را به عهده مي گيرد.

سهام مشمول واگذاري: سهام شركت هايي كه به استناد مصوبه هيات واگذاري در فهرست واگذاري قرار دارد.

كارشناس رسمي دادگستري: شخص حقيقي داراي مجوز از كانون كارشناسان رسمي دادگستري يا مركز وكلا و كارشناسان و مشاوران خانواده قوه قضاييه كه داراي تاريخ اعتبار پروانه و صلاحيت رشته مورد نياز است كه با مكاتبه سازمان خصوصي سازي و انتخاب و معرفي توسط مرجع ذي صلاح تعيين مي گردد.

شركت هاي غيربورسي سودده:

1 - شركت هايي كه مراحل پذيرش و درج و تعيين قيمت سهام در بازار سرمايه را طي نكرده اند و هيات واگذاري خارج از بازار سرمايه از طريق مزايده يا مذاكره قصد فروش آنها را دارد.

2 - شركتي كه صورت هاي مالي حسابرسي شده سال آخر منتهي به زمان واگذاري سودده بوده و داراي سود انباشته بوده باشد.

شركت هاي غيربورسي زيان ده:

1 - شركت هايي كه مراحل پذيرش و درج و تعيين قيمت سهام در بازار سرمايه را طي نكرده اند و هيات واگذاري خارج از بازار سرمايه از طريق مزايده يا مذاكره قصد فروش آنها را دارد.

2 - شركت هايي كه جزو تعاريف شركت هاي بورسي و غيربورسي سودده نباشند.

ارزش اسمي: عبارت است ارزش اسمي مجموع سهام منتشر شده توسط شركت كه در ترازنامه در قسمت حقوق صاحبان سهام منعكس گرديده است.

ارزش ويژه دفتري: عبارتست از ارزش دفتري داراييها پس از كسر ارزش دفتري بدهي ها با در نظر گرفتن سود (زيان) ميان دوره اي

نرخ بازده مورد انتظار سرمايه گذاري: نرخ بازده سرمايه گذاري معادل آخرين نرخ سود علي الحساب اوراق دولتي در سال قيمت گذاري به اضافه درصدي بابت مخاطره سرمايه گذاري كه با توجه به نوع صنعت از طريق سازمان بورس و اوراق بهادار در هر سال اعلام مي شود.

نرخ رشد سود نقدي سهام: با توجه به نوع صنعت از سازمان بورس و اوراق بهادار در هر سال استعلام مي شود.

سهام جزئي: تعداد سهام شركت هاي غيربورسي كمتر از يك دهم درصد آن در اختيار دولت است.

: روش قيمت گذاري سهام شركت هاي بورسي

شركت هاي فعال در بازار سرمايه اعم از شركت هاي بورسي و فرابورسي كه سهام آنها در بازارهاي مختلف در حال خريد و فروش مي باشد. يا براي اولين در بازار عرضه مي شود. در اين خصوص عرضه شركت ها به سه طريق ذيل صورت مي پذيرد:

قيمت سهام در عرضه اوليه (كشف قيمت): بر اساس دستورالعمل پذيره نويسي و عرضه اوليه اوراق بهادار در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران - مصوب سازمان بورس اوراق بهادار و اركان آن سازمان - انجام مي شود.

قيمت سهام عرضه تدريجي: بر اساس قيمت تابلوي بورس و فرابورس در زمان معامله و با در نظر گرفتن عرضه و تقاضاي بازار و حجم مبنا طي مدت زمان معين تعيين مي گردد.

بلوكي غيرمديريتي: حداقل قيمت پيشنهادي سهام براي شركت هايي كه فاقد كرسي مديريتي مي باشند، قيمت تابلوي بورس در زمان معامله بعلاوه 20 درصد مي باشد.

بلوكي غيرمديريتي: حداقل قيمت پيشنهادي سهام براي شركت هايي كه داراي يك يا چند كرسي مديريتي مي باشند، به ازاي هر كرسي قيمت تابلوي بورس در زمان معامله بعلاوه 40 درصد مي باشد.

بلوكي كنترلي: حداقل قيمت پيشنهادي سهام براي بلوك كنترلي، قيمت تابلوي بورس در زمان معامله بعلاوه 100 درصد مي باشد.

قيمت سهام طلايي: براي قيمت گذاري اين نوع سهام بر اساس آنچه در تعريف آمده، متناسب با بلوك مديريتي يا كنترلي حداقل قيمت پيشنهادي تعيين مي گردد.

: معيار قيمت گذاري شركتهاي غيربورسي

: قيمت گذاري شركتهاي غيربورسي و سودده

: قيمت سهام پيشنهادي شركت هاي كه شرايط شركت هاي غيربورسي و سودده را داشته باشند بر اساس چهار روش با ضرايب اتكاء مندرج جدول زير و به صورت ميانگين موزون تعيين مي شود: رديف روش ارزشگذاري ضريب اتكاء (درصد) ضريب اتكاء (درصد) ضريب اتكاء (درصد) ضريب اتكاء (درصد) گروه (الف) گروه (ب) گروه (ج) گروه (د) 1 سودآوري 30 30 30 30 2 ارزش روز خالص دارائيها 25 30 35 45 3 تنزيل سود سهام (DDM) 25 20 20 15 4 تنزيل سود نقدي 20 20 15 10 ارزش نهايي شركت 100 100 100 100

1 - ارزش محاسبه شده به روش سودآوري: در اين روش قيمت سهام از حاصل تقسيم ميانگين موزون سود تعديل شده قبل از كسر ماليات تا سه سال آخر قبل از قيمت گذاري (بر اساس صورت هاي مالي حسابرسي شده شركت با لحاظ كردن عوامل تعديل كننده سود كه در دستورالعمل روش سودآوري توصيف شده است بر نرخ بازده مورد انتظار سرمايه گذاري تعيين مي شود)

2 - ارزش روز خالص دارايي ها: در اين روش قيمت سهام بر اساس ارزش جاري كليه دارايي ها پس ار كسر كليه بدهي هاي شركت تعيين مي شود. در شركت هايي كه طبق استاندارد هاي حسابداري لازم است صورت هاي مالي تلفيقي تهيه شود، ارزش جاري دارايي ها طبق ترازنامه تلفيقي پايان آخرين سال قبل از سال قيمت گذاري تعيين مي شود.

3 - روش تنزيل سود سهام: در اين روش قيمت سهام بر اساس پرداخت سود سهام شركت تعيين ميشود. در اين مدل فرض مي شود كه ارزش سهام برابر با جمع حاصل از ارزش حال مبنايي سود سهام و ارزش حاصل از رشد سود سهام در آينده است.

4 - روش تنزيل سود نقدي: در اين روش قيمت سهام بر اساس سود نقدي مورد انتظار سهام براي سال پيش رو و نرخ بازده مورد انتظار سهامداران و نرخ رشد سود نقدي سهام محاسبه مي گردد.

تعين گروه هاي سه گانه بر اساس تقسيم بندي ذيل و مجموع ارزش روز خالص دارايي ها و اعلام شده توسط كارشناس رسمي دادگستري انجام مي شود: گروه (الف): شركت هايي كه ارزش برآوردي آنها بالاي 100 هزار ميليارد تومان است. گروه (ب): شركت هايي كه ارزش برآوردي آنها بين 50 هزار ميليارد تومان و 100 هزار ميليارد تومان است. گروه (ج): شركت هايي كه ارزش برآوردي آنها بين 10 هزار ميليارد تومان و 50 ميليارد تومان است. گروه (د): شركت هايي كه ارزش برآوردي آنها كمتر از 10 هزار ميليارد تومان است.

: قيمت گذاري شركتهاي غيربورسي و زيان ده

: قيمت سهام پيشنهادي شركت هايي كه شرايط غيربورسي و زيان ده را داشته باشند بر اساس سه روش با ضرايب اتكا مندرج در جدول زير و به صورت ميانگين موزون تعيين مي شود: رديف روش ارزشگذاري ضريب اتكاء (درصد) ضريب اتكاء (درصد) ضريب اتكاء (درصد) ضريب اتكاء (درصد) گروه (الف) گروه (ب) گروه (ج) گروه (د) 1 ارزش روز خالص دارائيها 35 40 45 50 2 جريان نقدي آزاد 40 35 30 25 3 نرمال سازي سود 25 25 25 25 ارزش نهايي شركت 100 100 100 100

1 - روش جريان نقدي آزاد: در اين روش قيمت سهام بر اساس جريان نقد آزاد پنج سال آتي شركت كه تو.سط هيئت مديره تهيه و به تاييد حسابرس شركت رسيده است تعيين مي شود.

2 - نرمال سازي سود: بدين معني است كه شركت در شرايط عادي و نرمال فعاليت چه ميزان سود تحصيل مي كند. صورتهاي مالي مي تواند نشان دهنده بخشي از سود نرمال و سودهاي غيرعادي هر دوره باشد. رويكرد نرمال سازي سود براي شركت هايي كه در دوره بلوغ بوده و تحت تأثير چرخه هاي اقتصادي هستند مناسب است.

: تعيين گروه هاي سه گانه بر اساس تقسيم بندي وفق ماده 4 انجام مي شود.

: قيمت سهام پيشنهادي شركت هايي كه كمتر از يك دهم درصد از سهام آنها مشمول واگذاري مي باشد، از طريق روش هاي ارزش اسمي يا ارزش ويژه دفتري هر كدام بيشتر باشد محاسبه مي گردد.

: فرآيند انتخاب كارشناس رسمي دادگستري:

1 - كانون كارشناسان رسمي دادگستري و قوه قضائيه بنا به درخواست سازمان خصوصي سازي ملزم به انتخاب كارشناسان موردنياز جهت قيمت گذاري سهام و دارائي هاي سرمايه اي هر يك از بنگاههاي مشمول واگذاري با در نظر گرفتن اعتبار پروانه صلاحيت حرفه اي كارشناسان، صلاحيت فني و حوزه جغرافيايي، سوابق همكاري، دقت و سرعت در تهيه ارائه گزارش و انداره بنگاه مي باشد.

2 - كارشناسان رسمي دادگستري پس از ارجاع كار ملزم به كارشناسي و ارائه گزارش مطابق با فرمت نمونه اعلامي و ارسال آن به كانون و مركز ذيربط جهت مميزي مي باشند. گزارشات مميزي شده نهايت امر به سازمان خصوصي سازي ارسال گردد.

3 - كارشناس رسمي دادگستري در رشته حسابداري و حسابرسي ملزم است ارزش كل سهام شركت را بر اساس ترتيبات اعلامي در بندهاي بالا تعيين نمايد.

: چنانچه ترتيبات قانوني موجب زياندهي شركتي شود، از زماني كه شركت مذكور در فهرست بنگاههاي مشمول واگذاري قرار گيرد، ترتيبات قانوني مذكور مي بايست ملغي گردد.

: اجرا و نظارت

: اجرا اين آيين نامه برعهده سازمان خصوصي سازي مي باشد.

: نظارت بر حسن اجراي اين آيين نامه به عهده وزارت امور اقتصادي و دارايي است.

: ضوابط و مقررات حاكم

: در صورت مغايرت تعاريف و اصلاحات اين آيين نامه و ساير مواد ديگر با قانون اجراي اصل چهل و چهارم قانون اساسي، قانون موصوف ملاك عمل مي باشد.

: در صورت كشف مغايرت و يا به منظور اجراي بهتر اين آيين نامه و يا اينكه اين آيين نامه نيازمند تدوين و يا تعيين اصطلاحات جديد باشد، با پيشنهاد سازمان خصوصي سازي و تاييد هيات واگذاري بر حسب مورد اصلاح و يا افزوده مي شود.

: پس از تصويب اين آيين نامه، آيين نامه اجرايي شيوه هاي قيمت گذاري بنگاه ها به شماره 63/2/196514/210678 مورخ 1387/12/20 نسخ مي گردد.

سيداحسان خاندوزي وزير امور اقتصادي و دارايي و دبير شورا