نظر مشورتي 7/1403/588 مورخ 1403/08/23 اداره كل حقوقي قوه قضائيه

استعلام : نظر به اينكه در اجراي ماده 28 قانون مجازات اسلامي هر سه سال يك‌بار جزاي نقدي مقرر در قوانين متعدد مورد تعديل قرار ميگيرد، آيا ملاك عمل در اجراي جزاي نقدي تعديل شده با لحاظ ماده 10 قانون مجازات اسلامي تاريخ وقوع جرم است يا وفق ماده 28 قانون مجازات اسلامي از تاريخ صدور حكم قابل اجرا است؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : طبق ماده 10 قانون مجازات اسلامي كه با لحاظ اصول سي و ششم و يكصد و شصت و نهم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران وضع و تصويب شده است، حكم به مجازات بايد به موجب قانوني باشد كه پيش از تاريخ وقوع جرم وضع شده است و مرتكب هيچ رفتاري؛ اعم از فعل يا ترك فعل به موجب قانون مؤخر به مجازات محكوم نمي‌شود؛ بنابراين و با عنايت به اصل قانوني بودن جرم و مجازات و قاعده قبح عقاب بلابيان، عبارت قسمت اخير ماده 28 قانون مجازات اسلامي ناظر بر ساير مبالغ مورد نظر در آن ماده و منصرف از مبالغ جزاي نقدي است كه قلمرو زماني اجراي آن تابع قواعد مندرج در قانون اساسي است؛ به عبارت ديگر، حكم مذكور در قسمت اخير ماده 28 يادشده منصرف از جرايمي است كه قبل از مصوبه هيأت وزيران واقع شده است. در فرض سؤال نيز ملاك تعيين جزاي نقدي، ميزان جزاي نقدي زمان وقوع جرم است.