آيين نامه تشويق به مشاركت موضوع ماده (15) قانون حداكثر استفاده از توان توليدي و خدماتي كشور و حمايت از كالاي ايراني

هيأت وزيران در جلسه 6 /5 /1400 به پيشنهاد وزارت امور اقتصادي و دارايي (با همكاري سازمان برنامه و بودجه كشور و بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران و وزارتخانه هاي ذي ربط) و به استناد ماده (15) قانون حداكثر استفاده از توان توليدي و خدماتي كشور و حمايت از كالاي ايراني - مصوب 1398 -، آيين‌ نامه تشويق به مشاركت موضوع ماده مذكور را به شرح زير تصويب كرد:

در اين آيين ‌نامه، اصطلاحات زير در معاني مشروح مربوط به كار مي ‌روند:

ادغام: اقدامي كه بر اساس آن يك يا چند شركت، ضمن محو شخصيت حقوقي خود، در شخصيت حقوقي ديگري جذب شوند (ادغام ساده) يا شخصيت حقوقي واحد و جديدي را تشكيل دهند (ادغام مركب). ادغام مي‌ تواند به يكي از اشكال زير انجام شود: الف - ادغام افقي: فرآيندي كه در آن، شركت ‌هاي رقيب ارايه دهنده يك محصول يا خدمت مشابه با هدف كاهش هزينه‌ ها و رسيدن به صرفه‌ هاي حاصل از مقياس، تركيب مي‌ شوند. ب - ادغام عمودي: فرآيندي كه در آن، يك شركت با هدف مديريت بهتر و نظارت بيشتر زنجيره ارزش، شركت ‌هاي با سطوح مختلف تأمين، توليد، توزيع و پخش محصولات خود را تحت تملك در مي‌ آورد. پ - ادغام متجانس: ادغام شركت‌ هايي كه به مشتريان يكسان در يك صنعت خاص، محصولات و خدمات چند منظوره و متفاوت و گاه نيز مكمل ارايه مي ‌نمايند. اين نوع ادغام معمولاً به تسهيل امور مشتريان مي ‌انجامد. ت - ادغام نامتجانس: اين نوع ادغام با تركيب شركت‌ هاي غيرمرتبط به منظور ايجاد تنوع در محصولات و كاهش احتمال شكست، شكل مي ‌گيرد.

گروه اقتصادي با منافع مشترك (كنسرسيوم): مشاركت دو يا چند شخص حقيقي و حقوقي به‌ منظور تسهيل و گسترش فعاليت اقتصادي و تجاري براي يك دوره محدود و براساس قراردادي كتبي با مشخص بودن نوع فعاليت و ضوابط و شرايط متقابل و مربوط به آن كه پس از ثبت در مرجع ثبت شركت‌ ها در قالب شركت مدني و با رعايت موازين اسلامي و اصل منع اضرار به‌ غير و منع انحصار رسميت خواهد داشت.

مرجع ثبت شركت‌ ها: اداره كل ثبت شركت‌ ها و مؤسسات غيرتجاري.

ادغام شركت‌ ها، در چهارچوب اساسنامه و يا تصميم اركان آن شركت با رعايت قوانين و مقررات به غير از موارد زير مجاز است: 1 - زماني كه مطابق قانون اجراي سياست‌ هاي كلي اصل چهل و چهارم (44) قانون اساسي - مصوب 1386 -، موجب ايجاد تمركز و بروز قدرت انحصاري شود. 2 - ادغام شركت ‌هاي تضامني در شركت ‌هاي سهامي كه منجر به تضييع حقوق ذي نفعان مي ‌شود.

انتقال اموال و دارايي شركت‌ هاي ادغام شونده پس از ثبت نزد مرجع ثبت شركت ‌ها به صورت قهري انجام مي‌ شود. تمامي اموال، املاك، حقوق مادي و معنوي، مالكيت ‌هاي مرتبط با نام تجاري و علامت تجاري، تعهدات و ديون شركت ادغام شونده به شركت جديد و يا شركت ادغام پذيرنده منتقل مي‌ شود. مرجع ثبتي مكلف است در صورت تقاضاي شركت جديد و يا شركت ادغام ‌پذير با ارايه آگهي رسمي سند ادغام، نسبت به اصلاح مالكيت ثبت ­شده بدون انجام تشريفات ثبتي اقدام نمايند. شركت ‌هاي ادغام شونده، به طي مراحل تصفيه نياز ندارند.

در صورت ادغام، علاوه بر انحلال شركت ‌هاي ادغام شونده، شناسه ملي مربوط نيز بي ‌اعتبار مي ‌شود.

انتقال سهام و سهم الشركه شركت‌ هاي ادغام شونده در ساير شركت‌ ها و مؤسسات غيرتجاري، بدون نياز به تشريفات نقل و انتقال سهام و يا سهم ‌الشركه به شركت ادغام پذير، در مرجع ثبت شركت‌ ها انجام مي‌ شود.

تمام اجراييات شركت‌ هاي ادغام شونده در هر مرحله، از ابلاغ تا مزايده و ارزيابي و تخليه در اجراي ثبت به همان نحو و با لحاظ جانشيني تعهدات، به شركت جديد و يا شركت ادغام‌ پذير منتقل و عمليات اجرايي بدون وقفه توسط يا عليه شركت جديد يا شركت ادغام پذير ادامه پيدا مي ‌كند.

در خصوص شركت‌ هاي پذيرفته شده در بورس، افزايش سرمايه ناشي از ادغام با لحاظ ماده (27) قانون بازار اوراق بهادار جمهوري اسلامي ايران – مصوب 1384 -، از ثبت نزد سازمان بورس اوراق بهادار معاف است و تشريفات اختصاصي مربوط به افزايش و پذيره نويسي الزامي نيست.

در صورت ايجاد شركت جديد در اثر ادغام، رعايت الزامات قانوني تـأسيس شركت جديد الزامي است.

شركت بورس اوراق بهادار تهران و شركت فرابورس ايران موظفند از تاريخ تشكيل مجمع عمومي فوق‌ العاده شركت‌ هاي موضوع ادغام، بلافاصله نماد معاملاتي آنان را متوقف و پيام ناظر بازار بر دلايل توقف نماد را اعلام نمايند. توقف نماد معاملاتي شركت ادغام ‌پذير بابت برگزاري مجمع عمومي فوق ‌العاده، تابع مقررات جاري بورس اوراق بهادار و فرابورس ايران است.

شركت سپرده‌ گذاري مركزي اوراق بهادار و تسويه‌ وجوه موظف است ظرف يك هفته از تاريخ صدور ورقه‌ تعهد سهم به نام هريك از سهامداران شركت ‌هاي ادغام شونده، فهرست نهايي دارندگان اوراق مذكور را به شركت ادغام ‌پذير و شركت‌ هاي ادغام شونده اعلام نمايد.

شركت سپرده ‌گذاري مركزي اوراق بهادار و تسويه‌ وجوه موظف است ظرف يك ‌ماه از تاريخ ثبت ادغام در مرجع ثبت شركت‌ ها، نسبت به ابطال ورقه‌ تعهد سهم و انتشار سهام شركت ادغام‌ پذير به نام شركت‌ هاي ذي ‌ربط و متعاقب آن سپرده نمودن سهام مذكور نزد خود اقدام و نتيجه را بلافاصله به سازمان بورس و اوراق بهادار، يا شركت فرابورس ايران و نيز شركت مديريت فناوري بورس تهران اعلام نمايد.

به منظور معرفي، بازاريابي و اخذ مظنه براي خريد و فروش انواع اوراق بهادار موضوع طرفين ادغام، شركت فرابورس ايران موظف است ظرف سه ماه از تاريخ ابلاغ اين آيين ‌نامه، نسبت به تكميل ظرفيت هاي سامانه مذاكره، ادغام و تمليك، براي معامله انواع اوراق بهادار شركت‌ هاي ادغام شونده متقاضي اقدام نمايد.

مرجع ثبت شركت ‌ها موظف است با همكاري وزارت صنعت، معدن و تجارت، اتاق بازرگاني، صنايع، معادن و كشاورزي ايران و اتاق تعاون ايران، ظرف سه ماه از تاريخ ابلاغ اين آيين ‌نامه، نسبت به تدوين شيوه‌ نامه چگونگي ثبت ادغام و اعلام رسمي آن براي پذيرش ثبت ادغام به شركت‌ هاي متقاضي موضوع آيين ‌نامه اقدام نمايد.

اعضاي گروه اقتصادي مي ‌توانند سرمايه ‌گذاران حقيقي يا حقوقي داخلي يا خارجي باشند. در صورت مشاركت خارجي، استفاده از اسامي سرمايه ‌گذاران خارجي در تركيب نام گروه اقتصادي مجاز است.

مرجع ثبت شركت‌ ها موظف است با همكاري وزارت صنعت، معدن و تجارت، اتاق بازرگاني، صنايع، معادن و كشاورزي ايران و اتاق تعاون ايران، ظرف سه ماه از تاريخ ابلاغ اين آيين‌ نامه، نسبت به تدوين شيوه‌ نامه چگونگي ثبت گروه اقتصادي مشترك و اعلام رسمي آن براي پذيرش ثبت، به شركت ‌هاي متقاضي موضوع آيين ‌نامه اقدام نمايد.

انتقال كليه مجوزها، گواهي ‌ها و تأييديه‌ هاي بنگاه‌ هاي مشمول تشكيل گروه اقتصادي مشترك، به شركت مدني حاصل از تشكيل گروه اقتصادي مشترك مجاز است.

اتاق ‌هاي تجاري مشترك كشور موظفند ظرف سه ماه از تاريخ ابلاغ اين آيين نامه، نسبت به احراز ظرفيت‌ هاي تشكيل كنسرسيوم تجاري در كشورهاي هدف تجاري اقدام نموده و اطلاعات مربوط را به نحو مقتضي در اختيار متقاضيان قرار دهند.

شركت‌ هايي كه حسب تصميمات مجامع عمومي و با رعايت ضوابط اين آيين ‌نامه، نسبت به ادغام و ثبت مراتب در مرجع ثبت اقدام نمايند، از تسهيلات مقرر در ماده (111) قانون ماليات‌ هاي مستقيم – مصوب 1366- و اصلاحات بعدي آن برخوردار خواهند بود.

افزايش سرمايه ناشي از تجديد ارزيابي دارايي‌ هاي شركت‌ هاي ادغام شونده، مشمول حكم مقرر در تبصره (1) ماده (149) قانون ماليات‌ هاي مستقيم – مصوب 1366- و اصلاحات بعدي آن و آيين ‌نامه مربوط، مجاز است و معاف از ماليات خواهد بود، مشروط بر آنكه، ظرف يك سال پس از تجديد ارزيابي به حساب سرمايه شركت ‌هاي ادغام ‌پذير افزوده شود و ادغام صورت پذيرد.

فرآيند ابطال سهام شركت‌ هاي ادغام شونده و انتشار سهام جديد به نام شركت جديد و يا شركت ادغام ‌پذير و تخصيص آن، نقل و انتقال سهام محسوب نمي‌ شود و از پرداخت كارمزدهاي مترتبه در بورس اوراق بهادار تهران و شركت فرابورس ايران و ديگر كارمزدها معاف است.

شركت‌ هاي دانش بنياني كه به تشخيص كارگروه ارزيابي و تشخيص صلاحيت شركت‌ ها و مؤسسات دانش ‌بنيان، محصولات يا خدمات آنها مكمل يكديگر باشد، در صورتي كه نسبت به ادغام يا تشكيل گروه تجاري با منافع مشترك اقدام نمايند، براي محصولات و خدمات دانش بنيان منتقل شده به شركت جديد نيز قادر به استفاده از مزاياي قانون حمايت از شركت ها و مؤسسات دانش بنيان و تجاري ‌سازي نوآوري و اختراعات – مصوب 1389- خواهند بود.

براي استفاده شركت‌ هاي ادغام ‌پذير و گروه‌ هاي اقتصادي مشترك موضوع اين آيين‌ نامه از تخفيف سي درصد (30%) در نرخ تسهيلات ريالي و ارزي مصوب شوراي پول و اعتبار، به منظور سرمايه‌ گذاري و فعاليت‌ در مناطق محروم كشور، وزارت صنعت، معدن و تجارت با هاهنگي سازمان برنامه و بودجه كشور پيشنهاد ارايه مي­نمايد.

بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران و بانك‌ هاي عامل، نسبت به تخصيص بخشي از اعتبارات سالانه بازتأمين (فاينانس) خارجي به شركت‌ هاي متقاضي موضوع اين آيين ‌نامه، كه به تشخيص سازمان توسعه تجارت ايران، تحقق ادغام و تشكيل گروه تجارت مشترك، به تسهيل و ارتقاي صادرات كالا و خدمات صادراتي در سال اول و دوم تشكيل آنها منجر شود، اقدام مي نمايند.

بانك مركزي جمهوري اسلامي ايران و بانك‌ هاي عامل حسب درخواست شركت‌ هاي ادغام ‌پذير موضوع اين آيين ‌نامه نسبت به افزايش طول مدت بازپرداخت اقساط پيشين و سررسيد نشده، حداقل به مدت يك سال و انتقال تسهيلات مذكور به شركت‌ هاي ادغام شونده، اقدام مي نمايند.

شركت هاي موضوع اين آيين نامه، چنانچه به استناد صورت هاي مالي حسابرسي شده، بتوانند پس از تحقق ادغام و تشكيل گروه تجارت مشترك، ظرفيت‌ هاي خالي و بلااستفاده توليدي خود را حذف نمايند، در اولويت استفاده از تسهيلات بانكي قرار خواهند گرفت.

مسئوليت حسن اجراي اين آيين ‌نامه بر عهده وزارت امور اقتصادي و دارايي است. وزارت مذكور مكلف است با همكاري دستگاه ‌هاي ذي‌ ربط گزارش دوره‌ اي عملكرد اين آيين ‌نامه را در در مقاطع زماني شش ماهه به هيأت وزيران ارايه نمايد.

معاون اول رئيس جمهور - اسحاق جهانگيري