نظر مشورتي 7/1401/877 مورخ 1401/11/02 اداره كل حقوقي قوه قضائيه در خصوص نحوه محاسبه مدت مرور زمان در دعواي چك و تعيين قانون حاكم جهت رسيدگي

استعلام : درخصوص بند ثانياً نظريه مشورتي شماره 7/1400/1522 مورخ 1401/2/1 آن اداره كل، فرض ديگري كه مطرح مي‌شود آن است كه دارنده چك پس از پنج سال از تاريخ مندرج در چك به بانك مراجعه و گواهي عدم پرداخت اخذ كند؛ اما دو سال پس از اخذ گواهي عدم پرداخت طرح دعوا كند؛ آيا اين فرآيند كه اخذ گواهي يادشده داخل در مهلت پنج ساله بوده؛ اما طرح دعوا بيش از پنج سال به طول انجاميده است، چك را از وصف تجاري خارج مي‌‌كند يا از آن‌جا كه ظرف پنج سال از تاريخ دريافت گواهي عدم پرداخت طرح دعوا شده است، وفق ماده 318 قانون تجارت مصوب 1311 چك همچنان وصف تجاري خود را حفظ كرده است؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : در فرض سؤال كه دارنده چك پس از پنج سال از تاريخ مندرج در چك به بانك مراجعه و گواهي عدم پرداخت اخذ و دو سال بعد طرح دعوا كرده است، از آنجا كه وفق ماده 318 قانون تجارت مصوب 1311 و رأي وحدت رويه شماره 623 مورخ 20/4/1345 هيأت عمومي ديوان عالي كشور «مرور زمان دعاوي راجع ‌به برات و چك و فته طلب كه از طرف تجار يا براي امور تجاري صادر شده است طبق ماده 318 قانون تجارت پنج سال از تاريخ اعتراضنامه و در صورت عدم اعتراض از تاريخ انقضاء‌ مهلت اعتراض يا آخرين تعقيب قضايي در محاكم است و پس از انقضاء اين مدت دعاوي مذكور در محاكم مسموع نخواهد بود»؛ دعواي مذكور از شمول مقررات اسناد تجاري خارج بوده و دارنده به حكم ماده 319 اين قانون مي‌تواند به طرفيت شخصي كه به ضرر او استفاده بلاجهت كرده است، اقامه دعوا كند.