نظر مشورتي 7/1401/654 مورخ 1401/08/09 اداره كل حقوقي قوه قضائيه در خصوص بند 2 قانون مجازات خودداري از كمك به مصدومين و رفع مخاطرات جاني مصوب 1354

استعلام : نظر به بند 2 قانون مجازات خودداري از كمك به مصدومين و رفع مخاطرات جاني مصوب 1354، آيا عنصري مادي بزه خودداري از كمك به مصدومين به شرط رؤيت و حضور فيزيكي پزشك يا كادر درمان در صحنه است يا شامل پزشكي كه به‌رغم ابلاغ شيفت كاري و قرار گرفتن در برنامه كشيك مراكز دولتي در محل كار حضور نيافته است نيز مي‌شود؟ آيا بزه مذكور جرم آني است يا مستمر؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : اولاً، مستفاد از بند 2 ماده واحده قانون مجازات خودداري از كمك به مصدومين و رفع مخاطرات جاني مصوب 1354 هر فردي از كادر درمان (مانند پرستار يا پزشك) بر حسب وظيفه شخصي يا قانوني مكلف است به اشخاص آسيب‌ديده يا در معرض خطر جاني كمك كند و خودداري از اين اقدام داراي ضمانت اجراي كيفري است. بنابراين صرف عدم حضور پزشك در محل كار عليرغم قرار گرفتن نام وي در فهرست پزشكان كشيك يك بيمارستان موجبات تعقيب كيفري وي برابر مقرره يادشده را فراهم نمي‌كند و در هر حال احراز اين‌كه پزشك فرض سؤال عالماً عامداً و عليرغم اطلاع از حادثه و نياز مصدوم به كمك وي در محل كار حاضر نشده و يا صرفاً ولو بنا به عللي غيرموجه در محل كار حاضر نشده است بر عهده مرجع رسيدگي كننده است. بديهي است صرف غيبت از محل كار هرچند فاقد عذر موجه باشد ضمانت اجراي كيفري فوق‌الاشعار را نخواهد داشت. ثانياً، جرايم موضوع بندهاي 1 و 2 ماده واحده قانون پيش‌گفته از جمله جرايم آني است.