نظر مشورتي 7/1403/972 مورخ 1403/12/25 اداره كل حقوقي قوه قضائيه

استعلام : همانگونه كه مستحضريد به موجب بند «د» ماده 10 لايحه قانوني استقلال كانون وكلاي دادگستري مصوب 1333 با اصلاحات و الحاقات بعدي: «كليه كساني كه داراي ليسانس حقوق قضايي يا گواهي پايان تحصيلات سطوح عاليه از حوزه علميه قم با حداقل 5 سال سابقه كار متوالي و يا 10 سال متناوب در سمت‌هاي حقوقي در دستگاه‌هاي دولتي و وابسته به دولت و نهادها و نيروهاي مسلح باشند و بعد از اجراي اين قانون با داشتن 30 سال سابقه خدمت بازنشسته شوند، بدون رعايت شرايط سن با انجام نصف مدت مقرر كارآموزي و بدون آزمون وارد كانون وكلا مي‌شوند.» در خصوص حكم اين بند اين توضيح ضروري است كه برخي دستگاه‌ها و نهادها به موجب مقررات قانوني خود كاركنان را با داشتن سابقه بيست و پنج سال خدمت معتبر بازنشسته مي‌كنند؛ از جمله آنكه، سازمان صدا و سيما وفق مقررات استخدامي، مذكور در بند 6/9 از فصل ششم سازمان، مكلف شده است كاركنان رسمي خود را كه داراي بيست و پنج سال تمام سابقه خدمت معتبر يا شصت سال تمام سن هستند بازنشسته كند. از آن‌جا كه كانون وكلاي دادگستري قيد داشتن سي سال سابقه خدمت را براي اعطاي پروانه وكالت رسمي دادگستري ضروري دانسته و براي چنين بازنشستگاني پروانه وكالت رسمي دادگستري صادر نمي‌كنند به نظر مي‌رسد قيد سي سال در مقرره قانوني يادشده حصري نبوده و تمثيلي است، ضمن آنكه، در زمان تصويب و حاكميت اين مقرره، تمامي دستگاه‌ها كاركنان خود را با داشتن سي سال سابقه خدمت بازنشسته مي‌كرده‌اند؛ همچنين مقصود مقنن تحقق بازنشستگي كاركنان واجد شرايط بوده است و نه الزاماً سپري كردن سي سال سابقه خدمت؛ هم‌چنانكه در استعلامي مشابه، اداره كل قوانين مجلس شوراي اسلامي نيز بر اين امر صحه گذاشته است. بنا به مراتب پيش گفته، خواهشمند است در خصوص تسري يا عدم تسري حكم اين بند به كاركناني كه به سبب مقررات قانوني حاكم مي‌توانند پيش از سي سال خدمت نيز بازنشسته شوند، اعلام نظر فرماييد. نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : تصريح مقنن به بازنشستگي با داشتن سي سال سابقه خدمت در ذكر شرايط صدور پروانه وكالت رسمي دادگستري به شرح مذكور در بند «د» (الحاقي 1373) ماده 8 لايحه قانوني استقلال كانون وكلاي دادگستري مصوب 1333 با اصلاحات و الحاقات بعدي ناظر بر مصداق غالب بازنشستگي در زمان تصويب اين قانون بوده است تا كساني كه داراي ليسانس حقوق قضايي يا گواهي پايان تحصيلات عاليه از حوزه علميه قم با حداقل پنج سال سابقه كار متوالي يا ده سال متناوب در سمت‌هاي حقوقي در دستگاه‌هاي موضوع اين بند هستند و دوره خدمت خود را به ‌طور كامل گذرانيده‌اند، بتوانند از امتياز مذكور در بند «د» يادشده استفاده كنند و در هر صورت اين امتياز موجب خروج زودهنگام آنان از خدمت نشود؛ بر اين اساس، در مواردي كه وفق قوانين خاص مدت خدمت لازم براي بازنشستگي كمتر از سي سال است، برخورداري كارشناسان حقوقي بازنشسته اين دستگاه‌ها و نهادها از امتياز يادشده فاقد منع قانوني مي‌باشد.