مصوبه وزارت نيرو در خصوص مقررات (نرخ و ضوابط) عرضه برق نيروگاه‌ هاي مقياس كوچك

مستند صدور مصوبه: مواد (۴۴) و (۵۶) قانون اصلاح الگوي مصرف، قانون مانع‌ زدايي از توسعه صنعت برق و بند (هـ) ماده (۱) قانون تأسيس وزارت نيرو

به منظور ترغيب سرمايه ‌گذاري در توليد و عرضه متناسب انرژي الكتريكي و تسهيل و تعامل واحدهاي جلب مشاركت با سرمايه‌ گذاران خرد و همچنين بهره‌ گيري از مزيت‌ هاي مولدهاي مقياس كوچك در توليد هم ‌زمان برق و حرارت، مقررات (نرخ و ضوابط) عرضه برق نيروگاه‌ هاي مقياس كوچك (شامل پانزده (۱۵) ماده ممهور به مهر دفتر اقتصاد، سرمايه ‌گذاري و تنظيم مقررات بازار آب و برق) جهت اجراء ابلاغ مي ‌گردد. معاونت برنامه ‌ريزي و اقتصادي موظف است، با همكاري شركت توانير و شركت مديريت شبكه برق ايران، گزارش عملكرد اين مصوبه را هر سه ماه يك بار ارائه نمايد.

علي اكبر محرابيان

مقررات (نرخ و ضوابط) عرضه برق نيروگاه هاي مقياس كوچك»

‏ در اين مصوبه اصطلاحات ذيل در معني مشروح به كار مي روند: توانير: شركت مادر تخصصي مديريت توليد، انتقال و توزيع نيروي برق ايران شركت برق: شركت هاي برق منطقه اي نيروگاه: مولد مقياس كوچك با بازده الكتريكي حداقل 42% يا مجموع بازده الكتريكي و حرارتي حداقل 70% قرارداد: قرارداد منعقده بين سرمايه گذار و "شركت برق" نرخ قرارداد: نرخ خريد برق در "قرارداد" نرخ خريد مبناي صدور صورتحساب: "نرخ قرارداد" تعديل شده كه بر اساس رابطه مندرج در جزء (8- 6) محاسبه و تعيين مي گردد. تجميع كننده: اشخاص حقوقي مجاز كه اقدام به تجميع ظرفيت و انرژي الكتريكي "نيروگاه" جهت عرضه برق، به مصرف كنندگان از طريق انعقاد قرارداد دوجانبه و بورس انرژي وفق ضوابط مربوطه مي نمايند. دوره اوج بار: دوره اي از سال كه تا پايان فروردين ماه همان سال توسط شركت مديريت شبكه برق ايران، تعيين و اعلام مي شود. ظرفيت مطمئن نيروگاهي: ظرفيت تعيين شده مطابق دستورالعمل گواهي ظرفيت به شماره 95/40749/20/100 مورخ 1395/9/28‌ و مصوبات مرتبط ساير كلمات و تعاريف استفاده شده در اين مصوبه مطابق آخرين ابلاغيه هاي وزارت نيرو و يا هيأت تنظيم بازار برق ايران (تا زمان ابلاغ اين مصوبه) است.

‏ "توانير" موظف است در ابتداي آبان ماه هر سال نقاط اولويت دار و ميزان ظرفيت مورد نياز براي احداث "نيروگاه" در نقاط معرفي شده را از طريق سامانه الكترونيكي منتشر و به اطلاع عموم برساند.

: رويه نحوه تعيين نقاط اولويت دار براي توسعه "نيروگاه" و نقاط خاص و بحراني شبكه توسط كارگروهي به رياست معاون برق و انرژي و همكاري "توانير"، حداكثر ظرف دو هفته پس از ابلاغ اين مصوبه، ابلاغ مي گردد.

: "توانير" مكلف است هر ساله نقاط خاص و بحراني شبكه را تعيين نمايد. "نرخ قرارداد" در اين نقاط براساس مدل مالي و پس از برگزاري مناقصه توسط "شركت برق" تعيين و توسط معاونت برق و انرژي ابلاغ مي گردد. اين نرخ جايگزين نرخ جزء (8- 1) مي شود و ساير بندهاي اين مصوبه شامل سرمايه گذار برنده مناقصه مي گردد. مدت زمان "قرارداد" و ماه هاي خريد برق در هر مورد متناسب با نياز شبكه تعيين مي گردد. سرمايه گذار احداث "نيروگاه" در اين حالت مجاز به عرضه برق توليدي خود به روش انعقاد قرارداد دوجانبه با مصرف كنندگان نمي باشد.

‏ معاونت برق و انرژي موظف است نسبت به صدور مجوز و پروانه احداث براي "نيروگاه" در چارچوب اين مصوبه اقدام نمايد.

‏ معاونت برنامه ريزي و اقتصادي مكلف است با تشكيل كارگروهي نسبت به تسهيل صدور مجوزات، ثبت سفارش، تخصيص ارز و ... اقدام نمايد.

‏ سرمايه گذار احداث "نيروگاه" مجاز است برق توليدي خود را به روش هاي زير عرضه نمايد: الف) انعقاد قرارداد دوجانبه با مصرف كنندگان ب) عرضه در بورس انرژي

سرمايه گذار احداث "نيروگاه" مجاز به انعقاد قرارداد دوجانبه از طريق "تجميع كننده" مي باشد.

‏ سرمايه گذار احداث "نيروگاه" مجاز است در دو حالت (1): عدم شمول برنامه هاي مديريت مصرف (جزء 6- 1) و (2): مشمول برنامه هاي مديريت مصرف (جزء 6- 2) با مصرف كننده به صورت مستقيم و با شرايط زير قرارداد دوجانبه منعقد نمايد:

1 - سرمايه گذار احداث "نيروگاه" مجاز است، در بازه هاي زماني كه مضربي از سال هستند، نسبت به انعقاد قرارداد دوجانبه با مصرف كنندگان، حداكثر براي مدت 120 ماه و حداكثر تا 70% ظرفيت "قرارداد" اقدام نمايد.

1- 1 - امصرف كننده طرف قرارداد با "نيروگاه" تا سقف انرژي خريداري شده (در صورت توليد "نيروگاه") مشمول برنامه هاي مديريت مصرف در "دوره اوج بار" نمي باشد.

به منظور ايجاد امكان معافيت از مديريت مصرف ضرورت دارد مصرف كننده طرف قرارداد داراي فيدر اختصاصي بوده و يا امكانات لازم جهت كنترل پذير بودن كليه مشتركين تغذيه شده از يك فيدر عمومي، با تشخيص "شركت برق" / شركت توزيع نيروي برق مربوطه، وجود داشته باشد.

1- 2 - در صورت عدم توليد برق توسط "نيروگاه"، مالك شبكه هيچ گونه تعهدي مبني بر معافيت از مديريت مصرف براي مصرف كننده طرف قرارداد دوجانبه ندارد. در صورت عدم توليد برق كه منتسب به "نيروگاه" باشد و برق مصرف كننده طرف قرارداد دوجانبه با "نيروگاه" از سوي شبكه برق تامين گردد، از صورتحساب "نيروگاه" در آن دوره، خسارتي با نرخ معادل متوسط نرخ تابلو سبز كسر مي گردد. در غير اينصورت (عدم آمادگي شبكه و قطع سوخت) از نيروگاه خسارت كسر نمي-گردد.

1- 3 - مالك شبكه، تحويل برق خريداري شده (در صورت توليد "نيروگاه") بر اساس قرارداد دوجانبه براي مصرف كننده طرف قرارداد را تضمين مي نمايد. چنانچه برق مصرف كننده طرف قرارداد دوجانبه به دليل محدوديت هاي شبكه برق، قابل تحويل نباشد، "توانير" موظف است از طريق "شركت برق"/ شركت توزيع در آن دوره، خسارتي با نرخ معادل متوسط نرخ تابلو سبز از قبض مصرف كننده طرف قرارداد كسر نمايد.

2 - سرمايه گذار احداث "نيروگاه" مجاز است، در بازه هاي زماني كه مضربي از سال هستند، نسبت به انعقاد قرارداد دوجانبه با مصرف كنندگان، به ميزان كل يا بخشي از "ظرفيت مطمئن نيروگاهي" اقدام نمايد. در اين حالت مصرف كننده ملزم به رعايت برنامه هاي مديريت بار ابلاغي از سوي "توانير"/ شركت مديريت شبكه برق ايران مي باشد.

3 - مصرف كننده طرف قرارداد با "نيروگاه" كه تعرفه برق مصرفي آن ها بزرگتر يا مساوي "نرخ خريد مبناي صدور صورتحساب" مي باشد، ملزم به پرداخت مابه التفاوتي معادل تفاضل «تعرفه برق مصرفي خود» و "نرخ خريد مبناي صدور صورتحساب" به "شركت برق"/ شركت توزيع نيروي برق مربوطه مي باشد.

4 - از تمامي مصرف كنندگان طرف قرارداد با "نيروگاه"، علاوه بر هزينه ترانزيت برق، آبونمان، تجاوز از قدرت (حسب مورد)، بهاي انرژي راكتيو (حسب مورد)، عوارض برق و ساير هزينه ها وفق قوانين و مقررات مربوط اخذ مي گردد.

نيروگاه" طرف قرارداد با مصرف كننده موظف است هزينه سوخت نيروگاهي را، طبق اعلام وزارت نيرو، از مصرف كننده دريافت و بر اساس شرايط مندرج در قوانين بودجه سنواتي و ساير قوانين مرتبط اعمال نمايد.

5 - در صورت درخواست سرمايه گذار نيروگاه هاي داراي قرارداد خريد تضميني كه تاريخ شروع بهره برداري تجاري آنها از مهر ماه سال 1402 لغايت 15 ارديبهشت سال 1403 مي باشد، مي توانند از مزاياي جزء (6- 1) حداكثر به ميزان طول دوره خريد تضميني مندرج در قرارداد خود (60 ماه) و از مزاياي جزء (6- 2) تا پايان دوره بهره برداري تجاري خود برخوردار شوند.

‏ به منظور پشتيباني از "نيروگاه"، "شركت برق" مكلف است تا "ظرفيت مطمئن نيروگاهي" با سرمايه گذار احداث "نيروگاه"، "قرارداد" منعقد نمايد و:

1 - "شركت برق" مكلف است نسبت به كاهش تعهدات "قرارداد" "نيروگاه" در صورت انعقاد قرارداد دو جانبه با مصرف كننده بر اساس شرايط بند (6) اقدام نمايد.

2 - "شركت برق" متعهد است مطابق تعهدات "قرارداد"، مازاد انرژي تزريق شده به شبكه با انرژي فروخته شده بر اساس قرارداد دوجانبه را خريداري نمايد.

3 - معاونت برق و انرژي موظف است حداكثر يك ماه پس از ابلاغ اين مصوبه، نمونه "قرارداد" خريد برق از "نيروگاه" متناسب با شرايط ابلاغي اين مصوبه را با همكاري معاونت برنامه ريزي و اقتصادي و "توانير" تدوين و ابلاغ نمايد.

‏ شرايط خريد برق در صورت عقد "قرارداد" با "شركت برق" به شرح زير مي باشد:

1 - "نرخ قرارداد" براي "نيروگاه"، براي انتهاي دي¬ماه سال 1402 معادل 8000 ريال به ازاي هر كيلووات ساعت مي باشد. نرخ تعيين شده براي "نيروگاه" واقع در نقاط اولويت دار و با ضريب دسترسي ماهانه 90% براي "ظرفيت مطمئن نيروگاهي" مي باشد. براي ضرايب دسترسي كمتر به نسبت "نرخ قرارداد" اصلاح مي گردد. حداقل ضريب دسترسي ماهانه قابل قبول60% مي باشد.

2 - ضريب دسترسي "نيروگاه" در هر سال بر اساس رابطه زير تعيين مي گردد: مجموع انرژي الكتريكي توليدي ماهانه در هر ماه"دوره اوج"/مجموع انرژي الكتريكي ماهانه قابل توليد بر اساس "ظرفيت مطمئن نيروگاهي" در ماه هاي "دوره اوج بار" = ضريب دسترسي ماهانه"نيروگاه"

صورتحساب "نيروگاه" در "دوره اوج بار"، با اعمال ضريب دسترسي محاسبه و پرداخت مي گردد.

3 - طول دوره "قرارداد" 15 سال مي باشد. "توانير" مكلف است ساز و كار اجرايي براي دريافت تضامين لازم از سرمايه گذار احداث "نيروگاه"، در طول دوره "قرارداد" را به نحوي فراهم آورد كه سرمايه گذار، متعهد به تحويل برق به شبكه برق كشور به ميزان "ظرفيت مطمئن نيروگاهي" در اين دوره باشد.

4 - در طول سال هاي "قرارداد"، "نرخ قرارداد" بر اساس شاخص تركيبي از تورم و ارز و بر اساس ضريب تعديل زير، مورد تعديل قرار مي گيرد. ضريب تعديل= * شاخص بهاي كالا و خدمات مصرفي اعلامي از سوي مركز آمار ايران ** مطابق ارز حواله مركز مبادله ارز و طلاي ايران.

5 - "نرخ قرارداد" در ابتداي سال يازدهم و بعد از اعمال تعديلات جزء (8- 4)، مشمول اعمال ضريب كاهش (ضريب دوره) معادل 60 درصد در رقم صورتحساب نهايي مي باشد.

6 - به منظور بهره گيري بيشتر از "نيروگاه" در "دوره اوج بار"، "شركت برق" طرف "قرارداد" با "نيروگاه" مكلف است صورتحساب را بر اساس نرخ زير محاسبه و صادر نمايد. 70% "نرخ قرارداد" تعديل شده+ضرايب ساعتي (CPF)×30% "نرخ قرارداد" تعديل شده="نرخ خريد مبناي صدور صورتحساب"

7 - به منظور جبران هزينه هاي سوخت، معادل 2/0 قيمت سوخت نيروگاهي (بر اساس قوانين بودجه سنواتي ساير قوانين مرتبط)، به "نرخ قرارداد" اضافه مي گردد.

‏ در صورت عدم تامين سوخت تضمين شده و آمادگي "نيروگاه" براي توليد، معادل زمان عدم تحويل سوخت، به دوره "قرارداد" قبل از اعمال ضريب كاهش نرخ خريد (موضوع جزء (8- 5) و دوره 120 ماهه جزء (6- 1)) اضافه مي گردد.

‏ ضوابط مربوط به عرضه برق "نيروگاه" در بورس انرژي، مطابق رويه جزء (5- 5- 4) دستورالعمل توسعه مبادلات برق در بورس انرژي مي باشد.

‏ امتياز فروش اوراق گواهي ظرفيت"نيروگاه" در صورت عرضه برق در هر يك از سه حالت (عقد "قرارداد" با "شركت برق"، انعقاد قرارداد دوجانبه و عرضه برق در بورس)، متناسب با ظرفيت عرضه شده متعلق به "شركت برق" طرف "قرارداد" مي باشد. پيش از اتمام دوره "قرارداد"، مالك"نيروگاه" موظف به جبران افت "ظرفيت مطمئن نيروگاهي" در طول دوره "قرارداد" وفق ضوابط مربوطه مي باشد.

‏ بعد از اتمام دوره "قرارداد"،"شركت برق" موظف به جبران افت "ظرفيت مطمئن نيروگاهي" از طريق خريد گواهي ظرفيت يا انعقاد "قرارداد" جديد مطابق شرايط اين مصوبه مي باشد.

‏ تمامي مشتركين و متقاضياني كه اقدام به توليد تمام يا بخشي از مصرف خود از طريق احداث "نيروگاه"، در محل مصرف نمايند، برق مازاد بر مصرف خود را مي توانند از طريق روش هاي مندرج در جزء هاي (الف) و (ب) بند (5) عرضه نمايند.

معاونت برنامه ريزي و اقتصادي با همكاري "توانير" و معاونت برق و انرژي، مكلف است ظرف مدت سه ماه از تاريخ ابلاغ اين مصوبه، رويه مربوط به مولدهاي خودتامين و انشعاب پشتيبان را تدوين و ابلاغ نمايد.

‏ "توانير" مكلف است حمايت هاي لازم را از سرمايه گذاران احداث "نيروگاه" در محل شهرك هاي صنعتي به عمل آورد. به نحوي كه:

1 - براي سرمايه گذاراني كه شركت شهرك هاي صنعتي زمين مورد نياز براي احداث "نيروگاه" را به ايشان واگذار و توانمندي مالي ايشان براي احداث "نيروگاه" را تاييد كرده است، پروانه احداث براي ظرفيتهاي حداكثر تا بار مورد نياز شهرك صنعتي صادر نمايد.

در مواردي كه ظرفيت عملي "نيروگاه" از 25 مگاوات بيشتر باشد و تفاوت ظرفيت عملي "نيروگاه" با بار مصرف كنندگان متصل به شبكه توزيع محل (پايين دست پست فوق توزيع بلافصل) كمتر از 25 مگاوات باشد، 25 مگاوات از برق توليدي، مشمول احكام اين مصوبه خواهد بود.

2 - شركت مديريت شبكه برق ايران موظف است سقف سهميه تخصيص برق در "دوره اوج بار" شهرك صنعتي را بدون لحاظ ظرفيت "نيروگاه" جديد الاحداث تعيين نمايد.

3 - امكان فروش برق مازاد بر مصرف را براي "نيروگاه" واقع در شهرك هاي صنعتي، صرفاً در قالب هاي عرضه در بورس انرژي و انعقاد قرارداد دوجانبه مطابق شرايط بند (6) اين مصوبه فراهم نمايد.

ضوابط مربوط به مديريت قراردادهاي دو جانبه در شهرك هاي صنعتي، توسط معاونت برنامه ريزي و اقتصادي و با همكاري معاونت برق و انرژي و "توانير" و شركت شهرك هاي صنعتي ظرف سه ماه پس از ابلاغ اين مصوبه تدوين و ابلاغ خواهد شد.

‏ مسئوليت نظارت برحسن اجراي اين مصوبه بر عهده معاونت برق و انرژي و مسئوليت هر گونه تفسير و رفع ابهام از بندهاي اين مصوبه بر عهده معاونت برنامه ريزي و اقتصادي مي باشد.