رأي شماره 2262544 هيأت تخصصي فرهنگي، آموزشي و پزشكي ديوان عدالت اداري با موضوع: عدم ابطال مصوبه هفدهم صورتجلسه دومين نشست عادي هيات امناي دانشگاه فردوسي مشهد مورخ 1393/7/3

هيأت تخصصي فرهنگي، آموزشي و پزشكي * شماره پــرونـــده: هـ ت/ 0200013 شماره دادنامه سيلور: 140231390002262544 - تاريخ:1402/08/30 * شـاكــي: آقاي علي عبدي سيدكلائي * طرف شكايت: دانشگاه فردوسي مشهد * موضوع شكايت و خواسته: ابطال مصوبه هفدهم صورتجلسه دومين نشست عادي هيات امناي دانشگاه فردوسي مشهد مورخ 93/7/3 ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ * شاكي دادخواستي به طرفيت دانشگاه فردوسي مشهد به خواسته ابطال مصوبه هفدهم صورتجلسه دومين نشست عادي هيات امناي دانشگاه فردوسي مشهد مورخ 93/7/3 به ديوان عدالت اداري تقديم كرده كه به هيأت عمومي ارجاع شده است متن مقرره مورد شكايت به قرار زير مي باشد: هيأت امنا به استناد بند «و» ماده «7» قانون تشكيل هيأت هاي امناء شهريه دانشجويان مقطع دكتري دوره نوبت دوم دانشگاه فردوسي مشهد را براي ورودي هاي سالهاي تحصيلي 94ـ 93 و 95 ـ 94 به شرح زير تعيين نمود. ضمناً از ورودي هاي سالهاي مذكور در هر نيمسال تحصيلي، بابت ارايه خدمات ورزشي (90/000 ريال)، فرهنگي و فوق برنامه (180/000 ريال) و مشاوره اي (80/000 ريال)، جمعاً مبلغ (350/000) ريال به ازاي هر نفر دريافت خواهد شد. الف ـ شهريه مقطع دكتري دوره نوبت دوم ورودي هاي سال تحصيلي 94ـ 93 (مبالغ به ريال) گروه آموزشي شهريه ثابت هر نيمسال شهريه هر واحد درسي جمع شهريه كل دوره تا سقف علوم انساني 22/500/000 5/000/000 360/000/000 علوم پايه 28/437/500 5/625/000 430/000/000 *تخصصي دامپزشكي 34/375/000 6/250/000 6/250/000 6/250/000 512/500/000 643/750/000 **660/000/000 مهندسي و كشاورزي 34/375/000 6/250/000 500/000/000 *شامل رشته هاي: بهداشت مواد غذايي 36 واحد بيوتكنولوژي 36 واحد، فيزيولوژي 36 واحد، بافت شناسي 36 واحد، انگل شناسي 38 واحد، مامايي 59 واحد، دامهاي بزرگ 62 واحد، پاتولوژي 63 واحد ** از شهريه دانشجويان رشته هاي تحصيلي دامهاي بزرگ و پاتولوژي تا سقف 660/000/000 ريال قابل دريافت خواهد بود. ب ـ شهريه مقطع دكتري دوره نوبت دوم ورودي هاي سال تحصيلي 95 ـ 94 (مبالغ به ريال) گروه آموزشي شهريه ثابت هر نيمسال شهريه هر واحد درسي جمع شهريه كل دوره تا سقف علوم انساني 27/000/000 6/000/000 432/000/000 علوم پايه 34/125/000 6/750/000 516/000/000 *تخصصي دامپزشكي 41/250/000 7/500/000 7/500/000 7/500/000 615/000/000 772/500/000 **792/000/000 مهندسي و كشاورزي 41/250/000 7/500/000 600/000/000 *شامل رشته هاي: بهداشت مواد غذايي 36 واحد، بيوتكنولوژي 36 واحد، فيزيولوژي 36 واحد، بافت شناسي 36 واحد، انگل شناسي 38 واحد، مامايي 59 واحد، دامهاي بزرگ 62 واحد، پاتولوژي 63 واحد ** از شهريه دانشجويان رشته هاي تحصيلي دامهاي بزرگ و پاتولوژي تا سقف 792/000/000 ريال قابل دريافت خواهد بود. تبصره 1: شهريه متغير ورودي هاي بند «ب» در هر سال تحصيلي به ميزان 20 درصد نسبت به مبلغ سال قبل افزايش مي يابد. تبصره 2: شهريه ثابت ورودي هاي بند «ب» تا پايان تحصيل آنان ثابت بوده و تغيير نخواهد كرد. توضيح: دانشگاه فردوسي مشهد مكلف گرديد نسبت به اعلام شهريه هاي موضوع بند «ب» اين مصوبه در مهلت مقرر به سازمان سنجش آموزش كشور جهت درج در دفترچه كنكور سراسري سال مذكور اقدام نمايند. *دلايل شاكي براي ابطال مقرره مورد شكايت: با توجه به اينكه بر اساس ماده 2 قانون اهداف، وظايف و تشكيلات وزارت علوم، تحقيقات و فناوري مصوب 83 تعيين ضوابط، معيارها و استانداردهاي علمي موسسات آموزش عالي و تحقيقاتي، رشته ها و مقاطع تحصيلي با رعايت اصول انعطاف، پويايي، رقابت و نوآوري علمي از ماموريت هاي اصلي اين وزارتخانه است و در راستاي ايفاي ماموريت ها و اختيارات فوق وزير علوم، تحقيقات و فناوري اقدام به تصويب آيين نامه هاي دوره كارداني، كارشناسي، كارشناسي ارشد و دكتري نموده است و دانشگاه فردوسي خارج از حدود اختيارات اقدام نموده است. *در پاسخ به شكايت مذكور، سرپرست مديريت حقوقي دانشگاه فردوسي مشهد به موجب لايحه شماره 57249 مورخ 1401/11/12 توضيح داده است كه: براساس مصوبات جلسات 630 مورخ 1387/6/12 و 763 مورخ 1394/2/26 شوراي عالي انقلاب فرهنگي به منظور تجديدنظر نظر نسبت به آراء و تصميمات نهايي هيأت امنا، مميزه، انتظامي اساتيد و دانشجويان و ... ارزيابي پذيرش علمي بررسي دانشجويان و فرصت هاي مطالعاتي و نظاير آنها كه صرفاً در رابطه با امور و شئون تخصصي، آموزشي و نظارت بر نحوه رسيدگي در هيات ها و كميته هاي مذكور، هيات عالي تجديد نظر هر يك از وزارتين و دانشگاه آزاد اسلامي به صورت جداگانه تشكيل مي شود. همان گونه كه مستحضريد موضوع شكايت شاكي محترم مربوط به امر آموزشي و دانشجويي و يك امر تخصصي است. لذا به نظر در صلاحيت رسيدگي هيات مذكور در مصوبات فوق الذكر است. 2) دعواي مشاراليه منجر نيست و مشخص نيست اعتراض به دريافت شهريه دانشجويي دارد يا ابطال ماده 10 آيين نامه دوره دكتري مصوب 871 شوراي عالي برنامه ريزي آموزشي مورخ 1394/11/24 و دستور هفدهم صورتجلسه دومين نشست عادي هيات امناي دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالي استانهاي خراسان رضوي و شمالي مورخ 93/7/3 مورد درخواست ايشان است. 3) بر اساس ماده 5 آيين نامه دوره دكترا مصوب 98/8/8 شوراي عالي برنامه ريزي آموزش عالي، واحدهاي مربوط به رساله جزء «واحدهاي درسي» دوره دكتري محسوب شده و تفكيكي ميان واحدهاي درسي (بنا بر ادعاي مشاراليه واحد آموزشي و واحد پژوهشي) قائل نشده است، كه اگر چنين تفكيكي در آيين نامه مزبور وجود مي داشت، تفاوتي در شهريه تعلق واحدهاي درسي نمي كرد لذا، علي الاصول و منطقاً همه واحدهاي درسي صرفنظر از آموزشي و پژوهشي براي دانشجويان نوبت دوم مشمول شهريه ثابت و متغير و افزايش ساليانه هر يك خواهند شد. 4 ) به استناد بند ب ماده 20 قانون برنامه پنجم توسعه و ماده يك قانون احكامي دائمي برنامه هاي توسعه كشور، هيات امناي دانشگاه، مرجع ذي صلاح شهريه براي دانشجويان غير روزانه كه مشمول آموزش رايگان نيستند، مي باشد. بر همين اساس، به استناد دستور هفدهم از صورتجلسه دومين نشست عادي هيات امناي دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالي استانهاي خراسان رضوي و شمالي مصوب 1393/7/3 براي واحدهاي درسي دانشجويان دوره دكتري ورودي 95 ـ 94 و 93ـ 94 شهريه ثابت و متغير تعيين شده است و شهريه اي براي واحدهاي درسي و رساله به صورت مجزا وجود ندارد . اين رويه در سنوات قبل از سال 94 و بعد از آن هم به همين شكل بوده است به علاوه در صورت تفكيك شهريه از آنجا كه واحدهاي رساله مشمول شهريه دروس عملي مي شود قطعاً ارقام بالاتري تعيين مي شد. لذا ادعاي مشار اليه مبني بر اين كه شهريه ثابت و متغير بر اساس آيين اساس آيين نامه دكتري مؤخر (مصوب جلسه 871 شوراي عالي برنامه ريزي آموزشي مورخ 1394/11/24) تعيين شده است كاملا بر خلاف واقعيت است. پرونده شماره هـ ت / 0200013 (ثبت سامانه ساجد: 0002872) مبني بر درخواست ابطال دستور هفدهم از صورتجلسه دومين نشست از دوره چهارم هيأت امناي دانشگاه هاي استان خراسان رضوي مورخ 1393/7/3، در جلسه مورخ 1402/4/11 هيأت تخصصي فرهنگي، آموزشي و پزشكي مورد رسيدگي قرار گرفت و اكثريت اعضاء به شرح ذيل مبادرت به صدور رأي نمودند: رأي هيأت تخصصي فرهنگي، آموزشي و پزشكي اولاً: به موجب فراز نخست ماده (5) قانون تشكيل هيأت هاي امناي دانشگاه ها و موسسات آموزش عالي و پژوهشي اصلاحي مصوب 1371/1/25 شوراي عالي انقلاب فرهنگي، وزارتخانه هاي علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي مي توانند در صورت اقتضا دو يا چند مؤسسه مربوط به خود را زير نظر يك هيأت امنا قرار دهند. ثانياً: مطابق ماده (3) آيين نامه جامع مديريت دانشگاه ها و موسسات آموزش عالي مصوب جلسه 684 مورخ 1389/1012 شوراي عالي انقلاب فرهنگي، هيأت امنا عالي ترين ركن موسسه مي باشد كه وظايف و اختيارات آن در قانون تشكيل هيأت هاي امناي دانشگاه ها و موسسات آموزش عالي و پژوهشي (مصوب جلسات 181 و 183 مورخ 1367/12/9 و 1367/12/23 شوراي عالي انقلاب فرهنگي) و همچنين قانون نحوه انجام امور مالي و معاملاتي دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالي و تحقيقاتي (مصوب مورخ 1369/10/18 مجلس شوراي اسلامي) تعيين شده است. بر مبناي موازين قانوني يادشده، تشكيل هيأت امناي مشترك براي دانشگاه هاي يك منطقه فاقد ايراد بوده و وظايف و اختيارات هيأت امنا مندرج در قانون تشكيل هيأت هاي امناي دانشگاه ها و موسسات آموزش عالي و پژوهشي نيز وفق مقررات بعدي تنفيذ شده است. ثالثاً: برابر بند «و» ماده (7) قانون تشكيل هيأت هاي امناي دانشگاه ها و موسسات آموزش عالي و پژوهشي مصوب جلسات 181 و 183 مورخ 1367/12/9 و 1367/12/23 شوراي عالي انقلاب فرهنگي، يكي از وظايف هيئت امنا تصويب نحوه وصول درآمدهاي اختصاصي و مصرف آن ها مي باشد و همچنين براساس بند «ب» ماده (20) قانون برنامه پنج ساله پنجم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران مصوب سال 1389 كه مفاد آن در ماده (1) قانون احكام دائمي برنامه هاي توسعه كشور مصوب سال 1395 تكرار شده است: «دانشگاه ها، مراكز و مؤسسات آموزش عالي و پژوهشي و فرهنگستان هايي كه داراي مجوز از شوراي گسترش آموزش عالي وزارتخانه هاي علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و ساير مراجع قانوني ذي ربط مي باشند بدون الزام به رعايت قوانين و مقررات عمومي حاكم بر دستگاه هاي دولتي به ويژه قانون محاسبات عمومي، قانون مديريت خدمات كشوري، قانون برگزاري مناقصات و اصلاحات و الحاقات بعدي آن ها و فقط در چهارچوب مصوبات و آيين نامه هاي مالي، معاملاتي و اداري ـ استخدامي ـ تشكيلاتي مصوب هيأت امنا كه حسب مورد به تأييد وزراي علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و در مورد فرهنگستان ها به تأييد رئيس جمهور مي رسد، عمل مي نمايند ...». بنابراين تعيين شهريه [براي واحدهاي آموزشي و پژوهشي (پايان نامه و رساله)] مفاداً از مصاديق امور مالي و در حوزه اختيارات هيأت امناي هر دانشگاه است و آراي صادره از هيأت عمومي ديوان عدالت اداري از جمله آراي شماره 945 مورخ 1396/09/28، 2109ـ 2108 مورخ 1397/12/07، 308 مورخ 1398/03/07 و 2623 مورخ 1398/09/05 مؤيد همين استنباط مي باشد. بنا به مراتب فوق، دستور هفدهم از صورتجلسه دومين نشست از دوره چهارم هيأت امناي دانشگاه هاي استان خراسان رضوي مورخ 1393/7/3 در حدود اختيارات مرجع تصويب كننده آن بوده و مغايرتي با قوانين و مقررات مذكور نداشته و قابل ابطال نمي باشد. اين رأي به استناد بند «ب» ماده (84) قانون ديوان عدالت اداري (اصلاحي مصوب 1402/2/10) ظرف مهلت بيست روز از تاريخ صدور از جانب رئيس محترم ديوان عدالت اداري يا 10 نفر از قضات محترم ديوان عدالت اداري قابل اعتراض بوده و پس از قطعيت، براساس ماده (93) قانون مذكور در رسيدگي و تصميم گيري مراجع قضايي و اداري معتبر و ملاك عمل است. رئيس هيأت تخصصي فرهنگي، آموزشي و پزشكي ديوان عدالت اداري مهدي فرد محمديان