اصول اصلاحي سي و هشت و چهل و يك و چهل و دو متمم قانون اساسي مصوب مجلس مؤسسان سال يكهزار و سيصد و چهل و شش شمسي

اصل 38 ـ در موقع انتقال سلطنت وليعهد وقتي مي‌ تواند شخصاً امور سلطنت را متصدي شود كه داراي بيست سال تمام شمسي باشد. اگر به اين سن نرسيده باشد شهبانو مادر وليعهد بلافاصله امور نيابت سلطنت را به عهده خواهد گرفت مگر اينكه از طرف پادشاه شخص ديگري به عنوان نايب السلطنه تعيين شده باشد. نايب السلطنه شورائي مركب از نخست وزير و رؤساي مجلسين و رئيس ديوان عالي كشور و چهار نفر از اشخاص خبير و بصير كشور به انتخاب خود تشكيل و وظايف سلطنت را طبق قانون اساسي با مشاوره آن شورا انجام خواهد داد تا وليعهد به سن بيست سال تمام برسد. در صورت فوت يا كناره گيري نايب السلطنه شوراي مزبور موقتاً وظائف نيابت سلطنت را تا تعيين نايب السلطنه از طرف مجلسين از غير خانواده قاجار انجام خواهد داد. ازدواج شهبانو نايب السلطنه در حكم كناره ‌گيري است. اصل 41 ـ در موقع رحلت پادشاه طبق اصل 38 عمل خواهد شد. در اين مورد و همچنين در مورد انتقال سلطنت هرگاه نايب السلطنه به ترتيب مقرر در اصل مذكور معلوم نشده باشد از طرف مجلسين در جلسه فوق العاده مشترك نايب السلطنه اي از غير خانواده قاجار انتخاب خواهد شد و تا انتخاب نايب السلطنه هيئتي مركب از نخست وزير و رؤساي مجلسين و رئيس ديوان عالي كشور و سه نفر از بين نخست وزيران سابق يا رؤساي سابق مجلسين به انتخاب هيئت دولت موقتاً امور نيابت سلطنت را عهده دار خواهد شد. نايب السلطنه اي كه به ترتيب مذكور در اين اصل و اصل سي و هشت عهده دار امور نيابت سلطنت مي ‌شود نيز بايد طبق اصل سي و نه سوگند ياد كند. هر كس به مقام نيابت سلطنت برسد از رسيدن به‌ مقام سلطنت ممنوع است. اصل 42 ـ در هر مورد كه نايب السلطنه از طرف مجلسين انتخاب مي ‌شود انعقاد جلسه مشترك مجلسين بيش از ده روز نبايد به تعويق بيفتد. هرگاه دوره نمايندگي نمايندگان هر دو مجلس و يا يكي از آنها منقضي شده باشد و نمايندگان جديد انتخاب نشده باشند نمايندگان سابق حاضر مي ‌شوند و مجلسين منعقد مي ‌گردد. در صورت انحلال يك يا هر دو مجلس تا تشكيل مجلس جديد و انتخاب نايب السلطنه امور نيابت سلطنت موقتاً به عهده هيئت مذكور در اصل 41 خواهد بود. پادشاه مي ‌تواند در موقع مسافرت و در غياب خود شورائي براي اداره امور سلطنت انتخاب و يا نايب السلطنه تعيين كند كه با مشاوره شوراي مزبور امور سلطنت را موقتاً براي مدت مسافرت و در غياب پادشاه انجام دهد.

سه اصل اصلاحي سي و هشت و چهل و يك و چهل و دو فوق به جاي سه اصل سابق در جلسه روز شنبه هيجدهم شهريور ماه يك هزار و سيصد و چهل و شش شمسي به تصويب نهائي مجلس مؤسسان رسيد و سه اصل 38 ـ 41 ـ 42 سابق منسوخ گرديد.

رئيس مجلس مؤسسان ـ مهندس شريف امامي