نظامنامه قانون اجازه تاسيس دانشسراهاي عالي و مقدماتي

بيست و پنج باب دانشسراي پسرانه و دخترانه بر طبق ماده اول قانون تربيت معلم در عرض پنج سال در شهرهاي ذيل تأسيس خواهد‌شد: طهران - تبريز - اصفهان - شيراز - كرمان - مشهد - رشت - بيرجند - رضائيه - بروجرد - كرمانشاه - اهواز - يزد.

براي تكميل دانشسراي عالي پسرانه در سال 1313 بايد اولاً مدرسه مزبور از دانشكده‌هاي علوم و ادبيات مجزي و مستقل و داراي پرگرام‌مخصوصي گردد. ثانياً وسايل تدريس علوم عالي تربيتي در آن مدرسه فراهم شود از قبيل استخدام متخصصين عالي مقام و تأسيس لابراتوارهاي‌علم‌النفس و تربيت. ثالثاً يكي از دانشسراهاي مقدماتي يا دبيرستانهاي طهران به دانشسراي مزبور منضم گردد.

شرايط ورود بدانشسراهاي مقدماتي دارا بودن تصديق‌نامه رسمي سه ساله اول متوسطه و تصديق صحت مزاج از كميسيوني مركب از‌سه نفر طبيب بانتخاب وزارت معارف و تصديق حسن اخلاق و دارا بودن سني كه وزارت معارف معين مينمايد و سپردن تعهدنامه لازم ميباشد. ‌در صورتيكه عده داوطلبان حائز شرايط بيش از حد لزوم باشد عده لازم از بين آنها يا بطريق مسابقه انتخاب خواهند شد يا بوسيله مراجعه بمعدل‌نمراتيكه در امتحانات دوره اول متوسطه داشته‌اند.

در دانشسراهاي شبانه‌روزي كليه مخارج اعم از شام و نهار و روشنائي و سوخت و لباس‌شوئي و غيره بر عهده دولت خواهد بود مگر‌مخارج لباس كه بر عهده خود شاگردان مي‌باشد.

در دانشسراهاي شبانه‌روزي محصلين بايد بدون استثناء تمام اوقات را در مدرسه زندگي كنند و غيبت آنها از مدرسه تابع مقررات‌داخلي خواهد بود.

دانشسراهاي مقدماتي همه روزه دائر خواهد بود و ساعات حضور و غياب تابع مقررات داخلي است. محصلين در تمام اين مدت در‌مدرسه حضور داشته غذاي ظهر و چاي عصر را بخرج دولت صرف مينمايند. بعلاوه بمحصلين مزبور كمك خرجي كه ميزان قطعي آن همه ساله‌تعيين و اعلام خواهد شد پرداخته ميشود.

شاگردان دانشسراي عالي پسرانه تا زمانيكه اين مدرسه شبانه‌روزي نشده است كمك خرجي مطابق مقررات قانون مصوب 21 آذر1308 شمسي دريافت خواهند داشت.

مشمولين تبصره ماده 4 قانون تربيت معلم براي ورود بخدمت بايد حائز شرايط مندرجه در فقرات 1 و 2 و 4 ماده دوم قانون‌استخدام كشوري بوده و ارزش ديپلومهاي آنها را شوراي عالي معارف تصديق كرده باشد.

امتحانات علمي و عملي مذكور در تبصره 2 ماده 5 قانون تربيت معلم در حدود نظامنامه مخصوصي خواهد بود كه بتصويب شوراي‌عالي معارف رسيده باشد.

كسانيكه تصديق فراغ تحصيل از دانشسراها دارند چنانچه بر خلاف تعهدنامه مذكور در ماده 7 قانون مرتكب عملي شوند و همچنين‌محصليني كه قبل از ختم دوره تحصيلات از دانشسرا خارج شوند بايد علاوه بر رد كليه كمك خرجهائي كه دريافت نموده‌اند از عهده مخارجي كه ميزان‌آن براي هر سال تحصيلي معادل نسبت مخارج آن سال دانشسرا بعده محصلين آن ميباشد برآيند. ‌كسانيكه پس از فراغ از تحصيل كمتر از پنجسال خدمت نمايند براي هر يك سال كسر خدمت بايد خمس مخارج تحصيلي خود را كه بترتيب فوق‌معين ميشود باضافه خمس خرجهاي دريافتي رد نمايند مگر اينكه دولت آنها را از خدمت معلمي معاف كرده باشد.

تشخيص عدم استعداد و لياقت آموزگاران و دبيران در سال اول خدمت كه بر طبق ماده هشتم قانون موجب معافيت از خدمت است‌منوط به نتيجه امتحانات محصلين و راپورتهاي مدير مربوط و مفتشين وزارت معارف ميباشد، اداره كل معارف پس از مداقه در راپورتهاي واصل رأي‌قطعي خود را بمقام وزارت تقديم و وزير معارف حكم لازمه را ابلاغ مينمايد.

مشاغل دو گانه آموزگار و دبير از حيث حقوق و سابقه خدمت بموجب ماده 10 قانون تربيت معلم بده درجه تقسيم ميشود و‌مدت خدمت در درجات 1 و 2 و 3 لااقل دو سال و در درجات بعد لااقل سه سال خواهد بود بعلاوه ارتقاء آموزگاران و دبيران از درجه بدرجه ديگر‌منوط بابراز لياقت و حسن خدمت آنها بوده و بر طبق پيشنهاد مدير مدرسه و اداره معارف محل و تصويب كميسيون ترفيعات وزارت معارف و بموجب ابلاغ وزير صورت خواهد گرفت. پيشنهادهاي مربوط بارتقاء بايد حاوي كليه اطلاعات لازمه بوده و ادارات معارف آنرا تنظيم نموده تا آخر‌مهر ماه هر سال باداره استخدام وزارت معارف ارسال دارند. اداره پرسنل از كليه پيشنهادها فهرستي ترتيب داده و آنرا تا اول ديماه پس از كسب‌اجازه از مقام وزارت بكميسيون ترفيعات تقديم ميدارد كميسيون ترفيعات فهرست مزبور را مورد مطالعه و دقت قرار داده تقدم و تأخر پيشنهادشده‌گان‌را از حيث استحقاق آنها با رعايت اينكه با تساوي شرايط مستخدمين متأهل بر مستخدمين مجرد و آنهائيكه داراي اولاد هستند بر كساني كه اولاد‌ندارند حق تقدم خواهند داشت تعيين و با نمره ترتيب صورتي از آنها تهيه خواهند نمود. ‌پيشنهادشدگان در حدود اعتبارات موجوده و بترتيبي كه نام آنها در صورت مزبور قيد گرديده است ترفيع خواهند يافت و كساني كه بواسطه نبودن‌محل ترفيع نيافته‌اند در صورتيكه موجبات نقض پيشنهاد ترفيع آنها فراهم نشده باشد بر كساني كه در سال بعد پيشنهاد ميشوند مقدم خواهند بود.

كساني كه داراي ديپلم ليسانس يا صاحب تصديق رسمي متوسطه كامل علمي يا ادبي هستند و تا اول فروردين ماه 1313 لااقل سه‌سال متوالي يا متناوب در مدارس دولتي خدمت كرده‌اند يا بموجب ابلاغ وزارتي يا كنترات رسمي وزارت معارف در مدارس غير دولتي همان مدت را‌تدريس نموده‌اند مشمول مقررات اين قانون بوده رتبه آنها از روي آخرين حقوق دريافتي از وزارت معارف يا مدرسه‌اي كه رسماً مأمور آنجا بوده‌اند‌تعيين خواهد گرديد.

چنانچه آخرين حقوقي كه مدرك تعيين درجه ميباشد از مقرري يكي از درجات ده گانه تجاوز نموده و بمقرري بالاتر نرسيده باشد بموجب ماده 16 قانون دانشگاه صاحب آن مقرري درجه بالاتر را دارا خواهد شد و همچنين معلميني كه در موقع اجراء قانون حقوق درجه اول را‌نگرفته‌اند داراي درجه اول خواهند گرديد - كسر حقوق اينگونه اشخاص در موقع مقتضي و در صورت پيدا شدن اعتبار ترميم ميشود.

تعيين درجه كساني كه آخرين حقوق خود را در خارج از محل اقامت خود كه جزء نقاط بد آب و هوا محسوب ميشود دريافت نموده‌اند‌پس از كسر كردن اضافه خواهد بود كه بر طبق نظامنامه‌هاي مخصوص باين نوع از مأمورين بعنوان مدد معاش داده شده است.

آموزگاران و دبيران كه مشمول اينقانون هستند علاوه بر مقرري درجه خود نمي‌توانند وجه ديگري بعنوان حق‌التعليم يا‌فوق‌العاده از بودجه دولت دريافت دارند مگر در موارديكه مشمول تبصره 2 از ماده 11 قانون واقع شوند.

در صورت انتقال دبيران بكار اداري چنانچه مقرري مأخوذ كه مدرك تعيين رتبه جديد ميباشد از حداكثر مقرري رتبه تجاوز نموده‌بحداقل مقرري رتبه بالاتر نرسيده باشد بهر يك از اين دو رتبه نزديكتر باشد همان رتبه براي مستخدم منظور ميگردد و جبران كسر حقوق كساني كه‌رتبه بالاتر را حائز ميشوند در موقع مقتضي و در صورت پيدا شدن اعتبار ترميم خواهد شد.

سنواة خدمت مشمولين ماده 12 در صورتي جزء خدمت رسمي آنها محسوب ميگردد كه حقوق تقاعد گذشته را بر طبق قوانين‌مربوطه نقداً يا اقساطاً تأديه نمايند.

مادامي كه دانشسراها براي دبستانها و دبيرستانها بقدر كافي آموزگار و دبير تهيه ننموده‌اند وزارت معارف ميتواند كمافي‌السابق از‌اشخاصي كه صلاحيت داشته باشند براي مشاغل مزبور كنترات نمايد يا حق‌التعليم بدهد تا اينكه از مشمولين قانون استخدام كشوري بخدمت‌بگمارد.

رؤساء و معلمين دانشسراهاي مقدماتي و عالي به پيشنهاد اداره كل معارف و تصويب وزير معارف تعيين و نصب خواهند شد.

دبستان و دبيرستان ضميمه از حيث پرگرام دروس و نظامنامه امتحانات و امور ديگر تابع مقررات عمومي ساير دبستانها و دبيرستانها‌خواهند بود.

دستور تحصيلي و مقررات اساسي دانشسراها را وزارت معارف پس از تصويب شوراي عالي معارف بموقع اجرا ميگذارد.

اين نظامنامه كه مشتمل بر بيست ماده است در تاريخ هفتم مرداد ماه يكهزار و سيصد و سيزده شمسي بموجب اختيار حاصله از ماده 17 قانون اجازه‌تأسيس دانشسراهاي مقدماتي و عالي بتصويب كميسيون معارف مجلس شوراي ملي رسيده است.

رئيس مجلس شوراي ملي - دادگر