مقدمه: بر اساس دستور رهبر معظم انقلاب اسلامی حضرت آیتالله خامنهای مد ظله العالی مبنی بر تجدید نظر در اساسنامه شورای نمایندگان و دفاتر آنها در دانشگاهها (موضوع مصوبه شماره 1368 /دش مورخ 28 /4 /69 شورایعالی انقلاب فرهنگی و اصلاحیههای آن) و ایجاد سازمان جدیدی برای تحقق اهداف مورد نظر معظم له «نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها» با این اهداف، وظایف و سازمان تشکیل میشود:
نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها که در این اساسنامه اختصارآ «نهاد نمایندگی» نامیده میشود نهادی است که زیر نظر معظم له در کلیه دانشگاهها و مراکز آموزش عالی به انجام وظایف مصرح در اساسنامه میپردازد.
اهداف 1 - توسعه و تعمیق آگاهیها و علائق اسلامی دانشجویان و دانشگاهیان و تبیین ارزشهای اسلامی. 2 - ایجاد و گسترش فضای معنوی و اسلامی در دانشگاهها و رشد فضائل اخلاقی در دانشگاهیان. 3 - رشد بینش سیاسی در محیط دانشگاه. 4 - حمایت و هدایت فکری تشکلهای دانشجویی و دانشگاهی. 5 - حاکمیت بخشیدن به ارزشهای اسلامی و انقلابی در سطوح اجرایی و علمی. 6 - مقابله با ترویج عقائد و افکار انحرافی و هجوم فرهنگی و تقویت روح خودباوری و استقلال فکری. 7 - تقویت پیوند حوزه و دانشگاه.
وظایف
تبیین مسائل سیاسی، اجتماعی و فرهنگی از طریق برگزاری جلسات، سخنرانی و بحث و مناظره، نشر مقالات و جزوات و مانند آن.
انجام دادن مسوولیتهای روحانیت در محیط دانشگاه مانند اقامه جماعت و برپایی مجالس و محافل مذهبی و اهتمام به تعظیم شعائر اسلامی و مراسم دینی.
اجرای برنامههای آموزشی، پژوهشی و تربیتی در زمینه علوم و معارف اسلامی از قبیل: برگزاری گردهماییها و نشستهای تخصصی، جلسات پاسخ به سووالات، نشر مقالات و جزوات و فعالیتهای فوق برنامه و مانند آن.
حضور فعال در میان دانشجویان و دانشگاهیان به منظور راهنمایی و ارشاد فکری و اخلاقی و پاسخگویی به مسائل شرعی.
هدایت تشکلها و نهادها و حرکتهای اسلامی دانشجویی و دانشگاهی و تقویت فعالیتهای اسلامی در دانشگاه.
مطالعه و بررسی وضع دینی و اعتقادی و گرایشهای فرهنگی و سیاسی در محیط دانشگاه و علل ضعفها و نارساییها برای دستیابی به راه حلهای مناسب.
بسط فرهنگ امر به معرف و نهی از منکر و اقامه نماز در دانشگاهها.
همکاری با نهادها و مراکز حوزهای و دانشگاهی و پشتیبانی از آنها برای تقویت پیوند حوزه و دانشگاه
گزینش علمی و عمومی استادان دروس معارف اسلامی و نظارت بر کیفیت ارائه آن دروس و ارزیابی عملکرد آنان.
تایید رئیس پیشنهادی گروه معارف اسلامی قبل از معرفی به رئیس دانشگاه.
نظارت بر رعایت موازین اسلامی و ارزشهای انقلاب در امور اداره دانشگاهها، تشکلها و فعالیتهای فرهنگی و سیاسی - اجتماعی مراکز هنری و ورزشی و خوابگاههای دانشگاهی و نیز نشریات داخلی دانشگاه.
بررسی مقررات، آییننامهها و بخشنامههای راجع به امور فرهنگی در مراکز آموزش عالی و موسسات وابسته از نظر انطباق با معیارها و ارزشهای اسلامی و انقلاب اسلامی.
حمایت از نیروهای متخصص و متعهد در دانشگاه.
اعلام نظر کتبی درباره خلافهای بیّن متون جزوات درسی و مباحث راجع به مبانی ارزشها و دیدگاههای دینی و اسلامی از طرف دفتر مرکزی نهاد، به مسوولان ذی ربط، برای اصلاح.
در مواردی که اجرای بندهای این ماده نیاز به حضور مسوول نهاد در یکی از شوراها، هیاتها یا کمیتههای وزارتخانه، دانشگاه یا دانشکده داشته باشد از وی برای شرکت در جلسه دعوت خواهدشد.
به منظور اجرای وظایف ناشی از این ماده، صورتجلسات شوراها و هیاتها و کمیتههای تبصره 1به اطلاع مسوول نهاد میرسد.
مسوول نهاد در هر دانشگاه نظرها و تذکرات خود را در هر یک از موارد برای بررسی و اقدام لازم کتبآ به رئیس یا مسوولان دانشگاه یا مرکز آموزش عالی اعلام میدارد، در صورت عدم موافقت یا عدم اعتنا، موضوع به شورای نمایندگان احاله میشود تا با حضور طرفین بررسی و تصمیم نهایی اتخاذ شود.
عضویت نمایندهای از نهاد در شورایعالی برنامهریزی و نمایندهای در هیات نظارت و بازرسی شورایعالی انقلاب فرهنگی و نمایندگانی در هیاتهای عالی گزینش استاد وزارت فرهنگ و آموزش عالی و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، این چهار نماینده به پیشنهاد رئیس نهاد و تصویب شورایعالی انقلاب فرهنگی انتخاب خواهند شد.
ماده 4اصلاحی ۱۳۸۱/۰۳/۲۸
ارکان نهاد نمایندگی عبارتند از: 1 شورای نمایندگان مقام معظم رهبری (هیئت امنا). 2 - ریاست نهاد. 3 - دفاتر نمایندگان در دانشگاهها.
شورای نمایندگان مقام معظم رهبری عالیترین مرجع سیاستگذاری نهاد است و اعضای آن را رهبر معظم انقلاب اسلامی منصوب میکنند.
رئیس نهاد برترین مسوول اجرایی نهاد است و با پیشنهاد شورای نمایندگان توسط مقام معظم رهبری برای مدت 3سال تعیین میشود.
مسوول دفتر نمایندگی در دانشگاه مسوولیت اداره دفتر و اجرای وظایف نهاد در حیطه دانشگاه را بر عهده دارد و زیر نظر رئیس نهاد و در چهارچوب برنامهها و آییننامههای ابلاغ شده از سوی وی فعالیت میکند.
نصب و عزل مسوولان دفاتر نمایندگی در دانشگاهها پس از مشورت با رئیس دانشگاه به پیشنهاد رئیس نهاد و تصویب شورای نمایندگان و حکم رئیس شورا صورت میگیرد.
وظایف شورای نمایندگان: 1 - تصویب سیاستها و خط مشیها، نمودار تشکیلاتی و شرح وظایف قسمتها. 2 - پیشنهاد رئیس نهاد به مقام معظم رهبری. 3 - تصویب برنامه و تهیه و تنظیم بودجه و ترازنامه سالانه و ارائه آن برای تصویب به مراجع ذی صلاحیت. 4 - نظارت بر حسن اجرای مصوبات شورای نمایندگان و عملکرد نهاد. 5 - نصب و عزل مسوولان دفاتر نمایندگان در دانشگاه با امضای رئیس شورای نمایندگان پس از پیشنهاد رئیس نهاد و مشورت با رئیس دانشگاه. 6 - تصویب تشکیلات دفاتر نمایندگی و محدوده وظایف شعب وابسته در چهارچوب اساسنامه.
وظایف و اختیارات رئیس نهاد 1 - اداره کلیه امور نهاد در چهارچوب اساسنامه و مقررات. 2 - اجرای مصوبات شورای نمایندگان. 3 - نظارت بر حسن اجرای وظایف دفاتر و واحدها و فعالیتهای جاری نهاد در دانشگاهها و پیگیری اشکالات و تخلفات احتمالی. 4 - پیشنهاد برنامه محتوایی و طرحهای اجرایی برای تصویب در شورای نمایندگان. 5 - تهیه و ابلاغ آییننامهها و بخشنامهها به دفاتر نمایندگی در دانشگاهها برای انجام وظایف محول. 6 - پیشنهاد نصب و عزل مسوولان دفاتر در دانشگاهها پس از مشورت با رئیس دانشگاه در هر مورد به شورای نمایندگان برای صدور حکم. 7 - تهیه سیاستها، خط مشیها، نمودار تشکیلاتی و شرح وظایف قسمتها و ارائه به شورای نمایندگان برای تصویب. 8 - تهیه و تدوین برنامه، بودجه و ترازنامه سالانه و ارائه به شورا. 9 - نصب و عزل معاونان و مسوولان داخلی نهاد. 10 - تشکیل شورایی از صاحب نظران حوزه و دانشگاه به منظور بررسی طرحها و برنامههای محتوایی نهاد. 11 - جذب و تربیت فضلای روحانی برای تصدی مسوولیتها در نهاد نمایندگی.
: با تصویب شورای نمایندگان، رئیس نهاد میتواند برخی از وظایف دفاتر نمایندگی را بهطور متمرکز اجرا کند.
هیات رئیسه دانشگاه با حضور مسوول دفتر نمایندگی نسبت به هرگونه پشتیبانی و تامین نیازهای دفتر اعم از نیروی انسانی و فضا و تجهیزات در چهارچوب امکانات دانشگاه، تصمیمگیری و اقدام میکند.
بودجه نهاد همه ساله در ردیف مستقل در بودجه کل کشور پیشبینی میشود و دفتر نمایندگی میتواند علاوه بر اعتباراتی که از نهاد نمایندگی دریافت میکند، از بودجهای که در ردیف راجع به مسائل فرهنگی، همه ساله در بودجه دانشگاه منظور میشود استفاده کند.
: اجرای این اساسنامه برای دانشگاههای غیردولتی موکول به تهیه متمم جداگانهای برای این قبیل موسسات و تصویب در شورایعالی انقلاب فرهنگی خواهد بود.
این اساسنامه که در 13 ماده و 5 تبصره در تاریخ 3 /12 /72 به تصویب شورایعالی انقلاب فرهنگی رسیده است بند 15ماده 3 آن در جلسه 374 مورخ 25 /2 /75 تکمیل شد.
ماده الحاقیالحاقی ۱۳۷۶/۱۲/۱۲
«هزینه اعتبارات نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها تابع قانون نحوه انجام امور مالی و معاملاتی دانشگاهها و موسسات آموزش عالی و تحقیقاتی مصوب جلسه مورخ 18 /10 /69 مجلس شورای اسلامی میباشد.»
رئیس جمهور و رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی