نظر مشورتي 7/1403/174 مورخ 1403/04/10 اداره كل حقوقي قوه قضائيه

استعلام : در صورت تنظيم صورتجلسه رسيدگي و انجام دادرسي توسط قاضي، آيا قاضي ديگري مي‌تواند به استناد رسيدگي قاضي قبلي مبادرت به صدور رأي نمايد؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : اولاً، با توجه به ماده 295 قانون آيين دادرسي دادگاه‌هاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379 هر قاضي كه ختم رسيدگي را اعلام مي‌نمايد، انشاء رأي نيز بر عهده همان قاضي خواهد بود؛ مگر آنكه به دلايل قانوني امكان صدور رأي از وي سلب شده باشد؛ در اين صورت قاضي جانشين با تشخيص خود مبادرت به صدور رأي يا ادامه رسيدگي مي‌نمايد. ثانياً، چنانچه دادرس جديد تحقيقات پرونده را كافي و پرونده را معد صدور رأي بداند، اعلام كفايت رسيدگي مجدد ضرورت ندارد و بايد انشاء رأي كند؛ اما اگر براي كشف واقع و احراز حقيقت، تحقيقات و اقدامات صورت گرفته از نظر دادرس جديد دادگاه كافي نباشد و به تحقيقات بيشتري نياز باشد، از آنجا كه اعلام ختم دادرسي از ناحيه قاضي قبلي با تشخيص تكميل تحقيقات و كفايت رسيدگي و مذاكرات از ناحيه او به عمل آمده است و با توجه به اينكه مسؤوليت صدور رأي به دادرس جديد محول شده و از لحاظ وي رسيدگي ناقص است و ملزم دانستن قاضي به صدور رأي بر خلاف عقيده و نظر قضايي او وجه قانوني و شرعي ندارد، نمي‌توان دادرس منصوب بعدي را مأخوذ به اعلام خاتمه رسيدگي دادرس قبلي دانست و او را از تكميل تحقيقات و انجام اقدامات ضروري ممنوع كرد؛ بنابراين، اعلام ختم رسيدگي توسط قاضي رسيدگي‌كننده به پرونده، قاضي بعدي را مكلف به صدور رأي نمي‌كند و چنانچه به نظر وي پرونده معد صدور رأي نباشد، اقدامات لازم را انجام داده و پس از اعلام ختم رسيدگي مي‌تواند انشاء رأي نمايد.