سياست ها و اقدامات ملي فرهنگي، اجتماعي، رسانه اي، علمي و فناوري ناظر به وضعيت كشور در شرايط ويژه

مصوبه «سياست ها و اقدامات ملي فرهنگي، اجتماعي، رسانه اي، علمي و فناوري ناظر به وضعيت كشور در شرايط ويژه» كه در جلسه ۹۲۰ مورخ 1404/06/04 شوراي عالي انقلاب فرهنگي و بر اساس مصوبه جلسه ۵۴۱ شوراي معين به تصويب رسيده است؛ به شرح ذيل براي اجراء ابلاغ مي گردد:

مقدمه ملت بزرگ ايران با سابقه تمدني باشكوه و درخشان در جنگ تحميلي دوازده روزه اخير؛ هوشمندانه و در اوج اتحاد، انسجام و همبستگي ملي با درايت و راهبري حكيمانه مقام معظم رهبري و رشادت و شهامت ماندگار و مثال زدني قهرمانان عرصه عزت و شرف در نبردي جانانه و دفاع مقدس دوازده روزه، رژيم غاصب صهيونيستي و آمريكاي جنايتكار را به پيشنهاد و پذيرش آتش بس تا مرز پشيماني از تهاجم و تجاوز به تماميت ارضي ايران اسلامي وادار ساخت. اين جنگ، دستاوردها و درس آموخته هاي ارزشمندي داشت و تبلور انسجام و همبستگي ملي و قدرت دفاعي و بازدارندگي نيروهاي مسلح، به ثمر نشستن سرمايه گذاري در حوزه هاي مختلف علم و فناوري دفاعي- امنيتي و اعتماد به نخبگان علمي و خودباوري ملي را نمايان ساخت. نقش بي بديل جامعه علمي دانشگاه ها و مراكز علمي و پژوهشي كشور كه بخش كوچكي از آن در اين دفاع مقدس متجلي گرديده؛ نشانگر آن است كه تقويت انسجام و همبستگي ملي از يك سو و زيست بوم علم و فناوري و به ويژه تقويت فناوري هاي نوظهور و نوپديد، استفاده حداكثري از ظرفيت هاي مردمي و نخبگاني و توجه به رفع نيازهاي كشور و پيوستگي و همراستايي پژوهش ها با حوزه هاي دفاعي و امنيتي از سويي ديگر، ضرورتي انكارناپذير است. طبيعي است كه در چنين شرايطي مي بايست با نقش آفريني مؤثر و فعال تمامي شخصيت هاي تأثيرگذار و دست اندركاران و نهادهاي فرهنگي، علمي و فناوري؛ سياست ها و اقدامات مؤثري نسبت به شرايط پيش آمده و محتمل، تعيين و تمهيد گردد. در اين راستا و در جهت تقويت خودباوري، اميدآفريني و افزايش تاب آوري و تمركز ويژه بر پيوند دانشگاه، صنعت و اقتدار دفاعي و امنيت ملي و احقاق حقوق ملت بزرگ ايران، «سياست ها و اقدامات ملي فرهنگي، اجتماعي، رسانه اي، علمي و فناوري ناظر به وضعيت كشور در شرايط ويژه» به شرح ذيل تعيين مي گردد:

سياست ها و اقدامات فرهنگي، اجتماعي و رسانه اي و تقسيم كار ملي:

سياست ها:

۲. تقويت اميد و نشاط اجتماعي و اعتماد به نفس ملي به ويژه رسيدگي به آسيب ديدگان جنگ و تسكين ناملايمات روحي، رواني و رفتاري آنها

۵. دفاع از مظلوميت ملت ايران در عرصه رسانه اي و ديپلماسي و استيفاء حقوق آنها در سطح مجامع و نهادهاي بين المللي

اقدامات ملي/ دستگاه هاي مجري:

۱. تقويت سازگاري اجتماعي و محبت بين فردي در جامعه با اصلاح گفتار و تعابير و نگاه بالا به پايين از سوي برخي از مديران و مسئولان در رسانه ها و فضاي اجتماعي/ تمامي دستگاه هاي حاكميتي و دولتي (۱)

۲. تجديدنظر و اصلاح روش هاي مديريتي و بازبيني ظرفيت هاي اجتماعي در راستاي تأمين بيشتر حقوق اساسي همه آحاد جامعه / تمامي دستگاه هاي حاكميتي و دولتي (۱)

۳. شناسايي و پيشگيري سريع فتنه ها و تلاش هاي دشمن براي درهم شكستن همبستگي ملي و تبيين مواضع شوراي عالي انقلاب فرهنگي و نهادهاي ذي صلاح در خصوص دوگانه هايي مثل امت و ملت، ايران و جمهوري اسلامي، جمهوريت و اسلاميت و ... و لزوم اقناع جامعه/ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، سازمان صدا و سيما، شوراي سياست گذاري ائمه جمعه و سازمان تبليغات اسلامي (۱)

۴. پرهيز از طرح موضوعات داراي ظرفيت دوقطبي ساز در فضاي اجتماعي و ايجاد تعادل در پرداختن به هر يك از عناصر سه گانه باستاني، ديني و مدرن هويت ملي/ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، سازمان صدا و سيما، شوراي سياست گذاري ائمه جمعه و سازمان تبليغات اسلامي (۱)

۵. تدوين پيوست رسانه اي براي اعمال مجازات عوامل نفوذي دشمن و مجرمان خيانت به وطن از سوي قوه قضائيه (۱)

۶. حفظ وحدت و انسجام ملي در روايت سازي رخدادهاي مهم ملي و جهاني مانند روز جهاني قدس، يوم ا... ۲۲ بهمن و ساير مناسبت هاي مربوطه با تأكيد بر جنگ تحميلي ۱۲روزه و پرهيز از ارائه روايت هاي متضاد/ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، سازمان صدا و سيما، شوراي سياست گذاري ائمه جمعه و سازمان تبليغات اسلامي (۱)

۷. تقويت همگرايي و انسجام خانوادگي و آموزش، توانمندسازي و مهارت آموزي خانواده ها در راستاي افزايش تاب آوري و عامليت خانواده ها به عنوان بستر اصلي رشد معنوي، تربيت ديني و توانمندي شخصيتي و كنشگري اثربخش اجتماعي/ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، سازمان صدا و سيما، معاونت رئيس جمهور در امور زنان و خانواده (۱)

۸. برنامه ريزي و حمايت از فعالان فضاي مجازي و رسانه اي در جهت تقويت روحيه همبستگي و همگرايي ملي و مقابله مؤثر با عاملان تشويش اذهان عمومي و نااميدي و هراس در جامعه/مركز ملي فضاي مجازي و قوه قضائيه (۱)

۹. بهره مندي از ظرفيت مساجد، هيئت هاي مذهبي و پايگاه هاي بسيج در راستاي تقويت روحيه ميهني و شور و شعور حماسي، همدلي و مقابله با ظلم و استكبار/ سازمان تبليغات اسلامي و سازمان بسيج مستضعفين (۱)

۱۰. تدوين و تنظيم دستورالعمل براي مهمانان برنامه هاي تلويزيوني و معرفي نخبگان و اساتيد مرتبط با كارگروه هاي متعدد تخصصي شوراي تحول علوم انساني به سازمان صدا و سيما جهت تبيين و تحليل علمي رخدادها/ سازمان صدا و سيما (۲)

۱۱. بهره گيري از ظرفيت شخصيت هاي الگو و اثرگذار اجتماعي از سوي رسانه ملي جهت تبيين و تحليل جنگ تحميلي ۱۲روزه در راستاي افزايش سطح تاب آوري و آرامش اجتماعي/ سازمان صدا و سيما (۲)

۱۲. توسعه بسترهاي لازم براي ارائه خدمات سلامت روان و تعريف سازوكار فوريت هاي اجتماعي و نظام مشاوره ملي در شرايط جنگ و پساجنگ با قابليت دسترسي بالا براي عموم مردم به منظور القاء اميد، نشاط و اعتماد به نفس به جامعه / وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، جمعيت هلال احمر جمهوري اسلامي ايران، وزارت كشور و سازمان صدا و سيما (۲)

۱۳. زمينه سازي براي رشد و توسعه آرامش معنوي، تقويت بنيه فكري و اعتقادي و ترويج و گسترش نمادهاي مذهبي/ حوزه هاي علميه، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، سازمان صدا و سيما، شوراي سياست گذاري ائمه جمعه و سازمان تبليغات اسلامي (۲)

۱۴. آموزش عمومي مستمر كمك هاي اوليه و امداد و نجات به خانواده ها جهت آماده سازي افراد در شرايط ويژه / جمعيت هلال احمر، سازمان صدا و سيما (۲)

۱۵. نام گذاري مناسبت تقويمي و ايجاد يادمان در راستاي تكريم ياد و خاطره سرداران و فرماندهان، دانشمندان، كودكان، مردان و زنان شهيد (۳)

۱۶. حفظ و صيانت از نمادهاي جنگ تحميلي مانند ساختمان شيشه اي سازمان صدا و سيما در قالب ايجاد يادمان و نمايشگاه / شهرداري ها و وزارت ميراث فرهنگي (۳)

۱۷. تبيين و روايت حماسي و تمدني دفاع مقدس در حوزه هاي تعليم و تربيت عمومي و آموزش عالي از طريق تدوين و اختصاص محتوي مناسب با دفاع مقدس ۱۲روزه در متن كتاب هاي درسي و سرفصل هاي دروس دانشگاهي/ وزارتخانه هاي آموزش و پرورش؛ علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي (۳)

۱۸. مستند سازي نحوه شهادت تمامي شهداي جنگ تحميلي و ايجاد كارزار بين المللي اثرگذار جهت تنوير افكار عمومي در سطح جهاني/ بنياد حفظ آثار و نشر ارزش هاي دفاع مقدس، بنياد شهيد و امور ايثارگران، وزارت امور خارجه، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي و سازمان فرهنگ و ارتباطات (۳)

۱۹. تجربه نگاري موفقيت ها و شناسايي و رفع نقاط ضعف دوره جنگ و اتخاذ تمهيدات لازم از سوي دستگاه هاي مرتبط براي مواجهه با شرايط احتمالي ناشي از تكرار جنگ/ تمامي دستگاه هاي حاكميتي و دولتي (۴)

۲۱. صيانت از مؤلفه هاي تمدني ايران فرهنگي بزرگ و جوامع شيعي كشورهاي همسايه در اجراي برنامه هاي امنيتي- دفاعي با تاكيد بر مديريت هوشمند مسأله اتباع خارجي و مهاجران افغانستاني/ وزارت كشور و وزارت امور خارجه (۴)

۲۲. مستندسازي صدمات انساني، مالي، روحي و رواني و نسلي جنگ تحميلي و ارائه آن به مجامع و نهادهاي بين المللي جهت استيفاء حقوق ملي و جبران كليه خسارات وارده بر اثر جنگ با استفاده از حقوقدان هاي مجرب و معتبر در حقوق بين الملل/ بنياد حفظ آثار و نشر ارزش هاي دفاع مقدس، بنياد شهيد و امور ايثارگران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي، وزارت امور خارجه و معاونت حقوقي رياست جمهوري (۵)

۲۳. تشكيل دادگاه به منظور طرح شكايت عليه متجاوزان جهت رسيدگي به شكايات ناشي از جنايات جنگ تحميلي و استيفاء حقوق آسيب ديدگان و تلاش براي اجراي احكام صادره از طريق ساز و كارها و مراجع ذي ربط/ قوه قضائيه (۵)

۲۴. استفاده از ظرفيت رسانه هاي بين المللي جهت تبيين و تحليل جنگ تحميلي با ماهيت ضد بشري و مغاير با قوانين و مقررات بين المللي / وزارت امور خارجه، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي، سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي و معاونت حقوقي رياست جمهوري (۵)

۲۵. آموزش و تربيت نيروي انساني متخصص و حرفه اي در زمينه حقوق بين الملل/ وزارت علوم، تحقيقات و فناوري (۵)

به منظور كنش و واكنش مناسب به تبليغات رسانه اي رژيم صهيونيستي و رسانه هاي وابسته به آن، سازمان صدا و سيما، شبكه تلويزيوني بين المللي به زبان عبري تأسيس مي نمايد.

به منظور حفظ و تقويت همبستگي و سرمايه اجتماعي و انسجام ملي، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي مكلف است با همكاري مركز پژوهش هاي مجلس شوراي اسلامي به طور منظم نسبت به انجام پژوهش هاي لازم پيرامون عوامل و مقوم هاي استمرار همبستگي اجتماعي و انسجام ملي اقدام و نتايج آن را به شوراي عالي انقلاب فرهنگي و ساير مراجع ذي صلاح، ارائه نمايد و اين وزارتخانه با همكاري مراكز معتبر افكارسنجي به صورت منظم، سطح همبستگي و انسجام ملي را سنجش و اعلام مي نمايند.

سياست ها و اقدامات علمي و فناوري و تقسيم كار ملي:

سياست ها:

۱. حفظ و صيانت از سرمايه انساني، تجهيزات، نشر دستاوردها و بروندادهاي علمي كشور و استقرار و تثبيت آرامش به ويژه در حوزه هاي علمي راهبردي

۲. تمركز بر هوش مصنوعي و فناوري هاي هوا فضا، موشكي، پدافندي و راداري، نوظهور و سايبري در جهت تقويت امنيت و بازدارندگي دفاعي و اجتماعي جمهوري اسلامي ايران

اقدامات ملي/ دستگاه هاي مجري:

راهبردي و جذب نخبگان در اين حوزه ها/ وزارتين علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، دانشگاه هاي كشور، سازمان برنامه و بودجه و معاونت علمي، فناوري و اقتصاد دانش بنيان رياست جمهوري (۱)

۲. عملياتي سازي ضوابط ارائه و صيانت از نشر دستاوردها و برون دادهاي علمي اولويت دار در راستاي اجراي سند جامع روابط علمي بين المللي جمهوري اسلامي ايران و ارائه گزارش دوره اي از فرايند اجراي سند (۱)

۳. طراحي و اجراي سازوكار صيانت از سرمايه انساني، برون دادهاي علمي و زيرساخت هاي فناورانه / وزارتين علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، دانشگاه هاي كشور و معاونت علمي، فناوري و اقتصاد دانش بنيان رياست جمهوري (۱)

۴. برگزاري كارگاه هاي آموزشي تشريفات خودحفاظتي براي دانشمندان، پژوهشگران و متخصصان و راه اندازي، تجهيز و تقويت صيانت از زيرساخت هاي تحقيقاتي كشور در حوزه هاي علمي راهبردي/ وزارتين علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و وآموزش پزشكي(۱)

۵. استفاده از فناوري هاي نوين براي شناسايي و اطلاع رساني سريع مكان ها و افراد آسيب ديده به نهادهاي خدمت رسان/ معاونت علمي، فناوري و اقتصاد دانش بنيان رياست جمهوري با همكاري دستگاه هاي اجرايي ذي ربط

۶. ايجاد بستر دسترسي محلي و برون خط به منابع علمي و نشريات علمي بين المللي در شرايط اضطراري/ وزارتين علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و وآموزش پزشكي (۲)

۸. هدايت اساتيد و دانشمندان حوزه هاي مختلف مرتبط به سمت تأمين نيازهاي حوزه امنيتي و نظامي/ وزارتين علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، دانشگاه هاي كشور و معاونت علمي، فناوري و اقتصاد دانش بنيان رياست جمهوري (۲)

۹. سرمايه گذاري ويژه در علوم و فناوري هاي نوظهور و سايبري، علوم پايه و بنيادين، رياضيات، فيزيك و تحقيقات بيولوژيك/ وزارتين علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، دانشگاه هاي كشور، سازمان برنامه و بودجه و معاونت علمي، فناوري و اقتصاد دانش بنيان رياست جمهوري (۲)

۱۰. بازنگري و به روزرساني سياست ها و مقررات علمي و پژوهشي كشور در راستاي اقتدار و رفع نيازهاي دفاعي و نظامي كشور/ وزارتين علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي و دانشگاه هاي كشور با همكاري ستاد كل نيروهاي مسلح (۲)

۱۱. تأمين بودجه اضطراري براي تحقيقات بحران و تسريع آزادسازي منابع مالي طرح هاي تحقيقاتي مشترك بين دانشگاه ها و مؤسسات و نهادهاي دفاعي و امنيتي/ سازمان برنامه و بودجه (۲)

۱۲. سرمايه گذاري ويژه و تعريف پروژه هاي بزرگ با همكاري متخصصان كشورهاي پيشرفته و همسو در حوزه هوش مصنوعي/ وزارتين علوم، تحقيقات و فناوري و بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، دانشگاه هاي كشور، معاونت علمي، فناوري و اقتصاد دانش بنيان رياست جمهوري و وزارت امور خارجه (۲)

به منظور تمركز بر حوزه علم و فناوري مرتبط با حوزه هاي دفاعي - امنيتي و ارتقاء قابليت هاي كشور در اين حوزه؛ شوراي راهبردي علم، فناوري و نوآوري دفاعي - امنيتي كشور موظف است با همكاري وزارت علوم، تحقيقات و فناوري و معاونت علمي، فناوري و اقتصاد دانش بنيان رئيس جمهور، ظرف مدت سه ماه برنامه جامع كمك براي جهت دهي دانشگاه ها و پژوهشگاه ها و پارك هاي علم و فناوري به سمت توسعه علوم و فناوري هاي اولويت دار راهبردي و نوظهور دفاعي و امنيتي به ويژه هوش مصنوعي و سايبر؛ ايجاد سازوكار پذيرش آني فناوري و رفع نيازهاي فوري؛ توسعه اقتصاد فناوري هاي دفاعي و امنيتي و شكل دهي شركت هاي غيردولتي و مردمي فعال در فناوري هاي دفاعي- امنيتي و برنامه پياده سازي راهبردهاي ۲، ۷، ۸ سند جامع علم و فناوري در حوزه دفاعي و امنيتي جمهوري اسلامي ايران (مصوب جلسه ۸۳۷ مورخ 1399/12/5 شوراي عالي انقلاب فرهنگي) را به شوراي عالي انقلاب فرهنگي ارائه نمايد.

راهبري اجرايي سازي سياست ها و اقدامات ملي اين مصوبه و نظارت و ارزيابي آنها حسب مورد، بر عهده ستادهاي راهبري و نظارت ذي ربط دبيرخانه شوراي عالي انقلاب فرهنگي است و دستگاه هاي مجري موظفند ضمن همكاري با شوراي ستادهاي مذكور، گزارش اجرا و پيشرفت كار خود را به دبيرخانه شورا ارائه نمايند.

اين مصوبه در ۷ ماده در جلسه ۹۲۰ مورخ 1404/06/04 شوراي عالي انقلاب فرهنگي به تصويب رسيد و از تاريخ ابلاغ، لازم الاجراء است.

مسعود پزشكيان رئيس جمهور و رئيس شوراي عالي انقلاب فرهنگي