نظر مشورتي 7/1402/1161 مورخ 1403/02/15 اداره كل حقوقي قوه قضائيه

استعلام : خواهان در يك دادخواست، دو دعواي مطالبه ثمن و اعسار از پرداخت هزينه دادرسي مطرح مي‌كند. در زمان رسيدگي به دعواي اعسار، احراز مي‌شود به سبب وجود شرط داوري، رسيدگي به دعواي مطالبه ثمن در صلاحيت داور است؛ در اين صورت، آيا دادگاه بايد به دعواي اعسار رسيدگي و اتخاذ تصميم كند و پس از قطعيت حكم اعسار، قرار عدم استماع دعواي مطالبه ثمن (به جهت وجود شرط داوري) را صادر كند و يا اين‌كه به جهت شرط داوري، دعواي اعسار نيز قابل استماع در دادگاه نمي‌باشد و دادگاه بايد قرار عدم استماع دعواي مطالبه ثمن و دعواي اعسار را صادر كند؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : احراز وجود يا فقدان شرط داوري جزو اموري است كه در رسيدگي به اصل دعوا مورد بررسي قرار مي‌گيرد؛ در حالي كه ورود به اين رسيدگي مستلزم تعيين تكليف نسبت به هزينه دادرسي است؛ بنابراين در فرض سؤال كه خواهان دعواي مطالبه ثمن و اعسار از پرداخت هزينه دادرسي را مطرح كرده و مشخص شده است كه به سبب وجود شرط داوري، رسيدگي به دعوا در صلاحيت داور است، دادگاه ‌بايد ابتدا در خصوص دعواي اعسار از پرداخت هزينه دادرسي رسيدگي و تعيين تكليف كند.