آئين‌ نامه مرده‌ شويخانه و گورستان

كليات

ساختمان و انتظام مرده‌ شويخانه و گورستان از لحاظ بهداشت تحت نظر شهرداري بوده و همچنين احداث بنگاههاي نامبرده منوط بموافقت قبلي و دريافت پروانه از شهرداري است.

كسانيكه ميخواهند احداث مرده ‌شويخانه يا گورستان نمايند بايد اعتبار كافي داشته مقررات اين آئين نامه را كاملاً رعايت نمايند.

مرده ‌شويخانه بايد بنا بمقتضيات محلي و بتناسب نيازمندي داراي اطاقهاي كافي جهت گذاردن جنازه قبل از غسل ـ اطاقهاي مخصوص غسل ـ اطاق براي معاينه درگذشتگان مشكوك ـ اطاق پذيرائي با لوازم اطاق براي انجام آئين مذهبي ‌ـ انبار البسه درگذشتگان باشد - اطاقهاي مخصوص غسل بايد براي جريان آب گرم و سرد لوله ‌كشي شده باشد و مجري فاضل آب مطابق بهداشت داشته باشد.

شرائط حمل درگذشتگان

حمل درگذشتگان قبل از تحصيل پروانه دفن ممنوع است مگر در موارد ضروري.

پروانه دفن را پزشك معالج مكلف است بدهد و در صورت نداشتن پزشك معالج بايد بوسيله كلانتري مربوطه از پزشك بهداري شهرداري بخش پروانه دفن تحصيل نمايند و در موارد جنحه يا جنايت بشهرباني و يا پزشك قانوني دادگستري مراجعه شود (پروانه روي اوراق چاپي كه از طرف اداره بهداري بطور رايگان باختيار پزشكان گذارده ميشود نوشته ميشود).

بي نوايان و اشخاص غريب كه در اماكن عمومي و گذرها فوت مينمايند و همچنين جسد خردسالها را كه در اين قبيل اماكن و يا گذرها ميگذارند پس از مراجعه بكلانتري از طرف پزشك بهداري بخش مربوطه معاينه خواهند شد و در صورتيكه مظنون بجنحه و جنايت نباشند پروانه دفن از طرف پزشك نامبرده صادر و بمامور كلانتري تسليم ميشود تا از طرف كلانتري مامورين مرده ‌شويخانه براي حمل درگذشته احضار شوند.

حمل جنازه بوسيله وسائط نقليه و كرايه و شخصي اكيداً ممنوع است.

اتومبيل يا كالسكه مخصوص نعش ‌كش بايد داراي تابوت روبسته از چوب جلا شده بوده داخل آن نيز آهن سفيد باشد كه مرده را داخل آن قرار دهند اتومبيل و كالسكه نامبرده بايد منحصراً براي حمل درگذشتگان بكار برده شده هرگونه استفاده ديگري از آن ممنوع است.

پس از حمل درگذشته بايد داخل تابوت را با آهك شستشو دهند.

وسائل جهت حمل درگذشته ميبايستي بمحض اطلاع منتهي تا يكساعت در محل حاضر شود.

مأمورين حمل بايد لباس مشكي نظيف در برداشته باشند.

شرائط غسل و كفن درگذشتگان

محل غسل بايد كف آن تا يك متر از ديوار ازسمنت صيقلي شده و صاف پوشيده شده و هميشه پاكيزه نگاهداري و لااقل روزي دو مرتبه بوسيله آب آهك شسته شود.

غسل درگذشتگان در غير مرده ‌شويخانه‌هاي عمومي ممنوع است و در موارد ضروري موكول بموافقت شهرداري است.

غسل درگذشتگان قبل از ارائه پروانه دفن ممنوع است.

نگاهداري درگذشتگان مگر در موارد ضروري بيش از دو ساعت در مرده‌ شويخانه ممنوع است.

متصديان غسل و كفن و دفن بايد از دستورات مذهبي مطلع و داراي پروانه مخصوص بوده از شرائط بهداشت كاملاً آگاه باشند.

متصديان غسل و كفن پس از انجام كار بايد هر دفعه دستهاي خود را تا آرنج با آب گرم و صابون شسته سپس در يكي از محلولهاي گندزدائي فرو برند.

اشخاص نامبرده بايد معروف بفساد اخلاق نبوده داراي پروانه تندرستي از پزشك رسمي بوده هميشه نظيف و در موقع كار لباس مخصوص در برداشته باشند.

متصديان غسل و كفن حق ندارند با لباس كار از مغسل خارج شوند و پس از انجام كار بايد خود را شستشو داده با لباس شخصي بيرون روند.

اشخاص نامبرده و همچنين گوركنان حق اشتغال بپيشه ديگري ندارند.

كفن درگذشتگان بايد در همان اطاق مخصوص غسـل روي سكوي جداگانه كه از سمنت و يا سنگ يك پارچه صاف باشـد انجام گيرد.

ورود اشخاص متفرقه بمحل غسل ممنوع است.

شرائط دفن و امانتگذاردن درگذشتگان

دفن و امانتگذاردن درگذشتگان در غير از گورستانهاي رسمي ممنوع است.

گودي گور بايد حداقل دو متر، طول 2 متر، عرض 80 سانتي‌ متر باشد - در اطفال خردسال عرض و طول بتناسب سن كمتر از اين مقياس منظور ميشود.

هر گور از اطراف با گور ديگر بايد 30 سانتي‌ متر فاصله داشته باشد.

براي هر درگذشته گور جداگانه لازم است دفن دو درگذشته يا بيشتر در يك گور ممنوع است.

در گور درگذشتگانيكه به بيماريهاي واگيري مثل اسهال خوني ـ حصبه ـ سل و غيره فوت كرده‌ اند بايد مقدار 3 كيلو آهك را در آب مخلوط نموده در توي گور بريزند و سپس روي آنرا بپوشانند.

گورستان

گورستان بايد داراي شرايط زير باشد:

محصور از ديوار يا نرده آهن بوده مطابق نقشه مصوب شهرداري خيابان‌ بندي و درختكاري و گل‌ كاري داشته باشد.

ساختمان مقبره‌ هاي خصوصي در گورستان مطابق نقشه اداره بهداري خواهد بود.

در گورستان بايد محل مخصوص مطابق اصول بهداشت براي درگذشتگاني كه بامانتگذارده ميشوند ساخته شود و نيز بايد اطاقهاي متعدد جهت مشايعين ـ گوركنان ـ و گذاردن و درگذشتگان داشته لوازم دفن از قبيل آهك و آجر و غيره هميشه موجود داشته باشد.

در گورستان بايد بقدر كافي و باقتضاي موقع گوركن و كارگر داشته باشد.

براي هر گورستان و مرده‌ شويخانه يكدستگاه تلفن ضروري است.

راجع بمحل درگذشتگان به اماكن متبركه و يا ساير نقاط ديگر

جنائزي كه باماكن متبركه حمل ميشوند بايد با پروانه اداره بهداري شهرداري و يا پزشكي كه به نمايندگي آن اداره تعيين ميگردد بر طبق مقررات زير انجام شود.

اولياء درگذشته كتباً شرحي منضم بپروانه پزشك معالج تهيه و تسليم اداره بهداري خواهند نمود تا چنانچه از لحاظ بهداشت حمل جنازه مانعي نداشته باشد پروانه داده شود.

طرز حمل جنازه باماكن متبركه و دور دست برحسب محل و اقتضاي فصل بر طبق دستور اداره بهداري و يا پزشك نماينده آن اداره خواهد بود.

براي حمل جنائز بخارج كشور طبق مقررات اداره كل بهداري بايد رفتار شود.

مواد متفرقه

مرده‌ شويخانه و گورستان بايد جداگانه دفاتر چاپي مخصوص زير را مطابق دستور اداره بهداري براي ثبت عمليات مربوطه بخود داشته و نگاهداري نمايد - دفتر ثبت درگذشتگان بترتيب ورود بغسالخانه ـ دفتر ثبت البسه درگذشتگان ـ دفتر ثبت گزارش يوميه ـ دفتر درآمد و هزينه روزانه ـ دفتر ثبت هزينه متعلق بدرگذشتگان.

متصدي مرده ‌شويخانه و گورستان مكلف است در مقابل دريافت هرگونه وجهي كه بعنوان هزينه دريافت ميكند و قبض رسمي داد آنرا در دفتر مربوطه ضبط نمايد.

متصدي مرده‌ شويخانه موظف است روي اوراق چاپي كه بدستور اداره بهداري طبع شود همه روزه از كليه درگذشتكان [درگذشتگان] وارده گزارشي تهيه و حاضر نموده صبح روز بعد باداره بهداري شهرداري ارسال تسليم نمايد كليه پروانه‌ هاي دفن صادره از طرف پزشكان بايد ضميمه گزارش نامبرده باداره بهداري تسليم شود اين گزارش بايد در دفتر مخصوص گزارش يوميه ثبت و وارد شود.

البسه درگذشتگان همه ماهه جمع ‌آوري و در آخر هر ماه با نظارت پزشك اداره بهداري شهرداري بايد سوزانده شود.

نرخ حمل ـ كفن و دفن اموات مطابق صورتي خواهد بود كه از طرف شهرداري تعيين و ابلاغ شود. كاركنان كفن و دفن نميتوانند بهيچوجه، اضافه از نرخ نامبرده وجهي از كسان درگذشته مطالبه و دريافت دارند.

متصدي غسالخانه موظف است يك نسخه از تمام مقررات اين آئين نامه را در محل مقتضي كه قابل استفاده عموم باشد بديوار نصب نمايد و همچنين نرخ مصوب بايد بخط درشت اعلام و بشرح بالا در معرض استفاده واردين قرار گيرد.

هر يك از متصديان غسالخانه و گورستان و همچنين كاركنان در مواردي كه وظيفه مخصوصي بعهده آنها است مسئول اجراي كليه مقررات اين آئين ‏نامه مي‌ باشند.

آئين غسل و كفن و دفن درگذشتگان ملل متنوعه از لحاظ تشريفات مذهبي تابع مقررات مخصوص بخود آنها بوده ولي از لحاظ بهداشت و انتظامات تابع اين آئين ‏نامه خواهد بود.

متخلفين از مقررات اين آئين ‏نامه طبق ماده 276 قانون كيفر عمومي و بشرح زير بكيفر خواهند رسيد.

چنانچه متخلف از متصديان و مسئولين نگاهداري و اداره مرده ‌شويخانه و گورستان باشد و از مواد 3 و 6 و 11 و 13 و 26 (شق الف و ح) و 27 و 28 و 30 و 31 و 32 و 33 و 34) تخلف كنند بحبس تكديري از يك تا هفت روز و جزاي نقدي از 5 تا 50 ريال و يا بيكي از اين دو كيفر خواهند رسيد و مراتب در پشت پروانه آنها قيد ميشود چنانچه در ظرف سال اشخاص نامبرده سه محكوميت بشرح فوق پيدا كنند پروانه آنها پس گرفته ميشود.

هرگاه كاركنان بنگاههاي نامبرده از مواد 4 و 5 و 7 و 8 و 9 و 12 و 13 و 15 و 17 و 18 و 21 و 23 و 24 و 25 تخلف كنند بحبس تكديري از يك تا سه روز و غرامت از 3 تا 30 ريال و يا بيكي از اين دو كيفر محكوم ميشوند. همچنين اگر ثابت شود مسئولين و متصديان بنگاه در نظارت و اجراي تكاليف كاركنان بشرح بند ب غفلت ورزيده‌ اند بكيفر مقرر در بند الف اين ماده خواهند رسيد.

كفيل وزارت دادگستري سروري از طرف وزير كشور