بخشنامه وزارت صنعت، معدن وتجارت در خصوص ابلاغ دستورالعمل نحوه محاسبه و تهيه گزارش درصد ساخت داخل خودرو

اين دستورالعمل در راستاي اجراي تبصره (1) ماده (6) قانون ساماندهي صنعت خودرو مصوب مجلس شوراي اسلامي مورخ 1400/08/26 و به منظور ساماندهي، ايجاد وحدت رويه و شفاف سازي در نحوه محاسبه و تهيه گزارش درصد ساخت داخل خودروهاي توليدي به شرح زير تدوين شده است.

تعاريف:

: وزارت صنعت، معدن و تجارت.

: توليدكنندگان داخلي خودرو، قطعات و مجموعه هاي آن كه ملزم به ارائه مستندات و گزارش درصد ساخت داخل مي باشند.

: وسيله نقليه شامل انواع سواري، وانت، ون، ميني بوس، اتوبوس، كاميونت، كاميون، كشنده، موتورسيكلت و دوچرخه مي باشد.

: [پاورقي1] شامل تمامي مجموعه ها، زيرمجموعه ها و قطعات تشكيل دهنده خودرو مي باشد.

Vehicle Components

: [پاورقي2] فهرست قيمتي جزء به جزء اجزاء تشكيل دهنده محصول.

Itemized Price List (or Letter)

: [پاورقي3] درصد ارزشي جزء به جزء اجزاء تشكيل دهنده محصول نسبت به ارزش كل آن محصول.

Itemized Price Indices

: [پاورقي4] شركتي كه اجزاء و قطعات مورد نياز به منظور استفاده در محصولات توليدي شركت صنايع خودروسازي را ارائه مي نمايد.

Supplier

: شخصيت حقوقي است كه توسط وزارت بنا به صلاحديد و برحسب ضرورت و بر اساس شاخص هاي تعيين شده در دستورالعمل اجرايي نحوه صدور مجوز و ارزيابي عملكرد مؤسسات بازرسي انتخاب مي شود.

اطلاعات لازم: متقاضي موظف است اطلاعات زير را براي بررسي درصد ساخت داخل به همراه گزارش ساخت داخل براي هركدام از محصولات خود در سربرگ رسمي ممهور به مهر و امضاي شركت تدارك ديده و حسب ضرورت و بنا به درخواست، در اختيار وزارت قرار دهد:

قرارداد با شركت خارجي كه موضوع ساخت داخل و خدمات پس از فروش در آن ذكر شده است. اين قرارداد بايد منضم به تأييديه سفارت جمهوري اسلامي ايران در كشور مبداء و ترجمه رسمي آن باشد.

پيش فاكتور (پروفرما) قطعات منفصله وارداتي به همراه شماره ثبت سفارش مرتبط.

فهرست قيمتي جزء به جزء اجزاء تشكيل دهنده (IPL) براي خودروي كامل [پاورقي5]با تأييد رسمي شركت مبداء.

Full CKD

گزارش درصد ارزشي جزء به جزء اجزاء تشكيل دهنده محصول نسبت به ارزش كل آن محصول (IPI).

فهرست قيمتي قطعات و مجموعه هاي خودرو كه در داخل كشور ساخته مي شوند.

نقشه راه داخلي سازي با زمان ­بندي معين (كوتاه مدت و بلند مدت).

قراردادهاي ساخت داخل شركت صنايع خودروسازي با شركت هاي سازنده قطعات داخلي.

گواهي تأييد نوع [پاورقي6] از سازمان ملي استاندارد ايران (زمان تمديد IPI).

Type Approval Certificate

تأييديه خدمات پس از فروش.

گزارش ارزيابي كيفيت و خدمات پس از فروش.

قيمت فروش محصول (معادل يا مشابه) در كشور مبداء بر اساس مستندات معتبر.

فهرست تجهيزات آزمون هاي نهايي (انتهاي خط).

در صورتي كه مستندات مربوطه در دسترس نباشد، به تشخيص دفتر صنايع خودرو و با پذيرش تعهد از جانب متقاضي درخصوص صحت اطلاعات ارائه شده و عواقب حقوقي مترتب بر آن، اطلاعات ارائه شده توسط شركت مورد استناد خواهد بود.

روش محاسبه درصد ساخت داخل خودروهاي ايراني: منظور از خودروي ايراني خودرويي است كه طراحي و توسعه آن در داخل كشور انجام شده باشد و مالكيت ويژند (برند) به شركت صنايع خودروسازي داخلي تعلق داشته باشد. براي اين نوع محصولات، درصد ساخت داخل خودرو مطابق با رابطه (1) محاسبه مي­شود: رابطه (1)= درصد ساخت داخل خودروهاي ايراني P: برابر است با بهاي تمام شده كامل پك قطعات محصول. [پاورقي7] X: برابر است با ميزان ارزبري محصول به ريال در شركت صنايع خودروسازي و قطعه سازي به گونه­اي كه عمق داخلي سازي در سطح قطعه­ ساز را شامل شود (مسئوليت جمع­ آوري اطلاعات ارزبري در سطح تأمين كنندگان و اظهار به عهده خودروساز است). M: برابر است با درصد ساخت داخل مربوط به فرآيند توليد در سايت خودروساز.

BOM Cost

به منظور حمايت از طراحي و توسعه محصولات داخلي، اولويت تخصيص ارز نيمايي به اين دسته از محصولات خواهد بود. همچنين نرخ تسعير ارز به ميزان پايين ­ترين نرخ اعلامي توسط بانك مركزي در نظر گرفته مي ­شود.

روش محاسبه درصد ساخت داخل خودروهاي مونتاژي: در صورت ورود خودرو به صورت قطعات منفصله، [پاورقي8] با هدف حمايت از توليد، درصد ساخت داخل از رابطه (2) محاسبه مي­ شود: = درصد ساخت داخل خودرو M + N رابطه (2) M: برابر است با درصد ساخت داخل مربوط به فرآيند توليد در سايت خودروساز. N: برابر است با مجموع درصد ساخت داخل اجزاء خودرو (قطعات و مجموعه ها). درصد ساخت داخل مربوط به فرآيند توليد در سايت خودروساز (متغير M) شامل تمامي امور مونتاژ، بدنه سازي، رنگ و غيره از جدول زير محاسبه مي شود. درصد ساخت داخل مربوط به هر خط توليد صرفاً براي محصولاتي در نظر گرفته خواهد شد كه در آن خط، توليد مي شوند. جدول 1- محاسبه متغير M براي خودرو رديف عنوان فعاليت درصد ساخت داخل 1 مونتاژ خودرو 2 2 خط جوش بدنه خط جوش كامل بدنه شامل جيگ ها، فيكسچرها، گان هاي جوشكاري و ساير ادوات خطوط جوش محفظه موتور، سازه زيرين بدنه (Under Body)، پانل هاي جانبي (Side Panel)، سقف و خط جوش نهايي بدنه (Main) و خط مونتاژ باز شوها 4 خط جوش نهايي بدنه (Main) و خط مونتاژ بازشوها شامل جيگ ها، فيكسچرها، گان هاي جوشكاري و ساير ادوات 1 3 رنگ در صورتي كه بدنه پوشش الكترواستاتيك (ED) داشته باشد و ساير مراحل رنگ در داخل كشور انجام شود. 2 خط رنگ كامل 4 4 آزمون هاي نهايي (انتهاي خط) 2 5 گزارش ارزيابي كيفيت بر مبناي ماده (5) دستورالعمل 1 6 گزارش ارزيابي خدمات پس از فروش بر مبناي ماده (5) دستورالعمل 1 درصد ساخت داخل مربوط به فرآيند توليد در سايت توليد موتورسيكلت و دوچرخه (متغير M) از جدول زير محاسبه مي شود. درصد ساخت داخل مربوط به هر خط توليد صرفاً براي محصولاتي در نظر گرفته خواهد شد كه در آن خط توليد مي شوند. جدول 2- محاسبه متغير M براي موتورسيكلت، دوچرخه و اسكوتر برقي رديف -عنوان فعاليت درصد ساخت داخل 1 مونتاژ موتورسيكلت، دوچرخه و اسكوتر برقي 9 2 برآورده سازي الزامات خدمات پس از فروش 4 3 آزمون­هاي نهايي (انتهاي خط) 1 براي محاسبه مجموع درصد ساخت داخل اجزاء خودرو (قطعات و مجموعه ها) (متغير N)، در ابتدا درصد ارزشي جزء (مجموعه يا قطعه) i ام از اجزاء تشكيل دهنده خودرو كه در داخل كشور توليد شده است، مطابق رابطه (3) محاسبه مي شود. رابطه (3) P: برابر است با حاصل جمع فهرست قيمتي جزء به جزء اجزاء تشكيل دهنده (IPL). Pi: برابر است با ارزش جزء i ام كه قيمت اعلام شده از طرف شركت مبداء براي جزء مذكور در فهرست قيمتي جز به جزء اجزاء تشكيل دهنده خودرو (IPL) مي­ باشد. R: براي قطعات و مجموعه هايي كه كاملاً در داخل كشور ساخته مي شوند برابر با 1 و براي مجموعه هايي كه بخشي از آن ها ساخت داخل شده باشد، از رابطه (4) محاسبه مي شود: رابطه (4) X: برابر است با ارزبري قطعات مرتبط با تأمين ­كننده پس از داخلي­ سازي (ارزبري مواد خام اوليه در اين فرمول لحاظ نمي­ شود). Pi: برابر است با ارزش ارزي جزء i ام كه قيمت اعلام شده از طرف شركت مبداء براي جزء مذكور در فهرست قيمتي جز به جزء اجزاء تشكيل دهنده خودرو (IPL) مي باشد.

KD

تمامي مسئوليت­ هاي حقوقي و صحت اعداد اعلامي توسط تأمين­ كننده (قطعه ساز) به عهده خودروساز و تأمين كننده (قطعه ساز) مي باشد.

گزارش ارزيابي كيفيت و خدمات پس از فروش: با هدف توليد باكيفيت خودرو با سطح ساخت داخل بالا، متقاضي موظف است پس از هر مرحله از افزايش عمق ساخت داخل، ضمن حصول اطمينان از يكسان بودن كيفيت قطعات داخلي ­سازي شده و برآورده ­سازي الزامات كاركردي محصول، مستندات تأييدات كيفي و گزارش ارزيابي كيفيت و خدمات پس از فروش را مطابق با دستورالعمل­ هاي ارزيابي كيفيت طراحي، تأمين و توليد، ارزيابي محصول در پايان خط توليد، ارزيابي رضايت مشتري از محصول نهايي و ارزيابي عملكرد و دوام خودرو به دفتر صنايع خودرو ارائه نمايد.

ثبت سفارش واردات قطعات مطابق با برنامه ساخت داخل:

6 متقاضي موظف است پيش از اقدام به ثبت سفارش، برنامه ساليانه ثبت سفارش قطعات خودرو شامل طرح كسب و كار توليد داخل (به منظور صحه ­گذاري امكان ­سنجي تحقق بازده سرمايه گذاري داخلي سازي)، مشخصات فني محصول و ويژگي هاي مصرف سوخت به منظور تطابق با هدف گذاري كاهش ساليانه پنج (5) درصد سبد مصرف سوخت، مطالعه بازار، تيراژ توليد، قيمت فروش، امكان­ سنجي فني و امكان سنجي اقتصادي را به همراه آناليز قيمت تمام شده محصول و نقشه راه داخلي­ سازي شامل برنامه تعداد واردات قطعات منفصله و نحوه افزايش سطح داخلي­ سازي به صورت زمان­ بندي شده و مرحله اي را به دفتر صنايع خودرو ارائه و به تأييد برساند. مبناي ثبت سفارش در هر مرحله از نظر تعداد و سطح ساخت داخل، برنامه مصوب مذكور خواهد بود. در هر مرحله از ثبت سفارش، متقاضي موظف است محاسبات مربوط به درصد ساخت داخل (دفترچه داخلي ­سازي) را بر اساس اين دستورالعمل در سربرگ رسمي ممهور به مهر و امضاي شركت به همراه ساير اطلاعات لازم كه در ماده (2) بيان شده است براي بررسي تطابق توليد با برنامه مصوب به دفتر صنايع خودرو ارائه نمايد.

6 خودروساز موظف است به گونه­ اي برنامه ­ريزي نمايد تا ميانگين موزون ارزبري سبد محصولات توليدي آن شركت از محل فصل قطعات منفصله ماشين آلات راهسازي، خودرو و ساير ماشين آلات وسايل نقليه موتوري تاريخي (فصل 98 كتاب مقررات صادرات و واردات) در طي سه سال به ميزان حداقل سي (30) درصد كاهش يابد. ارائه نقشه راه تحقق هدف به صورت سالانه و پايش اجراي آن با تأييد و تشخيص دفتر صنايع خودرو انجام مي شود.

خودروساز موظف است تا برنامه ­ريزي­ هاي لازم براي تحقق اهداف تعيين شده در اين دستورالعمل را از سال 1403 به عمل آورد.

بازديد از فرآيند طراحي، تأمين و توليد: متقاضي موظف است شرايط بازديد از فرآيند توليد را براي كارشناسان وزارت و يا بازرس منتخب توسط وزارت فراهم نمايد تا بر حسب ضرورت براي بررسي و صحت­ سنجي مستندات و گزارش ساخت داخل اعلام شده از طرف متقاضي، از فرآيند طراحي، تأمين و توليد متقاضي بازديد به عمل آيد. در صورت انتخاب بازرس، مجوز فعاليت مؤسسات بازرسي به صورت ساليانه از سوي وزارت صادر مي شود. عملكرد اين مؤسسات به صورت ساليانه ارزيابي و در صورت تأييد، مجوز آن ها تمديد خواهد شد. دستورالعمل اجرايي نحوه صدور مجوز و ارزيابي عملكرد مؤسسات بازرسي توسط وزارت تدوين خواهد شد.

در صورتي كه در محاسبه و اعلام ميزان ساخت داخل توسط متقاضي، تخلفي احراز شود، متقاضي موظف به پرداخت تمامي حقوق دولت از محل سود بازرگاني قطعات منفصله وارداتي و ساير حقوق احتمالي خواهد بود. همچنين تمامي مسئوليت­هاي حقوقي و صحت اعداد اعلامي توسط تأمين ­كننده (قطعه ساز) به عهده خودروساز و تأمين كننده (قطعه ساز) مي باشد.

برچسب درصد داخلي سازي: توليد كنندگان داخلي خودرو مكلف اند نسبت به نصب برچسب نشان دهنده درصد (نسبت) توليد داخلي مطابق اين دستورالعمل به صورت خوانا بر روي شيشه جلو و در معرض ديد عموم بر روي هركدام از محصولات خود اقدام نمايند.

گزارش ساخت داخل: با هدف ارسال فهرست اجزاء وارداتي به گمركات كشور، توليدكنندگان خودرو موظف به تهيه و تدوين گزارش ساخت داخل با سربرگ رسمي ممهور به مهر و امضاي شركت هستند. گزارش مذكور بايد شامل فهرست قيمتي جزء به جزء اجزاء تشكيل دهنده (IPL) براي خودروي كامل با تأييد رسمي شركت مبداء، درصد ارزشي جزء به جزء اجزاء تشكيل دهنده محصول نسبت به ارزش كل آن محصول (IPI) و فهرست قيمتي قطعات و مجموعه هاي خودرو كه در داخل كشور ساخته مي شوند، باشد. خودروساز موظف است نسبت به اخذ اطلاعات قطعاتي كه اعلام به داخلي سازي نموده است از شركت قطعه­ ساز اقدام نمايد و اطلاعات سطح ساخت داخل خود را به صورت IPI و IPL و دفترچه­ هاي ساخت داخل قطعات و مجموعه­ ها در دسترس داشته باشد تا در صورت درخواست وزارت اقدام به ارائه نمايد. بديهي است مسئوليت اعلام ميزان داخلي ­سازي در سطح تأمين ­كننده (قطعه ساز) نيز برعهده خودروساز مي باشد و در صورت وجود تناقض، تمامي مسئوليت­ هاي حقوقي مرتبط برعهده متقاضي خواهد بود.

اين دستورالعمل كه در 9 ماده و 5 تبصره تنظيم و مبناي عمل شركت هاي صنايع خودروسازي و قطعه سازي براي مشخص شدن درصد ساخت داخل محصولات توليدي مي باشد، جايگزين دستورالعمل شماره 184031 مورخ 1402/02/13 مي شود.

تأييد تصويب عبداله توكلي لاهيجاني مديركل دفتر صنايع خودرو منوچهر منطقي معاون صنايع حمل و نقل