مصوبه شوراي عالي شهرسازي و معماري ايران در خصوص طرح جامع ناحيه اروميه - سلماس

شوراي عالي شهرسازي و معماري ايران در جلسه مورخ 1404/1/25 موضوع "طرح توسعه و عمران (جامع) ناحيه اروميه ـ سلماس" را در چهارچوب مصوبه مورخ 1402/10/28 شوراي برنامه ريزي و توسعه استان آذربايجان غربي و با توجه به نظرات اعضاي كميته فني طرح هاي فرادست و كلان مقياس (كميته فني شماره 5) براساس جلسات برگزار شده در تاريخ هاي 1403/7/2 و 1403/7/30 مورد بررسي قرار داد و ضمن تصويب طرح مقرر نمود ملاحظات، اصلاحات و ديدگاه هاي اعضاي شوراي عالي به ترتيبي كه در ادامه مي آيد، در اسناد و مدارك طرح اعمال و ابلاغ شده و احكام طرح مطابق مفاد مصوبه شوراي عالي توسط تمامي دستگاه هاي متولي مورد توجه و اقدام قرار گيرد:

مسائل و روندهاي كليدي اثرگذار بر توسعه ناحيه: مطابق نتايج مطالعات تشخيص و تحليل مهمترين مسائل و روندهاي كليدي ناحيه و اثرگذار بر توسعه به ترتيب زير مي باشد: ـ حساسيت هاي اكوسيستم و منابع آبي درياچه اروميه و روندهاي ناگوار سال هاي اخير ـ توزيع نامتوازن جمعيت، امكانات و خدمات در سطح ناحيه ـ سطح سرويس رساني پايين شبكه زيرساختي ارتباطي و عدم پيوستگي نظام ارتباطي و حمل و نقل منطقه ـ مغايرت نحوه بهره برداري از اراضي در سطح ناحيه به ويژه حوزه پيرامون غربي درياچه با حساسيت هاي كاهش منابع آب درياچه اروميه ـ كاهش تاب آوري طبيعي و اقتصادي منطقه متأثر از اكوسيستم شكننده و الگوي نامناسب اقتصاد ناحيه و همچنين امكان بروز سوانح طبيعي ـ عدم بهره برداري از مزيت ها و فرصت هاي موقعيت اقتصاد مرزي ناحيه

نتايج بررسي تحقق پذيري سند توسعه و عمران مصوب قبلي: ـ افزايش سطح اراضي كشاورزي و باغات بيش از پيش بيني طرح در مغايرت با سياستهاي مورد تأكيد براي حفاظت از درياچه اروميه ـ كاهش سطح پهنه هاي حفاظتي، شوره زار، مرتع داري و زراعت ديم و تبديل آنها به توسعه هاي مسكوني به ويژه رشد پراكنده و خودرو ـ عدم تحقق توزيع جغرافيايي جمعيت مطابق پيش بيني ها و تداوم تمركز مركز ناحيه ـ افزايش سطوح سكونتي فراتر از پيش بيني طرح جامع ـ تبديل سرو به شهر برخلاف پيش بيني طرح ـ عدم تبديل راژان به شهر علي رغم پيش بيني طرح

مهمترين محورهاي اصلي توسعه در پيوند با مسائل ناحيه: مطابق نتايج مطالعات و بررسي هاي آينده نگرانه، مهمترين محورهاي توسعه ناحيه در آينده به شرح زير مي باشد: ـ تسهيل استقرار فعاليت هاي گردشگري، لجستيك، و صنايع تبديلي در سازگاري با اكوسيستم حساس ناحيه ـ حركت به سمت توزيع متعادل و تبديل كريدور مرزي به كريدور تحول يابنده ـ محدود كردن اراضي كشاورزي و پيشبرد توسعه از طريق بهبود فناوري و كارآيي فعاليت هاي كشاورزي ـ تسهيل ارتباطات از طريق توسعه راه ها و شبكه راه آهن و ايجاد پارك لجستيكي ـ تحول در منطقه بندي كاربري اراضي پيشنهادي براساس مطلوبيت استقرار فعاليت ها و فراهم كردن انعطاف پذيري

مشخصات: مساحت، افق و برآورد جمعيت پذيري ناحيه: ـ مساحت ناحيه 7908 كيلومترمربع ـ ظرفيت جمعيت پذيري ناحيه براساس برآوردهاي صورت گرفته 1729991 نفر افق طرح 1420 ـ نرخ متوسط رشد جمعيت پيشنهادي طي دوره 15 ساله تا افق طرح 1/35

الگوي سطح بندي پيشنهادي مراكز جمعيتي شهرهاي ناحيه: ـ اروميه به عنوان كلانشهر (بيش از 500 هزار نفر) ـ سلماس به عنوان شهر مياني بزرگ (100تا 250 هزار نفر) ـ شهرهاي تازه شهر، قوشچي، نوشين، سرو و سيلوانه به عنوان شهرهاي كوچك (كمتر از 25 هزار نفر)

الگوي سطح بندي مراكز جمعيتي و خدماتي روستايي ناحيه: ـ 11 منظومه (جمعيت 20 تا 40 هزار نفر) ـ 38 مجموعه (جمعيت 5 تا 12 هزار نفر) ـ 95 حوزه (جمعيت كمتر از 5 هزار نفر) ـ 29 روستاي مستقل

روستاهاي داراي قابليت ارتقاء به نقطه شهري و ايجاد سكونتگاه جديد: ـ روستاهاي بند، ديزج، راژان، قزل عاشق، سيلاب، قولنجي، مغانجوق، ملحم، بالو، بادكي، ريحان آباد و هفتوان ـ ايجاد سكونتگاه جديد در قالب شهرك صرفاً در پهنه هايي امكان پذير خواهد بود كه در نقشه سند پهنه بندي طرح مشخص شده است.

مهمترين احكام طرح ناحيه براساس نتايج مطالعات: ـ كليه طرح هاي جامع شهرهاي واقع در محدوده و كليه طرح هاي هادي روستاهاي واقع در محدوده ملزم به رعايت احكام طرح جامع ناحيه اروميه ـ سلماس در بعد جمعيت پذيري و نظام توزيع خدمات و ضوابط و مقررات هستند. ـ كليه دستگاه هاي اجرايي استان كه متولي تصميم گيري، تأييد و يا اظهار نظر درخصوص تعيين كاربري زمين خارج از محدوده و حريم شهرهاي واقع در محدوده اند، ملزم اند در پاسخ استعلام ها و يا تصويب طرح و صدور مجوزها، پهنه بندي كاربري اراضي پيشنهادي اين طرح و ضوابط و مقررات آن را رعايت نمايند. ـ دستگاه هاي اجرايي استان كه طرح تكاليفي را در قالب برنامه هاي اجرايي براي آنها تعيين كرده، مكلف اند ضمن بسترسازي و تعهد به اجراي تكاليف، آنها را در اولويت برنامه هاي سالانه و بودجه هر ساله خود قرار دهند. ـ شوراي برنامه ريزي و توسعه استان آذربايجان غربي مكلف است با پايش مصوبات موردي خود در طي هر سال، سالانه گزارشي تحت عنوان «نظارت بر روند تحقق پذيري طرح جامع ناحيه اروميه ـ سلماس» به دبيرخانه شوراي عالي ارسال نمايند. ـ دستگاه هاي اجرايي مسئول در حوزه توسعه زيرساخت ها از جمله شبكه راه، راه آهن، آب و انرژي مكلفند در خصوص اقدامات عمراني دستگاه متبوع خود، هماهنگي كامل با پيشنهادات طرح جامع ناحيه اروميه ـ سلماس از جمله نقشه پهنه بندي كاربري زمين، نقشه توسعه راه ها و زيرساخت ها و سند ضوابط و مقررات و ملاحظات خاص مرتبط با آن را لحاظ نمايند.

ملاحظات:

ملاحظات سند طبقه بندي كاربري اراضي پيشنهادي:

1ـ ضمن انعكاس پهنه هاي نظامي موجود، عرصه هاي مستعد جهت استقرار فعاليت هاي نظامي مطابق مصوبه مورخ 1399/8/5 شوراي عالي و برپايه شاخص هاي اعلامي آن وزارتخانه (موسوم به 23 گانه) در طرح پيشنهاد گردد.

2ـ محدوده و حريم شهرهاي ناحيه براساس آخرين طرح مصوب عيناً در اين سند اعمال گردد. بديهي است هرگونه اقدام در اين عرصه ها به استناد قانون تعاريف ... در طرح جامع مربوطه خواهد بود.

3ـ جهات توسعه مطلوب شهرها مبتني بر يافته هاي طرح در سند منطقه بندي كاربري اراضي پيشنهادي منعكس گردد.

4ـ پهنه پيشنهادي تحت عنوان اراضي ذخيره شده توسعه با توجه به قابليت آن به يكي از پهنه هاي پيشنهادي تبديل گردد.

5 ـ محوطه هاي باستاني، تاريخي، سطح ناحيه براساس استعلام از وزارت ميراث فرهنگي، گردشگري و صنايع دستي تحت پهنه هاي حفاظت تثبيت گردد. همچنين جاذبه هاي طبيعي و تاريخي موجود در سطح ناحيه به همراه مناطق نمونه و روستاهاي هدف گردشگري به عنوان عوارض نقطه اي نمايش داده شود.

6 ـ پهنه اراضي كشاورزي موجود براساس اعلام جهاد كشاورزي استان توسط اداره كل راه و شهرسازي استان و استانداري كنترل و براساس آخرين تغييرات در طرح لحاظ شود.

7ـ با استعلام از شركت شهرك هاي صنعتي، مراكز و شهرك هاي صنعتي در نقشه هاي پيشنهادي تدقيق شود.

8 ـ چنانچه براي انواع شهرك ها از قبيل شهرك لجستيك كشاورزي، شهرك مسكوني و يا شهرك هاي تخصصي پيشنهاداتي ارائه شده است، به صورت مكان محور در طرح نمايش داده شود.

9ـ سند پدافند غيرعامل و مديريت بحران متناسب با شرايط مرزي و سطح بندي شهرهاي ناحيه باز تنظيم شود به طوري كه در آن مراكز خطرزاي شهري و غيرشهري پهنه هاي مستعد جهت استقرار اين مراكز و مكان هاي اسكان اضطراري و امداد و نجات مشخص گردد.

ملاحظات ترافيكي:

1ـ اخذ برنامه هاي عمران ملي منطقه اي اعم از زيرساخت ها به همراه مشخص نمودن اعتبارات و امكانات مالي و فني مربوطه به ويژه در حوزه حمل و نقل.

2ـ شبكه معابر پيشنهادي طرح كه با اسناد بالادست منطبق بوده حفظ شده و بقيه پيشنهادات شبكه معابر طرح چنانچه توجيه مالي و قانوني ندارد و با اسناد بالادست منطبق نيست، از نقشه هاي طرح حذف گردد.

ساير ملاحظات:

1ـ رعايت دستورالعمل نحوه ارائه و تحويل نقشه هاي طرح هاي توسعه و عمران مورخ 1380/9/10 دبيرخانه شوراي عالي ضرورت دارد.

2ـ اولويت بندي پروژه ها مطابق توان و ظرفيت ملي استان و همچنين مكانيزم و مدل هاي تأمين مالي پروژه ها، نحوه بهره گيري از ظرفيت هاي بخش خصوصي و مديريت اجرايي طرح مشخص شود.

3ـ با توجه به ابلاغ برنامه هفتم توسعه سهم طرح هاي ناحيه اي براي اجراي برنامه هفتم تبيين و ارائه گردد.

4ـ در اسناد خروجي مباحث مربوط به فاضلاب و پسماندها به ويژه در ارتباط با درياچه اروميه بازتاب داده شود.

5 ـ مصوبات ستاد احياء درياچه اروميه مورد بررسي قرار گرفته و چنانچه حكمي در ارتباط با اين ناحيه وجود دارد در احكام طرح لحاظ گردد.

مراتب جهت استحضار و دستور انعكاس و اقدام اعلام مي شود. خواهشمند است دستور فرماييد در اجراي ماده 42 آيين نامه نحوه بررسي طرح ها و ... اسناد طرح پس از اصلاح براساس مفاد اين مصوبه، جهت ابلاغ به مراجع ذي ربط در اختيار دبيرخانه شوراي عالي قرار گيرد.

معاون شهرسازي و معماري و دبير شوراي عالي شهرسازي و معماري ايران ـ غلامرضا كاظميان