: کلیات
بمنظور تامین قسط اسلامی و همکاری در تهیه برنامهها و ایجاد هماهنگی در پیشرفت امور در واحدهای تولیدی، صنعتی، کشاورزی وخدمات، شورائی مرکب از نمایندگان کارگران و کارکنان به انتخاب مجمع عمومی و نماینده مدیریت بنام «شورای اسلامی کار» تشکیل میگردد.
۱ رأی مرتبط
مجمع عمومی هر واحد از کلیه کارگران و سایر کارکنان به استثناء مدیریت تشکیل میگردد.
جلسات مجمع در مرحله اول با حداقل دو سوم اعضاء تشکیل و انتخابات آن با اکثریت مطلق آراء حاضرین معتبر خواهد بود. درصورتیکه اجتماع دو سوم اعضاء مجمع ممکن نشود مجمع با یک دوم اعضاء تشکیل و رایگیری بعمل میآید و نیز از اعضائی که در مجمع شرکت نکردهاند تا رسیدن به حداقل دو سوم اعضاء رایگیری میشود بهر حال آراء منتخبین نباید از یک سوم کل آراء کمتر باشد.
تصمیمات و مصوبات این شورا باید در چهار چوب این قانون باشد و در امور مربوط به وظایف مدیریت نظرات خود را به صورت پیشنهاد مطرح مینماید.
شرایط انتخاب شونده:
حداقل سن 22 سال.
حداقل سابقه کار یک سال در همان واحد.
کارگاههایی که کمتر از دو سال سابقه دارند مشمول این شرط نخواهند بود.
اعتقاد و التزام عملی به اسلام و ولایت فقیه و وفاداری به قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.
در اقلیتهای کلیمی مسیحی زرتشتی وفاداری به قانون اساسی کافی است.
عدم گرایش به احزاب و سازمانها و گروههای غیر قانونی و گروههای مخالف جمهوری اسلامی.
دارا بودن سواد خواندن و نوشتن و داشتن آگاهی به امور محوله.
تابعیت ایران.
برخورداری از صداقت و امانت و عدم اشتهار به فساد اخلاق.
عدم وابستگی به رژیم سابق و نداشتن سابقه محکومیت کیفری که به حکم دادگاه موجب محرومیت از حقوق اجتماعی شده باشد.
تبصرهاصلاحی ۱۳۹۰/۰۴/۰۸
تشخیص صلاحیت کاندیداهای عضویت در شوراهای اسلامی در چارچوب شرایط مذکور در ماده فوق بعهده هیاتی مرکب از: 1 نماینده تعاون، کار و رفاه اجتماعی 2 نماینده وزارتخانه مربوطه. 3 نماینده منتخب مجمع کارکنان میباشد.
ماده 3اصلاحی ۱۳۹۰/۰۴/۰۸
انتخابات شوراها زیر نظر وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی برگزار میگردد و مدت اعتبار آن دو سال خواهد بود.
تبصره 1اصلاحی ۱۳۹۰/۰۴/۰۸
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی موظف است آئین نامه انتخابات را حداکثر دو ماه پس از تصویب این قانون تهیه و به تصویب هیات وزیران برساند.
شروع انتخابات شوراها یکماه پس از تصویب آئیننامه انتخاباتی خواهد بود.
انتخابات هر شورا باید حداقل پانزده روز پیش از پایان دوره شورای قبل انجام شود.
تبصره 4اصلاحی ۱۳۹۰/۰۴/۰۸
نخستین جلسه شورای هر واحد حداکثر یک هفته پس از انتخابات به دعوت نماینده وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و به ریاست مسن ترین اعضاء تشکیل واز میان خود یک رئیس و یک نایب رئیس و یک منشی به اکثریت آراء انتخاب مینماید.
شورا در صورت انحراف از وظایف قانونی خود به تشخیص هیات موضوع ماده 22 منحل میگردد.
شورای منحل شده در صورت اعتراض میتواند بر مبنای اصل 106 قانون اساسی به دادگاه صالح شکایت نماید حداکثر فرصت برای اعتراض ده روز از تاریخ ابلاغ میباشد دادگاه موظف است خارج از نوبت رسیدگی نماید.
ماده 6اصلاحی ۱۳۹۰/۰۴/۰۸
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی موظف است پس از انحلال قطعی شورا حداکثر تا دو ماه انتخابات شورای جدید را برگزار نماید.
سلب عضویت هر یک از اعضاء شورا مبنی بر تخلف از وظایف قانونی و یا فقدان شرایط مذکور در ماده 2 به پیشنهاد حداقل دو سوممجموع اعضاء با تایید هیات موضوع ماده 22 امکانپذیر خواهد بود.
فردی که از وی سلب عضویت شده طبق ماده 5 حق اعتراض به دادگاه صالح را خواهد داشت و دادگاه موظف است خارج از نوبترسیدگی نماید.
فردی که سلب عضویت وی قطعی شده باشد نمیتواند در انتخابات دوره بعد شرکت نماید.
ماده 8اصلاحی ۱۳۹۰/۰۴/۰۸
شورائی که بیش از یک سوم اعضایش استعفاء دهند یا فوت نمایند یا مسلوب العضویه گردند وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی موظف است برای تکمیل شوراحداکثر ظرف دو ماه انتخابات را تجدید نماید.
ساعاتی که اعضاء شورای اسلامی کار به وظایف شورایی مشغول هستند جزء ساعات کار آنان محسوب میگردد.
عضویت و ساعات کار اضافی در شورا افتخاری است.
مرجع تعیین ساعات کار شوراهای اسلامی کار، هیات موضوع ماده 22 میباشد.
هزینههای ضروری شوراها از طریق حق عضویت مجمع کارکنان تامین میگردد.
تعیین میزان حق عضویت بعهده مجمع کارکنان میباشد.
شورا در حدود وظایف و اختیارات خود در برابر هیات موضوع ماده 22 و مجمع کارکنان مسئول است.
هر گاه مدیر یا هیات مدیره نسبت به تصمیمات ابلاغ شده از جانب شورا در حدود وظایف شورا اعتراض داشته باشند میتوانند نظر خودرا از تاریخ ابلاغ شورا به مدت پنج روز اظهار و تقاضای تجدید نظر نمایند در صورتی که شورای مزبور از رای خود عدول ننماید معترض میتواند مراتب را جهت رسیدگی به هیات موضوع ماده 22 ارجاع نماید و رای آن هیات قطعی است.
تشکیل مجمع عادی کارکنان سالی یک بار الزامی است.
شورا میتواند راسا یا به تقاضای مدیریت و یا با درخواست یک چهارم کارکنان واحد، مجمع فوقالعاده کارکنان را تشکیل و موضوع مورد درخواست را در دستور جلسه قرار دهد و در صورت تقاضای بیش از پنجاه در صد کارکنان تشکیل مجمع الزامی است و در صورت هر صورت تایید هیات موضوع ماده 22 برای تشکیل مجامع فوقالعاده ضروری است.
مجمع کارکنان بهطور فوقالعاده نمیتواند هر سه ماه بیش از یکبار تشکیل گردد.
: وظایف و اختیارات «شورای اسلامی کار»
:
ایجاد روحیه همکاری بین کارکنان هر واحد بمنظور پیشرفت سریع امور.
همکاری با انجمن اسلامی در بالا بردن آگاهی کارکنان در زمینههای فرهنگی، اجتماعی و سیاسی.
بالا بردن آگاهی کارکنان در زمینههای اقتصادی، فنی، حرفهای و نظایر آن.
نظارت بر امور واحد بمنظور اطلاع از انجام صحیح کار و ارائه پیشنهاد سازنده به مسئولین مربوطه.
اعمال نظارت شورا نباید موجب توقف امور واحد گردد.
همکاری با مدیریت در تهیه برنامهها بمنظور پیشبرد امور واحد.
بررسی شکایات کارکنان در مورد نارسائیهای واحد و پیگیری موارد حقه.
تلاش در جهت گسترش امکانات رفاهی و حفظ حقوق قانونی کارکنان واحد.
بررسی و شناخت کمبودها و نارسائیهای واحد و ارائه اطلاعات به مدیر یا هیات مدیره.
همکاری و کوشش در بهبود شرایط کار و دستیابی به میزان تولید پیشبینی شده در برنامههای تولیدی واحد.
پیشنهاد تشویق عناصر فعال و معرفی افراد لایق برای احراز مسئولیتهای مناسب به مدیریت.
شورا موظف است گزارش اقدامات خود را در آخر هر شش ماه به اطلاع اعضای مجمع برساند.
ماده 15اصلاحی ۱۳۹۰/۰۴/۰۸
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی موظف است در واحدهایی که بیش از 35 نفر شاغل دائم دارند به تشکیل شورای اسلامی کار اقدام نماید.
زمان تشکیل شوراها در شرکتهای بزرگ دولتی از قبیل شرکتهای تابعه وزارت نفت، شرکت ملی فولاد ایران، شرکت ملی صنایع مس ایران .... بر اساس این قانون تشخیص شورای عالی کار (موضوع ماده 55 قانون کار) خواهد بود.
تاسیسات و واحدهای فرعی/جزء واحدهای اصلی محسوب میشوند مگر آنکه نحوه فعالیت اینگونه واحدها یا فاصله آنها تا واحدهای اصلی ایجاد نماید که بطور جداگانه عمل کنند.
حدود واحدهای فرعی و اصلی و نحوه فعالیت آنها و تشخیص فاصله در آئیننامه اجرائی این قانون مشخص خواهد شد.
تعداد اعضای شورا با توجه به تعداد کارکنان به ترتیب زیر خواهد بود: از 36 نفر تا 150 نفر سه نفر از 151 تا 500 نفر پنج نفر از 501 تا 1000 نفر هفت نفر از 1001 تا 5000 نفر نه نفر از 5000 به بالا یازده نفر
تعداد 2، 3، 4، 5 و6 نفر بترتیب بعنوان اعضای علیالبدل شوراهای اسلامی فوق انتخاب میشوند.
اعضای علیالبدل به هنگام بیماری، غیبت، استعفاء، بر کناری یا فوت اعضای اصلی به ترتیب اکثریت آراء به جای عضو یا اعضایاصلی در جلسات شورا شرکت مینمایند.
در صورت تقاضای شورا مدیریت باید آمار و مدارک مربوطه به وظائف شورا را در اختیار آن قرار دهد.
اعضای شورا مطلقا حق افشای آمار و اطلاعات سری و محرمانه واحد را ندارند.
شورا با رعایت مقررات نسبت به موضوعات مشروح زیر، نظر مشورتی خود را به مدیریت ارائه دهد:
ساعات شروع و پایان کار و استراحت و توزیع اوقات کار در هفته.
موعد و محل و نحوه پرداخت مزد یا مزایا.
تخصص مشاغل افراد.
تعیین نرخهای کارمزدی و پاداشهای کارکنان بر اساس قوانین آئین نامه کار.
ترتیب استفاده فردی یا جمعی کارکنان از انواع مرخصی.
اتخاذ تدابیر برای پیشگیری از حوادث و بیماریهای ناشی از کار.
تنظیم برنامه و سازماندهی خدمات اجتماعی مربوط به واحد.
تدوین ضوابط استفاده از خانههای سازمانی واحد.
شورا باید در زمینههای اجتماعی بروز حوادث، مراجع ذیصلاح را مطلع و همکاریهای لازم را معمول دارد.
شورا موظف است یکنفر را بعنوان عضو مشاور و روابط به مدیریت واحد معرفی کند. و این عضو مشاور در جلسات هیات مدیرهبدون حق و رای شرکت خواهد کرد.
: مرجع تشخیص انحراف و انحلال شوراها
ماده 22اصلاحی ۱۳۹۰/۰۴/۰۸
بمنظور بررسی و تشخیص انحراف شوراها از وظایف قانونی خود و انحلال آنها (موضوع اصل 106 قانون اساسی) در هر منطقه هیاتی تشخیص انحراف و انحلال شوراها مرکب از 7 نفر بشرح زیر تشکیل میگردد: الف سه نفر از نمایندگان شوراهای اسلامی کار به انتخاب شوراهای واحدهای منطقه. ب سه نفر از مدیران واحدهای منطقه انتخاب خود آنان. ج یک نفر نماینده از تعاون، کار و رفاه اجتماعی.
۱ رأی مرتبط
تبصره 1اصلاحی ۱۳۹۰/۰۴/۰۸
حدود منطقه موضوع این قانون را وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی تعیین خواهد کرد.
محل تشکیل هیات مذکور را اداره کار منطقه تعیین مینماید.
ماده 23اصلاحی ۱۳۹۰/۰۴/۰۸
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی موظف است ظرف یک ماه هیات موضوع ماده 22 را تشکیل بدهد.
وظایف هیات موضوع ماده 22 عبارت است از: 1 ایجاد تفاهم و هماهنگی میان شورا و مدیریت. 2 نظارت و بررسی کارکرد شورا و مدیریت. 3 رسیدگی به شکایت کارکنان نسبت به شورا. 4 منحل کردن شورای اسلامی کار در صورت تخلف از وظایف قانونی. 5 ارجاع تخلفات مدیر به دادگاه صالح.
شورا در صورت اعتراض به رای هیات موضوع ماده 22 میتواند به دادگاه صالح شکایت نماید و دادگاه موظف است خارج از نوبت به آن رسیدگی کند
: مسائل کارگزینی
مدیریت برای اجرای برنامههای آموزشی حرفهای ضمن کار نظر شورا را جلب مینماید.
شورا نظر خود را ظرف ده روز از تاریخ تسلیم پیشنهاد به مدیریت اعلام و در غیر اینصورت مدیریت میتواند نظر خود را به مورداجراء بگذارد.
در صورتیکه مدیریت به نظر شورا معترض باشد اعتراض خود را به هیات موضوع ماده 22 این قانون ارجاع مینماید و نظر آن هیات قطعی است.
هر گاه مدیریت به تکلیف مقرر در این قانون عمل نکند، شورا میتواند به محکمه قضائی شکایت کند.
در صورتیکه شورا با اخراج هر یک از کارکنان مخالف باشد رای نهایی را دادگاه صالح خواهد داد.
در صورتی که هیات موضوع ماده 22 با اخراج عضو یا اعضای شورا توسط مدیریت مخالف باشد رای نهائی با دادگاه صالحه است ودادگاه خارج از نوبت رسیدگی خواهد کرد.
۱ رأی مرتبط
اعضای شورا تا صدور رای نهائی دادگاه صالح کماکان عضو شورا بوده و به وظایف نمایندگی عمل خواهند کرد.
اعضای شورا تا صدور رای نهائی دادگاه صالح در واحدهای تحت مدیریت دولتی و نهادهای قانونی کماکان شاغل بوده و به وظیفه نمایندگی خود در شورا عمل خواهند کرد.
ماده 29اصلاحی ۱۳۹۰/۰۴/۰۸
آئیننامه اجرائی این قانون توسط وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ظرف سه ماه تدوین و بتصویب هیات وزیران میرسد.
قانون فوق مشتمل بر بیست و نه ماده و سی و یک تبصره در جلسه روز یکشنبه سیام دیماه یکهزار و سیصد و شصت و سه مجلس شورایاسلامی تصویب و در تاریخ 4/11/1363 به تایید شورای محترم نگهبان رسیده است.
رئیس مجلس شورای اسلامی اکبر هاشمی