مصوبه هيأت مديره سازمان بورس و اوراق بهادار در خصوص «دستورالعمل امتيازدهي به ناشران اوراق بهادار پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران»

بند 4 نهصد و سيزدهمين صورتجلسه هيئت مديره سازمان بورس و اوراق بهادار مورخ 1402/11/16 به شرح زير مي باشد: 4- نامه شماره 121/252318 مورخ 1402/10/16 مركز مشاوران حقوقي و تدوين مقررات بازار سرمايه متضمن پيشنهاد مديريت نظارت بر ناشران و جمع بندي كميته تدوين مقررات درخصوص پيش نويس «دستورالعمل امتيازدهي به ناشران اوراق بهادار پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران» مطرح شد و دستورالعمل پيشنهادي به شرح پيوست به تصويب رسيد و تصميمات زير اخذ شد: 1- 4- كميته اي متشكل از نماينده مديريت نظارت بر ناشران سازمان، نماينده شركت بورس اوراق بهادار تهران و شركت فرابورس ايران وفق ضوابط دستورالعمل، امتياز سالانه ناشران پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران را محاسبه نموده و نتيجه توسط سازمان منتشر مي گردد. همچنين مديريت مذكور موظف است، حداكثر يك ماه بعد از انتشار نتايج امتيازدهي، گزارشي از اجراي دستورالعمل، آسيب شناسي آن و پيشنهاد هاي خود در جهت تقويت فرآيند امتيازدهي ناشران را به هيأت مديره سازمان ارائه دهد. 2- 4- بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران موظف اند در اجراي بند 15 ماده 1 دستورالعمل پذيرش اوراق بهادار در بورس اوراق بهادار تهران مصوب 1386/10/01 هيأت مديره سازمان بورس و اوراق بهادار و اصلاحات آن، بند 26 ماده 1 دستورالعمل پذيرش، عرضه و نقل و انتقال اوراق بهادار در فرابورس ايران (شركت سهامي عام) مصوب 1388/01/25 هيأت مديره سازمان بورس و اوراق بهادار و اصلاحات آن و ماده 11 دستورالعمل امتيازدهي به ناشران اوراق بهادار پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران مصوب 1402/11/16 هيأت مديره سازمان بورس و اوراق بهادار؛ حداكثر ظرف يك ماه از ابلاغ دستورالعمل اخيرالذكر، نمونه پرسش نامه حاكميت شركتي را تهيه كرده، به تأييد مديريت نظارت بر ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار رسانده و سپس آن را اجرا كنند. بند فوق جهت اقدام مقتضي، ابلاغ مي گردد.

عليرضا ناصرپور نايب رئيس هيأت مديره

دستورالعمل امتيازدهي به ناشران اوراق بهادار پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران

به استناد اختيارات حاصل از بند هاي 2، 8 و 11 ماده 7 قانون بازار اوراق بهادار جمهوري اسلامي ايران و به منظور ارزيابي ميزان رعايت مفاد دستورالعمل­ اجرايي افشاي اطلاعات شركت­ هاي ثبت شده نزد سازمان مصوب 1386/05/03، دستورالعمل پذيرش، عرضه و نقل و انتقال اوراق بهادار در فرابورس ايران مصوب 1388/01/25، دستورالعمل پذيرش اوراق بهادار در بورس اوراق بهادار تهران مصوب 1386/10/01 دستورالعمل مراحل زماني افزايش سرمايه شركت هاي ثبت شده نزد سازمان بورس و اوراق بهادار مصوب 95/06/28 ، دستورالعمل حاكميت شركتي ناشران ثبت شده نزد سازمان بورس و اوراق بهادار مصوب 1401/07/18 هيأت مديره سازمان بورس و اوراق بهادار و اصلاحات بعدي آن ها و ساير قوانين و مقررات بازار سرمايه و همچنين ارزيابي ميزان رعايت استانداردهاي حسابداري توسط ناشران پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران،­ اين دستورالعمل در تاريخ 1402/11/16 به تصويب هيأت مديره سازمان بورس و اوراق بهادار رسيد.

اصطلاحات و واژه هايي كه در ماده 1 قانون بازار اوراق بهادار جمهوري اسلامي ايران، دستورالعمل اجرايي افشاي اطلاعات شركت هاي ثبت ­شده نزد سازمان، دستورالعمل پذيرش، عرضه و نقل و انتقال اوراق بهادار در فرابورس ايران، دستورالعمل پذيرش اوراق بهادار در بورس اوراق بهادار تهران و دستورالعمل حاكميت شركتي ناشران ثبت شده نزد سازمان بورس و اوراق بهادار تعريف شده اند، به همان مفاهيم در اين دستورالعمل به كار رفته اند.

ناشران پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران كه حداقل يكسال از تاريخ اولين عرضه سهام آنها پس از پذيرش گذشته باشد، براساس اين دستورالعمل از لحاظ شفافيت اطلاعاتي، حاكميت شركتي و نقش ­آفريني در توسعه بازار سرمايه، امتيازدهي مي شوند.

امتياز ناشر براساس اطلاعات يكساله منتهي به پايان شهريور ماه هر سال، محاسبه و نتايج محاسبات حداكثر تا يك ماه پس از پايان دوره فوق توسط سازمان براي عموم در سامانه اطلاع رساني ناشران (كدال) منتشر مي ­شود.

در هر دوره، ده ناشر حائز بيشترين امتياز كل مطابق مفاد اين دستورالعمل، «ناشر برتر» محسوب مي شوند.

در صورت كسب امتياز مساوي توسط دو يا چند ناشر، رتبه يكسان به آنها تخصيص داده مي شود.

امتياز كل ناشر مطابق روش زير محاسبه مي شود: امتياز شفافيت اطلاعاتي*65 /0 + امتياز حاكميت شركتي*20 /0 + امتياز نقش­آفريني در توسعه بازار سرمايه*15 /0

امتياز شفافيت اطلاعاتي ناشر، حداقل صفر و حداكثر به ميزان 100 است و طبق روش زير محاسبه مي ­شود: امتياز قابليت اتكاي اطلاعات * 35 /0 + امتياز به موقع بودن اطلاعات * 55 /0 + امتياز رعايت الزامات پذيرش * 10 /0

امتياز به موقع بودن اطلاعات بر اساس ميزان رعايت مهلت­ هاي مقرر در حوزه افشا و ارائه اطلاعات وفق مقررات، حداقل صفر و حداكثر به ميزان 100 است و طبق روش زير محاسبه مي ­شود: مجموع امتياز ارائه اطلاعات رديف هاي­ 1، 2 و 3 + مجموع امتياز منفي تأخير/عدم ارائه در ارائه اطلاعات رديف هاي 4، 5، 6، 7 و 8 جدول اين ماده. جدول شماره 1 رديف عناوين اطلاعيه حداكثر تعداد روزهاي تأخير از پايان مهلت مقرر وزن معيار وزن عامل 1 1- 1- صورت هاي مالي ميان دوره اي 3، 6 و 9 ماهه حسابرسي نشده و گزارش تفسيري مديريت 90 روز 70 (تخصيص وزن مساوي به هر ميان دوره) 30% 1- 2- صورت هاي مالي سالانه حسابرسي نشده اصلي/ تلفيقي و گزارش تفسيري مديريت 14روز 30 2 2- 1- صورت هاي مالي ميان دوره اي شش ماهه حسابرسي ­شده شركت اصلي/تلفيقي و گزارش تفسيري مديريت 60 روز 40 45% 2- 2- صورت مالي سالانه حسابرسي ­شده شركت اصلي و تلفيقي گروه و گزارش تفسيري مديريت 60 روز 35 10 روز 15 2- 3- گزارش هيأت مديره به مجامع و اظهارنظر حسابرس در مورد آن 10 روز 10 3 اطلاعات وضعيت عمليات ماهانه 5 روز كاري 100 25% رديف عناوين اطلاعيه/ مقرره نحوه محاسبه امتياز منفي سقف امتياز منفي 4 اطلاعات پرتفوي سرمايه گذاري هاي شركت هاي تحت كنترلي كه فعاليت اصلي آنها سرمايه گذاري در اوراق بهادار مي باشد، در مقاطع 3، 6 ، 9 ماهه و سالانه، حداكثر 5 روز كاري پس از پايان دوره سه ماهه به ازاي هر عدم ارائه (شركت يا دوره) 0.5 امتياز منفي 5 5 5- 1- صورت هاي مالي ميان دوره اي شش ماهه حسابرسي­ شده شركت هاي تحت كنترل (تعداد عدم ارائه اطلاعات شركت فرعي تقسيم بر تعداد كل شركتهاي فرعي) ضرب در 15 15 5- 2- صورت هاي مالي سالانه حسابرسي شده شركت هاي تحت كنترل 6 6- 1- زمان­ بندي پرداخت سود 6- 2- گزارش كنترل هاي داخلي 6- 3- آگهي دعوت به مجمع عمومي 6- 4-تصميمات مجمع عمومي 6- 5- خلاصه تصميمات مجمع عمومي 6- 6- معرفي يا تغيير در تركيب اعضاي هيأت مديره به ازاي هر عدم ارائه به موقع 0/5 امتياز منفي 5 7 اطلاعات با اهميت به ازاي هر عدم ارائه به موقع 3 امتياز منفي 15 8 8- 1- عدم افشا/تأخير در اطلاع ­رساني مربوط به گزارش توجيهي تأييد شده توسط هيأت ­مديره و نظر بازرس قانوني و متن كامل گزارش توجيهي مورد تأييد وي در خصوص افزايش سرمايه بر روي سامانه اطلاع رساني ناشران (كدال) با لحاظ مقررات مرتبط و يا بر اساس درخواست سازمان به ازاي هر عدم رعايت 1 امتياز منفي 10 8- 2- تأخير يا عدم ارسال مدارك و مستندات به سازمان در مواعد زماني مقرر در مقررات مرتبط از جمله دستورالعمل مراحل زماني افزايش سرمايه- به ازاي هر اعلام سازمان به ازاي هر عدم رعايت 2 امتياز منفي 8- 3- تأخير در اخذ مجوز مرجع ثبت شركت ها به منظور انتشار اعلاميه پذيره نويسي و يا تأخير در ثبت افزايش سرمايه بيش از 30 روز نزد مرجع ثبت شركت ها به ازاي هر اعلام سازمان به ازاي هر عدم رعايت 1 امتياز منفي 8- 4- عدم ارائه به موقع گزارش سود قطعي به همراه اظهارنظر امين/حسابرس به ازاي هر عدم رعايت 2 امتياز منفي

ضريب رعايت اطلاعيه موضوع رديف هاي 1، 2 و3 جدول اين ماده، مطابق روش زير محاسبه مي شود: ( حداكثر روزهاي تأخير/ روزهاي تأخير) -1

امتياز موضوع بند 2-2 جدول اين ماده در صورتي كه ارائه اطلاعات و صورت هاي مالي سالانه حسابرسي شده بيش از چهار ماه پس از پايان سال مالي تأخير نداشته باشد، معادل وزن معيار (35 امتياز) و در غير اين صورت، طبق روش زير محاسبه مي شود: وزن معيار * (90 / تعداد روزهاي تأخير)-1 همچنين درصورتي كه اطلاعات مذكور 10 روز قبل از مجمع ارائه گرديد، امتياز فوق معادل وزن معيار (15 امتياز) و در غير اين صورت، مطابق روش زير محاسبه مي شود: وزن معيار* (10 / تعداد روزهاي تأخير)-1

منظور از اطلاعيه در جدول اين ماده، عناوين اطلاعيه هاي مندرج در سامانه اطلاع رساني ناشران (كدال) است.

ناشراني كه تصميمات مجمع عمومي را افشاي فوري كنند، از ارائه خلاصه تصميمات مجمع موضوع بند 6-5 معاف هستند و عدم انجام تكليف مذكور، براي اين دسته از ناشران امتياز منفي محسوب نمي شود.

امتياز قابليت اتكاي اطلاعات ناشر، حداقل صفر و حداكثر به ميزان 100 است و براي محاسبه آن، ابتدا امتياز منفي هر رديف جدول اين ماده از سقف امتياز مثبت همان رديف، كسر شده و سپس حاصل امتيازات به دست آمده، با هم جمع مي شود. جدول شماره 2 رديف شرح نحوه محاسبه امتياز منفي سقف امتياز مثبت 1 تعديلات سنواتي مجموع قدر مطلق رقم اصلاح اشتباه و قدر مطلق رقم تغيير در رويه آخرين صورت هاي مالي سالانه حسابرسي شده منتشر شده نسبت به قدر مطلق سود/زيان انباشته پايان دوره قبل: به ازاي هر 10 درصد 5 امتياز منفي 20 2 نوع گزارش حسابرس مرود/عدم اظهارنظر (صورت هاي مالي شش ماهه و سالانه): 30 امتياز منفي 30 مشروط (صورت هاي مالي سالانه): به ازاي هر بند شرط، 3 امتياز منفي مقبول (صورت هاي مالي سالانه): 0 امتياز منفي 3 تغييرات سود خالص قدر مطلق تفاوت بين سود خالص هر سهم صورت هاي مالي ميان دوره اي شش ماهه حسابرسي ­نشده و حسابرسي­ شده (بيشتر از 100 ريال): به ازاي هر 5 درصد تغيير، 2 امتياز منفي 25 قدر مطلق تفاوت بين سود خالص هر سهم صورت هاي مالي سالانه حسابرسي نشده و حسابرسي شده (بيشتر از 100 ريال): به ازاي هر 5 درصد تغيير، 2 امتياز منفي 4 اطلاعيه اصلاحي در خصوص صورت مالي يا گزارش فعاليت ماهانه 4- 1- به ازاي هر اطلاعيه اصلاحي درخصوص گزارش فعاليت ماهانه: 1 امتياز منفي تا سقف 5 امتياز منفي 25 4- 2- قدر مطلق تغيير سود/ زيان خالص در هر اطلاعيه اصلاحي صورت هاي مالي 3، 6 ، 9 و 12ماهه نسبت به اطلاعيه اوليه: 5% تا 10%، 2 امتياز منفي بيشتر از 10% تا 20%، 4 امتياز منفي بيشتر از 20% تا 30%، 6 امتياز منفي بيشتر از 30% تا 40%، 8 امتياز منفي بيش از 40%، 10 امتياز منفي 4- 3- جمع 12 ماهه مبالغ اصلاح در گزارش هاي ماهانه تقسيم بر جمع درآمد عملياتي 12ماهه: 5% تا 10%، 2 امتياز منفي بيشتر از 10% تا 20%، 4 امتياز منفي بيشتر از 20% تا 30%، 6 امتياز منفي بيشتر از 30% تا 40%، 8 امتياز منفي بيش از 40%، 10 امتياز منفي

امتياز رعايت الزامات پذيرش، حداقل صفر و حداكثر 100 است و مطابق روش زير محاسبه مي شود: ((تعداد معيارهاي لازم الرعايه/تعداد عدم رعايت)-1)*100

در محاسبه امتياز موضوع اين ماده، الزامات پذيرش كه شركت هاي پذيرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران مكلف به رعايت آن هستند، به شرح ذيل است: 1- سرمايه ثبت شده يا ارزش بازار سهام شركت، 2- نسبت حقوق صاحبان سهام به كل دارايي ها، 3- مثبت بودن جريان خالص وجه نقد ناشي از فعاليت هاي عملياتي طي دو سال مالي اخير، 4- تعداد سهامداران، 5- داشتن حداقل يك بازارگردان، 6- درصد سهام شناور آزاد.

در محاسبه امتياز موضوع اين ماده، الزامات پذيرش كه شركت هاي پذيرفته شده در فرابورس ايران مكلف به رعايت آن هستند، به شرح ذيل است: 1- سرمايه ثبت شده يا ارزش بازار سهام شركت، 2- نسبت حقوق صاحبان سهام به كل دارايي ها، 3- تعداد سهامداران، 4-داشتن حداقل يك بازارگردان، 5- درصد سهام شناور آزاد.

امتياز نقش آفريني در توسعه بازار سرمايه، براساس جدول زير محاسبه مي شود. بالاترين امتياز، 100 درنظر گرفته شده و ساير امتيازات متناسب با آن معادل سازي مي­شود. جدول شماره 3 رديف شرح عناوين مورد محاسبه امتياز مثبت سقف امتياز مثبت 1 تأمين مالي و اصلاح ساختار مالي شركت تأمين مالي از طريق انتشار اوراق بهادار بدهي 8 24 افزايش سرمايه صرفاً از محل آورده نقدي و سلب حق تقدم 12 افزايش سرمايه از محل سود انباشته يا مطالبات و آورده نقدي 8 افزايش سرمايه از محل مازاد تجديد ارزيابي 5 2 بهبود عملكرد شركت درصد رشد سود عملياتي حسابرسي شده سالانه سال جاري نسبت به سال قبل به نسبت درصد رشد از سقف مقرر امتياز 20 3 افشاي صورت هاي مالي ميان دوره و سالانه حداقل 5 روز قبل از پايان مهلت مقرر تعداد اطلاعيه‎ هاي زودتر از موعد به ازاي هر اطلاعيه 3 امتياز مثبت 18 4 ارزش بازار سهام شناور آزاد حداقل 10.000 ميليارد ريال 18 18 حداقل 6.000 ميليارد ريال 15 حداقل 3.000 ميليارد ريال 12 حداقل 1.000 ميليارد ريال 9 حداقل 400 ميليارد ريال 6 حداقل 200 ميليارد ريال 3 5 اقدامات ترويجي برگزاري كنفرانس پرسش و پاسخ سهامداران و مديران حداقل يك بار در سال - 10 برگزاري مجمع عمومي عادي سالانه به صورت الكترونيكي - 10 رديف شرح نحوه محاسبه امتياز منفي سقف امتياز منفي 6 تأخير در پرداخت اصل و فرع اوراق بدهي به ازاي هر روز تأخير، 2 امتياز منفي 10 7 صدور رأي انضباطي قطعي عليه ناشر به ازاي هر تذكر، 5 امتياز منفي 30 به ازاي هر اخطار يا ساير تنبيهات انضباطي، 10 امتياز منفي 8 اختلاف سود تقسيمي افشا شده در گزارش تفسيري مديريت با سود تقسيمي توزيع شده در مجمع (درصد سود تقسيمي توزيع شده در مجمع منهاي درصد سود تقسيمي پيشنهادي هيأت مديره) ضرب در 15 15 9 عدم پرداخت به موقع سود تقسيمي احراز عدم پرداخت به موقع سود 20 10 عدم استفاده از مجوز افزايش سرمايه يا موافقت اصولي انتشار اوراق بدهي انصراف يا انقضاي مهلت استفاده 20 11 عدم تطابق اساسنامه با نمونه مصوب هيأت­ مديره سازمان به ازاي هر احراز عدم مطابقت اساسنامه شركت با نمونه مصوب سازمان، 2 امتياز منفي 5

در صورت تصويب افزايش سرمايه از چند محل به صورت هم­ زمان، در محاسبه امتياز موضوع رديف 1 جدول اين ماده، صرفاً امتياز طبقه بيشتر ملاك است.

امتيازات منفي از مجموع امتياز حاصل از رديف­ هاي 1 تا 5 جدول اين ماده كسر خواهند شد.

امتياز حاكميت شركتي ناشر براساس ميزان رعايت ضوابط دستورالعمل حاكميت شركتي ناشران ثبت شده نزد سازمان بورس و اوراق بهادار، توسط بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران، محاسبه مي ­شود.

در اجراي اين ماده، مؤسسات حسابرسي معتمد، مكلف اند­ بر اساس ميزان رعايت اصول حاكميت شركتي توسط ناشران، پرسشنامه حاكميت شركتي را وفق رويه ابلاغي سازمان، تكميل و ارائه كنند.

در صورت صدور رأي انضباطي قطعي برائت قبل از زمان امتيازدهي، رأي برائت ملاك عمل خواهد بود.

درخواست هاي ناشران برتر در خصوص صدور مجوز افزايش سرمايه و همچنين تأمين مالي از طريق انتشار اوراق مالي اسلامي، در سازمان خارج از نوبت بررسي مي شود.

ناشران برتر از پرداخت حداقل 50 درصد از مبلغ مقرر بابت حق درج در هر يك از بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ايران معاف هستند.