رأي شماره 742287 هيأت عمومي ديوان عدالت اداري با موضوع ابطال بندهاي 2 و 6 مصوبه مورخ 1399/3/12 شوراي اسلامي شهر اهواز با موضوع لايحه اصلاح بهاي خدمات سازمان مديريت آرامستان‌ ها، رديف 12 تعرفه شماره 33 لايحه بهاي خدمات آرامستان (بهشت رضوان) تحت عنوان هزينه خدمات توسعه و نگهداري فضاي سبز در سال‌هاي 1398 و 1399 مصوب شوراي اسلامي شهر بهبهان، تبصره 3 تعرفه مذكور مصوب شوراي اسلامي شهر بهبهان در خصوص دفن رايگان پرسنل شهرداري و . و تبصره 4 مصوبه بهاي خدمات آرامستان ‌ها در سال‌هاي 1398 و 1399 مصوب شوراي اسلامي شهر خرمشهر

شماره 0101714 - 1403/4/4 بسمه تعالي مديرعامل محترم روزنامه رسمي جمهوري اسلامي ايران يك نسخه از رأي هيأت عمومي ديوان عدالت اداري با شماره دادنامه 140331390000742287 مورخ 1403/3/29 با موضوع: «الف. بندهاي 2 و 6 مصوبه مورخ 1399/3/12 شوراي اسلامي شهر اهواز با موضوع بهاي خدمات سازمان مديريت آرامستان ‌ها و تبصره 4 بهاي خدمات آرامستان در سال ‌هاي 1398 و 1399 مصوب شوراي اسلامي شهر خرمشهر و تبصره 3 لايحه خدمات آرامستان بهشت رضوان مصوب شوراي اسلامي شهر بهبهان براي سال ‌هاي 1398 و 1399 از تاريخ تصويب ابطال شد . ب. رديف 12 تعرفه بهاي خدمات آرامستان (بهشت رضوان) تحت عنوان هزينه خدمات توسعه و نگهداري فضاي سبز در سال‌هاي 1398 و 1399 مصوب شوراي اسلامي شهر بهبهان از تاريخ تصويب ابطال شد» جهت درج در روزنامه رسمي به پيوست ارسال مي ‌گردد . مديركل هيأت عمومي و هيأت ‌هاي تخصصي ديوان عدالت اداري ـ يداله اسمعيلي‌ فرد تاريخ دادنامه: 1403/3/29 - شماره دادنامه: 140331390000742287 شماره پرونده: 0107114 مرجع رسيدگي: هيأت عمومي ديوان عدالت اداري شاكي: سازمان بازرسي كل كشور طرف شكايت: شوراي اسلامي شهر اهواز، شوراي اسلامي شهر بهبهان و شوراي اسلامي شهر خرمشهر موضوع شكايت و خواسته: ابطال بندهاي 2 و 6 مصوبه مورخ 12/3/1399 شوراي اسلامي شهر اهواز با موضوع لايحه اصلاح بهاي خدمات سازمان مديريت آرامستان‌ ها، رديف 12 تعرفه شماره 33 لايحه بهاي خدمات آرامستان (بهشت رضوان) تحت عنوان هزينه خدمات توسعه و نگهداري فضاي سبز در سال‌هاي 1398 و 1399 مصوب شوراي اسلامي شهر بهبهان، تبصره 3 تعرفه مذكور مصوب شوراي اسلامي شهر بهبهان در خصوص دفن رايگان پرسنل شهرداري و . و تبصره 4 مصوبه بهاي خدمات آرامستان ‌ها در سال‌هاي 1398 و 1399 مصوب شوراي اسلامي شهر خرمشهر گردش كار: بازرس قضايي و سرپرست معاونت حقوقي، نظارت همگاني و امور مجلس سازمان بازرسي كل كشور به موجب شكايت نامه شماره 326062 مورخ 14/10/1401 اعلام كرده است كه: " به موجب بندهاي 2 و 6 لايحه اصلاح بهاي خدمات سازمان مديريت آرامستان ‌ها (مصوبه شماره 5 از يكصد و چهاردهمين جلسه مورخ 12/3/1399 شوراي اسلامي شهر اهواز) اختيار تخفيف به متقاضيان كم توان مالي تا سقف 25 % به رئيس سازمان و براي افراد معرفي شده از بنياد شهيد و ايثارگران، كميته امداد، ايثارگران نيروهاي مسلح، بهزيستي و شهردار اهواز به ميزان 50 % به هيأت مديره سازمان تفويض و براي پرسنل شاغل رسمي و قراردادي شهرداري و سازمان ‌هاي وابسته، دفن آن ‌ها در آرامستان رايگان و براي خانواده درجه يك آن ‌ها درصد تخفيف به عنوان مساعدت لحاظ شده است. اين درحالي است كه به موجب بند 9 اصل سوم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران، به رفع تبعيضات ناروا و ايجاد امكانات عادلانه براي همه در تمام زمينه ‌ها مادي و معنوي تأكيد شده و براساس تبصره 3 ماده 50 قانون ماليات بر ارزش افزوده مصوب 1387، قوانين و مقررات مربوط به اعطاء تخفيف يا معافيت از پرداخت عوارض يا وجوه به شهرداري ‌ها و دهياري‌ ها ملغي گرديده است. ضمن آن كه حسب رديف 4 بند (ث) ماده 88 قانون برنامه ششم توسعه، شهرداري‌ ها و دهياري ‌ها و سازمان اوقاف و امور خيريه مكلفند به منظور ارج نهادن به والدين، همسران و فرزندان شهدا و آزادگان و همسران و فرزندان آنان، جانبازان و همسران و فرزندان جانبازان 25 % و بالاتر و رزمندگان با سابقه حضور شش ماه و بالاتر در جبهه را با رعايت مفاد وقف نامه در امامزادگاني كه دفن اموات در آن‌ها مجاز مي ‌باشد و آرامستان ‌ها بدون اخذ هزينه اقدام نمايند لذا با وجود قانون خاص در اين زمينه، دليلي براي اعمال تخفيف از طريق مصوبه شوراي شهر باقي نمي ‌ماند . 2ـ در بررسي جدول تعرفه مربوط به بهاي خدمات آرامستان (بهشت رضوان) مندرج در لايحه پيشنهادي عوارض محلي سال‌هاي 1398 و 1399 شهرداري بهبهان، حسب رديف 12 تعرفه شماره (33) مندرج در لايحه و مصوبه مربوط، عوارضي با عنوان «هزينه خدمات توسعه و نگهداري فضاي سبز» قيد شده است. در حالي كه به موجب آراي متعدد هيأت عمومي ديوان عدالت اداري مانند دادنامه شماره 473 الي 475 مورخ 4/3/1400 در خصوص تعرفه شماره 1/25 دفترچه عوارض محلي سال 1394 شهرداري نجف ‌آباد مصوب شوراي اسلامي آن شهر تحت عنوان عوارض فضاي سبز، دادنامه شماره 1529 مورخ 16/16/1400 در خصوص بند 2 تعرفه شماره 3ـ20 از تعرفه عوارض و بهاي خدمات محلي سال‌هاي 1399 و 1400 شوراي اسلامي شهر زرين شهر مربوط به عوارض توسعه خدمات فضاي سبز و دادنامه شماره 1306 مورخ 5/5/1400 در خصوص بند 27 مصوبات جلسه مورخ 29/10/1398 شوراي اسلامي شهر اصفهان مربوط به هزينه تأمين فضاي سبز عمومي مغاير با قانون تشخيص و از تاريخ تصويب ابطال گرديده است. به موجب تبصره 3 مصوبه مربوط به تعرفه شماره (33) لايحه بهاي خدمات آرامستان (بهشت رضوان) بهاي خدمات آرامستان شهرداري بهبهان در سال‌ هاي 1398 و 1399 مصوب گرديده است «پرسنل شهرداري و بازنشستگان و كاركنان تحت پوشش پيمانكار و نيروي حجمي شهرداري و پدر و مادر و فرزندان و همسر كاركنان شهرداري رايگان مي ‌باشد.» در حالي كه بر اساس تبصره 3 ماده 50 قانون ماليات بر ارزش افزوده مصوب 1387، اعطاء تخفيف يا معافيت از پرداخت عوارض يا وجوه به شهرداري‌ ها ممنوع بوده و اين امر مغاير بند 9 اصل سوم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران مي ‌باشد. همچنين به موجب بند (ب) دادنامه شماره 2144 مورخ 20/7/1400 شماره 918 مورخ 14/5/1397 هيأت عمومي ديوان عدالت اداري، مصوبات مشابه شوراي اسلامي ساير شهرها در خصوص معافيت كاركنان و بازنشستگان شهرداري، همسر و بستگان درجه يك آن‌ ها از پرداخت بهاي خدمات مربوط به آرامستان غير قانوني بوده و ابطال شده ‌اند . 3ـ براساس تبصره 4 مصوبه بهاي خدمات آرامستان ‌هاي شهرداري خرمشهر در سال‌هاي 1398 و 1399 مصوب گرديد: « از پرسنل شهرداري و افراد درجه 1 شامل پدر، مادر، برادر، خواهر، همسر و فرزند 50 % تخفيف» اعمال گردد. در حالي كه بنا به موارد ذكر شده در بندهاي پيشين اين لايحه، مصوبه اخيرالذكر غير قانوني بوده و در موارد مشابه به موجب آراي ياد شده هيأت عمومي ديوان ابطال شده است . بنا به مراتب بندهاي 2 و 6 لايحه اصلاح بهاي خدمات سازمان مديريت آرامستان‌ ها ( مصوبه شماره 5 از يكصد و چهاردهمين جلسه مورخ 12/3/1399 شوراي اسلامي شهر اهواز)، رديف 12 تعرفه شماره (33) مندرج در لايحه و مصوبه سال‌ هاي 1398 و 1399 شوراي شهر بهبهان با عنوان «هزينه خدمات توسعه و نگهداري فضاي سبز»، تبصره 3 مصوبات مذكور در خصوص رايگان نمودن دفن كاركنان شهرداري و بازنشستگان و كاركنان تحت پوشش پيمانكار و نيروي حجمي شهرداري و پدر و مادر و فرزندان و همسر كاركنان شهرداري و تبصره 4 مصوبه بهاي خدمات آرامستان شهرداري خرمشهر مندرج در دفترچه عوارض محلي سال ‌هاي 1398 و 1399 دائر بر اعمال 50 % تخفيف براي كاركنان شهرداري و افراد درجه 1، مغاير با قوانين ياد شده، آراي صادره ديوان و خارج از حدود اختيارات واضع تشخيص و ابطال آن‌ ها در هيأت عمومي (به صورت فوق ‌العاده و خارج از نوبت)، از تاريخ تصويب مورد تقاضا مي ‌باشد ." متن مقرره ‌هاي مورد شكايت به شرح زير است : " الف: مصوبه شماره پنجم (جلسه شماره صد و چهاردهمين دوره پنجم شوراي اسلامي كلانشهر) شماره لايحه: 40959 /100 /1 ـ تاريخ: 11/12/1398 موضوع: اصلاح بهاي خدمات سازمان مديريت آرامستان‌ ها در جلسه مورخ 12/3/1399 مطرح و با 11 رأي موافق به شرح ذيل به تصويب رسيد . متن مصوبه: با مصوبه كميسيون موافقت به عمل آمد . اعضاي شورا : جناب آقاي سنواتي رئيس محترم شوراي اسلامي كلانشهر اهواز با سلام، احتراماً به استحضار مي ‌رساند اين شهرداري به منظور تأمين هزينه ‌هاي خدمات عمومي سازمان مديريت آرامستان‌ ها در جهت رفاه حال شهروندان و ارائه خدمات مطلوب ‌تر در نظر دارد نسبت به اصلاح بهاي خدمات به شرح جدول ذيل اقدام نمايد . شرح خدمات و بهاي خدمات آمبولانس، سردخانه و تغسيل توضيحات : 2ـ در صورت فوت هر يك از پرسنل شاغل و قراردادي شهرداري و سازمان‌ هاي وابسته دفن آن ‌ها در آرامستان رايگان و براي خانواده درجه يك (شامل، پدر، مادر، همسر، فرزند ) آن ‌ها 30 % مساعدت لحاظ مي ‌گردد. (مساعدت شامل يك مزار و يك طبقه خواهد بود.) 6 ـ سقف مساعدت براي موارد خاص شامل متقاضيان كم توان مالي براي رياست سازمان 25 % و براي هيأت مديره 50 % شامل معرفي شدگان بنياد شهيد و ايثارگران، كميته امداد، ايثارگران نيروهاي مسلح، بهزيستي و معرفي شهردار اهواز مي ‌باشد. ـ شوراي اسلامي شهر اهواز ب: تعرفه شماره (33) لايحه بهاي خدمات آرامستان (بهشت رضوان) ـ سال 1398 منشأ قانون بند 16 و 26 ماده 71 شوراها و تبصره 1 ماده 50 قانون ماليات بر ارزش افزوده رديف ـ موارد خدماتي كه صورت مي ‌گيرد ـ مبلغ دريافتي براي هر مورد به ريال ـ ملاحظات 12ـ هزينه خدمات توسعه و نگهداري فضاي سبز ـ 000 /400 تبصره3ـ پرسنل شهرداري و بازنشستگان و كاركنان تحت پوشش پيمانكار و نيروي حجمي شهرداري و پدر و مادر و فرزندان و همسر كاركنان شهرداري رايگان مي ‌باشد . لايحه بهاي خدمات آرامستان (بهشت رضوان) ـ سال 1399 رديف ـ موارد خدماتي كه صورت مي گيرد ـ مبلغ دريافتي براي هر مورد به ريال ـ ملاحظات 12ـ هزينه خدمات توسعه و نگهداري فضاي سبز ـ 000 /400 تبصره3ـ پرسنل شهرداري و بازنشستگان و كاركنان تحت پوشش پيمانكار و نيروي حجمي شهرداري و پدر و مادر و فرزندان و همسر كاركنان شهرداري رايگان مي ‌باشد. ـ رئيس شوراي اسلامي شهر بهبهان ـ شهردار بهبهان ج: بهاي خدمات آرامستان سال 1398 تبصره4: از پرسنل شهرداري و افراد درجه 1 شامل پدر ـ مادر ـ برادر ـ خواهر ـ همسر و فرزند 50 % تخفيف ـ جانبازان محترم 50 % ـ كميته امداد و تحت پوشش بهزيستي 50 % تخفيف بهاي خدمات آرامستان سال 1399 تبصره4: از پرسنل شهرداري و افراد درجه 1 شامل پدر ـ مادر ـ برادر ـ خواهر ـ همسر و فرزند 50 % تخفيف ـ جانبازان محترم 50 % ـ كميته امداد و تحت پوشش بهزيستي 50 % تخفيف ـ شهردار خرمشهر ـ شوراي اسلامي شهر خرمشهر " در پاسخ به شكايت مذكور، رئيس شوراي اسلامي كلانشهر اهواز به موجب لايحه شماره 2872 /1402 /2000 مورخ 16/1/1402 به طور خلاصه توضيح داده است كه : " الف ـ ايرادات شكلي : 1ـ طرح شكايت سازمان‌ هاي دولتي عليه يكديگر و شهرداري و يا شوراهاي اسلامي شهر از طريق آن مرجع و رسيدگي به آن، بر خلاف مفاد اصل 173 قانون اساسي فاقد وجاهت قانوني است . 2ـ مطابق ماده 2 قانون سازمان بازرسي كشور، سازمان مذكور خود مرجع صالح رسيدگي به تخلفات و شكايات است. لذا طرح دعوي آن مرجع در ديوان عدالت اداري به طرفيت اين شورا فاقد وجاهت قانوني است . 3ـ مطابق ماده 17 قانون ديوان عدالت اداري، آن مرجع به شكايتي رسيدگي مي ‌كند كه شخص ذي ‌نفع، رسيدگي به آن را برابر قانون درخواست كرده باشد. با توجه به اين كه سازمان بازرسي در موضوع شكايت ذي‌ نفع يا متضرر از اجراي مصوبه اين شورا نيست، لذا طرح شكايت آن سازمان فاقد محمل قانوني است . ب ـ دفاع ماهوي : به موجب مواد 29 و 30 آيين ‌نامه مالي شهرداري‌ها، ماده 85 و بند 16 و 26 ماده 80 قانون شوراهاي اسلامي كشور، ماده 1، 2 و 3 آيين ‌نامه اجرايي نحوه وضع و وصول عوارض توسط شوراهاي اسلامي شهر، مصوب هيأت وزيران و ماده 174 قانون برنامه پنج ساله پنجم توسعه و همچنين بنا به حكم مقرر در تبصره 1 ماده 50 قانون ماليات بر ارزش افزوده مصوب سال 1387 و قانون درآمد پايدار و هزينه شهرداري و دهياري مصوب 1/4/1401 شوراهاي اسلامي شهر مي ‌توانند نسبت به وضع عوارض و بهاي خدمات، به منظور تأمين بخشي از هزينه ‌هاي خدماتي و عمراني مورد نياز شهر اقدام نمايد. لذا بر خلاف ادعاي شاكي كه مصوبه مذكور را خارج از حدود و اختيارات شوراهاي اسلامي شهر دانسته است تصويب نرخ خدمات ارائه شده توسط شهرداري و سازمان ‌هاي وابسته به آن يكي از انواع درآمدهاي شهرداري ‌ها محسوب مي ‌شود . 2ـ بنا به تصريح مواد 90 و 106 قانون شوراهاي اسلامي كشور، مسئوليت بررسي و اعلام مغايرت‌ هاي قانوني مصوبات شوراي اسلامي شهر و همچنين نظارت بر حسن اجراي قانون شوراها بر عهده فرمانداري و استانداري مربوطه مي ‌باشد و مراجع مذكور نه تنها هيچ گونه اعتراضي نسبت به مصوبه موصوف ننموده ‌اند بلكه فرمانداري اهواز مصوبه را مغاير وظايف شورا ندانسته و اجراي آن را از ابتداي سال 1399 بلامانع اعلام نموده است. لذا مصوبه مذكور از اين حيث نيز مراحل قانوني خود را طي كرده و ايرادي بر آن مترتب نيست . 3ـ استنباط شاكي از مصوبه اين شورا به عنوان تبعيض ناروا و مغاير دانستن بندهاي 2 و 6 لايحه اصلاحي بهاي خدمات سازمان مديريت آرامستان‌ ها با بند 9 اصل سوم قانوني اساسي صحيح نمي ‌باشد. زيرا هميشه با وضع عوارض و بهاي خدمت يكسان براي تمامي اقشار (اعم از اقشار ضعيف و كم درآمد و اشخاص متمول) ايجاد عدالت اجتماعي مدنظر قانونگذار محقق نمي ‌شود؛ بلكه توجه به وضعيت اقشار ضعيف نيازمند به مساعدت در هنگام تدوين قوانين و يا وضع مصوبات ضرورت دارد و اين نوع عملكرد به مراد و مقصود اصلي مقنن نزديك‌تر است. ضمناً، بند 9 اصل سوم قانون اساسي به مفهوم ممنوعيت و يا نفي كمك و مساعدت به شهرونداني كه داراي شرايط خاص هستند نمي ‌باشد. به موجب ماده 9 آيين ‌نامه اجرايي نحوه وضع و وصول عوارض توسط شوراهاي اسلامي شهر (مصوب 7/7/1378 هيأت وزيران) مقرر شده است كه: «شوراها مي ‌توانند در هنگام وضع عوارض جديد يا در زمان مقتضي نسبت به موارد معافيت، كاهش، تخفيف و لغو عوارضي كه تصويب نموده ‌اند، با توجه به سياست ‌هاي مقرر در اين آيين ‌نامه اتخاذ تصميم نمايند.» مضافاً ماده 14 آيين ‌نامه مذكور اعلام نموده است كه: «شوراها موظفند به هنگام تصميم ‌گيري راجع به عوارض علاوه بر توجه به سياست ‌هاي كلي كه در برنامه پنج ساله و قوانين ساليانه اعلام مي شود، سياست ‌هاي عمومي دولت را به شرح ذيل مراعات نمايند : ز ـ توجه به اقشار كم درآمد هنگام وضع عوارض با اعطاي تخفيف، معافيت و نظاير آن . ژ ـ رعايت حال ايثارگران هنگام وضع عوارض با اعطاي تخفيف، معافيت و نظاير آن . » 4ـ نظر به اين كه قانونگذار به موجب مستندات مذكور به شوراهاي اسلامي شهر اختيار داده است تا در زمان وضع عوارض و برقراري بهاي خدمات مطابق سياست ‌هاي دولت، اقشار كم درآمد، ايثارگران، افراد تحت پوشش كميته امداد امام خميني (ره) و بهزيستي را با اعطاي معافيت يا تخفيف از پرداخت عوارض و بهاي خدمات مراعات نمايد، لذا مصوبه اين شورا در اين خصوص، وفق مقررات و قوانين ياد شده در حدود صلاحيت و اختيارات شوراها وضع گرديده و هيچ گونه تعارض و تضادي با ساير قوانين موجود در اين زمينه ندارد و مراحل قانوني خود را طي كرده تا در صورت فوت كاركنان خدوم و زحمتكش شهرداري كه جزء اقشار ضعيف و كم‌ درآمد جامعه مي ‌باشند و يا فوت اعضاء درجه يك خانواده ايشان، از حمايت حداقلي مورد نظر بهره ‌مند شوند. با توجه به شرح فوق درخواست شاكي به خواسته ابطال مصوبه مورد نظر فاقد وجاهت قانوني بوده، صدور قرار رد دعوي مطروحه مورد تقاضاست ." رئيس شوراي اسلامي شهر بهبهان نيز به موجب لايحه شماره 3933ـ100 مورخ 22/12/1401 در پاسخ به شكايت مذكور توضيح داده است كه : " 1ـ درخصوص تعرفه مربوط به بهاي آرامستان (بهشت رضوان) و عوارض با عنوان هزينه خدمات توسعه و نگهداري فضاي سبز كه در لايحه عوارض محلي سال 1398 و 1399 شهرداري بهبهان تصويب گرديده بود؛ با توجه به صدور آراي هيأت عمومي ديوان عدالت اداري كه هزينه تأمين فضاي سبز عمومي را مغاير با قانون، تشخيص و ابطال گرديد و بر همين اساس از سال 1399 تاكنون از لايحه بهاي خدمات شهرداري حذف گرديده است و هيچ مبلغي از اين بابت وصول نمي ‌گردد . 2ـ درخصوص تبصره 3 مصوبه تعرفه شماره 33 لايحه بهاي خدمات آرامستان سال‌هاي 1398 و 1399 كه هزينه دفن پرسنل شهرداري بازنشستگان و كاركنان تحت پوشش پيمانكار و نيروي حجمي شهرداري و پدر و مادر و فرزندان و همسر كاركنان شهرداري رايگان اعلام گرديده است، شهرداري بهبهان با توجه به درآمد بسيار پايين كارمندان و كارگران شهرداري كه عموماً از اقشار كم درآمد مي ‌باشند و در راستاي كمك هزينه رفاهي مقرر نمود هزينه نامبردگان را رايگان اعلام نمايد. لازم به توضيح است كه بسياري از شهرهاي كشور درخصوص كمك و مساعدت به كارگران و كارمندان آيتم‌ هاي مشابهي را در لايحه عوارضي خود تصويب نموده‌ اند ." همچنين علي ‌رغم ارسال و ابلاغ نسخه دوم دادخواست و ضمائم آن براي شوراي اسلامي شهر خرمشهر، تا زمان رسيدگي به پرونده پاسخي ارسال نشده است . هيأت عمومي ديوان عدالت اداري در تاريخ 1403/3/29 به رياست معاون قضايي ديوان عدالت اداري در امور هيأت عمومي و هيأت ‌هاي تخصصي و با حضور معاونين ديوان عدالت اداري و رؤسا و مستشاران شعب ديوان تشكيل شد و پس از بحث و بررسي با اكثريت آراء به شرح زير به صدور رأي مبادرت كرده است . رأي هيأت عمومي الف. اولاً براساس بند 9 اصل سوم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران، رفع تبعيضات ناروا و ايجاد امكانات عادلانه براي همه در تمام زمينه‌ هاي مادي و معنوي از وظايف دولت است و به موجب تبصره 3 ماده 50 قانون ماليات بر ارزش افزوده مصوب سال 1387 كه قانون حاكم در زمان وضع مقررات مورد شكايت است، قوانين و مقررات مربوط به اعطاء تخفيف يا معافيت از پرداخت عوارض يا وجوه به شهرداري ‌ها و دهياري‌ ها ملغي گرديده است. ثانياً براساس رديف 4 بند (ث) ماده 88 قانون برنامه ششم توسعه جمهوري اسلامي ايران، شهرداري‌ها و دهياري ‌ها و سازمان اوقاف و امور خيريه مكلّفند به ‌منظور ارج نهادن به والدين، همسران و فرزندان شهدا و آزادگان و همسران و فرزندان آنان، جانبازان و همسران و فرزندان جانبازان بيست‌ و پنج‌ درصد و بالاتر و رزمندگان با سابقه حضور شش‌ ماه و بالاتر در جبهه را با رعايت مفاد وقف ‌نامه در امامزادگاني كه دفن اموات در آن ‌ها مجاز مي ‌باشد و آرامستان‌ ها بدون اخذ هزينه اقدام نمايند. ثالثاً براساس آراء متعدد هيأت عمومي ديوان عدالت اداري از جمله دادنامه شماره 918 مورخ 29/3/1397 اين هيأت، مقررات مشابه با مقررات مورد شكايت مغاير با قانون و خارج از حدود اختيار تشخيص و ابطال شده است . بنا به مراتب فوق، بندهاي 2 و 6 مصوبه مورخ 12/3/1399 شوراي اسلامي شهر اهواز با موضوع بهاي خدمات سازمان مديريت آرامستان‌ ها و تبصره 4 بهاي خدمات آرامستان در سال‌هاي 1398 و 1399 مصوب شوراي اسلامي شهر خرمشهر و تبصره 3 لايحه خدمات آرامستان بهشت رضوان مصوب شوراي اسلامي شهر بهبهان براي سال‌هاي 1398 و 1399 مغاير با قانون است و مستند به بند 1 ماده 12 و مواد 13 و 88 قانون ديوان عدالت اداري مصوب سال 1392 از تاريخ تصويب ابطال مي ‌شود . ب. هرچند براساس بند 16 ماده 80 قانون تشكيلات، وظايف و انتخابات شوراهاي اسلامي كشور و انتخاب شهرداران مصوب سال 1375 با اصلاحات بعدي تعيين نوع و ميزان عوارض از اختيارات شوراهاي اسلامي شهر است، ولي با توجه به اين كه در قوانين مرتبط با فضاي سبز از جمله قانون حفظ و گسترش فضاي سبز در شهرها و اصلاحيه ‌هاي بعدي آن عوارض فضاي سبز پيش ‌بيني نشده و در آراء مختلف هيأت عمومي ديوان عدالت اداري از جمله رأي اخيرالصدور شماره 2076 مورخ 12/2/1402 اين هيأت نيز وضع عوارض براي فضاي سبز مغاير با قانون و خارج از حدود اختيار تشخيص و ابطال شده است، بنابراين رديف 12 تعرفه بهاي خدمات آرامستان (بهشت رضوان) تحت عنوان هزينه خدمات توسعه و نگهداري فضاي سبز در سال‌هاي 1398 و 1399 مصوب شوراي اسلامي شهر بهبهان مغاير با قانون است و مستند به بند 1 ماده 12 و مواد 13 و 88 قانون ديوان عدالت اداري مصوب سال 1392 از تاريخ تصويب ابطال مي ‌شود. اين رأي براساس ماده 93 قانون ديوان عدالت اداري (اصلاحي مصوب 10/2/1402 ) در رسيدگي و تصميم گيري مراجع قضايي و اداري معتبر و ملاك عمل است . هيأت عمومي ديوان عدالت اداري معاون قضايي ديوان عدالت اداري ـ مهدي دربين