نظر مشورتي 7/1402/884 مورخ 1403/03/06 اداره كل حقوقي قوه قضائيه

استعلام : در برخي قوانين؛ از جمله قانون ثبت احوال مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدي و قانون حمايت خانواده مصوب 1391، به خواهان اين امتياز داده شده است كه برخلاف اصل مقرر در ماده 11 قانون آيين دادرسي دادگاه‌هاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379 در محل اقامت يا سكونت خود طرح دعوا كند؛ چنانچه مرجع رسيدگي‌كننده احراز كند آدرس اعلامي محل سكونت يا اقامت خواهان واقعي نبوده است و وي در محل ديگري اقامت دارد و صرفاً به منظور ايجاد صلاحيت براي مرجع رسيدگي‌كننده به هر دليلي آدرس غير واقعي را اعلام كرده است، آيا دادگاه بايد بر اساس اين احراز واقعي مبادرت به صدور قرار عدم صلاحيت نمايد و يا آنكه به صرف اعلام آدرس توسط خواهان در سامانه ثنا دادگاه امكان ورود به موضوع را ندارد و نمي‌تواند قرار عدم صلاحيت صادر كند؟ نظريه مشورتي اداره كل حقوقي قوه قضاييه : با توجه به تعريف اقامتگاه در ماده 1002 قانون مدني و مستفاد از مواد 78 و 80 قانون آيين دادرسي دادگاه‌هاي عمومي و انقلاب در امور مدني مصوب 1379، در اموري كه صلاحيت دادگاه مبتني بر محل اقامت مي‌باشد، ملاك صلاحيت محل اقامت واقعي اشخاص است و در صورت احراز توسط دادگاه رسيدگي‌كننده، با رعايت قواعد عمومي مربوط به صلاحيت و تشخيص مرجع صالح اتخاذ تصميم مي‌شود. با اين حال دادگاه مجاز نيست رأساً صحت يا سقم آدرس اعلامي را بررسي كند و ورود به اين موضوع مستلزم ايراد خوانده است.