« بازگشت به فهرست
نظام جامع عملياتي پدافند غيرعامل كشور
متندار
تاریخ تصویب: 1402/08/01
مرجع تصویب: كميته دائمي (شوراي عالي) پدافند غير عامل كشور
اطلاعات پایه
| طبقه بندی | ندارد |
|---|
| نوع قانون | مقرره |
|---|
| تاريخ اجرا | 1402/10/11 |
|---|
| مرجع ابلاغ | رئيس ستاد كل نيروهاي مسلح و كميته دائمي پدافند غير عامل كشور |
|---|
| مرجع تصويب | كميته دائمي (شوراي عالي) پدافند غير عامل كشور |
|---|
| آخرین وضعیت | — |
|---|
| تاريخ تصويب | 1402/08/01 |
|---|
| تاریخ ابلاغ | 1402/08/01 |
|---|
| شماره ابلاغ | 160/1/2925 |
|---|
| تاریخ انتشار | — |
|---|
| تاریخ سند تصويب | — |
|---|
| شماره سند تصویب | — |
|---|
| تاریخ روزنامه رسمي | 1402/09/25 |
|---|
| شماره روزنامه رسمي | 22935 |
|---|
| مجریان | وزير كشور، وزير دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح، معاون رئيس جمهور و رئيس سازمان برنامه و بودجه كشور، رئيس كميسيون امنيت مالي و سياست خارجي مجلس شوراي اسلامي، معاون هماهنگ كننده ستاد كل نيروهاي مسلح، سازمان پدافند غير عامل كشور |
|---|
| رونوشت | سردار رياست دفتر مقام معظم فرماندهي كل قوا، دفتر رئيس جمهور، دفتر رئيس قوه قضائيه، دفتر رئيس مجلس شوراي اسلامي، دفتر معاون اول رئيس جمهور، ستاد كل نيروهاي مسلح، كليه وزارتخانه ها، سازمانها، موسسات دولتي، نهادهاي انقلاب اسلامي، سازمان امور اداري و استخدامي، سازمان بازرسي كل كشور، ديوان محاسبات، ديوان عدالت اداري، معاونت قوانين مجلس شوراي اسلامي، امور تدوين،تنقيح و انتشار قوانين و مقررات، دفتر هيأت دولت، روزنامه رسمي، دبيرخانه شوراي عالي فضاي مجازي، دبيرخانه شوراي عالي شهرسازي و معماري، دبير شوراي عالي هماهنگي ترافيك شهري كشور، دبيرخانه كميته دائمي پدافند غيرعامل كشور، دبير خانه شوراي عالي امنيت ملي، دبيرخانه شوراي عالي آمايش سرزمين، شوراي عالي سلامت و امنيت غذايي |
|---|
متن قانون
راهنمای رنگبندی: معتبراصلاحی / الحاقیمنسوخهتفسیر
به استناد تبصره 1 قانون تشكيل سازمان پدافند غيرعامل كشور مصوب 1402/06/12 مجلس شوراي اسلامي و ماده 8 اساسنامه سازمان پدافند غيرعامل كشور مصوب مقام معظم رهبري (مدظله العالي) هفتاد و هفتمين جلسه كارگروه (كميته) دائمي پدافند غيرعامل كشور در تاريخ 1402/06/28 تشكيل گرديد و در جهت تسري الزامات قانون فوق الذكر، پيشنهاد آن سازمان مبني بر ابلاغ مجدد نظام جامع عملياني پدافند غيرعامل كشور - مصوبه شماره 160/1/2212 مورخ 1401/01/15 - را بررسي و به شرح زير تصويب نمود:
نظام جامع عملياتي پدافند غيرعامل كشور مصوب 1402,08,01 با اصلاحات و الحاقات بعدي
مقدمه بروز تهديدات نوين و نوپديد در عرصه بين الملل ايجاب مي كند تا در حفظ و تامين منافع ملي دقت لازم را داشته و همواره براي مقابله با عملي شدن هرگونه تهديد و شرايط اضطراري و يا مواردي كه منافع ملي را به مخاطره مي اندازد آمادگي داشته باشيم؛ حفظ و ارتقاء آمادگي ها در دو بخش سرمايه هاي انساني و تجهيزاتي و تداوم كاركرد زيرساخت هاي حياتي و حساس كشور در شرايط اضطراري از ضروريات تحقق اهداف پدافند غيرعامل مي باشد كه دستيابي به اين مهم نيازمند برنامه ريزي، همكاري و مشاركت كليه بخش هاي دولتي و غيردولتي در تمام سطوح كشور است. به اين دليل و در راستاي صيانت از مردم، حفاظت از زيرساخت ها و پاسخ و مقابله با شرايط اضطراري، نظام جامع عملياتي پدافند غيرعامل كشور، به منظور مديريت مخاطرات و كاهش سطح آسيب پذيري ها در زيرساخت هاي حياتي، حساس و مهم و افزايش تاب آوري تهيه و تدوين گرديده است. بديهي است اجرايي شدن نظام مذكور با همكاري و مشاركت و حضور موثر همه دستگاه هاي اجرايي و نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي ايران در تمام سطوح امكان پذير خواهد بود.
۱)
كميته دائمي: كارگروه (كميته) دائمي پدافند غيرعامل كشور
۲)
سازمان: سازمان پدافند غيرعامل كشور
3)
قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل: به ساختار عملياتي سازمان اطلاق مي شود كه در تابعيت ستاد كل نيروهاي مسلح مي باشد و ماموريت هاي عملياتي سازمان را با هماهنگي و تعامل بخش هاي كشوري و لشكري هدايت و راهبري مي كند
4)
نظام جامع عملياتي پدافند غيرعامل: سند عملياتي قرارگاه عملياتي كه در آن به تعيين نقش ها و وظايف و روابط و نحوه تعامل بخش هاي مختلف عمليات پدافند غيرعامل، مسئوليت دستگاه هاي اجرايي، چگونگي تحقق اهداف و اجراي مأموريت حوزه پدافند غيرعامل در سطوح مختلف عملياتي و قرارگاه هاي عملياتي پدافند غيرعامل (قرارگاه هاي پدافند سايبري، پدافند زيستي، پدافند شيميايي، پدافند پرتوي و پدافند مردم محور) مي پردازد.
5)
حوزه هاي عملياتي پدافند غيرعامل: نظام عملياتي پدافند غيرعامل شامل پدافند زيستي، شيميايي، سايبري، الكترونيك و الكترومغناطيس، مردم محور، پرتوي، نظامي و تركيبي و ساير اقدامات عملياتي پدافند غيرعامل در برابر انواع تهديدات و اقدامات نظامي دشمن مي باشد.
6)
پهنه حياتي: بخشي از فضاي سرزميني كه مجموعه اي از زيرساخت هاي حياتي يا حساس در آن مستقر بوده و ممكن است بين دو يا چند استان يا شهرستان مشترك باشد؛ مانند منطقه انرژي پارس جنوبي و عسلويه
7)
پدافند غيرعامل در عمق: يك استراتژي دفاعي و پدافند غيرعاملي مبتني بر ايجاد لايه هاي متعدد پدافندي در زيرساخت ها براي كند كردن اقدامات دشمن و تاخير در توقف كاركردهاي اساسي زيرساخت هاي با اهميت است. در اين استراتژي هر چه دفاع از لايه هاي عميق تر انجام شود موفقيت دشمن به تعويق افتاده و زمان براي انجام اقدامات خودي بيشتر مي شود.
1)
رهنمودها، احكام، منويات و تدابير مقام معظم رهبري (مدظله العالي)
۲)
سياست هاي كلي نظام در موضوع پدافند غيرعامل ابلاغي مقام معظم رهبري (مدظله العالي)
۳)
قانون تشكيل سازمان پدافند غيرعامل كشور
۴)
اساسنامه سازمان پدافند غيرعامل كشور
5)
قانون برنامه پنج ساله ششم توسعه جمهوري اسلامي ايران
6)
آئين نامه هاي مرتبط هيات وزيران
7)
دستورالعمل هم افزايي و تعامل نيروهاي مسلح با سازمان پدافند غيرعامل كشور
ماده 3
حوزه شمول دستگاه هاي اجرايي موضوع ماده 5 قانون مديريت خدمات كشوري، سازمان هاي لشكري، شركت هاي خصوصي و آحاد مردم را در بر مي گيرد.
تبصره ۱
در راستاي حفظ منافع ملي و در چارچوب توافق نامه هاي مشترك و بين المللي با ساير كشورها اين سند مي تواند خارج از قلمرو جمهوري اسلامي ايران را نيز پشتيباني كند.
تبصره ۲
بمنظور حفظ و ارتقاء كارآمدي و اثربخشي اين نظام نامه، اين سند در مقاطع زماني پنج ساله مورد بازنگري و روزآمدي قرار مي گيرد.
ماده 4
هدف از تدوين اين سند
۱)
تبيين اصول، قواعد اساسي و رويكردهاي عملياتي پدافند غيرعامل
2)
تعيين ماموريت ها ،نقش ها، وظايف و تنظيم روابط اجرايي و ارتباطات عملياتي با حداكثر هماهنگي و هم افزايي با دستگاه هاي اجرايي و نيروهاي مسلح
3)
ترسيم الگوي فرماندهي و ساختار قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل در سطوح مختلف عملياتي جهت انجام انواع عمليات پدافند غيرعامل برابر چرخه عمليات پدافند غيرعامل (پيوست) و زيرنظام هاي آن
۴)
تعيين وضعيت هاي عملياتي پدافند غيرعامل در بخش كشوري بصورت هماهنگ با نظام دفاعي كشور
ماده 5
اصول اساسي عمليات پدافند غيرعامل
5)
مديريت هوشمند مخاطرات ناشي از تهديدات
6)
تاب آوري و تداوم كاركردهاي ضروري
ماده 6
تهديدات مفروض براي اين سند در اين نظام نامه، تهديدات زير در چارچوب اساسنامه سازمان، بعنوان تهديدات پايه معرفي مي شوند؛
و )
الكترونيكي و الكترومغناطيسي
تبصره
اين نظام نامه ساير تهديدات نوين و نويديد با منشاء دشمن و تركيبي از آنها كه در آينده با آن مواجه خواهيم شد را نيز شامل مي شود.
ماده 7
اهداف عملياتي نظام پدافند غيرعامل هدف كلان عمليات پدافند غيرعامل، صيانت و حفاظت و دفاع غيرعامل از پهنه سرزميني، زير ساخت ها و مردم است كه تحقق آن، مستلزم دست يابي به اهداف عملياتي زير مي باشد؛
1)
صيانت و دفاع از مردم در برابر تهديدات،
2)
حفظ و تداوم كاركردهاي اساسي زيرساخت هاي مرتبط با مردم،
۳)
رصد، پايش، تشخيص، هشدار و اشراف اطلاعاتي نسبت به تهديدات،
4)
حفظ و ارتقاء آمادگي زيرساخت ها و مردم در برابر تهديدات،
5)
دفاع غيرعامل سرزميني از پهنه هاي حياتي زيرساختي كشور
6)
طرح ريزي و راهبري اجراي عمليات مقابله و پاسخ اضطراري جامع و تركيبي ،
7)
سازماندهي ساختارهاي پدافند غيرعامل و ارتقاء هماهنگي و هم افزايي عمليات مشترك نظامي و غيرنظامي
8)
هماهنگي عملياتي بين دستگاهي و راهبري و هدايت تجميعي انواع عملياتهاي پدافند غيرعامل و پدافند نوين و تركيبي در سطوح مختلف
ماده 8
ماموريت قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل ماموريت دارد با سازماندهي، طرح ريزي، برنامه ريزي، راهبري، هدايت و هماهنگي و هم افزايي كليه ظرفيت هاي عملياتي كشوري و لشكري، در سطوح ملي، منطقه اي، استاني، شهرستاني و دستگاهي اجراي اقدامات ذيل را برابر چرخه عمليات پدافند غيرعامل (پيوست) راهبري كند.
1)
طرح ريزي و هدايت انواع طرحهاي عملياتي پدافند غيرعامل كشور
2)
هدايت برنامه هاي آموزشي، تمريني و رزمايشي دستگاه هاي اجرايي در جهت نيل به آمادگي هاي دفاعي،
3)
رصد و پايش، برآورد تهديدات و مخاطرات عليه بخش هاي غيرنظامي كشور
۴)
سازماندهي سامانه فرماندهي و كنترل حوزه هاي عملياتي پدافند غيرعامل
5)
نظارت، بازرسي و بازديد عملياتي به منظور كشف آسيب پذيري ها
ماده 9
تدبير عملياتي قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل در يك پيوستگي و انسجام با حوزه كشوري و لشكري با راهبري و هدايت عملياتي دستگاه هاي اجرايي و در راستاي تدابير و سياست هاي دفاعي و امنيتي كشور نسبت به اقدامات عملياتي پيشگيرانه و مقابله و پاسخ، صيانت از مردم، حفاظت از سرمايه هاي با اهميت و پدافند نوين در چهارچوب عمليات پدافند غيرعامل با بسيج منابع ملي انساني و مادي كشور در سه مرحله قبل، حين و بعد از بحران، در سطوح ملي، منطقه اي، استاني، شهرستاني و دستگاهي بر اساس وضعيت هاي عملياتي ابلاغي اقدام مي كند.
ماده 10
قواعد اساسي و ملاحظات عمليات پدافند غيرعامل
1)
مديريت دارايي ها، مخاطرات و پيامدها
2)
كنترل هم افزايي تهديدات
3)
كنترل هم افزايي آسيب پذيري ها و وابستگي هاي متقابل
۴)
كنترل و مديريت تخريب آبشاري و تاخير در لايه هاي پيامدي
۵)
كنترل و كاهش پيامدهاي آسيب رسان به مردم
6)
توسعه قابليت تاب آوري، تداوم كاركرد، بازيابي، بازسازي، بازتواني
7)
تقسيم بندي عملياتي پدافند سرزميني
8)
تمركز بر مراكز حياتي، حساس و مهم
۹)
هم افزايي لايه هاي دفاع عامل و پدافند غيرعامل
10)
هم افزايي مولفه هاي دفاع تركيبي
۱۱)
مصون سازي در برابر تهديدات درون زا
ماده 11
انواع عمليات پدافند غيرعامل
الف )
عمليات حفاظت از زيرساخت: مجموعه تدابير و اقدامات پدافند غيرعاملي است كه توانايي و آمادگي عملياتي زيرساخت و تداوم كاركردهاي آن و دستگاه هاي اجرايي مسئول را براي پاسخ موثر به حوادث و سوانح ناشي از تهديدات سايبري، شيميايي، زيستي، پرتوي و نظامي افزايش مي دهد بطوري كه زيرساخت و فعاليت آن حفظ گرديده و خسارات انساني و مادي ناشي از آن را به حداقل مي رساند.
ب )
عمليات صيانت از مردم با دفاع غيرنظامي (پدافند مردم محور):به مجموعه اقدامات و تدابير در حوزه مردم و زيرساخت هاي خدمات رساني و تامين كننده نيازهاي اساسي مردم با هدف صيانت و حفاظت از جان و مال مردم، ارتقاء آستانه تحمل مردم در شرايط اضطراري بحران ناشي از جنگ پايداري و استمرار تامين نيازمندي هاي ضروري آن ها، اطمينان بخشي، آرامش بخشي و افزايش همگرايي مردم و حاكميت اطلاق مي شود.
ج )
عمليات پاسخ و مقابله غيرعامل: مجموعه اقدامات و برنامه هاي عكس العملي بمنظور مقابله با حادثه و پيامدهاي آن از قبيل محدودسازي منطقه عمليات و كنترل.پيامدها، هشدار سريع، تخليه، جستجو، نجات و امداد، تامين امنيت و نظاير آن، متناسب با ويژگي هاي هر حادثه ناشي از تهديدات انسان ساخت مي باشد.
د )
عمليات پدافندي تداوم كاركرد و برگشت پذيري: مجموعه اقداماتي كه توانايي يك نظام، جامعه، دستگاه اجرايي و يا زيرساخت در معرض مخاطرات، را براي ايستادگي، تحمل، سازگاري و حفظ كار كرد، تطبيق و برگشت پذيري در برابر حوادث و تهديدات ارتقاء مي دهد را عمليات تداوم كاركرد گويند.
ه
) عمليات پدافند رسانه اي و آرامش بخشي: به استفاده هدفمند و برنامه ريزي شده از تبليغات و ساير عناصر رسانه اي در جهت آگاهي بخشي، آرامش بخشي، اطلاع رساني و تأثير گذاري بر روي فكر، ذهن، باور، مواضع و رفتار مردم به منظور مقابله با هم افزايي پيامدهاي امنيتي مردمي بواسطه عمليات رسانه اي دشمن و آرامش بخشي به مردم و در جهت پشتيباني از تحقق سياست ها و اهداف طرح هاي عملياتي پدافند غيرعامل اطلاق مي شود.
و )
عمليات پدافند نوين: به مجموعه اقدامات پدافند غيرعاملي كه در زمينه مصون سازي، آمادگي، پاسخ و مقابله با تهديدات شيميايي، زيستي، پرتوي، سايبري و نظامي انسان ساخت و ساير تهديدات نوين با منشاء دشمن و جلوگيري از هم افزايي با ساير مخاطرات و محدودسازي پيامدهاي احتمالي انجام مي شوند و باعث كاهش اثرات تهديدات و محدودسازي دامنه پيامدهاي مخرب آن مي گردد عمليات پدافند نوين گفته مي شود.
ز)
عمليات پدافند تركيبي: به مجموعه اقدامات تركيبي پدافند غيرعامل براي مصون سازي، آمادگي، پاسخ و مقابله با وقوع همزمان و هدفمند دو يا چند تهديد از حوزه هاي مختلف نظامي، زيستي، پرتوي، شيميايي، سايبري و فناوري هاي نوپديد و ساير حوزه ها (تهديد تركيبي) باشد اطلاق مي گردد.
ماده ۱۲
رويكردهاي عملياتي پدافند غيرعامل
الف )
رويكرد عملياتي پيش بينانه: رويكرد عمليات پيش بينانه شامل اقداماتي از قبيل رصد و پايش، مراقبت و تشخيص زودهنگام (قبل از وقوع) تهديدات و اقدامات دشمن به منظور عدم غافلگيري و ايجاد آمادگي براي رويارويي
ب )
رويكرد عملياتي پيش گيرانه: رويكرد عمليات پيشگيرانه اقداماتي شامل برطرف كردن آسيب پذيري ها و نقاط ضعف، كنترل و ارتقاء آمادگي ها بمنظور كاهش غافلگيري و برطرف كردن آسيب پذيري هاي عمده و ارتقاء آمادگي هاي مقابله اي مي باشد.
ج )
رويكرد عملياتي پيش دستانه: مجموعه اي از اقدامات عملياتي است كه با هدف برهم زدن تمركز و انصراف دشمن از اقدام و تحميل اراده خودي بر آن و دستيابي به شرايط و موقعيت هاي بهتر براي نيروهاي خودي انجام مي گيرد
ه
) رويكرد عملياتي مقابله: به مجموعه اقدامات و عملياتي كه در زمان وقوع حادثه و حمله انجام مي شود و شامل پاسخ به حمله و كنترل حادثه و پيامدهاي آن مي باشد. در اين وضعيت احتمالاً غافلگيري حادث شده يا بر اساس طرح ريزي از قبل اقدام مي شود و واحدهاي خودي مجبور به واكنش مقابله اي هستند.
و )
رويكرد عملياتي عكس العملي: اين رويكرد پس از غافلگير شدن، حين يا پس از حادثه به صورت عكس العملي اتفاق مي افتد اين رويكرد منجر به اقداماتي عكس العملي و انفعالي با اثر كم و با محوريت برگشت پذيري به شرايط اوليه و كاهش پيامدها و ضايعات و خسارات انجام مي گيرد.
ماده 13
راهبردهاي عملياتي پدافند غيرعامل
1)
سازماندهي عملياتي و طرح ريزي و نهادينه سازي ساختارها و برنامه هاي عملياتي پدافند غيرعامل سرزميني به منظور ايجاد هم پايي عملياتي با سياست هاي دفاعي كشور
2)
نهادينه سازي برنامه هاي عملياتي تداوم كاركردها و پياده سازي، تمرين و رزمايش آنها به منظور تضمين تداوم كاركردهاي اساسي و برگشت پذيري
3)
سازماندهي و نهادينه سازي برنامه هاي عمليات پدافندي در حوزه هاي پاسخ و مقابله در برابر تهديدات با بكارگيري راهبردهاي عملياتي انواع عمليات هاي پدافند غيرعامل
4)
سازماندهي و تهيه و نهادينه سازي برنامه هاي عملياتي طراحي، آموزش، تمرين و رزمايش و حصول به آمادگي حداكثري و توانمندسازي مديران، كارشناسان و آحاد مردم در ذات برنامه هاي دستگاه هاي اجرايي و ارتقاء دائمي آمادگي ها
5)
مديريت و كاهش مخاطرات CBRNE {پاورقي 1} و كنترل و جلوگيري از هم افزايي با ساير مخاطرات،
1 - Chemical Biologic Radiation Nuclear Explosive material
6)
تاكيد بر طرح هاي خودحفاظتي در زيرساخت ها و دستگاه ها بعنوان دفاع نقطه اي ذاتي با ساختارسازي و تعيين نقش ها
7)
سازماندهي سامانه هاي عملياتي و كنترل و هشدار ملي، منطقه اي، استاني و شهرستاني بصورت سلسله مراتبي در بخش هاي كشوري و لشكري در حوزه پدافند غيرعامل
۸)
ارتقاء سطح و كيفيت عمليات پدافند غيرعامل با بهره گيري حداكثري از ظرفيت هاي علمي و فناوري هاي نوين متناسب با شناسايي و احصاء تهديدات جديد و آسيب پذيري ها و ارتقاء و آمادگي ها،
9)
بهره گيري حداكثري از ظرفيت هاي بسيج، جهادي، سازمان هاي مردم نهاد، سازمان هاي امدادي كشوري بعنوان كمك مستقيم و نيروهاي مسلح بعنوان عمل كلي (متناسب با دستور العمل هاي ابلاغي) در حوزه پدافند نوين CBRNE متناسب با آمايش سرزميني موجود مراكز پرخطر و صنعتي كشور ،
۱۰)
نهادينه سازي و توليد اسناد عملياتي و هادي در راستاي اجراي نظام عملياتي پدافند غيرعامل از طريق تدوين و ابلاغ دستورالعمل ها و آئين نامه هاي اجرايي و آموزش و پياده سازي آنها
11)
سازماندهي ساختارهاي فرماندهي مشترك نظامي و غير نظامي بنا به نياز و تعريف ساز و كارها، وضعيت ها، سطوح، نظامات، الزامات، آموزش ها، تمرين و رزمايش و پياده سازي آنها
۱۲)
روزآمدسازي مداوم ظرفيت ها و زيرساخت هاي سخت افزاري و نرم افزاري جهت حفظ آمادگي براي پاسخ سريع به تهديدات
ماده ۱۴
وضعيت هاي عملياتي وضعيت هاي عملياتي پدافند غيرعامل عبارتند از؛ وضعيت سفيد، وضعيت زرد، وضعيت نارنجي و وضعيت قرمز
الف )
موارد زير از ويژگي ها و شرايط وضعيت سفيد قلمداد مي گردد:
۱)
شرايط عادي يا تحت كنترل مي باشد و پيامد خاصي متصور نيست.
۲)
احتمال وقوع تهديدات و تهاجم دشمن در اين وضعيت، ضعيف يا خيلي ضعيف است.
ب )
موارد زير از ويژگي ها و شرايط وضعيت زرد قلمداد مي گردد:
۱)
احتمال وقوع تهديد از كم تا متوسط احساس مي شود.
2)
امكان كنترل و پيشگيري از توسعه تهديد وجود دارد و پيامدها، قابل كنترل به نظر مي رسند.
ج )
موارد زير از ويژگي ها و شرايط وضعيت نارنجي قلمداد مي گردد.
۱)
احتمال وقوع تهديد زياد يا قريب الوقوع است.
۲)
پيامدهاي تهديد در اين وضعيت گسترش يافته و خسارت، تلفات، اختلال و آسيب به زيرساخت هاي حائز اهميت به احتمال زياد متصور است و كنترل تهديد نيازمند آمادگي و بسيج منابع و تجهيزات مي باشد.
3)
اعلام وضعيت در اين شرايط براي دستگاه هاي اجرايي و زيرساخت ها انجام مي شود.
د )
موارد زير از ويژگي ها و شرايط وضعيت قرمز1 قلمداد مي گردد:
1)
تهديد در آستانه وقوع بوده و احتمال آن خيلي زياد است و دستگاه هاي اجرايي در حالت آماده براي مقابله قرار مي گيرند.
۲)
اقدامات دشمن با استفاده از جنگ تركيبي با هدف بر هم زدن ،امنيت بصورت پنهان به اجرا گذاشته شده است.
3)
در اين شرايط اعلام وضعيت اضطراري به صورت عمومي اطلاع رساني مي شود.
ه
) موارد زير از ويژگي ها و شرايط وضعيت قرمز ۲ قلمداد مي گردد.
1)
وقوع تهديد قطعي يا در حال وقوع است.
2)
پيامدهاي تهديد گسترده و فراگير شده و طرح هاي عمليات پاسخ و مقابله اجرا مي شوند.
3)
اقدامات دشمن با استفاده از تمام توان به منظور سلب امنيت و تخريب و از كار انداختن زيرساختهاي حائز اهميت بصورت آشكار در ابعاد گسترده به اجرا گذاشته شده است.
جدول تطبيق وضعيت هاي عملياتي نيروهاي مسلح و پدافند غيرعامل وضعيت ن . م اقدام عملياتي ن . م وضعيت عملياتي پدافند غيرعامل اقدام در دستگاه كشوري مرجع تصويب وضعيت در سطح ملي مرجع تصويب وضعيت در سطح استاني مرجع تصويب وضعيت در سطح شهرستان سفيد فعاليت جاري سفيد تداوم اقدامات جاري و هوشياري شاك شوراي تامين استان شوراي تامين استان زرد رصد و پايش و آمادگي زرد هشداردهي، ارتقاء هوشياري و كنترل هاي معمولي شاك شوراي تامين استان شوراي تامين شهرستان قرمز 1 ارتقاء آمادگي ها نارنجي تشديد كنترل ها، فراخوان كاركنان، آمادگي برا پاسخ شاك شوراي تامين استان شوراي تامين شهرستان قرمز 2 آمادگي براي درگيري و درگيري محدود قرمز 1 آمادگي اجراي طرح هاي عملياتي پاسخ و مقابله شعام شاك شوراي تامين استان قرمز 3 درگيري و مقابله قرمز 2 توقف فعاليت و اجراي واكنش هاي نهايي (تخليه، رهاسازي و ...) شعام شاك شوراي تامين استان تعيين وضعيت ها و اعلام شروع و خاتمه شرايط اضطراري در سطوح شهرستان، استان و ملي به ترتيب زير انجام مي شود:
الف )
به دنبال وقوع تهديدات در قلمرو شهرستان، فرماندار بعنوان فرمانده قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل شهرستان، ضمن اطلاع رساني به استاندار، در صورت لزوم اعلام شرايط اضطراري مي كند و فرماندهي عمليات پاسخ به بحران را بر عهده مي گيرد فرماندار درصورت رفع شرايط اضطراري خاتمه آن را اعلام مي كند.
ب )
در صورتي كه فرماندار، شدت حادثه را فراتر از ظرفيت پاسخ شهرستان محل وقوع آن تشخيص دهد مراتب را به استاندار گزارش مي دهد؛ استاندار ضمن اطلاع رساني به رئيس سازمان، فرماندهي قرارگاه پدافند عملياتي پدافند غيرعامل در استان را بر عهده مي گيرد و در صورت رفع شرايط اضطراري، خاتمه آن را اعلام مي كند.
ج )
در صورتي كه استاندار، شدت حادثه را فراتر از ظرفيت پاسخ استان محل وقوع آن تشخيص دهد، مراتب را به وزير كشور گزارش مي دهد؛ وزير كشور فرماندهي قرارگاه پدافند عملياتي پدافند غيرعامل كشور را بر عهده مي گيرد و در صورت رفع شرايط اضطراري، خاتمه آن را اعلام مي كند.
د )
مديريت، پايش و راهبري اداره امور مردم و صيانت از سرمايه هاي انساني در بحران هاي ملي كه پاسخ به آنها نياز به بسيج كليه منابع و ظرفيت هاي سراسر كشور و درخواست كمك بين المللي دارد، بر عهده رئيس جمهور مي باشد. در صورت نياز به ظرفيت و توانمندي نيروهاي مسلح در پاسخ به بحران، بكارگيري نيروي انساني، منابع و امكانات حوزه لشكري در مديريت و رفع شرايط اضطراري، بر اساس ضوابط ابلاغي ستاد كل نيروهاي مسلح و آئين نامه بند (ص) ماده 14 قانون مديريت بحران كشور اقدام مي شود. در بحران سطح ملي اعلام شروع و خاتمه شرايط اضطراري با رئيس جمهور است.
تبصره ۱
اعلام بي درنگ وضعيت عملياتي در شرايط بروز ناگهاني تهديدات نظامي - امنيتي از طريق فرمانده نظامي همسطح به مسئول بخش غيرنظامي همتراز انجام مي شود.
تبصره ۲
به منظور هماهنگي بين دستگاه هاي لشكري و كشوري در تعيين و اعلام وضعيت هاي عملياتي، سازمان موظف است جدول تناظر وضعيت هاي عملياتي و اقدامات اجرايي در حوزه هاي كشوري را بصورت تفصيلي ظرف ۳ ماه، تهيه و ابلاغ كند.
ماده ۱۵
فرماندهي و ساختار قرارگاه فرماندهي قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل به سه دسته، بشرح زير تقسيم مي شود:
1)
فرماندهي نظامي: ساختاري نظامي است كه به منظور فرماندهي و بكارگيري، هدايت و طرح ريزي عملياتي بين نظاميان در سطوح مختلف تشكيل و اقدام مي نمايد اين قرارگاه در سلسله مراتب نيروهاي مسلح بر اساس ضرورت تشكيل و عملياتي مي گردد.
2)
فرماندهي غيرنظامي: ساختاري غيرنظامي است كه به منظور فرماندهي و طرح ريزي، هدايت و راهبري عمليات بخش غيرنظامي كشور تشكيل و عمليات مذكور را هدايت و اجرا مي نمايد. اين قرارگاه ها در چارچوب نظام عملياتي و نظام هاي تخصصي مصوب كميته دائمي و سازمان تشكيل و عملياتي مي گردند.
3)
فرماندهي مشترك: ساختاري است عملياتي كه به منظور فرماندهي و ايجاد هماهنگي و هم افزايي عملياتي بين رده هاي نظامي و غيرنظامي در سطوح مختلف تشكيل مي شود فرمانده اين قرارگاه مي تواند از ميان فرماندهان نظامي و يا مسئولين غيرنظامي بنا به شرايط منصوب شود. درصورت نياز به ظرفيت و توانمندي نيروهاي مسلح در پاسخ به شرايط اضطراري، بكارگيري نيروي انساني، منابع و امكانات تخصصي حوزه لشكري در مديريت و رفع شرايط اضطراري، بر اساس ضوابط و مقررات و دستوالعمل هاي نيروهاي مسلح اقدام خواهد شد و يگان ها و بخش هاي تخصصي نيروهاي مسلح مي تواند در كنترل فرمانده عمليات پدافند غيرعامل در سطوح زير قرار گيرند. سطوح فرمانده جانشين ساختار ملي وزير كشور رئيس سازمان قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل استان استاندار سپاه استان قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل استاني شهرستان فرماندار سپاه شهرستان قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل شهرستاني
تبصره 1
سازمان در شرايط عادي، نسبت به طرح ريزي، سياست گذاري، تنظيم و ابلاغ نظامات، ارزيابي و ارتقاء آمادگي ها، رصد و پايش و تمرين و رزمايش اقدام مي كند .
تبصره ۲
سازمان در شرايط اضطراري و يا وقوع جنگ، قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل را تشكيل داده و بنا به ضرورت نسبت به ايجاد قرارگاه هاي تاكتيكي منطقه اي اقدام و ماموريت هاي واگذار شده را هدايت و راهبري عملياتي مي كند.
ماده ۱۶
وظايف دستگاه هاي محوري عمليات پدافند غيرعامل
1)
فرمانداري ها و شهرداري ها موظف به ايجاد و اداره زيرساخت هاي مناسب شهري براي عمليات پدافند غيرعامل از قبيل پناهگاه ها و فضاهاي امن، اسكان موقت، ذخاير شهري، مديريت امور شهري، تداوم خدمات شهري هستند و همچنين به تخليه، جابجايي و انتقال مردم كمك مي كنند.
2)
سازمان آتش نشاني مسئول تامين خدمات رفع آلودگي و پدافند نوين شهري، اطفاي حريق و مديريت اجساد و ضايعات و پسمانداري و همچنين رصد و پايش مخاطرات و حوادث مي باشد؛ مسئوليت پاسخ اوليه به حوادث و تهديدات نوين بوده كه با توسعه ظرفيت واحدهايHazmat [پاورقي 2 ] (مواد خطرناك) و پدافند نوين و آموزش و تمرين و ارتقاء آمادگي اقدام مي كند.
3)
سازمان فوريت هاي پزشكي (اورژانس) ترياژ، نجات، امداد پزشكي، انتقال و درمان اورژانسي مصدومين ناشي از تهديدات و توانمندسازي آموزشي و مهارتي قرارگاه هاي عملياتي پدافند غيرعامل را بر عهده دارد.
4)
جمعيت هلال احمر مسئول جستجو و نجات، جابجايي و اسكان موقت مردم، مراقبت جمعي و تأمين، حفظ و اداره ذخاير راهبردي غذايي و توزيع مايحتاج عمومي مردم آسيب ديده و آوارگان، اداره اردوگاه هاي موقت اسكان در شرايط اضطراري است و به امداد پزشكي مصدومين كمك مي كند.
۵)
سازمان صدا و سيما نسبت به اطلاع رساني، ارتقاء سطح آگاهي.مردم، اعلام هشدارهاي لازم و آرامش بخشي اقناع و هدايت افكار عمومي در شرايط اضطراري و آموزش هاي عمومي عمليات پدافند غيرعامل آحاد جامعه و مقابله با هم افزايي پيامدهاي امنيتي جامعه در عمليات رسانه اي دشمن اقدام كند.
6)
سازمان هاي مردم نهاد (سمن ها) و سازمان بسيج مستضعفين با بكارگيري آحاد بسيجيان، اقشار بسيج و اصناف مردمي با مشاركت در امر سازماندهي مردم در قالب يگان هاي امدادي به منظور آموزش و تجهيز مردم، همكاري در امدادرساني و انتقال مصدومين و تخليه و اسكان آسيب ديدگان به تسهيل مديريت بحران (اداره اردوگاه ها و مردم، توزيع تجهيزات و مايحتاج مردم و ساير موارد) كمك مي كند.
7)
نيروي انتظامي جمهوري اسلامي ايران (ناجا) موظف به ايجاد امنيت عمومي و كنترل عبور و مرور (تحديد منطقه) در مناطق حادثه ديده، انتظام امور و تامين امنيت جان و مال مردم در شرايط اضطراري مي باشد.
8)
ساير دستگاه هاي اجرايي داراي واحدهاي عملياتي و تخصصي (تعميرات، پاسخ، برگشت پذيري) حوزه هاي زيرساختي از قبيل؛ آب، برق، سوخت (گاز، نفت و گازوئيل)، حمل و نقل، ارتباطات و فناوري، بهداشت و درمان و ساير با سازماندهي واحدهاي تعميرات، بازرسي عملياتي و برگشت به شرايط اوليه در وضعيت هاي مختلف عملياتي پدافند غيرعامل مكلف به ايفاء نقش تخصصي خود بوده و در چارچوب ضوابط و دستورالعمل هاي پدافند غيرعامل موظف به اجراي موارد زير مي باشند :
8
1 – طرح هاي خودحفاظتي و پاسخ و مقابله با تهديدات را تهيه و نسبت به سازماندهي، تعيين نقش، برقراري، ارتباط، آموزش، تجهيز، تمرين و رزمايش كاركنان اقدام كنند.
8
2 - برنامه تضمين تداوم كاركردهاي اساسي و خدمات ضروري و قابليت برگشت پذيري در شرايط اضطراري را با انجام وظايف ذاتي و تخصصي خود تهيه و اجرا كنند.
8
3 - نسبت به رصد و پايش دائمي آسيب پذيري ها و مقابله و كاهش تهديدات درون زا و پيامدهاي آن اقدام
8
4 - نسبت به آموزش و توجيه مديران، كارشناسان و كاركنان زير مجموعه در خصوص وظايف خود در نظام جامع عملياتي پدافند غير عامل اقدام كنند.
8
5 - برنامه ريزي ملي و استاني، تدوين ضوابط و مقررات فني، دستورالعمل ها و آئين نامه هاي موردنياز در اجراي نظام جامع عملياتي پدافند غيرعامل را پيش بيني و پياده سازي كنند.
8
6 - در صورت نياز و با رعايت مصوبات قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل، امكانات و تجهيزات خود را در اختيار تيم هاي عملياتي پدافند غيرعامل قرار دهند.
تبصره
ساير وظايف دستگاه هاي اجرايي در عمليات پدافند غيرعامل در دستورالعمل هاي عملياتي و اجرايي مربوط تبيين و تشريح خواهد شد.
ماده ۱۷
بخش خصوصي و نهادهاي عمومي غيردولتي در شرايط اضطراري و در پاسخ به تهديدات و مخاطرات موظف به ارائه خدمات و امكانات موجود خواهند بود؛ هزينه خدمات و امكانات ارائه شده توسط اين مراكز با تائيد فرمانده قرارگاه هاي عملياتي، طبق تعرفه هاي قانوني بر اساس عرف از سوي دستگاه سفارش دهنده پرداخت مي شود.
ماده 18
اعتبارات موردنياز اجراي اين نظام عملياتي از محل اعتبارات مربوط به پدافند غيرعامل در قوانين بودجه سالانه كشور و در شرايط وقوع تهديدات از محل اعتبارات پيش بيني شده در بند (م) ماده 28 قانون الحاق برخي مواد به قانون تنظيم بخشي از مقررات مالي دولت (2) برابر فرايند مصوب دولت تامين مي شود.
ماده 19
سازمان با همكاري دستگاه هاي اجرايي ذي ربط، نظام نامه هاي تخصصي، دستورالعمل ها و طرح هاي عملياتي موردنياز براي پياده سازي اين نظام را تهيه و به دستگاه هاي اجرايي ابلاغ مي كند، دستگاه هاي اجرايي موظفند متناسب با جدول وضعيت هاي عملياتي، دستورالعمل اجرايي مشتمل بر اقدامات پدافند غيرعامل در وضعيت هاي مختلف خود را در چارچوب مفاد اين نظام نامه تهيه و ابلاغ كنند.
ماده ۲۰
دستگاه هاي اجرايي موظفند هرگونه قصور و كوتاهي در اجراي اين نظام نامه در زيرساخت ها و مراكز حياتي و حساس و مهم را به قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل گزارش كنند و برابر مقررات، برخورد قانوني نمايند.
ماده 21
قرارگاه عملياتي پدافند غيرعامل با مستنكفين از اين نظام نامه بنا بر تخلف صورت گرفته و بر اساس شيوه نامه اي كه توسط قرارگاه تنظيم و ابلاغ مي گردد برخورد انضباطي كرده و در صورت نياز از طريق قوه قضائيه اقدام مي كند
تبصره
وفق تبصره 1 قانون تشكيل سازمان مستنكفان علاوه بر جبران خسارت وارد شده، به مجازات موضوع ماده (576) كتاب پنجم قانون مجازات اسلامي (تعزيرات و مجازات هاي بازدارنده) مصوب 1375/3/2 محكوم مي شوند و چنانچه خسارتي وارد نشده باشد برابر قانون رسيدگي به تخلفات اداري مصوب 1372/9/7 با مستنكف رفتار خواهد شد.
ماده ۲۲
سازمان بر حسن اجراي اين نظام نامه نظارت و اجراي آن را سالانه به كميته ي دائمي گزارش كند.
ماده 23
اين تصويب نامه در بيست و سه ماده و شصت و هفت بند و نه تبصره در هفتاد و هفتمين جلسه كارگروه (كميته) دائمي پدافند غيرعامل كشور به تاريخ بيست و هشتم شهريور ماه سال يكهزار و چهارصد و دو هجري شمسي به تصويب رسيد.
نظام جامع عملياتي پدافند غيرعامل كشور مشتمل بر بيست و سه ماده و شصت و هفت بند و نه تبصره كه در تاريخ 1402/6/28 در هفتاد و هفتمين جلسه كارگروه (كميته) دائمي پدافند غيرعامل كشور به تصويب رسيد، به استناد تبصره 1 قانون تشكيل سازمان پدافند غيرعامل كشور مصوب 1402/6/12 مجلس شوراي اسلامي و ماده 8 اساسنامه سازمان پدافند غيرعامل كشور مصوب مقام معظم رهبري (مدظله العالي) جهت اجرا ابلاغ مي گردد.
رئيس ستاد كل نيروهاي مسلح و كارگروه (كميته) دائمي پدافند غيرعامل كشور سرلشكر پاسدار محمد باقري