قوانین — بایگانی محلی مرورگر آفلاین دادهٔ دریافت‌شده از qavanin.ir
« بازگشت به فهرست

بخشنامه بانك مركزي در خصوص «دستورالعمل حسابداري قرارداد مرابحه (ريالي)»

متن‌دار
تاریخ تصویب: 1404/11/04
مرجع تصویب: بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران
مشاهدهٔ اصل سند در qavanin.ir ↗

اطلاعات پایه

اطلاعات پایه هنوز دریافت نشده.

متن قانون

راهنمای رنگ‌بندی: معتبراصلاحی / الحاقیمنسوخهتفسیر
ابلاغ «دستورالعمل حسابداري قرارداد مرابحه (ريالي)» مصوب جلسه مورخ 04/11/1404 كميسيون مقررات و نظارت مؤسسات اعتباري مصوب 1404,11,04 با اصلاحات و الحاقات بعدي
با سلام؛ احتراماً، همان‌گونه كه مستحضرند، يكي از اقدامات لازم به منظور تنظيم و نگهداري صحيح دفاتر، حساب‎ها، اطلاعات و صورت‌هاي مالي مؤسسات اعتباري مطابق با مقررات و دستورالعمل‌هاي ابلاغي بانك مركزي كه در جزء (6) بند (الف) ماده (23) «قانون بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران» نيز مورد اشاره واقع شده است، شناسايي و ثبت دقيق رويدادهاي مالي مربوط به اعطاي تسهيلات مي‌باشد. بر همين اساس، به منظور ايجاد وحدت رويه در خصوص انجام عمليات حسابداري اعطاي تسهيلات در قالب قرارداد مرابحه و نيز ارتقاء شفافيت صورت‌هاي مالي موسسات اعتباري، «دستورالعمل حسابداري قرارداد مرابحه (ريالي)» تدوين و در جلسه مورخ 4‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏/11‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏/1404 كميسيون مقررات و نظارت مؤسسات اعتباري بانك مركزي مورد تأييد قرار گرفت. شايان ذكر است، اهم رويدادهاي مالي مرتبط با قرارداد مرابحه (ريالي) در دستورالعمل ياد شده به شرح زير مي‎باشد:
1
رويدادهاي مالي مرتبط با انعقاد قرارداد مرابحه و اخذ وثايق؛
2
رويدادهاي مالي مرتبط با خريد اموال يا خدمات موضوع قرارداد و اعطاي تسهيلات در قالب قرارداد مرابحه؛
3
رويدادهاي مالي مرتبط با بازپرداخت تسهيلات و شناسايي درآمد تسهيلات اعطايي؛
4
رويدادهاي مالي مرتبط با وصول تسهيلات قبل از سررسيد؛
5
رويدادهاي مالي مرتبط با شناسايي وجه التزام تأخير تأديه دين و جريمه عدم اجراي مفاد قرارداد؛
6
رويدادهاي مالي مرتبط با وصول تسهيلات پس از سررسيد و قبل از انتقال به طبقات غيرجاري؛
7
رويدادهاي مالي مرتبط با حسابداري تغيير طبقه‎بندي تسهيلات اعطايي از جاري به غيرجاري؛
8
رويدادهاي مالي مرتبط با وصول تسهيلات پس از انتقال به طبقات غيرجاري و برگشت حساب­هاي انتظامي. تذكر# در پايان، ضمن ايفاد دستورالعمل مورد اشاره به پيوست و بيان اين مطلب كه سرفصل حساب‌هاي دفتركل مورد نياز براي انجام عمليات حسابداري اعطاي تسهيلات در قالب عقد مرابحه، پيش‌تر طي بخشنامه شماره 34837‏‏‏‏‏‏‏‏/04 مورخ 14‏‏‏‏‏‏‏‏/2‏‏‏‏‏‏‏‏/1404 به آن بانك‏‏‏‏‏‏‏‏‏/مؤسسه اعتباري غيربانكي ابلاغ گرديده، خواهشمند است دستور فرمايند، مراتب به قيد تسريع و با لحاظ مفاد بخشنامه شماره 149153‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏/96 مورخ 16‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏/5‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏/1396 به تمامي واحدهاي ذي‌ربط آن بانك‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏/مؤسسه اعتباري غيربانكي ابلاغ شده و بر حسن اجراي آن نظارت دقيق به عمل آيد.‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏‏/ج.ن
رئيس مركز تنظيم‌گري- حجت اسماعيل‌زاده مديركل تنظيم مقررات- حسين صدقي
دستورالعمل حسابداري قرارداد مرابحه (ريالي)»
فهـرسـت مطالـب
مقدمه: به استناد بند (ج) ماده (33) قانون پولي و بانكي كشور و جزء (6) بند (الف) ماده (23) «قانون بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران» و با هدف ايجاد وحدت رويه، شناسايي و ثبت دقيق رويدادهاي مالي مربوط به اعطاي تسهيلات در قالب قرارداد مرابحه در مؤسسات اعتباري و نيز ارتقاء شفافيت صورت‌هاي مالي آن‌ها و با توجه به مفاد «دستورالعمل اجرايي عقد مرابحه» مصوب جلسه مورخ 29/10/1394 شوراي پول و اعتبار، «دستورالعمل حسابداري قرارداد مرابحه (ريالي)» را كه از اين پس به اختصار «دستورالعمل» ناميده مي‌شود به شرح زير تدوين مي‎گردد:
1
ثبت‌هاي حسابداري اخذ وثايق از مشتري:
1
1ـ پس از انعقاد قرارداد تسهيلات در قالب قرارداد مرابحه، در صورت اخذ وثايق از مشتري، اين وثايق به ارزش تعيين شده طبق ضوابط مربوط، به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: بد: حساب‌هاي انتظامي ـ وثايق مرابحه (كد حساب: 4300-13-4-3) ×××× به ارزش تعيين شده طبق ضوابط مربوط بس: طرف حساب‌هاي انتظامي (كد حساب: 8600-13-9-3) ×××× به ارزش تعيين شده طبق ضوابط مربوط
1
2ـ محاسبه و اخذ كارمزد ارزيابي وثايق و تضامين ماخوذه و كارمزد ساير خدمات بانكي ارائه شده، در چارچوب ضوابط ابلاغي، به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌گردد: بد: حساب سپرده قرض‎الحسنه جاري به ريال/ حساب سپرده قرض‎الحسنه پس انداز به ريال/ حساب سپرده سرمايه‎گذاري كوتاه‎مدت به ريال (كد حساب: 4400-10-5-3/4420-10-5-3/4710-13-5-3) ×××× به مبلغ كارمزد متعلقه در چارچوب ضوابط ابلاغي بس: كارمزد تحقق‎يافته خدمات بانكي به ريال (كد حساب: 7700-10-7-3) ×××× به مبلغ كارمزد متعلقه در چارچوب ضوابط ابلاغي
1
3ـ تعداد برگ‌هاي اوراق بهادار و قطعه‌هاي اشياء تضميني به ازاي هر برگ و يا قطعه، يك ريال به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: بد: حساب‌هاي انتظامي ـ برگ‌هاي اوراق بهادار و اشياء قيمتي (كد حساب: 4300-13-4-3) ×××× به ازاي هر برگ و يا قطعه يك ريال بس: طرف حساب‌هاي انتظامي (كد حساب: 8600-13-9-3) ×××× به ازاي هر برگ و يا قطعه يك ريال
1
4ـ در خصوص بيمه وثايق اخذ شده از مشتري و بيمه كالاي موضوع مرابحه به ازاي هر بيمه نامه، يك ريال به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: بد: حساب‌هاي انتظامي ـ بيمه‎نامه وثايق (كد حساب: 4300-13-4-3) ×××× به ازاي هر بيمه‎نامه يك ريال بس: طرف حساب‌هاي انتظامي (كد حساب: 8600-13-9-3) ×××× به ازاي هر بيمه‎نامه يك ريال بند# 2- ثبت‌هاي حسابداري زمان انعقاد قرارداد مرابحه و اخذ پيش‌دريافت از مشتري:
2
1ـ پس از انعقاد قرارداد مرابحه، قرارداد مذكور در حساب انتظامي قراردادها به مبلغ يك ريال به شرح زير ثبت مي‌گردد: بد: حساب‌هاي انتظامي ـ قرارداد مرابحه (كد حساب: 4300-13-4-3) ×××× به مبلغ يك ريال بس: طرف حساب‌هاي انتظامي (كد حساب: 8600-13-9-3) ×××× به مبلغ يك ريال
2
2ـ مبلغ دريافتي بابت ابطال تمبر مالياتي به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي­شود: بد: حساب سپرده قرض‎الحسنه جاري به ريال/ حساب سپرده قرض‎الحسنه پس انداز به ريال/ حساب سپرده سرمايه‎گذاري كوتاه‎مدت به ريال (كد حساب: 4400-10-5-3/4420-10-5-3/4710-13-5-3) ×××× به مبلغ تمبر بس: حساب تمبر مالياتي به ريال (كد حساب‌: 0130-10-1-3 ) ×××× به مبلغ تمبر
2
3ـ در صورت اخذ پيش‎دريافت، مبلغ پيش‌دريافت مأخوذه از مشتري به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: بد: حساب سپرده قرض‎الحسنه جاري به ريال/ حساب سپرده قرض‎الحسنه پس انداز به ريال/ حساب سپرده سرمايه‎گذاري كوتاه‎مدت به ريال (كد حساب: 4400-10-5-3/4420-10-5-3/4710-13-5-3) ×××× به مبلغ پيش‌دريافت مأخوذه بس: پيش‌دريافت از مشتريان بابت تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال ـ تسهيلات مرابحه (كد حساب: 5300-28-5-3 / 5400-31-5-3) ×××× به مبلغ پيش‌دريافت مأخوذه
2
4ـ هم‌زمان با انعقاد قرارداد، تعهدات بانك به مشتري به منظور تهيه كالا و خدمات به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: بد: طرف تعهدات بانك و مؤسسه اعتباري غيربانكي داخلي بابت قراردادهاي منعقده معاملات دولتي / غيردولتي به ريال (كد حساب:4090-16-3-3 / 4100-16-3-3) ×××× به مبلغ كل قرارداد پس از كسر پيش‌دريافت بس: تعهدات بانك و مؤسسه اعتباري غيربانكي داخلي بابت قراردادهاي منعقده معاملات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 8130-16-8-3 / 8140-16-8-3) ×××× به مبلغ كل قرارداد پس از كسر پيش‌دريافت
3
ثبت‌هاي حسابداري خريد اموال يا خدمت موضوع قرارداد:
3
1ـ مبلغ پرداختي به فروشنده اموال يا ارايه ‌دهنده خدمات بابت پيش‌پرداخت خريد اموال يا خدمات موضوع قرارداد به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: بد: اموال و خدمات در جريان براي اعطاي تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – اموال / خدمات خريداري شده براي قرارداد مرابحه (كد حساب: 1510-37-1-3 / 2260-43-1-3) ×××× به مبلغ پيش پرداخت بس: حساب سپرده فروشنده / انواع چك‌هاي بانكي فروخته شده عهده بانك به ريال (كد حساب: 3-5-34-5500) ×××× به مبلغ پيش پرداخت
3
2ـ خريد اموال يا دريافت خدمات موضوع قرارداد مرابحه و پرداخت مابه­التفاوت وجه آن به فروشنده كالا يا ارايه ‌دهنده خدمات، به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: بد: اموال و خدمات در جريان براي اعطاي تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – اموال / خدمات خريداري شده براي قرارداد مرابحه (كد حساب: 1510-37-1-3 / 2260-43-1-3) ×××× به مبلغ بهاي تمام شده اموال يا خدمات پس از كسر مبلغ پيش‌پرداخت بس: حساب سپرده فروشنده / انواع چك‌هاي بانكي فروخته شده عهده بانك به ريال (كد حساب: 3-5-34-5500) ×××× به مبلغ بهاي تمام شده اموال يا خدمات پس از كسر مبلغ پيش‌پرداخت
4
ثبت‌هاي حسابداري اعطاي تسهيلات در قالب قرارداد مرابحه:
4
1ـ پس از خريد اموال يا دريافت خدمات موضوع قرارداد مرابحه، برگشت تعهدات بانك به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: بد: تعهدات بانك و مؤسسه اعتباري غيربانكي داخلي بابت قراردادهاي منعقده معاملات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 8130-16-8-3 / 8140-16-8-3) ×××× به مبلغ كل قرارداد پس از كسر پيش‌دريافت بس: طرف تعهدات بانك و مؤسسه اعتباري غير بانكي داخلي بابت قراردادهاي منعقده معاملات دولتي / غير دولتي به ريال (كد حساب: 4090-16-3-3 / 4100-16-3-3) ×××× به مبلغ كل قرارداد پس از كسر پيش‌دريافت
4
2ـ پس از واگذاري اموال يا خدمات موضوع قرارداد مرابحه به مشتري، با توجه به شرايط قرارداد، تسهيلات اعطايي به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: بد: تسهيلات اعطايي مرابحه دولتي / غيردولتي به ريال (كد حساب : 1270-37-1-3 /1970-43-1-3) ×××× به مبلغ اصل تسهيلات اعطايي (به مبلغ بهاي تمام شده پس از كسر پيش‌دريافت) بد: سود دريافتني جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1440-37-1-3 / 2170-43-1-3) ×××× به ميزان سود دوران بازپرداخت در مرابحه نسيه بد: پيش‌دريافت از مشتريان بابت تسهيلات دولتي / غير دولتي به ريال ـ تسهيلات مرابحه (كد حساب: 5300-28-5-3 / 5400-31-5-3) ×××× به مبلغ پيش‌دريافت مأخوذه بس: اموال و خدمات در جريان براي اعطاي تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال - اموال / خدمات خريداري شده براي قرارداد مرابحه (كد حساب: 1510-37-1-3 / 2260-43-1-3) ×××× به مبلغ بهاي تمام شده اموال يا خدمات بس: سود آتي جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 6500-58-5-3 / 6800-64-5-3) ×××× به ميزان سود دوران بازپرداخت در مرابحه نسيه بند# 5 ـ ثبت‌هاي حسابداري بازپرداخت تسهيلات اعطايي در سررسيد:
5
1ـ در صورتي كه تسهيلات اعطايي مرابحه به صورت نسيه دفعي بازپرداخت گردد، وصول تسهيلات در سررسيد، به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: بد: حساب سپرده قرض‎الحسنه جاري به ريال/ حساب سپرده قرض‎الحسنه پس انداز به ريال/ حساب سپرده سرمايه‎گذاري كوتاه‎مدت به ريال (كد حساب: 4400-10-5-3/4420-10-5-3/4710-13-5-3) ×××× به مبلغ اصل تسهيلات اعطايي و سود مربوط/ مبلغ وصولي بس: تسهيلات اعطايي مرابحه دولتي / غيردولتي به ريال (كد حساب : 1270-37-1-3 / 1970-43-1-3) ×××× به مبلغ اصل تسهيلات اعطايي/ سهم مربوط به اصل تسهيلات از مبلغ وصولي بس: سود دريافتني جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1440-37-1-3 / 2170-43-1-3) ×××× به مبلغ سود تسهيلات اعطايي/ سهم مربوط به سود تسهيلات از مبلغ وصولي
5
2ـ در صورتي كه تسهيلات اعطايي مرابحه به صورت نسيه دفعي بازپرداخت گردد، شناسايي درآمد در سررسيد تسهيلات به شرح زير در حسا‌ب‌ها ثبت مي‌شود: بد: سود آتي جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 6500-58-5-3 / 6800-64-5-3) ×××× به ميزان سود دوران بازپرداخت در مرابحه نسيه دفعي بس: سود تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7600-10-7-3 /7620-10-7-3) ×××× به ميزان سود دوران بازپرداخت در مرابحه نسيه دفعي جزء#5ـ3ـ در صورتي كه تسهيلات اعطايي مرابحه به صورت نسيه اقساطي بازپرداخت گردد، وصول تسهيلات در سررسيد هر قسط، به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: بد: حساب سپرده قرض‎الحسنه جاري به ريال/ حساب سپرده قرض‎الحسنه پس انداز به ريال/ حساب سپرده سرمايه‎گذاري كوتاه‎مدت به ريال (كد حساب: 4400-10-5-3/4420-10-5-3/4710-13-5-3) ×××× به مبلغ هر قسط/ مبلغ وصولي بس: تسهيلات اعطايي مرابحه دولتي / غيردولتي به ريال (كد حساب : 1270-37-1-3 / 1970-43-1-3) ×××× به مبلغ اصل قسط / سهم مربوط به اصل تسهيلات از مبلغ وصولي بس: سود دريافتني جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1440-37-1-3 / 2170-43-1-3) ×××× به مبلغ سود قسط / سهم مربوط به سود تسهيلات از مبلغ وصولي جزء#5ـ4ـ در صورتي كه تسهيلات اعطايي مرابحه به صورت نسيه اقساطي بازپرداخت گردد، شناسايي درآمد در سررسيد هر قسط به شرح زير در حسا‌ب‌ها ثبت مي‌شود: بد: سود آتي جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 6500-58-5-3 / 6800-64-5-3) ×××× به ميزان سود مربوط به قسط بس: سود تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7600-10-7-3 / 7620-10-7-3) ×××× به ميزان سود مربوط به قسط
6
ثبت‌ حسابداري شناسايي درآمد تسهيلات اعطايي مرابحه نسيه دفعي و اقساطي در صورت عدم بازپرداخت در سررسيد:
6
1ـ چنان‌چه تسهيلات اعطايي مرابحه نسيه دفعي و اقساطي در سررسيد تسهيلات يا هر قسط بازپرداخت نگردد، در صورت تحقق معيارهاي شناسايي درآمد، درآمد مربوط شناسايي و به شرح زير در حساب‌ها ثبت مي‌شود: حالت نخست: تسهيلات در طبقه جاري يا بر اساس عامل زمان در طبقه سررسيد گذشته يا معوق باشد: بد: سود آتي جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - بر اساس طبقه تسهيلات اعطايي (كد حساب: 6500-58-5-3 / 6800-64-5-3) ×××× به ميزان سود دوران بازپرداخت در مرابحه نسيه دفعي يا سود مربوط به قسط در مرابحه نسيه اقساطي بس: سود تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7600-10-7-3 / 7620-10-7-3) ×××× به ميزان سود دوران بازپرداخت در مرابحه نسيه دفعي يا سود مربوط به قسط در مرابحه نسيه اقساطي حالت دوم: تسهيلات بر اساس عامل غيرزمان در طبقه سررسيد گذشته يا معوق باشد: بد: سود آتي غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - بر اساس طبقه تسهيلات اعطايي (كد حساب: 6600-61-5-3 / 6900-67-5-3) ×××× به ميزان سود دوران بازپرداخت در مرابحه نسيه دفعي يا سود مربوط به قسط در مرابحه نسيه اقساطي بس: سود تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7600-10-7-3 / 7620-10-7-3) ×××× به ميزان سود دوران بازپرداخت در مرابحه نسيه دفعي يا سود مربوط به قسط در مرابحه نسيه اقساطي جزء# 6ـ2ـ مؤسسه اعتباري موظف مي‌باشد در صورت عدم تحقق معيارهاي شناسايي درآمد، مطابق با ضوابط ابلاغي از سوي بانك مركزي، شناسايي درآمد مربوط به سود تسهيلات اعطايي را به روش تعهدي متوقف نموده و ثبت‌ حسابداري زير را براي تعديل سرفصل حساب سود آتي در دفاتر خود اعمال نمايد: حالت نخست: تسهيلات بر اساس عامل زمان در طبقه معوق باشد: بد: سود آتي جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - طبقه معوق (كد حساب: 6500-58-5-3 / 6800-64-5-3) ×××× به ميزان سودهاي سررسيد شده شناسايي نشده بس: سود سررسيد شده شناسايي نشده غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال– تسهيلات مرابحه - طبقه معوق (كد حساب: 6650-61-5-3 / 6960-67-5-3) ×××× به ميزان سودهاي سررسيد شده شناسايي نشده حالت دوم: تسهيلات در طبقه مشكوك الوصول يا براساس عامل غيرزمان در طبقه معوق باشد: بد: سود آتي غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - بر اساس طبقه تسهيلات اعطايي (كد حساب: 6600-61-5-3 / 6900-67-5-3) ×××× به ميزان سودهاي سررسيد شده شناسايي نشده بس: سود سررسيد شده شناسايي نشده غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال– تسهيلات مرابحه - بر اساس طبقه تسهيلات اعطايي (كد حساب: 6650-61-5-3 / 6960-67-5-3) ×××× به ميزان سودهاي سررسيد شده شناسايي نشده
6
3ـ مؤسسه اعتباري موظف مي‌باشد پس از وصول تمام يا بخشي از مطالبات و تحقق معيارهاي شناسايي درآمد، مطابق با ضوابط ابلاغي از سوي بانك مركزي، علاوه بر ثبت‌هاي حسابداري وصول مطالبات غيرجاري، ثبت حسابداري زير را براي شناسايي درآمد در دفاتر خود اعمال نمايد: بد: سود سررسيد شده شناسايي نشده غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - بر اساس طبقه تسهيلات اعطايي (كد حساب: 6650-61-5-3 / 6960-67-5-3) ×××× به ميزان سهم سود شناسايي نشده از مبلغ وصول شده بس: سود تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال- تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7600-10-7-3 / 7620-10-7-3) ×××× به ميزان سهم سود شناسايي نشده از مبلغ وصول شده
7
ثبت‌هاي حسابداري تعديل حساب‌ سود آتي تسهيلات در مقطع گزارش‌گري مالي: درصورتي‌كه زمان سررسيد تسهيلات يا هر قسط به گونه‌اي‌ باشد كه بخشي از سود آن مربوط به دوره گزارشگري مالي جاري (مقطع «الف») و بخشي ديگر مربوط به دوره گزارشگري مالي آتي (مقطع «ب») باشد، در اين صورت ثبت‎هاي زير در دو حالت، در پايان دوره گزارشگري مالي جاري (مقطع «الف») در دفاتر اعمال مي­شود: حالت نخست: تسهيلات در طبقه جاري يا بر اساس عامل زمان در طبقه سررسيد گذشته يا معوق باشد: بد: سود آتي جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 6500-58-5-3 / 6800-64-5-3) ×××× به ميزان سود مربوط به مقطع «الف» بس: سود تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7600-10-7-3 / 7620-10-7-3) ×××× به ميزان سود مربوط به مقطع «الف» حالت دوم: تسهيلات بر اساس عامل غيرزمان در طبقه سررسيد گذشته يا معوق باشد: بد: سود آتي غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - بر اساس طبقه تسهيلات اعطايي (كد حساب: 6600-61-5-3 / 6900-67-5-3) ×××× به ميزان سود مربوط به مقطع «الف» بس: سود تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7600-10-7-3 / 7620-10-7-3) ×××× به ميزان سود مربوط به مقطع «الف» تبصره# تبصره: به منظور شناسايي سود در سررسيد تسهيلات نسيه دفعي يا اولين قسط تسهيلات نسيه اقساطي در دوره مالي آتي، ثبت­هاي فوق به مبلغ مابه­التفاوت تمامي سود متعلقه تسهيلات مزبور (در نسيه دفعي در تاريخ سررسيد تسهيلات و در نسيه اقساطي در تاريخ سررسيد هر قسط) با سود شناسايي شده (مقطع الف) در دفاتر اعمال مي‎گردد.
8
ثبت‌ حسابداري وصول تسهيلات قبل از سررسيد: در صورت بازپرداخت تمام يا بخشي از تسهيلات قبل از سررسيد (چه دفعي چه اقساطي)، ثبت حسابداري زير انجام مي‌شود: بد: حساب سپرده قرض‎الحسنه جاري به ريال/ حساب سپرده قرض‎الحسنه پس انداز به ريال/ حساب سپرده سرمايه‎گذاري كوتاه‎مدت به ريال (كد حساب: 4400-10-5-3/4420-10-5-3/4710-13-5-3) ×××× به مبلغ وصولي بد: سود آتي جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 6500-58-5-3 / 6800-64-5-3) ×××× به مبلغ كل سود تسهيلات در دوران بازپرداخت به كسر سودهاي تحقق يافته در گذشته بس: تسهيلات اعطايي مرابحه دولتي / غيردولتي به ريال (كد حساب : 1270-37-1-3 / 1970-43-1-3) ×××× به مبلغ اصل تسهيلات وصولي بس: سود تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7600-10-7-3 /7620-10-7-3) ×××× به مبلغ سود تحقق‎يافته وصولي بس: سود دريافتني جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1440-37-1-3 / 2170-43-1-3) ×××× به مبلغ كل سود دريافتني در دوران بازپرداخت به كسر سودهاي تحقق‎يافته وصول شده در گذشته بند# 9ـ ثبت‌هاي حسابداري شناسايي وجه‌التزام تأخير تأديه دين و جريمه عدم اجراي مفاد قرارداد: بخش# الف) شناسايي وجه‎التزام تاخير تاديه دين از محل مطالبات طبقه جاري
9
1ـ در خصوص تسهيلاتي كه در سررسيد وصول نشده است (طبقه جاري)، در مقاطع گزارشگري مالي مورد نظر، در صورت تحقق معيارهاي شناسايي درآمد، از تاريخ سررسيد يا تاريخ آخرين محاسبه وجه التزام تأخير تأديه دين تا مقطع گزارش‌گري مالي، وجه التزام تأخير تأديه دين متعلقه محاسبه و به شرح زير در حساب‌ها ثبت خواهد شد: بد: وجه التزام دريافتني جاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1490-37-1-3 / 2230-43-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تأخير تأديه دين متعلقه بس: وجه التزام تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال– تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7720-10-7-3 / 7740-10-7-3) ×××× به ميزان وجه التزام تأخير تأديه دين متعلقه بخش# ب) شناسايي وجه‎التزام تاخير تاديه دين از محل مطالبات طبقات غيرجاري
9
2ـ در خصوص تسهيلاتي كه در سررسيد وصول نشده است (طبقه غيرجاري)، در مقاطع گزارشگري مالي مورد نظر، در صورت تحقق معيارهاي شناسايي درآمد، از تاريخ سررسيد يا تاريخ آخرين محاسبه وجه التزام تأخير تأديه دين تا مقطع گزارش‌گري مالي، وجه التزام تأخير تأديه دين متعلقه محاسبه و به شرح زير در حساب‌ها ثبت خواهد شد: بد: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال- تسهيلات مرابحه - بر اساس طبقه تسهيلات اعطايي (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3 ) ×××× به ميزان وجه‌التزام تأخير تأديه دين متعلقه بس: وجه التزام تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال– تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7720-10-7-3 / 7740-10-7-3) ×××× به ميزان وجه‌التزام تأخير تأديه دين متعلقه
9
3ـ مؤسسه اعتباري موظف است در صورت عدم تحقق معيارهاي شناسايي درآمد، مطابق با ضوابط ابلاغي از سوي بانك مركزي، شناسايي درآمد مربوط به وجه‌التزام تأخير تأديه دين متعلقه را به روش تعهدي متوقف نموده و ثبت حسابداري زير را در دفاتر خود اعمال نمايد: بد: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال- تسهيلات مرابحه - بر اساس طبقه تسهيلات اعطايي (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3 ) ×××× به ميزان وجه‌التزام تأخير تأديه دين متعلقه شناسايي نشده بس: وجه‌التزام سررسيد شده شناسايي نشده غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال - تسهيلات مرابحه - بر اساس طبقه تسهيلات اعطايي (كد حساب: 6700-61-5-3 / 7020-67-5-3) ×××× به ميزان وجه‌التزام تأخير تأديه دين متعلقه شناسايي نشده
9
4ـ مؤسسه اعتباري موظف مي‌باشد پس از وصول تمام يا بخشي از مطالبات و تحقق معيارهاي شناسايي درآمد، مطابق با ضوابط ابلاغي از سوي بانك مركزي، علاوه بر ثبت‌هاي حسابداري وصول مطالبات غيرجاري، ثبت حسابداري زير را براي شناسايي درآمد در دفاتر خود اعمال نمايد: بد: وجه‌التزام سررسيد شده شناسايي نشده غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال- تسهيلات مرابحه - بر اساس طبقه تسهيلات اعطايي (كد حساب: 6700-61-5-3 / 7020-67-5-3) ×××× به ميزان سهم وجه‌التزام تأخير تأديه دين از مبلغ وصول شده بس: وجه التزام تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال- تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7720-10-7-3 / 7740-10-7-3) ×××× به ميزان سهم وجه‎التزام تأخير تأديه دين از مبلغ وصول شده بخش# پ) ثبت حسابداري شناسايي جريمه عدم اجراي مفاد قرارداد:
9
5ـ در صورت عدم اجراي مفاد قرارداد توسط مشتري، ثبت حسابداري زير به منظور شناسايي جريمه عدم اجراي مفاد قرارداد به استثناي وجه التزام تأخير تأديه دين متعلقه در دفاتر اعمال مي­گردد: بد: ساير حساب‌ها و اسناد دريافتني به ريال – جرايم تخلف از مفاد قرارداد (كد حساب: 2730-49-1-3) ×××× به ميزان جريمه عدم تعهد اجراي قرارداد بس: وجه‌التزام تحقق يافته تسهيلات اعطايي دولتي/غيردولتي به ريال– جرايم تخلف از مفاد قرارداد (كد حساب: 7720-10-7-3 / 7740-10-7-3) ×××× به ميزان جريمه عدم تعهد اجراي قرارداد
10
ثبت‌هاي حسابداري وصول تسهيلات پس از سررسيد و قبل از انتقال به طبقات غيرجاري:
10
1ـ در صورتي كه تمام يا بخشي از تسهيلات اعطايي مرابحه نسيه دفعي، پس از سررسيد و شناسايي وجه التزام تأخير تاديه دين و قبل از انتقال تسهيلات مذكور به طبقات غيرجاري وصول گردد، ثبت حسابداري زير انجام مي‌شود: بد: حساب سپرده قرض‎الحسنه جاري به ريال/ حساب سپرده قرض‎الحسنه پس انداز به ريال/ حساب سپرده سرمايه‎گذاري كوتاه‎مدت به ريال (كد حساب: 4400-10-5-3/4420-10-5-3/4710-13-5-3) ×××× به مبلغ اصل، سود و وجه‌التزام تأخير تأديه دين وصولي بس: تسهيلات اعطايي مرابحه دولتي / غير دولتي به ريال (كد حساب : 1270-37-1-3 / 1970-43-1-3) ×××× به مبلغ اصل تسهيلات اعطايي / سهم مربوط به اصل تسهيلات از مبلغ وصولي بس: سود دريافتني جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1440-37-1-3 / 2170-43-1-3) ×××× به مبلغ سود تسهيلات اعطايي / سهم مربوط به سود تسهيلات از مبلغ وصولي بس: وجه التزام دريافتني جاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال– تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1490-37-1-3 / 2230-43-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تأخير تأديه دين شناسايي شده بس: وجه التزام تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال– تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7720-10-7-3 / 7740-10-7-3) ×××× به ميزان مابه‌التفاوت كل وجه‌التزام تأخير تأديه دين متعلقه و وجه التزام تأخير تأديه دين شناسايي شده
10
2ـ در صورتي كه تمام يا بخشي از تسهيلات اعطايي مرابحه نسيه اقساطي، پس از سررسيد و شناسايي وجه التزام تأخير تاديه دين و قبل از انتقال تسهيلات مذكور به طبقات غيرجاري وصول گردد، ثبت حسابداري زير انجام مي‌شود: بد: حساب سپرده قرض‎الحسنه جاري به ريال/ حساب سپرده قرض‎الحسنه پس انداز به ريال/ حساب سپرده سرمايه‎گذاري كوتاه‎مدت به ريال (كد حساب: 4400-10-5-3/4420-10-5-3/4710-13-5-3) ×××× به مبلغ اصل، سود و وجه‌التزام تأخير تأديه دين وصولي بس: تسهيلات اعطايي مرابحه دولتي / غير دولتي به ريال (كد حساب : 1270-37-1-3 / 1970-43-1-3) ×××× به مبلغ اصل قسط يا اقساط وصولي بس: سود دريافتني جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1440-37-1-3 / 2170-43-1-3) ×××× به مبلغ سود قسط يا اقساط وصولي بس: وجه التزام دريافتني جاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال– تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1490-37-1-3 / 2230-43-1-3) ×××× به مبلغ وجه التزام تأخير تأديه دين شناسايي شده بس: وجه التزام تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال– تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7720-10-7-3 / 7740-10-7-3) ×××× به مبلغ مابه‌التفاوت كل وجه‌التزام تأخير تأديه دين متعلقه و وجه التزام تأخير تأديه دين شناسايي شده
11
ثبت‌هاي حسابداري تغيير طبقه­بندي تسهيلات اعطايي از جاري به غيرجاري:
11
1ـ ثبت‌هاي حسابداري انتقال تسهيلات از طبقه جاري به طبقه سررسيدگذشته: در خصوص تسهيلاتي كه بر اساس معيار زمان يا معيار غير زمان به طبقه سررسيد گذشته انتقال مي‌يابد، ثبت حسابداري زير در دفاتر اعمال مي‌شود: بخش# الف) انتقال به طبقه سررسيد گذشته بر اساس معيار زمان: بد: مطالبات سررسيد گذشته تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1600-40-1-3 / 2300-46-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد شده وصول نشده بد: سود دريافتني غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه – طبقه سررسيدگذشته )كد حساب: 1790-40-1-3 / 2530-46-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد شده وصول نشده بد: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه – طبقه سررسيدگذشته (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه بس: تسهيلات اعطايي مرابحه دولتي / غير دولتي به ريال (كد حساب : 1270-37-1-3 / 1970-43-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد شده وصول نشده بس: سود دريافتني جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1440-37-1-3 / 2170-43-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد شده وصول نشده بس: وجه التزام دريافتني جاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال– تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1490-37-1-3 / 2230-43-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه بخش# ب) انتقال به طبقه سررسيد گذشته بر اساس معيار غير عامل زمان: بد: مطالبات سررسيد گذشته تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1600-40-1-3 / 2300-46-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد شده وصول نشده و سررسيد نشده تسهيلات اعطايي بد: سود دريافتني غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه سررسيدگذشته (كد حساب: 1790-40-1-3 / 2530-46-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد شده وصول نشده و سررسيد نشده تسهيلات اعطايي بد: سود آتي جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 6500-58-5-3 / 6800-64-5-3) ×××× به ميزان سود آتي اقساط سررسيد نشده تسهيلات اعطايي بد: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه سررسيدگذشته (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه بس: تسهيلات اعطايي مرابحه دولتي / غير دولتي به ريال (كد حساب : 1270-37-1-3 / 1970-43-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد شده وصول نشده و سررسيد نشده تسهيلات اعطايي بس: سود دريافتني جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1440-37-1-3 / 2170-43-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد شده وصول نشده و سررسيد نشده تسهيلات اعطايي بس: سود آتي غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - طبقه سررسيدگذشته (كد حساب: 6600-61-5-3 / 6900-67-5-3) ×××× به ميزان سود آتي اقساط سررسيد نشده تسهيلات اعطايي بس: وجه التزام دريافتني جاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال - تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1490-37-1-3 / 2230-43-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه
11
2ـ ثبت‌هاي حسابداري انتقال تسهيلات از طبقه جاري يا سررسيد گذشته به طبقه معوق: در خصوص تسهيلاتي كه بر اساس معيار زمان يا معيار غير زمان به طبقه معوق انتقال مي‌يابد، ثبت حسابداري زير در دفاتر اعمال مي‌شود: بخش# الف) انتقال به طبقه معوق بر اساس معيار زمان: بد: مطالبات معوق تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1640-40-1-3 / 2350-46-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد شده وصول نشده بد: سود دريافتني غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه معوق (كد حساب: 1790-40-1-3 / 2530-46-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد شده وصول نشده بد: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه معوق (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه بس: مطالبات سررسيد گذشته تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1600-40-1-3 / 2300-46-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد شده وصول نشده بس: سود دريافتني غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه سررسيد گذشته كد حساب: 1790-40-1-3 / 2530-46-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد شده وصول نشده بس: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه سررسيد گذشته (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه بخش# ب)انتقال به طبقه معوق بر اساس معيار غير عامل زمان: بد: مطالبات معوق تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1640-40-1-3 / 2350-46-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد شده وصول نشده و سررسيد نشده بد: سود دريافتني غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه معوق (كد حساب: 1790-40-1-3 / 2530-46-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد شده وصول نشده و سررسيد نشده بد: سود آتي جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 6500-58-5-3 / 6800-64-5-3) ×××× به ميزان سود آتي اقساط سررسيد نشده بد: سود آتي غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – طبقه تسهيلات مرابحه – طبقه سررسيد گذشته (كد حساب: 6600-61-5-3 / 6900-67-5-3) ×××× به ميزان سود آتي اقساط سررسيد نشده در طبقات سررسيد گذشته بد: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه معوق (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه بس: تسهيلات اعطايي مرابحه دولتي / غير دولتي به ريال (كد حساب : 1270-37-1-3 / 1970-43-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد نشده بس: مطالبات سررسيد گذشته تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1600-40-1-3 / 2300-46-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد شده وصول نشده بس: سود دريافتني جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1440-37-1-3 / 2170-43-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد نشده بس: سود دريافتني غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - طبقه سررسيد گذشته (كد حساب: 1790-40-1-3 / 2530-46-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد شده وصول نشده بس: سود آتي غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه معوق (كد حساب: 6600-61-5-3 / 6900-67-5-3) ×××× به ميزان سود آتي اقساط سررسيد نشده بس: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه سررسيد گذشته (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه بس: وجه التزام دريافتني جاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال - تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1490-37-1-3 / 2230-43-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه
11
3ـ ثبت‌هاي حسابداري انتقال تسهيلات از طبقه جاري يا سررسيد گذشته يا معوق به طبقه مشكوك‌الوصول: در خصوص تسهيلاتي كه بر اساس معيار زمان يا معيار غير زمان به طبقه مشكوك‌الوصول انتقال يافته باشد، ثبت حسابداري زير در دفاتر اعمال مي‌شود: بد: مطالبات مشكوك الوصول تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1680-40-1-3 / 2400-46-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد شده وصول نشده و سررسيد نشده تسهيلات اعطايي بد: سود دريافتني غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه مشكوك الوصول (كد حساب: 1790-40-1-3 / 2530-46-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد شده وصول نشده و سررسيد نشده تسهيلات اعطايي بد: سود آتي جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 6500-58-5-3 / 6800-64-5-3) ×××× به ميزان سود آتي اقساط سررسيد نشده تسهيلات اعطايي بد: سود آتي غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – طبقه تسهيلات مرابحه – طبقه سررسيد گذشته يا معوق (كد حساب: 6600-61-5-3 / 6900-67-5-3) ×××× به ميزان سود آتي اقساط سررسيد نشده در طبقات سررسيد گذشته و معوق بد: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - طبقه مشكوك الوصول (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه بس: مطالبات معوق يا مطالبات سررسيد گذشته تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1640-40-1-3 / 2350-46-1-3) يا (كد حساب: 1600-40-1-3 / 2300-46-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد شده وصول نشده بس: تسهيلات اعطايي مرابحه دولتي / غير دولتي به ريال (كد حساب : 1270-37-1-3 / 1970-43-1-3) ×××× به ميزان اصل اقساط سررسيد نشده بس: سود دريافتني غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه معوق يا سررسيد گذشته (كد حساب: 1790-40-1-3 / 2530-46-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد شده وصول نشده بس: سود دريافتني جاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1440-37-1-3 / 2170-43-1-3) ×××× به ميزان سود اقساط سررسيد نشده بس: سود آتي غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – طبقه تسهيلات مرابحه - طبقه مشكوك الوصول (كد حساب: 6600-61-5-3 / 6900-67-5-3) ×××× به ميزان سود آتي اقساط سررسيد نشده بس: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه معوق يا سررسيد گذشته (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه بس: وجه التزام دريافتني جاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال– تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1490-37-1-3 / 2230-43-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تاخير تاديه دين متعلقه
12
ثبت‌هاي حسابداري وصول تسهيلات پس از سررسيد و بعد از انتقال به طبقات غيرجاري: در صورتي كه تمام يا بخشي از تسهيلات اعطايي مرابحه نسيه دفعي يا اقساطي، پس از سررسيد و شناسايي وجه التزام تأخير تاديه دين و بعد از انتقال تسهيلات مذكور به طبقات غيرجاري وصول گردد، ثبت حسابداري زير انجام مي‌شود:
12
1ـ تسهيلات در طبقه سررسيد گذشته باشد: بد: حساب سپرده قرض‎الحسنه جاري به ريال/ حساب سپرده قرض‎الحسنه پس انداز به ريال/ حساب سپرده سرمايه‎گذاري كوتاه‎مدت به ريال (كد حساب: 4400-10-5-3/4420-10-5-3/4710-13-5-3) ×××× به مبلغ اصل، سود و وجه‌التزام تأخير تأديه دين وصولي بس: مطالبات سررسيد گذشته تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1600-40-1-3 / 2300-46-1-3) ×××× به مبلغ اصل اقساط يا تسهيلات اعطايي / سهم مربوط به اصل تسهيلات از مبلغ وصولي بس: سود دريافتني غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - طبقه سررسيدگذشته (كد حساب: 1790-40-1-3 / 2530-46-1-3) ×××× به مبلغ سود اقساط يا تسهيلات اعطايي / سهم مربوط به سود تسهيلات از مبلغ وصولي بس: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - طبقه سررسيدگذشته (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تأخير تأديه دين شناسايي شده بس: وجه التزام تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال- تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7720-10-7-3 / 7740-10-7-3) ×××× به ميزان مابه‌التفاوت كل وجه‌التزام تأخير تأديه دين متعلقه و وجه التزام تأخير تأديه دين شناسايي شده
12
2ـ تسهيلات در طبقه معوق باشد: بد: حساب سپرده قرض‎الحسنه جاري به ريال/ حساب سپرده قرض‎الحسنه پس انداز به ريال/ حساب سپرده سرمايه‎گذاري كوتاه‎مدت به ريال (كد حساب: 4400-10-5-3/4420-10-5-3/4710-13-5-3) ×××× به مبلغ اصل، سود و وجه‌التزام تأخير تأديه دين وصولي بس: مطالبات معوق تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1640-40-1-3 / 2350-46-1-3) ×××× به مبلغ اصل اقساط يا تسهيلات اعطايي / سهم مربوط به اصل تسهيلات از مبلغ وصولي بس: سود دريافتني غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه معوق (كد حساب: 1790-40-1-3 / 2530-46-1-3) ×××× به مبلغ سود اقساط يا تسهيلات اعطايي / سهم مربوط به سود تسهيلات از مبلغ وصولي بس: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال –تسهيلات مرابحه - طبقه معوق (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تأخير تأديه دين شناسايي شده بس: وجه التزام تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال - تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7720-10-7-3 / 7740-10-7-3) ×××× به ميزان مابه‌التفاوت كل وجه‌التزام تأخير تأديه دين متعلقه و وجه التزام تأخير تأديه دين شناسايي شده
12
3ـ تسهيلات در طبقه مشكوك الوصول باشد: بد: حساب سپرده قرض‎الحسنه جاري به ريال/ حساب سپرده قرض‎الحسنه پس انداز به ريال/ حساب سپرده سرمايه‎گذاري كوتاه‎مدت به ريال (كد حساب: 4400-10-5-3/4420-10-5-3/4710-13-5-3) ×××× به مبلغ اصل، سود و وجه‌التزام تأخير تأديه دين وصولي بس: مطالبات مشكوك الوصول تسهيلات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه (كد حساب: 1680-40-1-3 / 2400-46-1-3) ×××× به مبلغ اصل اقساط يا تسهيلات اعطايي / سهم مربوط به اصل تسهيلات از مبلغ وصولي بس: سود دريافتني غيرجاري تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - طبقه مشكوك الوصول (كد حساب: 1790-40-1-3 / 2530-46-1-3) ×××× به مبلغ سود اقساط يا تسهيلات اعطايي / سهم مربوط به سود تسهيلات از مبلغ وصولي بس: وجه التزام دريافتني غيرجاري مطالبات دولتي / غيردولتي به ريال – تسهيلات مرابحه - طبقه مشكوك الوصول (كد حساب: 1840-40-1-3 / 2590-46-1-3) ×××× به ميزان وجه التزام تأخير تأديه دين شناسايي شده بس: وجه التزام تحقق‎يافته تسهيلات اعطايي دولتي / غيردولتي به ريال- تسهيلات مرابحه (كد حساب: 7720-10-7-3 / 7740-10-7-3) ×××× به ميزان مابه‌التفاوت كل وجه‌التزام تأخير تأديه دين متعلقه و وجه التزام تأخير تأديه دين شناسايي شده بند#13- ثبت‌هاي حسابداري برگشت حساب­هاي انتظامي:
13
1ـ پس از تسويه كامل قرارداد مرابحه، قرارداد مزبور به شرح زير از حساب‌هاي انتظامي برگشت مي‌شود: بد: طرف حساب‌هاي انتظامي (كد حساب: 8600-13-9-3) ×××× به مبلغ يك ريال بس: حساب‌هاي انتظامي ـ قرارداد مرابحه (كد حساب: 4300-13-4-3) ×××× به مبلغ يك ريال
13
2ـ پس از استرداد وثايق مأخوذه، حساب‌هاي انتظامي مربوط به وثايق مأخوذه به شرح زير از حساب‌ها برگشت مي‌شود: بد: طرف حساب‌هاي انتظامي (كد حساب: 8600-13-9-3) ×××× به ارزش تعيين شده طبق ضوابط مربوط بس: حساب‌هاي انتظامي ـ وثايق مرابحه (كد حساب: 4300-13-4-3) ×××× به ارزش تعيين شده طبق ضوابط مربوط
13
3ـ تعداد برگ‌هاي اوراق بهادار و قطعه‌هاي اشياء قيمتي به ازاي هر برگ و يا قطعه، يك ريال به شرح زير از حساب‌هاي مؤسسه اعتباري برگشت مي‌شود: بد: طرف حساب‌هاي انتظامي (كد حساب: 8600-13-9-3) ×××× به ازاي هر برگ و يا قطعه يك ريال بس: حساب‌هاي انتظامي ـ برگ‌هاي اوراق بهادار و اشياء قيمتي (كد حساب: 4300-13-4-3) ×××× به ازاي هر برگ و يا قطعه يك ريال
13
4ـ در خصوص بيمه وثايق اخذ شده از مشتري، يك ريال به ازاي هر بيمه‎نامه به شرح زير از حساب‌هاي مؤسسه اعتباري برگشت مي‌شود: بد: طرف حساب‌هاي انتظامي (كد حساب: 8600-13-9-3) ×××× به ازاي هر بيمه‎نامه يك ريال بس: حساب‌هاي انتظامي ـ بيمه‎نامه وثايق (كد حساب: 4300-13-4-3) ×××× به ازاي هر بيمه‎نامه يك ريال
دستورالعمل حسابداري قرارداد مرابحه (ريالي)» در چهل و ششمين جلسه مورخ 4/11/1404 كميسيون مقررات و نظارت موسسات اعتباري بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران در (13) ماده و (1) تبصره به تصويب رسيد و از تاريخ ابلاغ، لازم‌الاجرا مي‌باشد.