راهنماي استانداردهاي پوشش كاركنان شاغل در كودكستان‌ها و ساير مراكز تربيتي، آموزشي و مراقبتي مرتبط با اوان كودكي

ضمن آرزوي سلامتي و توفيق روز افزون، با توجه به نقش الگويي و اهميت رعايت اقتضائات حرفه اي، تربيتي و فرهنگي پوشش، لباس و ظاهر كاركنان شاغل در كودكستان ها، مراكز تربيتي، آموزشي و مراقبتي مرتبط با اوان كودكي و با لحاظ تأثيرات اين امر بر سلامت جسمي و رواني و فرهنگي ـ تربيتي كودك، «راهنماي استانداردهاي پوشش كاركنان شاغل در كودكستان ها و ساير مراكز تربيتي، آموزشي و مراقبتي مرتبط با اوان كودكي» در چارچوب جزء الف بند ۸ ماده ۱۰ اساسنامه سازمان ملي تعليم و تربيت كودك، در جلسه هاي هفتم، هشتم و نهم مورخ 1402/07/30، 1402/09/19 و 1402/11/09 شوراي ستادي برنامه ريزي و نظارت تعليم و تربيت كودك بررسي گرديده و به تصويب رسيده است و بدين وسيله براي اجرا ابلاغ مي گردد:

: اين راهنما تمام كاركنان و افراد دخيل و مؤثر در تربيت، آموزش و مراقبت كودك در كودكستان ها، مراكز و محيط هاي ياد شده را در بر مي گيرد كه شامل: مديران، مربيان، كمك مربيان، كاركنان اداري، كاركنان پشتيباني، خدماتي، آشپزخانه، نگهباني، همكاران داوطلب، كارورزان، افراد و مربيان مدعو است كه در محيط كودكستان، مركز و يا ساير مراكز مذكور حاضر مي شوند.

كاركنان بخش آشپزخانه و خدمات، علاوه بر تعهد به اجراي توصيه هاي اين راهنما در محيط كودكستان و مراكز مشابه، مشمول استانداردهاي مرتبط با رعايت اصول بهداشت بر اساس قواعد دفتر بهداشت محيط كار وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي نيز هستند.

:

تبيين و تدقيق استانداردهاي پوشش، لباس و ظاهر كاركنان متناسب با اصول حرفه اي و اقتضائات پوشش محوله با محل كار و وظايف محوله براي تأمين و تقويت سلامت جسمي و رواني و رشد و تربيت كودكان

ارتقاي سلامت و عزت نفس كاركنان در محيط كار

ارتقاي نقش الگويي كاركنان در زمينه پوشش و آراستگي

افزايش بهره وري كاركنان

تقويت توأمان فرهنگ ملي و ديني و هويت بومي و محلي در كودكان و كاركنان

:

استانداردها و الزامات لباس كاركنان:

لباس بايد به گونه اي باشد كه تمام بدن را در حد شرعي و قانوني بپوشاند. پوشيدن لباس هاي نازك و بدن نما و يا پاره ممنوع است.

لباس كار بايد متناسب با محيط حرفه اي و رسمي باشد.

رنگ و طرح لباس بايد ترجيحاً روشن و غيربراق و متناسب با روحيه كودكان باشد. ترجيح در استفاده از لباس داراي رنگ هاي شاد و متنوع و بدون علامت است.

: تغيير رنگ پوشش متناسب با رويدادها و مناسبت هاي ملي ـ مذهبي، به صورت موقت و منوط به مدت زمان محدود مجاز و قابل قبول است.

: در شرايط متعارف (غير از نمايش و تئاتر)، پوشيدن لباس هايي كه نشانگر رويدادها و جشن هاي غيرايراني باشد، مجاز نيست.

لباس ها متناسب با فعاليت مربي بوده و تضمين كننده كيفيت مطلوب براي بازي، يادگيري و رشد كودكان باشد، لذا توصيه مي شود كه لباس ها آستين دار، آستين دار به اندازه مناسب گشاد و تا جاي ممكن از جنس الياف طبيعي باشد. استفاده از لباس هاي بدون آستين به دليل مخاطرات بهداشتي براي سلامت كودك، ممنوع است. استفاده از پيش بندهاي نخي، روشن و آستين دار براي در آغوش گرفتن نوزادان پيشنهاد مي شود.

ظاهر لباس بيانگر و تقويت كننده فرهنگ بومي، ملي و مذهبي باشد.

لباس فرم بايد تميز و تازه شسته شده باشد.

ملحقات لباس ايمني نبايد جسمي كودك را به خطر بيندازد.

در هنگام استفاده از لباس محل كار و در محيط كودكستان، مصرف هر نوع دخانيات ممنوع است.

در دوره بارداري و شيردهي كاركنان، مربيان و كاركنان، استفاده از لباس ها و پوشش متناسب با شرايط اختصاصي با ويژگي هاي كلي اين راهنما بلامانع است.

استانداردها و الزامات تزيينات پوشش كاركنان:

تزيينات پوشش و بدن نبايد موجب مخاطره و كاهش بهداشت رواني و سلامت جسمي كودك شود؛ لذا لوازم زينتي مانند دستبند، ساعت، گيره ها و حلقه هاي برجسته و يا تزيين شده كه ممكن است در حين مراقبت، باعث آسيب به كودك شود، بايد كنار گذاشته شوند.

در كودكستان هاي دوره اول، استفاده از لباس با طرح هاي چاپ برجسته و الحاقات تزييني مانند منجوق، مليله و پولك كه امكان بلع و يا آسيب و خراش به پوست كودك را ايجاد مي كند، ممنوع است.

درباره تزيينات يا الحاقات، خطر جدا شدن و بلع احتمالي توسط كودكان وجود نداشته باشد؛ لذا در حين و ارتباط مستقيم با كودك، استفاده از زيورآلاتي مانند گوشواره، تزيين بيني، چوكر، گردنبند و گيره هايي كه جدا شدن و بلع آنها توسط كودك محتمل است، مجاز نيست. لباس مربي به ويژه براي كودكان زير ۲ سال بايد فاقد دكمه و تزيينات جداشونده باشد.

در زمان مراقبت شخصي (از جمله شست وشو) و لمس كودك، تزيينات يا لباس هايي كه احتمال عفونت، خراش يا آزار جسمي به كودك را افزايش مي دهد، بايد حذف شود.

تزيينات پوشش و بدن نبايد داراي نماد فرقه هاي منحرف ديني و هنجارشكنانه باشند.

در استفاده از تزيينات پوشش و بدن ضمن رعايت الزامات ايمني و بهداشتي، توجه به فرهنگ ملي، بومي و الگوي ايراني ـ اسلامي مورد انتظار است.

: استفاده از تصاوير شخصيت هاي كارتوني و سينمايي غيرايراني و نوشته هاي غيرايراني مجاز نيست.

: پوشش پيروان اقليت هاي ديني و اديان مطرح در قانون اساسي در كودكستان هاي ويژه خود، در امور مربوط به ايمني تابع اين شيوه نامه و در امور فرهنگي تابع قوانين ويژه خود خواهد بود.

استانداردها و الزامات مرتبط با مو و ظاهر كاركنان:

از هر گونه آرايش مو و پيرايش مو و تزيينات نامتعارف پرهيز شود.

موي سر بايد تميز و مرتب و متعارف باشد. هنگام آموزش، كار، سرو غذا و مراقبت از كودكان، موهاي سر، بايد به نحو مناسب بسته شده باشند.

استفاده از مژه هاي مصنوعي در حين كار ممنوع است.

براي پيشگيري از آسيب به كودكان، ناخن دست و پا بايد سوهان كشيده و كوتاه، بدون لاك و آرايش و تزيينات الحاقي باشند.

استفاده از ناخن مصنوعي (با هر روشي) به اين دليل كه بستر عفونت باكتريايي و رشد قارچ را موجب مي شود، ممنوع است.

تاتوهاي بدن بايد پوشيده بوده و نمايان نباشد. خصوصاً استفاده از طرح ها و نقاشي روي بدن (موقت يا دائم) با طرح هاي نامناسب و نمادهاي خشن و ترسناك، همجنس گرايي و شيطان پرستي مانند طرح جمجمه، ممنوع است.

استانداردها و الزامات پاپوش كاركنان:

كفش هاي كار در محيط مركز با كيفيت و ظاهر مناسب انتخاب شوند.

محل نگهداري كفش ها دور از دسترس كودكان قرار داشته باشد.

كفش ها و دمپايي هاي داخل محيط روي قسمت هاي فرش شده محيط بيرون نبايد در محدوده سرويس بهداشتي و آشپزخانه استفاده شوند.

رعايت نظافت كفش، روفرشي و جوراب و روپاش پرسنل الزامي است. رفت وآمد با پاي برهنه در بيرون محيط كودكستان، راهرو، آشپزخانه، يا محدوده سرويس هاي بهداشتي ممنوع است.

كاركنان بايد اطمينان حاصل كنند كه لباس و كفش متناسب با فضاي باز و در اختيار دارند تا بتوانند به محيط بيرون تردد داشته باشند.

استانداردها و الزامات مربوط به متعلقات شخصي كاركنان:

به همراه داشتن اقلام مخاطره آميز از قبيل دسته كليد، سوييچ خودرو، كيف پول، اسكناس و سكه و قرص دارو در جيب لباس در حين آموزش و مراقبت از كودك ممنوع است.

وسايل شخصي كاركنان بايد در يك قفسه يا كمد يا محل امن و دور از محلي كه كودكان به آن دسترسي دارند، نگهداري شوند. كيف شخصي نبايد در اتاق هاي بازي نگهداري شوند.

تلفن همراه كاركنان و ملحقات آن نبايد در دسترس كودكان باشد و در محل هايي نگهداري شوند كه كودكان به آن دسترسي ندارند.

ابزارآلات فني و مشابه آن بايد در مكان هاي مطمئن و دور از دسترس كودكان نگهداري شود. مراقبت از كودكان در مقابل خطرات ناشي از اين ابزارآلات در هنگام تعميرات و موقعيت هاي مشابه بر عهده مديريت مركز است.

مراقبت از كودكان در قبال آسيب هاي مربوط به فضا و تجهيزات و انجام امور ضروري پيشگيرانه، برابر با آيين نامه چارچوب شايستگي ها و وظايف مؤسس و نيروي انساني كودكستان ها (بخشنامه شماره 368 مورخ 1402/09/27) به تناسب بر عهده مؤسس، مديران و مربيان و ساير كاركنان است.

مجتبي همتي فر معاون وزير و رئيس سازمان ملي تعليم و تربيت كودك