نظر مشورتي 7/1400/1036 مورخ 1401/03/30 اداره كل حقوقي قوه قضائيه در خصوص مسؤوليت پرداخت ديه در نزاع دسته جمعي

استعلام : 14-در مورد نزاع دسته جمعي يا ضرب و جرح شخصي توسط اشخاصي، چنانچه تعداد ضاربين مشخص نباشد و پس از انجام تحقيقات صرفا چند نفر به عنوان ضارب شناسايي شوند اما تعداد و مشخصات ضاربين ديگر و اين‌كه هر آسيب را چه شخصي وارد نموده است مشخص نشود پرداخت ديات به چه نحوي خواهد بود؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : اولاً، در فرض سؤال دادگاه بايد براي شناسايي و تعيين تعداد و مشخصات نزاع كنندگان تحقيق لازم را انجام دهد و بر مبناي قدر متيقن شركت كنندگان در نزاع اتخاذ تصميم كند. به عنوان مثال، چنانچه حضور ده نفر در نزاع جمعي محرز باشد اما ترديد باشد كه بيشتر از اين تعداد هم بوده است يا خير، اصل عدم حضور سايرين مجري خواهد بود و بر مبناي قدر متيقن (در فرض مثال ده نفر) تصميم گيري مي‌شود. ثانياً، در فرضي كه يك نفر توسط عده‌اي مورد ضرب و جرح قرار گيرد و جنايت مستند به رفتار همه آن‌ها باشد و معلوم نشود كه ضربات توسط كدام‌يك از ضاربين وارد شده است و برخي از ضاربين شناسايي شوند و برخي ديگر شناسايي نشوند در اين‌صورت به استناد ماده 479 قانون مجازات اسلامي 1392 ديه به‌طور مساوي از ضاربين شناسايي‌‌شده به نسبت سهم آن‌ها دريافت مي‌شود و مسؤوليت پرداخت ديه به نسبت سهم متهماني كه شناسايي نشده‌اند با عنايت به رأي وحدت رويه شماره 790 مورخ 10/4/1399 هيأت عمومي ديوان عالي كشور به عهده بيت‌المال است.